Anahtar kelimeler: Parasal Milli Beşinci Yolunda Kararnamenin Faiziyle Hükmünde İddialarının İstemiyle Ankara
T.C.
D A N I Ş T A YBEŞİNCİ DAİREEsas No
: ██████████Karar No
: █████████Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı)
: ...Vekili
: Av. ...Karşı Taraf (Davalı)
: ... Bakanlığı / ANKARAVekili
: Av. ...İstemin Özeti
: Davacı tarafından, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin geçici 35. maddesinin (B) fıkrası uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Adil bir yargılama yapılmadan kamu görevinden çıkarıldığı, hakkında yürütülen ceza yargılaması sonucunda verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararın herhangi bir hukuki sonuç doğurmayacağı, dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep ve konu unsurları yönünden hukuka aykırı olduğu, Anayasa'nın 38. maddesinde düzenlenen suç ve cezaların kanuniliği ilkesine aykırı hareket edilidği iddia edilmektedir.Davalı İdarenin Savunmasının Özeti
: Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.Danıştay Tetkik Hakimi
: ...Düşüncesi
: Temyiz isteminin reddi ile İdare Dava Dairesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin varlığı halinde mümkündür.Bununla birlikte kamu görevinden çıkarılma gerekçelerinden olan "üyelik" unsuru, ceza kanunları ile tanımlanmış bir suç olduğundan idari yargı mercilerinin bu yönde bir inceleme yapmaları ve tespitte bulunmaları mümkün değildir. Zira Anayasa Mahkemesinin █████/2022 tarihli ve E:████████, K:███████ sayılı kararıyla, 7145 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 26. maddesiyle █████/1989 tarih ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye eklenen Geçici 35. maddenin (B) fıkrasında yer alan "...üyeliği, mensubiyeti veya..." ibaresinin iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle idari yargı yerlerince terör örgütleri ile iltisak ve irtibat noktasında değerlendirme yapılması gerekmektedir.Bu bağlamda; ilgili hakkında silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan verilen takipsizlik ya da beraat kararı ilgilinin FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunup bulunmadığı yönünden farklı bir değerlendirme yapılmasına hukuki engel oluşturmayacağı gibi, ilgili hakkında örgüt üyeliğinden hükmün açıklanmasının geri bırakılması ya da kesinleşmiş mahkumiyet kararı bulunması da anılan mahkumiyetin gerekçesi olan maddi tespitlere yönelik olarak ilgili hakkında irtibat ve iltisak kavramları yönünden idari yargı yerlerince ayrıca bir irdeleme yapılması gerekliliğini ortadan kaldırmayacaktır. Şüphesiz terör örgütüne üyelik suçundan kesinleşmiş mahkumiyet kararının bulunması irtibat ve iltisak değerlendirmesi yönünden önemli bir veri olmakla birlikte, dava konusu işlemin irtibat ve iltisak sebebine dayanması nedeniyle, idari yargı yerlerince işlemin sebep unsuru yönünden ayrıca değerlendirme yapılması ve kararda bu değerlendirmeye ilişkin gerekçeye yer verilmesi zorunludur. Mahkemelerce gerekçeli karar verilmesi ile dosyadaki mevcut delillerin, yargılamada yapılan değerlendirmedeki hukuki gerekçelerin taraflarca öğrenilmesi sağlanmaktadır. Kararın gerekçeli olması ilgililerin karara karşı kanun yoluna başvurması ve bu başvurulardaki iddialarını oluşturması açısından da önem arz etmektedir. Bu sebeple, mahkeme kararının gerekçesiz olmasının bir bozma sebebi olacağı açıktır. Ancak dava konusu işlemin sebep unsurunu oluşturan eylemlerin aynı zamanda suç teşkil ettiği durumlarda, davacı hakkında yapılan ceza yargılaması sırasında davacının etkin pişmanlıktan faydalanarak samimi ikrarda bulunması işlemin tesisinde belirleyici olan olgularla ilgili çekişmeli durumu ortadan kaldırmaktadır.Sonuç itibarıyla; kanun hükmünde kararnamenin verdiği yetkiye dayanılarak kamu görevinden çıkarılan kişiler tarafından anılan çıkarma işlemlerinin iptali istemiyle açılan davalarda, idari yargı mercilerince; kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisakının bulunup bulunmadığı hususunun, davalı idarelerce dosyaya sunulan tespitler ile davacı hakkında yürütülen ceza soruşturması ve/veya yargılamasında elde edilen maddi delillerin birlikte dikkate alınması suretiyle irdelenmesi ve kararlarda bu değerlendirmeye ilişkin gerekçeye yer verilmesi gerekmektedir.Dosyanın incelenmesinden; temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararıyla hukuka uygun bulunan İdare Mahkemesi kararında, davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütüne üye olma suçundan yürütülen ceza yargılamasında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması suretiyle hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu durumda FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisakı/irtibatı mahkeme kararınca hüküm altına alınan davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği görülmüştür.Anılan İdare ve Bölge İdare Mahkemesi kararları, yukarıda yer verilen tespitler ışığında değerlendirildiğinde; İdare ve Bölge İdare Mahkemesince, re'sen araştırma ilkesi uyarınca herhangi bir araştırma yapılmadığı gibi davalı idare tarafından bakılan bu dosyaya sunulan bilgi, belge ve tespitler ile davacı hakkında yürütülen ceza soruşturması ve yargılamasında elde edilen maddi deliller değerlendirilmeksizin karar verildiği anlaşılmıştır.Öte yandan, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yargılandığı ve etkin pişmanlıktan yararlandığı ceza yargılaması sonucunda ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, '...Etkin pişmanlık kapsamında beyanda bulunan sanığın soruşturma ve kovuşturma aşamasındaki beyanlarında, ... Meslek Yüksek Okulu Endüstri Otomasyon Bölümünde 2. sınıfta okulda tanıştığı ve ismini ... olarak bildiği kişinin kendisini FETÖ örgüt evlerine Makrube yemeye davet ettiğini ve 5-6 kez bu toplantılara katıldığını, toplantılarda genellikle 3-4 kişi olduğunu, 2009-2010 Eğitim yılının ikinci döneminde üniversite okurken Astsubaylık sınavlarına girdiğini, sınavı kazanmasında kimsenin yardımcı olmadığını, hafta içleri meslek yüksekokulunun yatakhanesinde, hafta sonları ailesinin yanında kaldığını, 2012 yılı Haziran ayında kura çekip ... Hudut Tabur Komutanlığı 2. Bakım Bölüğüne atandığını, 2012 yılı sonlarında ... numaralı hattan arayan kişinin numarasını ... isimli şahıstan aldığını söyleyerek “beraber sohbet, muhabbet etmek amacı ile seni biri ile tanıştıracağım dediğini, kabul ettiğini, bu şahsın, devresi olan Astsubay ... ile birlikte 27 plakalı smbyol- clio marka araçla geldiğini, ... olarak bildiğim şahıs kendisinin öğretmen olarak tanıttığını, ... bana biz Nur Cemaatindeniz, Kitap okuruz, Hocaefendinin videolarını izler namazımızı kılarız dediğini, A.Y. ile burada tanıştığını, bu süreden sonra A. ile genellikle Toki Askeri Lojmanlarında bulunan ikametlerde buluşarak sohbet ettiklerini, nadiren de olsa Fethullah Gülen e ait dini videoları izlerdiklerini, 2012 Yılı içerisinde iki ayda bir ... isimli ile cep telefonu ile irtibat sağlayıp, A.Y. ile buluşarak evde toplanıp dini sohbetler yaptıklarını, ...'in himmet istediğini ancak vermediğini, 2014 yılına kadar görüşmenin bu şekilde devam ettiğini, 2014 yılı Temmuz ayında A.Y.’ın İzmir Bergama ya tayini çıktığını, ... yine kendi arabasında bulunan 180 boylarında, 75 kilo civarında, siyah saçlı, gözlüklü, beyaz tenli, Denizli’li olan, öğretmen şahsın kendisinden sorumlu Abi olduğunu söyleyerek tanıştırdığını, bundan sonra ... ile görüşmediğini, yeni abi ile genellikle ... Toki’de 7 veya 8. Katta ki evinde toplantı yaptıklarını, dini sohbetler, Kur'an okuma ve FETÖ ele başına ait videolar izleme şeklinde faaliyetler yaptıklarını, bu toplantılarda İzmirli Astsubay M.T. ile tanıştığını, burada yaklaşık iki yıl boyunca toplamda 8-10 defaya yakın görüşme yaptığını, 2013 ve 2014 yıllarında FETÖ ile ilgili yapılan toplantının yeri ve saatini bildirmek için ankesörlü ve sabit hat numaralarından defaten arandığını, bu arayanların bazen ... isimli şahıs ve ikinci abi olabileceğini, █████ Aralık sürecinden sonra ayrılmak istediğini ancak Denizlili olan benden sorumlu şahsın evine gelerek biz haklıyız, biz senin iyiliğin düşünüyoruz vb. vaatlerle kendisini ikna etmeye çalıştığını, kendisinin tamam demek zorunda kaldığını, A.G.'in genel olarak bu yapı içerisinde bulunan şahıslarla görüşmek istemediğini, 2016 yılı Mayıs ayında Kars Sarıkamış ta bulunan Lojistik Destek Taburu Bakım bölüğü 5. Direk Destek Takımına tayin olduğunu, ... örgütle olan temasının sadece dini duygulardan kaynaklandığını, pişman olduğunu, gördüğü şahısları teşhis etmeye hazır olduğu şeklinde beyanda bulunduğu, bu şekilde Fetö/Pdy terör örgütü ile nasıl tanıştığını, örgütsel toplantıları ve toplantıların içeriklerini açıkladığı, yine ne şekilde ve kimler tarafından ardışık arandığı hususunda bilgiler verdiği, sanık hakkında beyanda bulunan tanıklar da sanığın örgüt ile olan irtibatını doğruladığı... Sanığın bizzat kullandığını aşamalardaki beyanlarında kabul ettiği, Polnet veri tabanı ve çalışmış olduğu kuruma verdiği ... nolu GSM hattının, ... numaralı sabit telefondan 18 defa arandığı, ... numaralı sabit telefondan 3 defa arandığı, ... numaralı sabit telefondan 30 defa arandığı... Sanığın haklarında FETÖ/PDY soruşturmaları kapsamında işlem yapılan R.A., G.B., H.U., H.K., B.K., A.Y., O.S., M.Ç. ve M.T. ile birlikte, değişik tarihlerde ardışık olarak arandığı, yine sanığın etkin pişmanlık kapsamında verdiği beyanlarında bu aramaların örgütsel toplantılara davet edilmek adına olduğunu beyan ettiği, bu şekilde, HTS analiz çalışmasının doğruluğunu teyit ettiği,... Ayrıca sanıktan ele geçirilen dijital materyaller üzerinde yapılan incelemelerde, örgüt üyelerinin yoğunluklu olarak kullandıkları bylock programına alternatif olarak kullanılan tictocplus ve coco voice isimli programları kullandığı, Türkçe Olimpiyatları ve terör örgütü lideri fetullah gülene ait videoların silinmiş halde tespit edildiği...' yönünde beyan ve tespitlerin bulunduğu görülmüştür.Bu durumda, her ne kadar İdare ve Bölge İdare Mahkemesince, davacı hakkında bakılan bu dosya kapsamındaki bilgi, belge ve tespitler ile ceza soruşturması/yargılaması kapsamındaki maddi deliller değerlendirilmeksizin, salt ceza yargılaması sonucunda silahlı terör örgütüne üye olma suçunu işlediğinin sabit olduğu gerekçesine dayalı olarak davanın reddi yönünde kurulan hüküm hukuka aykırı ise de, ceza yargılamasında etkin pişmanlıktan faydalanan davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisak ve irtibat düzeyindeki ilişkisi kendi samimi ikrarı ile ortaya konulduğundan ve buna bağlı olarak dava konusu işlemin sebep unsurunu oluşturan maddi olgulara ilişkin çekişmeli durum ortadan kalktığından, söz konusu hukuka aykırılık kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiş ve davacının ceza yargılamasında elde edilen deliller ile bakılmakta olan dava dosyasında yer alan tespitler birlikte değerlendirildiğinde, davacının anılan örgüt ile irtibat ve iltisakı bulunduğu sonucuna varılmıştır.Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin reddi ile temyize konu kararın yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde, oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.