Anahtar kelimeler: Ciddi Fiilden Hasarlı Model Çarpması Araçta Araca Çift Taraflı Onarım
T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVACI
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;█████/2023 tarihinde sürücü --------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç ile müvekkiline ait --------- plakalı araca çarpması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydanageldiği, meydana gelen trafik kazasından -------- plakalı araç sürücüsü --------- %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davalı ----------- plakalı aracınişleteni olması nedeniyle müvekkilinin zararından sorumlu olduğu, Gerçekleşen kaza sonucu--------- plakalı ---------- Marka / ----------- Model müvekkilineait araçta ciddi onarım işlemleri yapıldığı, araçta ciddi bir hasar meydana geldiğisunulan belgeler ve fotoğraflar ile de sabit olduğu, müvekkili olan şirket onarım süreciboyunca aracından mahrum kaldığı, her ne kadar eksper raporunda müvekkili olan şirketaracının 7 iş günü içerisinde onarılabileceği belirtilmiş ise de bu süre daha fazla olup,mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesinde bu durum ortaya çıkacağı,müvekkilinin aracı 3 aya yakın bir süre onarımda kaldığı, bu hususa ilişkin -------- Şti'ninyazı cevabı da dava dilekçesi ekinde mevcut olduğu, ikame araç bedeli (araç mahrumiyet)tazminatının tespiti yargılamayı gerektirdiği ve ikame araç bedeli (araç mahrumiyet) likit alacakolarak kabul edilmediği için davanın HMK m. 107 gereği belirsiz alacak davası niteliğindeolup, bilirkişi raporuyla müvekkilinin ikame araç (araç mahrumiyet) bedeli tazminatınınbelirlenebilir hale geldiği zaman arttırılmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıylaşimdilik talebinin toplam 100,00-TL olduğu, müvekkilinin haksız fiillekendisine maddi olarak zarar veren davalılardan talep edebileceği ikame araç bedeli (araçmahrumiyet) tazminatının kesin olarak tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talepettikleri, yapmış oldukları başvuruya istinaden bilirkişi incelemesi takdir edilirse,incelemenin konunun uzmanlık gerektirmesi nedeniyle makine mühendisi ya da otomotivmühendisi bir bilirkişi tarafından Yargıtay’ın emsal kararlarında benimsenen kriterler dikkatealınarak, “gerçek zarar” ilkesi gözetilerek, denetime elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı bir raportanzim ettirilerek yapılmasını talep ettikleri, davanın kabulünü, yargılama giderleri veavukatlık ücretinin davalılar üzerine bırakılması gerektiğini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın davadilekçesinde belirtmiş olduğu --------- plakalı araç müvekkili olan şirket adına kayıtlı olduğu, söz konusu kazada araç şoförü -------- tarafından kullanılmakta olduğu, kabulanlamında olmamak kaydıyla; dava konusu kazada dava dilekçesine göre kusur oranı belliolmayıp bu konuda kusur araştırması yapılması gerektiği, dolayısıyla ilk olarak kazada kusuroranın belirlenmesi için bilirkişi incelemesi gerektiği, ortada bir kusur tespiti yapılmadandavacı yanın müvekkili olan şirketten araç mahrumiyet bedelini talep etmesi de yasaldayanaktan yoksun olduğu, müvekkili olan şirket ancak; kusur raporu alındıktan sonraatfedilecek bir kusurun bulunması halinde kusur oranından sorumlu tutulabileceği, davalımüvekkili olan şirkete ait --------- plakalı araç, kaza tarihini kapsayacak şekilde ---------Ş. nın 20.03.2024 tarih ve -------- poliçe numaralı TrafikSigorta poliçesi kapsamında olduğu, davacı yan aracının 3 aya yakın tamirde kaldığı vetamirde kaldığı süre zarfınca araçtan mahrum kaldığını belirtikleri, 3 aylık bir araçmahrumiyet bedeli talebi tamamen haksız olduğu, En önemli unsur “makul onarım süresi”kavramı olduğu, aracın gerçekte kaçgünde tamir edildiğine değil, aracın makul bir süre içerisinde tamir edilebilecek olması gerekensüreyi göz önünde bulundurması gerektiği, bu sürenin TBK md.50’ye dayanarak takdiredilmesi gerekmekte ve makul onarım süresi, genellikle uzman kişiler tarafındanhesaplanmakta olduğu, davacı yanın dava dilekçesinde sunmuş olduğu ekspertiz raporundabile 7 günlük bir araç mahrumiyet bedeli hesapladığı, özel durumda, aracın bakım ve onarımıçeşitli nedenlerle tahmin edilen süreden daha uzun sürse bile bu ekstra süreler, kusurlu araçsürücüsüne veya sahibine yüklenemez olduğu beyanıyla davanın reddini, yargılama giderlerive avukatlık ücretinin davacı yan üzerine bırakılması gerektiğini beyan ettiği görülmüştür.İNCELEME VE GEREKÇE
:Dava hukuki niteliği itibariyle Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.---------- no lu kararı ile yetkisizlik kararı verildiği ve Mahkememize tevzi edildiği görüldü.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; kazanın oluş şekli 16.11.2023 günü Saat: 14:00 sıralarında;Davalı Yan sürücüsü ---------- sevk ve idaresinde bulunan ---------Plakalı aracın kaza mahalli olan kavşakta geçiş önceliğine uymayarak; davacı --------- adına kayıtlı kendi sevk ve idaresinde olan -------- plakalı kamyon aracın önkısımlarına çarpması ile sonuçlanıp dava konusu taleplere neden olan maddi hasarlı trafikkazasının meydana geldiği dosya münderecatından anlaşıldığı, raporun sonuç kısmında; Dava konusu olayın Kara Yolları Trafik Kanunu kapsamında trafik kazası olduğu, davalı Yan ----------- Plakalı Kamyon Aracın Şoförü Olan ----------2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile asli ve tamolarak %100 kusurlu olduğu, davacının ----------- plakalı otomobil aracın şoförü olan ---------- kazanın oluşumunda üzerine atfı kabul kusuru bulunmadığı,tamirat için gerekli Makul hasar onarım süresi yönünden yapılan araştırmalar vedeğerlendirmeler sonucunda ---------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazasınedeni ile tamirat süresinin tüm hasar süreci dahil edildiğinde yedek parça temini, servisyoğunluğu, hasarlı parçaların demonte işlemi, kaporta düzeltme işlemleri, yeni parçanınboyanması ve boyanın kurumasının beklenmesi, tüm yeni parçaların montajı ile sürecintamamlanmasının 25 gün süreceği, yapılan piyasa araştırmaları neticesinde davaya konu --------- model -------- marka--------- AÇIK KASA PERDELİ BRANDALI ---------- SINIFI 3500km azami yüklü ağırlık kategorisinde Kamyonet aracın günlük emsallerinin kira bedelininaraç kiralama sektöründe kaza tarihi olan 16.11.2023 tarihinde 2.500 TL olduğu, günlükortalama günlük yakıt, bakım ve amortisman payının 500 TL mahsup edildiğinde 2.000TL olduğu sonuç itibari ile --------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası nedeniile makul hasar onarım süresi dikkate alındığında hak mahrumiyet bedelinin 25 gün * 2.000TL = 50.000 TL olduğu mütala olunmuştur.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nda kural olarak araç işleteninin sorumluluğu tehlike sorumluluğu olarak kabul edilmiştir.Anılan Kanunun 85/I.maddesine göre;“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.Bu fıkradan çıkan sonuç şudur ki; motorlu araç işleten, motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan kusuru olmasa bile sorumludur. Buradaki sorumluluk kusura dayanmayan ağırlaştırılmış objektif sorumluluktur (tehlike sorumluluğu).Bu sorumluluktan kurtuluş beyyinesi ise aynı Kanunun 86/I.maddesinde şöyle belirlenmiştir.“İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.”Yine aynı Kanunun 85/son fıkrasında, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” denilmiştir. Bu fıkrada eylemlerinden sorumlu olduğu kişiler, “araç sürücüsü” ve de “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişiler” ortaya çıkmış bulunmaktadır. Şu var ki, “araç sürücüsü” ve “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin”, “işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin” kapsamında yer aldığı su götürmez. İşte araç işleteninin sorumluluktan kurtulması için, eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, yasanın deyimi ile kusurları bulunmadığını da kanıtlaması gerekecektir.Somut olayda, usul ve yasaya uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre; Davalı Yan ---------- Plakalı Kamyon Aracın Şoförü Olan ---------2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile asli ve tamolarak %100 kusurlu olduğu, davacının --------- plakalı otomobil aracın şoförü olan ---------- kazanın oluşumunda üzerine atfı kabul kusuru bulunmadığı,tamirat için gerekli Makul hasar onarım süresi yönünden yapılan araştırmalar vedeğerlendirmeler sonucunda ---------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazasınedeni ile tamirat süresinin 25 gün süreceği, yapılan piyasa araştırmaları neticesinde davaya konu -------- model -------- marka---------- kamyonet---------- açık kasa perdeli brandalı ----------- sınıfı 3500km azami yüklü ağırlık kategorisinde Kamyonet aracın günlük emsallerinin kira bedelininaraç kiralama sektöründe kaza tarihi olan 16.11.2023 tarihinde 2.500 TL olduğu, günlükortalama günlük yakıt, bakım ve amortisman payının 500 TL mahsup edildiğinde 2.000TL olduğu sonuç itibari ile ------------ plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası nedeniile makul hasar onarım süresi dikkate alındığında hak mahrumiyet bedelinin 25 gün * 2.000TL = 50.000 TL olduğu araç mahrumiyet tazminatının doğduğu anlaşılmaktadır. Yukarıda yapılan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, davacının dava konusu kazadan kaynaklanan doğrudan ve dolaylı zararlarından araç maliki sorumlu olduğu kanaatine varılmış olup, bu nedenle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:)Davanın KABULÜ İLE,1-50.000,00 TL ikame araç zararı tazminatının kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2-Karar harcı 3.415,5 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60 TL peşin harç ile, 853,00 TL tamamlama harcı toplamından mahsubu ile bakiye 2.135,00 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ile, 853,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.708,2 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan 82,50 TL tebligat, müzekkere gideri ve 7.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.582,5 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,6-Davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 45.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca --------- bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı (e-duruşma) davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2026