Anahtar kelimeler: Mapeg Mesudiye Detay Muhtarlığı Erişim Madencilik Metal Odası Maden Grup
T.C.
D A N I Ş T A YSEKİZİNCİ DAİREEsas No
: █████████Karar No
: █████████DAVACILAR
: 1- ... Mahallesi Muhtarlığı adına ...2- ... Mahallesi Muhtarlığı adına ...3- ... Mahallesi Muhtarlığı adına ...4- ... Mahallesi Muhtarlığı adına ...5- ... Mühendisleri Odası6- ... Çevre DerneğiVEKİLİ
: Av. ...DAVALI
: ... Genel MüdürlüğüDAVANIN ÖZETİ
: Davalı MAPEG tarafından Giresun ili, Mesudiye ilçesi, ... köyü sınırları içinde, ... Metal Madencilik A.Ş.'ye verilen ... erişim numaralı ve ... ruhsat numaralı IV. grup (ön arama dönemi 1 yıl, genel arama dönemi 2 yıl, detay arama dönemi 4 yıl) █████/2018-█████/2025 tarihleri arasında geçerli olmak üzere verilen IV. grup maden arama ruhsatı ile davaya konu edilen ruhsatın tabi olduğu █████/2022 tarih ve 32040 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin tamamının iptali ile Maden Kanunu'nun 14. maddesi, 17. maddesi ile 7. maddesine 5995 sayılı Kanun'un 3. maddesiyle █████/2010 tarihinde eklenen ek-4., 5. ve 6. fıkraları, █████/2019 tarih ve 7164 sayılı Kanunla eklenen değişik 15. fıkrasının Anayasaya aykırı olduğundan iptali için Anayasa Mahkemesine başvuru yapılması istenilmektedir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ
: ...DÜŞÜNCESİ
: 2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAHüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü.İNCELEME VE GEREKÇE
:USUL YÖNÜNDEN
:2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Davaların Açılması" başlığını taşıyan 3. maddesinde; davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin belirtileceği; dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği; dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 15/1-d maddesinde ise; 14. maddenin 3/g bendinde yazılı hallerde otuz gün içinde 3. ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği belirtilmiştir.İdari Yargılama Usulünde geçerli olan resen araştırma ve yazılılık ilkesi gereği dava dilekçelerinin, 2577 sayılı Kanunda belirtilen şekil kurallarına uygun bir biçimde ve yargılamanın gerektirdiği bilgileri içerecek nitelikte düzenlenmesi gerekmektedir. Bunu sağlamak için, dava dilekçelerinde; dava konusu edilen işlemlerin ve dava sebeplerinin, bir başka ifadeyle; idari işlemin içerdiği iddia edilen hukuka aykırılığın dayandığı hukuk kurallarının açık ve net bir biçimde somut olarak belirtilmesi şarttır. Ayrıca birden fazla işlemin davaya konu edilmesi ya da bir işlemin birden fazla madde, fıkra veya bendinin iptalinin istenilmesi halinde söz konusu işlemler ve bu işlemlerin hangi madde veya fıkralarının iptalinin istendiğinin tek tek sayılmak suretiyle belirtilmesi de yukarıda alıntısı yapılan düzenlemeler ve idari yargılama usulü ilkelerinin bir gereğidir.Dosyanın incelenmesinden davacılar vekili tarafından, dava dilekçesinin "Talep konusu" ile "Sonuç" kısımlarında dava dışı ... Madencilik A.Ş.'ye verilen ... erişim numaralı ve ... ruhsat numaralı █████/2018-█████/2025 tarihleri arasında geçerli IV. grup maden arama ruhsatının iptali ile davaya konu edilen ruhsatın tabi olduğu █████/2022 tarih ve 32040 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin tamamının iptalinin istenildiği görülmektedir.Normlar hiyerarşisi olarak bilinen temel hukuk ilkesine göre, normlar arasında altlık ve üstlük ilişkisi söz konusu olmakta ve her norm geçerliliğini bir üst hukuk normundan almaktadır. Başka bir anlatımla normlar hiyerarşisi, her türlü normun hiyerarşik olarak bir sıra dahilinde sıralanması ve birbirine bağlı olması anlamına gelmekte olup; bunun doğal sonucu olarak, hiyerarşik sıralamada daha altta yer alan tüzük, yönetmelik, genelge, tebliğ, talimat ve benzeri düzenlemelerin, üst hukuk normlarının daraltılması ve genişletilmesi sonucunu doğurmayacak şekilde, uygulamaya ilişkin konularda açıklayıcı ve tamamlayıcı nitelikte olması ve üst hukuk normlarına aykırılık teşkil etmemesi gerekmektedir.Dairemizin █████/2024 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı dilekçe ret kararında, düzenleyici işlemin hukuki denetiminin yapılacağı hangi üst hukuk normuna ve hangi gerekçelerle aykırı olduğuna ilişkin detaylı açıklamalarda bulunulması gerektiği belirtilmiştir. Başka bir ifadeyle, düzenleyici işlemlerin hukuka uygunluk denetimleri, söz konusu düzenlemelerin dayanağı olan ve/veya hiyerarşik sıralamada kendilerinden daha üstte yer alan hukuk normlarına hangi yönlerden aykırılık teşkil ettiğinin ortaya konulmasından ibaret olup, açılan davalarda davacılar tarafından bu hususlar belirtilmek suretiyle hukuka aykırılık iddialarına yer verilmelidir.Dairemizin yukarıda anılan dilekçe ret kararı üzerine yenilenen dava dilekçesinde, Maden Yönetmeliği'nin tamamının iptali istenilmekle birlikte, söz konusu Yönetmeliğin Anayasaya, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine ve Türkiye'nin imzaladığı uluslararası sözleşmelere aykırı olduğundan bahisle iptali talep edilmişse de, düzenleyici işleme ilişkin açıklamalarda, ruhsat dönemlerinin tek bir ruhsat üzerinde birleştirilmesine yönelik Yönetmelik çıkarıldığı ileri sürülmekte olup, düzenleyici işlemin hukuka aykırılığının gerekçesinin tam olarak ortaya konulamadığı anlaşılmaktadır.Bu durumda, dava konusu Yönetmeliğin hukuki denetiminin yapılacağı hangi üst hukuk normuna, bu normların hangi madde ve kısımlarına ve hangi gerekçelerle aykırı olduğuna ilişkin detaylı açıklamalarda bulunulması, ayrıca davacıların Yönetmeliğin tamamının iptalini istemek hususunda sahip olduğu menfaatin ve hukuki sebeplerin ortaya konulması, Yönetmeliğin tamamının iptali istenilmekte ise tamamına ilişkin hukuka aykırılık gerekçelerine yer verilmesi, aksi halde madde veya fıkraların ilgili kısımlarının/ibarelerinin iptalinin istenilmesi, bireysel işlem tesisi üzerine (arama ruhsatının iptali istemiyle) dava açıldığından, Yönetmelik maddelerinin iptali istenilen bireysel işlemle ilişkinlendirilerek hem bireysel işlemin hem de düzenleyici işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülen kısımlarının açıkça belirtilmesi ve bağlantı kurulması gerektiğinden, bu haliyle dava dilekçesi 2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmamıştır.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1. 2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmayan DAVA DİLEKÇESİNİN aynı Kanunun 15. maddesinin 1/d bendi uyarınca bu kararın tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içerisinde usulüne uygun biçimde düzenlenecek dilekçe ile yeniden dava açılabilmek üzere REDDİNE,2. Yeniden açılacak dava için ayrıca harç alınmayacağının ve aynı yanlışlıkların yapılması halinde davanın reddine karar verileceğinin davacılar vekiline bildirilmesine,3. Davanın yenilenmemesi durumunda kullanılmayan ... TL yürütmeyi durdurma harcı ile posta gideri avansından artan miktarın istemi halinde davacıya iadesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.