Anahtar kelimeler: Sentetik Havalesi Çeklerden Batı Vadesinden Satımdan Kargo Esaskarar Satım Yazim
T.C. Ankara Batı 1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/7 Esas - ████████
T.C.Ankara Batı1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO
: 2026/7KARAR NO
: ████████HAKİM
:KATİP
:DAVACI
:VEKİLİ
:DAVALI
:VEKİLİ
:DAVA
: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2026KARAR TARİHİ
: █████/2026K. YAZIM TARİHİ
: █████/2026Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:TALEP
:Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı ....Sentetik arasında ticari alım satım ilişkisi bulunduğunu, bu ilişki gereği müvekkil şirketin davalıya olan borçlarına karşılık üç adet çek düzenleyerek 17.10.2025 tarihinde ..... Kargo aracılığıyla teslim edildiğini, bu çeklerden ..... numaralı, 12.12.2025 keşide tarihli, 16.389,81 USD miktarlı çekin bedelinin 03.11.2025 tarihinde banka havalesi ile vadesinden önce ödendiğini, bu çekin bedelsiz kalmasına rağmen davalı ..... Sentetik'in iadeden kaçındığını, 22.01.2026 keşide tarihli çekin dava konusu olmadığını, 25.03.2026 keşide tarihli çekin ise davalılar tarafından ticari defterlere kaydedilmediğini ve teslim alındığının kabul edilmediğini, bu nedenle bu çek yönünden akıbetinin ortaya çıkarılması ve mükerrer tahsilat riskinin tedbiren sınırlanması gerektiğini, bedeli ödenen 12.12.2025 tarihli çek hakkında mahkemece tedbir kararı verilmiş olmasına rağmen, .... Sentetik tarafından organik bağ içinde bulunduğu diğer davalı .... Sentetik firmasına kötü niyetli bir şekilde ciro edildiğini, davalıların aynı adres ve aynı yöneticiye sahip olmalarının aralarındaki organik bağı ispatladığını,.... Sentetik tarafından ihtiyati haciz kararı alınarak icra takibi başlatıldığını ve müvekkili tarafından icra dosyasına nakdi teminat yatırıldığını, bu teminatın dava kesinleşene kadar alacaklıya ödenmemesi, icra dosyasının durdurulması ve 12.12.2025 tarihli çekin bankaya ibrazının engellenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, 25.03.2026 keşide tarihli çekin davalılarda bulunduğunun anlaşılması halinde çek aslının mahkemeye ibrazını, aksi halde çekin kötü niyetle tahsil edilmesinin önlenmesi için tedbir kararı verilmesini, müvekkili davacının 12.12.2025 tarihli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitini, icra veznesine yatırılan 772.689,45 TL'nin müvekkiline iadesini, davalıların kötü niyetle hareket etmeleri nedeniyle İİK m. 72/5 uyarınca %20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açtığı menfi tespit davasının usul ve yetki bakımından hukuka aykırı olduğunu, HMK 390. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir ve buna bağlı asıl davanın uyuşmazlığın esası hakkında görevli ve yetkili mahkemeden istenmesi gerektiğini, dava konusu çekin muhatap bankasının ve davacının sicil adresinin ....'da bulunduğunu, ... ilçesinin ... (Merkez) Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yargı çevresinde yer aldığını, Ankara Batı Adliyesi'nin yargı yetkisinin ..., ... gibi belirli ilçelerle sınırlı olduğunu, bu nedenle Ankara Batı Mahkemelerinin yetkisini tesis edecek bir irtibat noktası bulunmadığını, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi'nin ve Ankara Batı..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin aynı konuda yetkisizlik kararı verdiğini, davacının yetkisiz mahkemelere başvurmasının usul ekonomisine ve dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, müvekkili .... Sentetik tarafından başlatılan Ankara ..... Genel İcra Dairesi'nin .... E. sayılı icra takibinin ve ihtiyati haciz kararının Ankara Merkez Adliyesi'nin yetki alanında olduğunu, bu nedenle menfi tespit davasının da takibin yapıldığı yer olan Ankara Merkez Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davacının yetkisiz mahkemelerden tedbir alma çabasının kötü niyetli olduğunu, müvekkili lehine Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde usulüne uygun şekilde alınmış bir ihtiyati haciz kararı mevcut iken davacının Ankara Batı mahkemelerini bir "arka kapı" olarak kullanmasının usulü dolanma girişimi olduğunu, Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin davacının "ödeme yaptık" şeklindeki iddiasını reddettiğini, esasa ilişkin olarak, davacının 03.11.2025 tarihli banka havalesinin dava konusu çekin bedelinin ödendiğini ve dolayısıyla çekin bedelsiz kaldığını ileri sürdüğünü, ancak ödeme dekontunda söz konusu ödemenin hangi borca istinaden yapıldığına dair hiçbir açıklama bulunmadığını, TBK 101 ve 102. maddeleri uyarınca ödemenin muaccel borçlara mahsup edildiğini, davacının ödeme anında herhangi bir bildirimde bulunmadığını, çekin ödeme tarihinde henüz muaccel dahi olmadığını, müvekkili şirketin davacıya kestiği faturaların tamamının ödeme tarihi itibarıyla muaccel olduğunu, müvekkili .... Sentetik tarafından düzenlenen faturaların toplamının 77.728,57 USD tutarında bir asıl alacağa tekabül ettiğini, davacının yaptığı ödemenin bu borç miktarının ancak bir kısmını karşıladığını, müvekkil şirketin ticari defterlerinde bu ödemeyi en eski vadeli alacaklarına mahsup ettiğini, çekin mücerretliği ilkesi gereği bedelsizlik iddiasının kesin delille ispatlanması gerektiğini, davacının bedelsizlik belgesi veya ibraname sunamadığını, dava konusu çekin lehdar ......Sentetik tarafından diğer davalı ....Sentetik A.Ş.'ye ciro edilmesinin ticari hayatın olağan akışına uygun olduğunu, ciro silsilesinin tam ve düzenli olduğunu, müvekkili .... Sentetik'in senedi iyi niyetle devraldığını, İİK 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilemeyeceğini, davacının haksız ve kötü niyetli dava açması nedeniyle İİK 72/4 uyarınca %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesi gerektiğini belirterek, öncelikle yetki itirazlarının kabulü ile dosyanın Ankara Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, davacı tarafça alınan tüm ihtiyati tedbir kararlarının kaldırılmasını, davanın esastan reddini, dava konusu çekin bedelinin ödenmediğinin ve müvekkili .... Sentetik'in iyiniyetli hamil olduğunun tespitini, haksız ve kötü niyetli açılan dava ve alınan tedbirler nedeniyle davacı aleyhine alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.GEREKÇE
:Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.Davalı vekili süresi içerisinde sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile yetki ilk itirazında bulunmuş, yetkili mahkemenin ise Ankara Mahkemeleri olduğunu beyan etmiştir.Davanın esasına girilmeden önce davalı yanın yetki ilk itirazı öncelikli olarak incelenmiştir.Somut uyuşmazlıkta dava konusu edilen ......çek numaralı, █████/2025 keşide tarihli çekin muhatap bankasının .... Bankası ..... şubesi olduğu, çek şubesinin (....) adliyemiz yetki alanında değil Ankara Adliyesinin yetki alanında olduğu, davacının yerleşim yerinin de .....olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın çözümü bakımından Mahkememizin yetkili olmadığı değerlendirilmekle, HMK 114/1-ç ve 115/2 madde hükümleri gereği davanın yetkiye ilişkin dava noksanlığı sebebiyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Yetkiye ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK'nın 114/1-ç ve 115/2. maddeleri uyarınca mahkememizin yetkisizliğine,2-Yasal sürede başvurulması halinde dosyanın yetkili Ankara Asliye Ticaret mahkemesine gönderilmesine,3-HMK'nun 331/2 madde gereğince süresi içerisinde müracaat yapıldığı takdirde yargılama giderlerine gönderilen mahkemece dikkate alınmasına,4-Kararın kesinleşmesinden itibaren HMK'nun 20/1-son cümle gereği dosyanın iki haftalık süre içerisinde görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin istenilmemesi halinde DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmesi için dosyanın yeniden ele alınmasına,Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, istinaf kanun yolu açık olmak üzere (kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle istinaf yoluna başvurulabileceği, istinaf incelemesinin Bölge Adliye Mahkemeleri İlgili Hukuk Dairesi tarafından yapılacağı) karar verildi. █████/2026Katip .... e-imzalı Hakim ... e-imzalı