Anahtar kelimeler: Bam Esaskarar Başkan Çağrı Katip Konya Üye Kooperatif Adliye Davacilar

T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...

T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO
: ...
KARAR NO
: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN
: ... (...)
ÜYE
: ... (...)
ÜYE
: ... (...)
KATİP
: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ
: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
: █████/2026
NUMARASI
: ... Esas - ... Karar
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR
: 1- ...
2- ......
3- ......
4- ...
5- ...
6- ...
7- ...
8- ......
9- ...
10- ...
11- ...
12- ...
13- ...
14- ...
15- ...
16- ...
17- ...
18- ...
19- ...
20- ...
21- ...
22- ...
23- ...
24- ...
25- ...
26- ...
27- ...
28- ...
29- ...
30- ...
31- ...
32- ...
33- ...
34- ....
35- .....
36- ...
37- ......
38- ......
39- ......
40- ......
41- ...
42- ...
43- ......
44- ......
VEKİLİ
: Av...
DAVALI
: ......
VEKİLİ
: Av...
DAVA
: Kooperatif Genel Kuruluna Çağrı İzni Verilmesi
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ
: █████/2026
YAZIM TARİHİ
: █████/2026
Davacılar tarafından davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan kooperatif genel kuruluna çağrı izni verilmesi davasında █████/2026 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacıların istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
DAVA
: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatifin son dönemlerde üyelik işlemleri, mali hareketler ve yönetimsel uygulamalara ilişkin çeşitli usulsüzlük iddiaları ile gündeme geldiğini, yine kooperatif ödemelerinin 2025/Mayıs itibarıyla tamamlanmasına rağmen kooperatifte beklenen ilerlemenin sağlanamadığı ve kooperatif üyelerinin bağımsız bölümlere kavuşamadığının, genel kurullarda teslim tarihlere ilişkin verilen taahhütlerin yerine getirilmediğinin bilindiğini, kooperatif yönetim ve denetim organlarının, mevzuatın öngördüğü şekilde şeffaflık yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bilgi talep eden üyelerin bu taleplerinin karşılanmadığını, gerekli bilgiler verilmediğini, verilen bilgilerin de somut veriler ve kayıtlarla örtüşmediğini, yönetim kurulunun asli görevlerini yerine getirmediğini, denetim kurulunun gerekli murakabeyi yapmadığını, dolayısıyla dış denetim mekanizmasının da fiilen işletilmediğini, hesapların ve işlemlerin ivedilikle genel kurul önüne getirilmesi, gerekli azil/atama, bağımsız denetim, hesap tetkik komisyonu ve yasal başvuru yetkilerinin tesisi için olağanüstü genel kurulun artık kanuni ve fiili bir zaruret haline geldiğini, kooperatifin yönetim kurulu ve denetim kurulunun Konya .... Noterliği'nin █████/2025 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarı ile olağanüstü genel kurula davet bildirisinde bulunduğunu, kooperatifin diğer üyelerini de posta yoluyla bilgilendirdiğini, kooperatifin, yönetim kurulunun veya denetim kurulunun çağrıya cevap vermediğini, müvekkillerinin davalı kooperatifin ortakları olduğunu, kooperatifin yönetim kurulu yedek üyeliğinin boş kaldığını, bu nedenle genel kurulun toplanması gerektiğini beyan ederek tedbir taleplerinin kabulü ile davalı kooperatifin harcama ve borçlanma yetkisinin tedbiren durdurulmasını, yöneticilerin ilzam yetkilerinin kaldırılarak yönetim kayyımı atanması, aksi kanaatte ise denetim kayyımı atanmasını, davanın kabulü ile kooperatif üyelerinin alimenfaatine uygun olarak hakimin müdahalesi ile kooperatifin olağanüstü genel kurula çağrılması, çağrının usulüne uygun bir şekilde yapılmasının sağlanması, gündemin talepleri gibi belirlenmesi ve bakanlık temsilcisi (komiser) görevlendirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
: İlk derece mahkemesince; "...Somut olayda; Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü cevabi yazısına göre, davalı kooperatifin tasfiye halinde olup, halen faal olduğu, yönetim kurulu üyelerinin ......, ...... ve ......, denetim kurulu üyelerinin ise ...... ve ...... olduğu belirlenmiştir. Denetim kurulu üyesi ......'ün dava açıldıktan sonra istifa ettiği anlaşılmıştır.
Davalı kooperatifin 105 kayıtlı ortak sayısı olduğu, en son olağan genel kurul toplantısının █████/2025 tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.
Davacılar tarafından davalı kooperatife yönetim kurulu üyelerine ve diğer ortaklara karşı olağanüstü toplantıya çağrı için Konya .... Noterliğinin █████/2025 gün ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinin gönderildiği, ihtarnamenin yönetim kurulu üyelerine en son █████/2025 tarihinde tebliğ edildiği, ihtarnamenin tebliğinden itibaren yasal 10 günlük süre içerisinde yönetim kurulu tarafından davalı kooperatifin olağanüstü toplantıya çağrılmadığı belirlenmiştir.
Her ne kadar, davacılar tarafından davalı kooperatifi olağanüstü genel kurula çağrı için Mahkememizden izin istenilmiş ise de;
Öncelikle dava dilekçesinde anlatılan iddialara ilişkin yeterli delil sunulmadığı sonucuna varılmıştır.
Davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısının █████/2025 tarihinde, 105 üyeden 56'sının katılımı ile gerçekleştirildiği görülmüştür.
1163 s. Kooperatifler Kanunu'nun 45/1. maddesine göre, her hesap döneminin bitmesinden itibaren 6 ay içesinde, Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 25/1. maddesine göre de, her yılın ilk 6 ayı içerisinde olağan genel kurul toplantısının yapılması zorunludur.
İlgili ortakların da gündeme alınmasını istedikleri konular için Kooperatif Anasözleşmesi'nin 31/5-6. maddesinde yazılı prosedürleri işleterek talepte bulunmaları mümkündür.
Davalı kooperatifin yeni yönetiminin seçilmesinin üzerinden daha 1 yıl bile geçmeden, en son toplantıdan yaklaşık 4 ay sonra genel kurulun tekrar olağanüstü toplantıya çağrılması için ihtarname gönderilmesi, kooperatif içi yönetim mücadelesi olarak görülmüştür.
Diğer yandan davacı tarafın davalı şirketin güncel yönetim ve denetim kuruluna yönelik ithamları yönünden, hak arayışının tek yöntemi kooperatifin genel kurula çağrılması olmayıp, genel kurul kararlarının iptali, yöneticilere karşı azınlık üyelerin sorumluluk davası açması ve savcılığa suç duyurusunda bulunulması gibi hukuki imkanlar da mevcut olduğu sonucuna varılmıştır.
1163 s. Kooperatifler Kanunun 44/3. ve Anasözleşme'nin 27/7 maddesinde mahkemenin kesin olarak çağrı izni alacakları değil, alabilecekleri düzenlenmiş, mahkemeye takdir hakkı tanınmıştır.
İlgili Kooperatifin kısa aralıklarla toplantıya çağırması ve mahkemenin de buna izin vermesi, ilgili Kooperatifin işleyişini olumsuz etkileyecek, Kooperatifin yeni yönetiminin Kooperatif için uzun vadeli plan, proje ve yatırımlar yapmasını engelleyebilecek, Kooperatif yönetiminin sürekli bir çatışma ve güç gösterisi alanı olmasına sebebiyet verebilecek bir durumdur.
4721 s. MK'nin 2. maddesine göre de, herkesin haklarını kullanırken iyiniyet prensiplerine uygun hareket etmesi gerekmektedir. Kötü niyetli davranışları hukuk sisteminin koruması mümkün değildir.
Davalı Kooperatifin en son olağanüstü genel kurul toplantısının yapılmasından itibaren kısa süre geçtikten sonra (ihtarname tarihi itibariyle 4 ay, dava tarihi itibariyle 5 ay) davalı Kooperatifin tekrar olağanüstü toplantıya çağrılması için, davacı tarafın ileri sürdüğü gerekçeler Mahkememizce yeterli görülmemiş, ayrıca bu talep iyiniyet prensiplerine de uygun bulunmamış ve davacı tarafın davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar, davalı Kooperatif Anasözleşmesi'nin ve Yapı Kooperatifleri Tip Sözleşmesi'nin 27/son maddesine göre, mahkeme kararının kesin olduğu bildirilmiş ise de; kanuna aykırı anasözleşme hükmünün uygulanamayacağı, Kooperatifler Kanunu'nun 44. maddesinde mahkeme kararının kesin olduğunun düzenlenmediği belirlenmiş ve ayrıca Yargıtay 6. HD'nin █████/2025 gün ve █████████ E. █████████ K. sayılı emsal içtihadı da göz önünde bulundurulmak suretiyle, verilen kararın istinafı kabil olduğu sonucuna varılarak, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
: Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; somut dava henüz dilekçeler aşamasındayken davalı kooperatifin Denetim Kurulu üyelerinden ......'ün Konya ... Noterliği'nin 31.12.2025 tarih ve ...... yevmiye numaralı istifanamesi ile görevinden istifa ettiğini, durumun keyfiyetinin derhal ilk derece mahkemesine bildirildiğini, ilk derece mahkemesine kooperatif organsız kaldığını, istifanamenin de dikkate alınmasını talep ettiklerini, mahkemece isabetsiz gerekçe ve incelemeyle davanın reddine karar verildiğini, yeterli delil sunulmadığının belirtildiğini, ancak mahkemece gerekli araştırmanın yapılmadığını, delillerin toplanmadığını, kooperatiflerde aslolanın üyelerin iradeleri olduğunu, davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısını █████/2025 tarihinde, 105 üyeden 56'sının katılımı ile gerçekleştirdiğini, davalı kooperatifin yeni yönetiminin seçilmesinin üzerinden daha 1 yıl bile geçmeden, en son toplantıdan yaklaşık 4 ay sonra genel kurulun tekrar olağanüstü toplantıya çağrılması için ihtarname gönderilmesinin, isabetsiz olarak kooperatif içi yönetim mücadelesi olarak yorumlandığını, 105 üyeli kooperatifte 44 üyenin talebinin bulunmasının kooperatif içi yönetim mücadelesi değil, görünüşte haklı bir talebin varlığına karine teşkil ettiğini, 7339 sayılı Kooperatifler Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kapsamında;1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 65 inci ve 69 uncu maddelerine dayanılarak çıkarılan 1 Şubat 2022 tarih ve 31737 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan “Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Denetimine Dair Yönetmelik” ile kooperatiflere denetleme organının yapacağı denetimin dışında şartları taşıması halinde kooperatiflere dış denetim zorunluluğu getirildiğini, bütün bu gelişmelere ilaveten kooperatif hesaplarının emanet hesabı gibi kullanılmasının, üçüncü şahıslara para aktarılmasının, nema geliri elde edilmesi gibi ciddi nitelikteki iddialarının gündeme gelmesinin fiili durumu ağırlaştırdığını, mahkemece bu hususta inceleme yapılmadığını, yönetim kurulunun ve denetim kurulunun Konya .... Noterliği’nin 21.11.2025 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarı ile olağanüstü genel kurula davet bildirisinde bulunduğunu, kooperatifin diğer üyelerinin de posta yoluyla bilgilendirildiğini, kooperatifin, yönetim kurulu veya denetim kurulu çağrısına ve davaya cevap vermediklerini, müvekkili davacıların kooperatifin ortakları olduğunu, kooperatifin mali/idari işleyişinden doğrudan etkilendiklerini, kooperatifte uzun süredir ciddi yönetimsel ve mali usulsüzlük iddialarının bulunduğunu, kooperatifin yönetim kurulu yedek üyeliğinin boş kaldığını, Kooperatifin kanunda gösterilen organlarının yedekleri ile birlikte teşekkül etmesi zorunluluğunun bulunduğunu, bu nedenle genel kurulun toplanması gerektiğini, imza sirkülerinin 2 yönetici ortak tarafından imzalandığını, kanuna ve ana sözleşmeye göre kooperatifin 3 yönetici ortak ile temsil edilmesi gerektiğini, bu eksikliğin de ikmal edilmediğini, kooperatif hesaplarının amacı dışında kullanıldığına ilişkin güçlü emareler ortaya çıktığını, kooperatif yönetim kurulu bu husustaki soruları cevapsız bıraktığını, kooperatifin hesaplarının, projelerinin, taahhütlerinin ve yönetim uygulamalarının ortaklar tarafından değerlendirilmesi ve gerekli idari/hukuki kararların alınması için olağanüstü genel kurulun yapılması gerektiğini, olağanüstü genel kurulun yapılmaması kooperatif ve ortaklar açısından telafisi güç zararlara yol açtığını beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:
Dava, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 44.maddesi uyarınca genel kurul toplantısına çağırma izni verilmesi istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 44. maddesinde, kooperatiflerde ortakların genel kurulu toplantıya çağırabilme koşulları ve çağırma usulü düzenlenmiştir. Yine davalı kooperatif anasözleşmesinin çağrıya yetkili organlar başlıklı 27. maddesi, genel kurul, yönetim kurulunca toplantıya çağrılır. Gerekli hallerde denetim kurulu, kooperatifin ortağı bulunduğu üst birlik ve görevleri ile ilgili konular için tasfiye memurları genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptirler. Genel kurul yukarıdaki şekilde toplanamadığı takdirde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca toplantıya çağrılabilir. Ayrıca, 4 ortaktan az olmamak kaydıyla toplam ortak sayısının 1/10'unun isteği halinde, genel kurul 10 gün içinde yönetim kurulu tarafından toplantıya çağrılır. Bu başvurunun, müştereken ve noter tebligatı ile yapılması gerekir. Yönetim kurulunca bu isteğin zamanında yerine getirilmemesi ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yapılan başvurulardan da bir sonuç alınamaması durumunda, istek sahipleri mahkemeye başvurarak genel kurulu bizzat toplantıya çağırma izni alabilirler, hükmüne haizdir.
Genel kurulu toplantıya çağırmak Yasa hükmü ile ortaklara tanınmış bir haksa da, dayanılan gerektirici sebeplerin ve bunların varlığına işaret eden delillerin gösterilmesi gerekmektedir. Gösterilen sebeplerin tamamen ispatı gerekli değilse de bunlara ilişkin emare ve belirtilerin ortaya konulması zorunludur. Aksi durum, yasanın tanıdığı hakkın keyfi olarak kullanımı sonucunu doğurur.
Somut olayda, ilk derece mahkemesince, davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısının █████/2025 tarihinde, 105 üyeden 56'sının katılımı ile gerçekleştirildiği, davalı kooperatifin yeni yönetiminin seçilmesinin üzerinden daha 1 yıl bile geçmeden, en son toplantıdan yaklaşık 4 ay sonra genel kurulun tekrar olağanüstü toplantıya çağrılması için ihtarname gönderilmesi, kooperatif içi yönetim mücadelesi olarak görüldüğü, diğer yandan davacı tarafın davalı şirketin güncel yönetim ve denetim kuruluna yönelik ithamları yönünden, hak arayışının tek yöntemi kooperatifin genel kurula çağrılması olmayıp, genel kurul kararlarının iptali, yöneticilere karşı azınlık üyelerin sorumluluk davası açması ve savcılığa suç duyurusunda bulunulması gibi hukuki imkanların da mevcut olduğu ,ilgili kooperatifin kısa aralıklarla toplantıya çağrılmasının ve mahkemenin de buna izin vermesinin, ilgili kooperatifin işleyişini olumsuz etkileyeceği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiş ise de, davacı tarafın iddialarına ilişkin delillerini tümüyle sunmasına imkân tanındıktan sonra, gerektiğinde bunlarla birlikte kooperatif defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle ve sonucuna göre, öncelikle istemin şekli şartlar yönünden yerinde olup olmadığı irdelenerek, bu şartları haiz ise esasa girilerek dava dilekçesinde iddia edilen biçimde, geçerli ve haklı bir çağrı nedeninin bulunup bulunmadığının mahkemece denetime elverişli bir şekilde değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmadığından davacıların istinaf başvuru taleplerinin kabulü ile HMK'nın 353/1a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacıların istinaf başvuru taleplerinin KABULÜ ile; Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacılar tarafından yatırılan 732,00 TL istinaf karar harcının talep halinde davacılara iadesine,
4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
5-İstinaf başvurusunda bulunan davacılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4 maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda █████/2026 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır
...

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!