vizyona filme format mecralarda post filminin prodüksiyonunun çekimlerinin zeyilname eseri

Anahtar kelimeler: Vizyona Filme Format Mecralarda Post Filminin Prodüksiyonunun Çekimlerinin Zeyilname Eseri

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: ████████

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2024

NUMARASI

: ████████ Esas, ████████ Karar

DAVANIN KONUSU

: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ

: █████/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalının müvekkili tarafından yazılan ve yönetilen “... ” filminin çekimlerinin, post prodüksiyonunun tamamlanması, vizyona girmesi ve her türlü format ve belirli mecralarda yayınlanması konusunda █████/2011 tarihinde sözleşme imzaladıklarını, █████/2012 zeyilname ile filme dair FSEK'de yer alan hakların kullanımı, gelir paylaşımı ve coğrafi sınırlarının taraflarca yeniden düzenlendiğini, filmin taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine aykırı olarak ...'in faaliyette olduğu 190 ülkede yayına girdiğini, davalı BKM'nin, davacıdan izin almadan, davacının hak sahibi olduğu 175 ülkede dijital ortamda umuma erişim sağlama hakkını ...'e devrederek FSEK 25. maddesi ve taraflar arasındaki sözleşmeyi ihlal ettiğini ileri sürerek, FSEK Madde 70/1 uyarınca 50.000-TL manevi tazminatın, FSEK 68.madde uyarınca rayiç bedelin 3 katı olarak şimdilik 100.000-TL maddi tazminatın, şimdilik 15.000,00 USD cezai şart bedelinin █████/ 2020’den itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında █████/2011 tarihli ortak yapımcılık sözleşmesi imzalandığını, işbu sözleşmede, müvekkiline eser üzerinde FSEK ile tanımlanan tüm mali hakların devrinin taahhüt edildiği ve bu hakların kullanımından gelir elde edebileceği bölgelerin de ayrıca belirlendiğini, █████/2012 tarihli ikinci sözleşmede davacının, müvekkilini █████/2011 tarihli sözleşmeden kaynaklanan tüm yükümlülüklerinde ibra ettiğini, ayrıca ikinci sözleşme ile tarafların, müvekkilinin eser üzerindeki mali hakları kullanarak gelir sağlayacağı coğrafi alandaki gelir payını artırdıklarını, eser üzerindeki mali hakların müvekkiline devredildiğini, davacı Türk vatandaşı olmadığını, davacının FSEK 68.maddesi uyarınca rayiç bedelin 3 katını talep etme hakkı olmadığını, davacının ihlal edilen bir manevi hakkının olmadığını, davacının cezai şart talep etmesinin mümkün olmadığını, ilgili talebin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasında düzenlenen sözleşme ve sözleşmenin değiştirilmesine ilişkin sözleşme hükümleri incelendiğinde; █████/2011 tarihli sözleşmenin 4. maddesi gereğince davalının film üzerindeki haklarının yetki alanı olarak belirlendiği, █████/2012 tarihli sözleşmenin 5. maddesi gereğince taraflar arasındaki █████/2011 tarihli sözleşmenin değiştirilmeyen hükümlerinin taraflar için bağlayıcı olduğu belirtildiğinden; davalının film üzerindeki haklarının belirlenen yetki alanı içerisinde olduğu, dosya kapsamı tarafların dilekçeleri ve ihtarname ve cevabi ihtarname dikkate alındığında davalı tarafça dava konusu edilen filmin yayınlanması için dava dışı ... şirketi ile sözleşme imzalandığı ve filmin davalının yetki alanı dışında yer alan ülkelerde yayınlandığı ve hususun maddi hatadan kaynaklandığı belirtilerek filmin yayınlandığı ülkelerin kısıtlandığı bu hali ile filmin davalının yetki alanı dışında yer alan ülkelerde kısa bir süre yayınlandığı anlaşılmakla sözleşmenin ihlal edildiğinin açık olduğu, bu husus dosya kapsamında davalının davacıya göndermiş olduğu cevabi ihtarname ve cevap dilekçesinde de davalının kabulünde olduğu, cezai şart bakımından yapılan incelemede; taraflar arasında düzenlenen █████/2011 tarihli sözleşmenin 7. Maddesinde tarafların sözleşmede yer alan taahhütlerine aykırı davranmaların halinde 500.000-USD cezai şart ödeneceğinin hükme bağlandığı, söz konusu hüküm ile kararlaştırılan cezai şartın, ifa yerine geçen cezai şart niteliğinde olduğundan, cezai şart talebine ilişkin davasının reddine karar vermek gerektiği, FSEK 68. Madde tazminatı bakımından yapılan değerlendirmede; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları irdelendiğinde davalı tarafça sözleşmenin ihlal edildiğinin açık olduğu ve bu kapsamda davacının maddi tazminata hak kazanacağı anlaşılmakla, bilirkişi raporunda USD olarak belirlenen tazminatın dava tarihindeki döviz kuru üzerinden TL'ye çevrilerek üç katının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerektiği, davacının da hak sahibi olduğu filmin davalı tarafça sözleşmeye aykırı olarak yetki alanında dışında yayına sunulduğu anlaşılmakla davacının manevi haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davacının 68. Maddedeki tazminat talebi bakımından açılan davanın kısmen kabulü ile hesaplanan telif tazminatının 3 katı oranına tekabül eden 56.672,50-TL telif tazminatının █████/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının cezai şart talebinin reddine, davacının manevi tazminat talebi bakımında açılan davanın kısmen kabulü ile takdiren 40.000-TL manevi tazminatın █████/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; sözleşme kapsmında talep edilen cezai şart'ın ifa yerine geçen cezai şart olduğu ve müvekkilin ifayı talep ettiği gerekçesiyle cezai şart isteminin reddinin kabul edilemez olduğunu, zira müvekkilinin açıkça asıl talebinin cezai şart olduğunu ifade etmiş olup, müvekkilinin cezai şart talep ettiği son derece açık ihtarname ve dilekçelere rağmen ifa talep ettiği yorumunun gerekçelendirilmediğini, davacı tarafından keşide edilen ihtarnamede veya dilekçeler teatisi aşamasında da davacının davalıdan aynen ifayı talep ettiğine dair hiçbir ibare bulunmadığını, cezai şart talep ediliğinin ilk duruşma zaptında da sabit olduğunu, zaten huzurdaki davanın, davalının ifayı gerçekleştirmeyeceği anlalışdığından davalıyı cezalandırmaya yönelik tazminat ve cezai şart isteminden ibaret olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkil şirket tarafından herhangi bir hak ihlaline sebebiyet verilmediğini, müvekkilinin sözleşmeye aykırılıktan kaynaklı doğmuş veya doğacak herhangi bir alacağının bulunması söz konusu olmadığının kabulü ile kararın bu yönden kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının eser üzerindeki tüm mali haklarını süresiz olarak devretmesine ve bilirkişi tarafından ihlalin varlığı ve süresi açıkça tespit edilememesine rağmen, Yargıtay'ın denetime elverişlilik ölçütü'ne aykırı tanzim edilmiş rapora dayanılarak esas hakkında hüküm tesis edilmesinin hukuka ve kanuna aykırı olduğunu, manevi tazminat talebinin tamamen reddi gerekirken, kısmen kabulüne karar verilmesinin hukuka ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, FSEK'e dayalı tazminat ve sözleşmeye aykırılık iddiasına dayalı cezai şart alacağı talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karar davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, taraflar arasında █████/2011 tarihinde dava konusu edilen "..." isimli filmin çekilmesi, umuma arz edilmesi ile ilgili olarak sözleşme imzalandığı, bu sözleşmeden sonra █████/2012 tarihinde sözleşmenin bazı hükümlerinin değiştirilmesine ilişkin ek sözleşme imzalandığı, sözleşme konusu filmin eser niteliğinde olduğu, davalının dava konusu filmi, yetki alanı içerisinde yer almayan ülkelerde yayına sokması nedeniyle sözleşmeyi ihlal ettiği, bu nedenle FSEK 68.maddesi uyarınca davacı lehine maddi tazminata karar verilmesinde ve tazminat miktarında bir isabetsizlik bulunmadığı, davalı eyleminin davacının manevi haklarını da ihlal ettiği, bu nedenle FSEK 70.maddesi uyarınca manevi tazminata karar verilmesinde ve manevi tazminat miktarında bir isabetsizlik bulunmadığı; █████/2011 tarihli sözleşmenin 7. maddesinde tarafların sözleşmede yer alan taahhütlerine aykırı davranmaların halinde 500.000 USD cezai şart ödeneceğinin hükme bağlandığı, söz konusu cezai şartın ifa yerine geçen cezai şart niteliğinde olduğu, davalının sözleşmenin 5.maddesinde kararlaştırılan asli edimi olan 250.000-USD'yi davacıya ödediği hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, davalı asli edimini ifa ettiğinden, davacının hem ifayı, hem de ifa yerine geçen cezai şartı talep edemeyeceği, bu nedenle cezai şart talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekili ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE

3-Davacıdan alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4-Davalıdan alınması gereken 6.603,69 TL harçtan, peşin alınan 1.650,93 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.952,76 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

6-İstinaf yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026