talepli yapım rücuen bakirköy işçilik birleşen sınırlı ödenen milleti talepleriyle

Anahtar kelimeler: Talepli Yapım Rücuen Bakirköy İşçilik Birleşen Sınırlı Ödenen Milleti Talepleriyle

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

15.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████

KARAR NO

: ████████

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2021

NUMARASI

: █████████ Esas, ████████ Karar

DAVA

: Alacak

DAVA TARİHİ

: █████/2016

BİRLEŞEN BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ████████ E. DOSYASI YÖNÜNDEN;

DAVA

: Tazminat (Rücuen Tazminat)

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl dava; taraflar arasındaki 16.06.2011 tarihli yapım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili talebine, birleşen dava; davalı çalışanlarınca açılan işçilik alacağı talepli davalarda davacı tarafından ödenen işçilik alacağına ilişkin bedellerin rücuen tahsili istemine ilişkin olup; mahkemece, asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne dair verilen karara karşı, taraf vekilleri tarafından istinaf talebinde bulunulmuştur.

Asıl davada davacı yüklenici vekili; taraflar arasında Giresun ... ... Yapım İşi projesi kapsamında; █████/2011 tarihinde Yapım Sözleşmesi imzalandığını, davacının bu sözleşme ile Giresun İli, Yağlıdere İlçesi sınırları içinde bulunan ... ... ... elektrik tesisinin yapım işini üstlendiğini, ancak yapım sözleşmesinin ifası sırasında davalı iş sahibinin sözleşmeye aykırı tutum ve davranışları sebebiyle; davacı yüklenicinin birçok sıkıntı ile karşılaştığını, karşılaştığı problemlerle ilgili defaatle davalıya yazılı ve şifahi bildirimlerde bulunmasına rağmen; davalı iş sahibinin yanlızca bu süreçleri izlemekle yetindiğini, sözleşmeye uygun yer teslimi yapılmadığını ve kamulaştırma işlemlerinin geciktiğini, bu sebeple köylülerle arasında arbede çıktığını, dikili ağaç, fidan ve bağ çubuğuna zarar vermekten kamu davası açıldığı, karşı taraf vekalet ücreti nedeniyle Giresun 1. İcra dairesine ... E sayılı dosyasına 2.210,08 TL yatırdığı, ayrıca Aralık 15 - Mart 15 tarihleri arasında yoğun kış koşulları altında çalıştığını, işçilerin sigorta primleri yaklaşık 28.000 TL olması gerekirken kamulaştırma yapılmadığı ve iş sürekliliği sağlanamadığından, iş süresinin uzaması sebebiyle; çalışan işçilerin sigorta priminin 63.552,50 TL’ye yükseldiğini ve ek maliyet oluştuğunu, iş bitiminde iade edilmeyen malzeme bedeli adı altında haksız fatura düzenlenerek 96.976,81 TL borçlandırıldığını, sözleşmeye aykırı 9. kesin hakediş raporu özetinin gönderildiğini, itiraz ettiklerini ancak kabul görmediğini, ayrıca 30.07.2013 tarihli malzeme tespit tutanağı ve 17.06.2014 tarih ve ... seri nolu malzeme teslim ve tesellüm tutanağı dikkate almadığı için; davacının 67.356,35 TL hakedişini alamadığını, arazide direk merkezleri arasında gerçek mesafelerde fark olduğu, bunun sebebinin kot farkından kaynaklandığını, ambara 58.270 kg hawk iletken teslim edildiğini ancak kot farkı sebebi ile 4.498,05 kg hawk iletkeninin montaj bedelinin eksik hesaplandığını, davacıya teslim edilen demirin tür üzerinde tartılıp; galvanizli kg ağırlığı dikkate alınarak hesaplandığını, galvanizli ve galvanizsiz direk arasında fark olacağını ancak teslim sırasında adet ya da cins belirtilmediğini, 01.12.2012 tarihinde 9.060 kg galvanizli demir direk parası karşılığının davacı yükleniciye fatura edildiğini, davalı tarafından verilen toplam demir miktarına, söz konusu 9.060 kg da dahil olup, muhasebe hesapları çerçevesinde iade edilmesi gerektiği, buna karşın bu hususlar yerine getirilmediği ve eksik hesaplama nedeni ile davacının 27.190,74 TL borçlandırıldığını, 04.07.2012 tarihli ek sözleşme ile yeni sözleşme bedelinin KDV hariç 650.977,00 TL olduğunu, ancak davalıya verilen kesin teminat mektubunun; eski sözleşme bedeli üzerinden 117.510,00 TL olarak kaldığı, halbuki bu bedelin 65.097,70 TL olması gerektiği bu sebeple parasal olarak fazlalık kısım olan 52.412,30 TL’nin davacıya iadesinin sağlanamadığı belirterek; toplam 189.931,03 TL’nin işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; taraflar arasında imzalanan █████/2011 tarihli yapım sözleşmesi imzalandığını, davacı yüklenicinin sözleşme ve ekleri ile iş sahasını inceleyerek; sözleşmedeki şartları kabul ettiğini, bu nedenle fiyat artış talebinde bulunamayacağını, 01.07.2011 tarihinde taraflar arasında yer teslim protokolünün imzalandığı, kamulaştırma işlemine EPDK'nın onay verdiğini ve ...’ın yürüttüğünü, davalı firmanın kamulaştırma konusunda yetkisinin bulunmadığını, kamulaştırma olsun olmasın üçüncü kişilere verilen zararlardan davacının sorumlu olduğunu, davacının sözleşmenin 9.1.2 maddesine göre 15 Aralık-15 Mart döneminde de çalışma yapmaması gerektiğini, sözleşme 30.maddesi uyarınca; davacının sözleşme konusu işte çalıştıracağı personelle ilgili sorumluluğun davacıya ait olduğunu, Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 35. madde uyarınca yüklenici hem kendi hem de alt yüklenicinin işçilerinin alacaklarından bizzat sorumlu olduğunu, ana sözleşme bedelinin; 717.844 TL montaj bedeli ve 457.256 TL malzeme bedelinden oluştuğunu, malzeme yükümlülüğünün; davacı yüklenicide olduğunu, ek sözleşme ile davacının mali sıkıntısı nedeniyle malzeme yükümlülüğünü yerine getiremeyeceğini beyan ettiğinden; malzeme yükümlülüğü hariç tutularak; montaj bedelinin 650.977 TL’ye yükseltildiğini, ana sözleşmede işçi primlerinden yüklenicinin sorumlu olduğunu, basiretli bir tacirin ek sözleşme ile ek prim tahakkuk edeceğini öngörmesi gerektiğini, davacının geçici kabul yapılmasına mani olan direkleri dikmeden işi bıraktığı ve işi bitirmeden tasfiyesini talep ettiği, bu işlerin davalının gözetiminde tamamlandığını ve işçilik ödemelerinin, davacı adına yapıldığı ve cari hesapta ... adına ödemeler gözüktüğünü, bütün hakedişlerin, hakediş bedel hesabının; yapılan işin tespit tutanakları, davacı ile Giresun İl Müdürlüğü tarafından hazırlanan ve imzalanan ataşman, metraj ve yeşil defterdeki miktarlara göre yapıldığı, sözleşmenin 34.7 (ve atıf yaptığı 7.3 maddesinde), maddesinde malzeme bedeli hesaplama biçimi ayrıntısı ile beyan edildiği, davacının malzemeleri Giresun İl Müdürlüğü ambarına iade etmediği, buna istinaden hakedişe yansıtıldığı, kesin hakedişe esas yeşil defterin davacı ve Çoruh ... Giresun İl Müdürlüğü arasında imzalandığı, davacının bu belgeleri imzalamakla içeriğini ve hesaplamaları kabul ettiğini, 9.060 kg galvanizli demir faturasının muhafaza edilemeyen kaybolan direklere ait fatura olduğu, davacının teminatın nakde çevrilmesine itiraz etmemesinin; taahhüdünü sözleşmeye uygun yerine getirmediğini ikrar ettiği anlamına geldiğini, davacının ceza mahkemesinde mahkumiyet alması nedeniyle; ödemiş olduğu vekalet ücreti ile SGK prim farkından davalının sorumlu olmayacağını belirterek; davanın reddini talep etmiştir.

Birleşen Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ esas sayılı dosyasında davacı iş sahibi vekili dava dilekçesinde ile; davalı yüklenicinin; 10.06.2011 tarihli Yapım Sözleşmesi gereği, sözleşme konusu işleri yaparken; bünyesinde çalıştırdığı personellerinin fazla mesai, kıdem tazminatı gibi işçilik alacaklarını ödemediğini, bunun üzerine davalının çalışanları tarafından, işçilik alacaklarının ödenmesi talepli davalar ikame edildiğini, söz konusu davalarda davalı iş sahibi şirketin davalı çalışanlarına karşı kanundan doğan müşterek ve müteselsil sorumluluğu nedeniyle; iş sahibi şirketin kesinleşmiş mahkeme kararları dolayısıyla, işçilere ödemeleri yapmak zorunda kaldığını, sözleşme uyarınca işin yapımında çalıştırılan personele ait işçilik alacaklarında davalının sorumlu olduğunu, belirterek; ödeme tutarı olan 83.150,23 TL'nin davalıdan rücuen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ esas sayılı dosyasında davalı vekili cevap dilekçesinde ile; asıl davadaki dava dilekçesini tekrarlamış ayrıca ödenmeyen ve eksik ödenen hakedişlerle ilgili asıl dosyada tespit edilecek alacaklarından; bu dava nedeni ile oluşacak borçları hakkında takas mahsup talebinde bulunduklarını belirterek; davanın reddini, talep etmiştir.

Mahkemece █████/2021 tarihli karar ile; asıl dosya yönünden; yaptırılan incelemede, davacının eksik hesaplanan hakedişten kaynaklı olarak 42.207,20 TL alacağı olduğu tespit edildiğini, davacı, hakkında asliye ceza mahkemesince verilen karar gereği vekalet ücreti nedeniyle başlatılan takipten dolayı zarar talebinde bulunmuş ise de, ceza dosyasının incelenmesinde, suçun kamulaştırma olmaksızın dava dışı özel kişilerin arazilerinde bulunan ağaçlar kesilmek suretiyle zarar verilmesi eylemine dayalı olup, cezaların şahsiliği prensibi gereği davacının, iş bu cezaya konu eylemi kendisinin işlemediğini iddia ve ispat edemediği, cezalandırılmasına karar verildiği, bu nedenle bu talebinin yerinde olmadığı, davacının montajı yapılan iletken miktarı hesaplanırken; direklerin merkezleri arasındaki mesafeye göre değil, yapılan yatay mesafe dikkate alınarak yapılan hesaplamadan dolayı eksik hak ediş tahakkuk ettirildiği iddiasına yönelik alacak talebinin; bilirkişi raporunda bahsedilen gerekçe ile davacının eksiksiz teslim alınan direklerin muhafazasından ve noksansız olarak montajından sorumlu olduğu yönündeki teknik incelemeye katılınarak reddedildiği, davacının, teminat mektubunun paraya çevrilmesi nedeniyle oluşan fark ve iş güzergahındaki engellemeler sebebiyle fazladan ödendiği belirtilen sigorta primleri nedeniyle oluşan farklara ilişkin alacak taleplerini ispatlanamadığından; reddine karar verildiği, birleşen dava yönünden; birleşen dosya davacısının; taraflar arasındaki yapım sözleşmesine istinaden, davacı tarafça; davalı çalışanlarınca açılan işçilik alacağı talepli davalarda ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsilini talep ettiği, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinin 30.maddesinde yüklenicinin sözleşme konusu işte çalıştıracağı personelle ilgili sorumlulukları ve buna ilişkin şartlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümleri uygulanacağının düzenleme altına alındığı, sözleşmenin eki niteliğindeki teknik şartname'nin 35. Maddesinde, yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanlarının tamamının yüklenicinin elemanları hükmünde olup bunların ücretlerinin ödenmesinde de doğrudan doğruya yüklenicinin sorumlu olduğunun belirtildiği, davaya konu edilen ödenen işçilik alacaklarının ücret, fazla çalışma ücreti ve hafta tatil günü ücretinden ibaret olduğu, işçilik alacaklarının ücret alacakları ile sınırlı olduğu ve şartname uyarınca ücret alacaklarının ödenmesinin doğrudan doğruya yüklenici davalıya ait olduğu, yine 35. madde uyarınca ücretlerin bordrolara bağlanması ve asıl işverene bordro suretlerinin teslim edilmesi gerektiği nazara alındığında, davacının ödemiş olduğu işçilik alacaklarının rücu talebinde haklı olduğu kanaatine varılmış ve bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya itibarla; birleşen dosya davacısının talebiyle bağlı kalınmak suretiyle davacının alacağının 83.150,23 TL olduğu kabul edilmiş ise de, asıl dosya davacısının birleşen dosyada sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; takas mahsup talebinde bulunmuş olduğu ve asıl dosya davacısının yukarıda açıklanan gerekçe ile eksik hakedişten kaynaklı 42.207,20 TL, davalı-karşı dosya davacısından alacaklı olduğu kabul edildiğinden, karşı dosya davacısı alacağından, asıl dosya davacısının alacağı mahsup edilerek; bakiye 40.943,03 TL alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacı ... Anonim Şirketi'ne verilmesine dair karar verildiği, asıl dosyada mahsup talebi dikkate alındığından; davanın reddine karar verilmiş ise de, asıl dosya davacısının 42.207,20 TL'lik talebi yönünden; davasında haklı olduğu kabul edildiğinden; yargılama giderleri ve vekalet ücreti hesaplanırken bu hususun dikkate alınarak oranlama yapıldığı, karşı dosya yönünden de, davacı alacak talebinde tamamen haklı olup, mahsup nedeniyle 40.943,03 TL'ye hükmedilmiş ise de, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden bu hususun dikkate alındığı, gerekçesi ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile; davalının mahsup talebi dikkate alındığında 40.943,03 TL alacağın icra dosyalarına yapılan ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacı ... Anonim Şirketi'ne verilmesine, karar verilmiştir.

Asıl dosya davacısı- birleşen dosya davalısı vekili istinaf dilekçesi ile; hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda taleplerinin bir kısmının eksik hesaplandığını, bir kısmının ise haksız şekilde ispata muhtaç alacak olarak nitelendirildiği, itirazları üzerine her ne kadar bilirkişi heyetine işçilik alacaklarında uzman bir bilirkişi eklenerek ek rapor alınmış ise de, alınan bu son raporun da itirazları karşılar nitelikte olmadığını, söz konusu iş için davacı yanında çalışan işçilerin sigorta primleri tutarı yaklaşık 28.000-TL olması gerekirken; kamulaştırma yapılmadığı ve iş sürekliliği sağlanamadığından; işin yapım süresinin uzadığı, bu sebeple çalışan işçilerin sigorta primlerinin toplamının 63.552,50-TL’ye yükselerek ek maliyet doğurduğunu, ilk derece mahkemesince bu hususun ispatlanamadığı kabul edilmiş ise de davacının yanında “kaç işçi çalıştırıldığı, her bir işçi için SGK’ya ne kadar ödeme yapıldığı, davalının borçlarını ihmal etmesi nedeniyle işçileri ne kadar süre fazla çalıştırdığı” hususlarında Espiye SGK’dan temin edilmiş belgelerin dosyaya sunulduğu, diğer gerekli belge ve kayıtların ise Espiye SGK’dan celp edilmesi gerektiğinin belirtildiği böylece ispat noktasındaki sorumluluklarının yerine getirdiklerini, ayrıca işçilik alacakları 2015 yılına dayalı olması davacının alacağının ise 2011 yılından kaynaklanıyor olması karşısında; gerekli güncelleme hesaplamalarnın yapılmadığını, yeşil defterde belirtilen 60 adet ikaz küresi montaj bedeli hesaplaması yapılmadığını, İhale sözleşmelerine göre gelir kaydedilen teminatlar yüklenici borcuna mahsup edilemez olduğu belirtilmesine rağmen yasal olmayan bir şekilde davacının teminat mektubuna, geçici kabulden sonra kesin hesap yapılmadan 21.06.2013 tarihinde el konulduğunu, davacı tarafından davalıya verilen Kesin Teminat Mektubunun tutarının; eski sözleşme bedeli üzerinden hesaplanan 117.510,00-TL olarak kaldığını, hâlbuki davalıya verilmesi gereken Kesin Teminat Mektubunun 65.097,70-TL olması gerektiği, bu sebeple davalı tarafından nakde çevrilen 117.510,00-TL'lik teminat mektubunun; parasal olarak fazlalık kısmı olan 52.412,30-TL’nin davacıya iadesinin sağlanmadığını, kamulaştırma yapılmadan ihaleye çıkılan Enerji Nakil Hattı (ENH) işinde ... yapım işleri genel şartnamesinin 41. Maddesinde belirtildiği üzere yüklenicinin kesin hakediş raporunun düzenlenmesinde geçici hakediş raporlarındaki rakamlara itibar edilmmeyeceği ve kesin metraj ve hesaplar sonucunda bulunan miktarların esas alınacağını itirazlarında dile getirdiklerini, davalı teknik denetim birimi ile Giresun il Yöneticiliğinin düzenlemiş olduğu malzeme tespit tutanakları arasında farklılıklar bulunduğunu, malzeme mutabakatı yapılırken Giresun il Yöneticiliğinin düzenlemiş olduğu tutanaklara uyulması gerektiği, davalının, 30.07.2013 tarihli malzeme tespit tutanağını ve 17.06.2014 tarihli malzeme teslim ve tesellüm tutanağını dikkate almadığını, bu sebeple davacının 67.356,35 -TL hak edişini alamadığını, yer tesliminin 30.6.2011 tarihinde yapılan ENH işinde; ... yapım işleri genel şartnamesinin 6. maddesinde ‘İş yerinin yükleniciye tesliminde; belirtilen iş için gerekli olan el konulacak taşınmazların kamulaştırılması, sözleşmede aksi belirtilmedikçe işveren tarafından yapılır ve yükleniciye teslim edilir‘ denildiğini, kamulaştırma yapılmadan ihale yapıldığının bilgisinin, işveren tarafından yükleniciye bildirilmediğini, kamulaştırma işlemlerini gerçekleştirmeden yükleniciye 120 gün süre verip 01.07.2011 tarihinde işe başlamasını bildirdiklerini, kamulaştırma işlemleri yapılmadığından; yüklenicinin iş sahasına gittiğinde birçok problemle karşılaştığını, ENH güzergahındaki arazi sahiplerinin, kamulaştırma işlemleri gerçekleştirilmediğinden Espiye ( Giresun ) Asliye Ceza mahkemesine dava açtıklarını, bu gelişmeler neticesinde işveren firmanın, işin yapılmasının zor olacağını öngördüğünden; malzemeli olarak ihale ettiği söz konusu işi; 04.07.2012 tarihli Ek Sözleşme ile değiştirdiğini, işveren tarafından, fiyatlar revize edilerek ve işi sadece montaj bedeli üzerinden hesaplanarak; ek sözleşme ile tamamlanmasını istendiğini, yapılan yeni sözleşme sonrasında işveren tarafından yer yer kamulaştırma yapılmaya başlansa dahi; kamulaştırma işlemi bitmediğinden iş sahasında arazi sahipleri tarafından birçok engelle karşılaştığını, bu sebep ile söz konusu işin; 22.4.2013 tarihinde geçici kabulü yapılarak; tasfiye edildiğini, 30.07.2013 tarihli tutanağın ekindeki direklerin davacı tarafından montaj edildiğini, işin ...-Yeni ... güzergahındaki enerji nakil hattı direkleri işveren firma tarafından kolluk kuvvetleri ile 2017-2018 yılları arasında tamamlanabildiğini, yüklenici firma olarak davacının, kamulaştırma problemleri olmasına rağmen 2013 yılının Ağustos ayına kadar iş yerinde sigortalı personel bulundurmak zorunda kaldığını, mahkemece her ne kadar davacı hakkında Espiye Asliye Ceza Mahkemesi’nin ████████ E. sayılı dosyasından verilen cezayı, cezaların şahsiliğine göre değerlendirmiş ise de söz konusu suçun "kamulaştırma olmaksızın özel kişilerin arazilerinde bulunan ağaçların kesilmesi" olduğunu, buna sebep olanın da zamanında gerekli kamulaştırma işlemlerini yapmayan davalı olduğunu, dolayısıyla söz konusu karar gereğince; davacının, karşı taraf vekâlet ücreti nedeniyle icralık olması ve Giresun 1. İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyasına yatırdığı 2.210,08-TL’lik tutar yönünden de davacının alacaklı olduğunu belirterek;belirterek; yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Asıl dosya davalısı-birleşen dosya davacısı vekili istinaf dilekçesi ile; mahkemenin birleşen dava yönünden verdiği karara katıldıklarını ve kararı bu yönüyle istinaf etmediklerini, yerel mahkemenin asıl davada davacının taleplerini müvekkil şirkete olan borcundan mahsup etmek suretiyle 42.207,20-TL bakımından kısmen kabulü yönündeki kararını istinaf ettiklerini, bu kararın eksik ve hatalı bilirkişi raporları esas alınarak kurulduğunu, rapora itirazları doğrultusunda yeniden rapor alınmaksızın verilen işbu kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması gerektiğini, ...’e verilen 222.920 kg malzeme galvaniz ağırlıklı demir direk ağırlığı olduğunu, 9 nolu hak edişe esas ödemesi yapılan 180.065,44 kg ... Şartnamesine esas tip proje ağırlığı olduğunu, 3 adet direğin ise adet cinsinden verildiğini, bu nedenle, 3 adet direğin ağırlığı malzeme mutabakatında ağırlık üzerinden verilen toplam direk ağırlığına eklenmediğini, adet olarak belirtildiğini, ayrıca 3 adet direğin işçilik bedeli, ağırlık üzerinden verilen malzemeyle toplanarak ödendiğini, bu hususun hak ediş bedel hesabı ile sabit olduğunu ancak bilirkişilerin 6.683,94 kg farkın montajının üçüncü kişiler tarafından yapıldığına dair belge sunulamadığını belirtmesinin abesle iştigal olduğunu, bu sebeple zaten davacıya ödenmiş olan bedelin ikinci kez ödenmesinin söz konusu olduğunu, 3 adet direk ağırlık değil, adet üzerinden mutabakata konu edilmiş olduğundan, hak edişler ve malzeme mutabakatında herhangi bir hata ve 6.683,94 kg galvanizli direk bakımından fark söz konusu olmadığını, birleşen davada ise ticari temerrüt faizi talep edildiği ancak mahkemenin ticari avans faizine hükmettiğini, belirterek; yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Uyuşmazlık; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olan 16.06.2011 Tarihli Elektrik Dağıtım Şebekeleri YG(OG) Dağıtım Hatlarıve Kilometrik Bedelli YG(OG) Dağıtım Hatları Yapım Sözleşmesinde kaynaklanmaktadır. Asıl dosya davacısı- birleşen dosya davalısı yüklenici, asıl dosya davalısı- birleşen dosya davacısı ise iş sahibidir.

Taraflar arasında; 16.06.2011 Tarihli Elektrik Dağıtım Şebekeleri YG(OG) Dağıtım Hatları Ve Kilometrik Bedelli YG(OG) Dağıtım Hatları Yapım Sözleşmesi akdedilmiştir.

İşbu sözleşme ile yüklenici asıl dosya davacısı Giresun İli, Yağlıdere İlçesi sınırları içinde bulunan ... ... ... elektrik tesisinin yapım işini üstlenerek; bu çerçevede direklerin dikilmesi, yer altı kablolarının çekilmesi, direklerin toprak dolgularının yapılması, ölüm tehlike levhaları ile direk numaralarının montajının yapılması, topraklama elektrotunun montajı gibi işlerin yapımını üstlenmiştir.

Asıl davada yüklenici davacı; Montajı yapılan, teslim alınan ve iade edilen direklerin ağırlık hesabı yapılırken galvaniz ağırlığının hesaplamaya katılmaması ve 30.07.2013 tarihli malzeme tespit tutanağı ve 17.06.2014 tarih ve ... seri numaralı malzeme teslim ve tesellüm tutanağının dikkate alınmaması sebebiyle eksik hesaplanan hak edişten kaynaklanan 67.356,35 TL bedelli alacağı, montajı yapılan iletken miktarı hesaplanırken direklerin merkezleri arasında takeometre ile ölçülen hakiki direk ara mesafelerine göre değil de direkler arasındaki yatay mesafeler dikkate alınarak yapılan hesaplamalardan dolayı eksik hesaplanan hak edişten kaynaklanan 5.209,06 TL bedelli alacağı, montajı yapılan, teslim alınan ve iade edilen direklerin ağırlık hesabı yapılırken galvaniz ağırlığının hesaplamaya katılmaması ve davacıya fatura edilen 9.060 kg galvanizli demir direk faturasının hesaplamaya dahil edilmemesi dolayısıyla eksik hesaplanan hak edişten kaynaklanan 27.190,74 TL bedelli alacağı, sözleşmenin 04.07.2012 tarihli Ek Sözleşme ile değiştirilmesi ve sözleşmenin yeni bedelinin KDV hariç 650.977-TL olması dolayısıyla, teminat bedelinin düşürülmesi gerekirken; davacının önceki sözleşme bedeline göre verdiği 117.510-TL’lik teminat mektubunun paraya çevrilmesi dolayısıyla oluşan farktan kaynaklanan 52.412,30 TL bedelli alacağı, davalı iş sahibinin sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi sonucunda; Giresun 1. İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyasına ödenmek zorunda kaldığı 2.210,08 TL bedelli alacağı, kamulaştırma işlemi tamamlanmadan davanın işe başlamak zorunda bırakılması, devamında iş güzergahındaki engellemeler sebebiyle işin süresinin uzaması ve buna bağlı olarak Espiye SGK'ya 28.000 TL civarında sigorta primi ödenmesi gerekirken 63.552,50 TL ödenmesi nedeniyle oluşan farktan kaynaklanan 35.552,50 TL bedelli alacağı olmak üzere; toplam 189.931,03 TL bedelli alacağın, işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; asıl dosya yönünden; davacının eksik hesaplanan hakedişten kaynaklı olarak 42.207,20 TL alacağı olduğu tespit edildiğini, davacının, hakkında asliye ceza mahkemesince verilen karar gereği vekalet ücreti nedeniyle başlatılan takipten dolayı zarar talebinde bulunmuş ise de, suçun kamulaştırma olmaksızın dava dışı özel kişilerin arazilerinde bulunan ağaçlar kesilerek zarar verilmesi eylemine ilişkin olduğu, cezaların şahsiliği prensibi gereği davacının, cezalandırılmasına karar verildiği, bu nedenle bu talebinin yerinde olmadığı, davacının montajı yapılan iletken miktarı hesaplanırken; direklerin merkezleri arasındaki mesafeye göre değil, yapılan yatay mesafe dikkate alınarak yapılan hesaplamadan dolayı eksik hak ediş tahakkuk ettirildiği iddiasına yönelik alacak talebinin; davacının eksiksiz teslim alınan direklerin muhafazasından ve noksansız olarak montajından sorumlu olması nedeni ile kabul görmediği, davacının, teminat mektubunun paraya çevrilmesi nedeniyle oluşan fark ve iş güzergahındaki engellemeler sebebiyle fazladan ödendiği belirtilen sigorta primleri nedeniyle oluşan farklara ilişkin alacak taleplerini ispatlanamadığından; reddine karar verildiği, birleşen dava yönünden; birleşen dosya davacısının; taraflar arasındaki yapım sözleşmesine istinaden, davacı tarafça; davalı çalışanlarınca açılan işçilik alacağı talepli davalarda ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsilini talep ettiği, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinin 30.maddesinde yüklenicinin sözleşme konusu işte çalıştıracağı personelle ilgili sorumlulukları ve buna ilişkin şartlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümleri uygulanacağının düzenleme altına alındığı, sözleşmenin eki niteliğindeki teknik şartname'nin 35. Maddesinde, yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanlarının tamamının yüklenicinin elemanları hükmünde olup bunların ücretlerinin ödenmesinde de doğrudan doğruya yüklenicinin sorumlu olduğunun belirtildiği, bu durumda davacı iş sahibinin ödemiş olduğu işçilik alacaklarının rücu talebinde halı olduğu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya itibarla; birleşen dosya davacısının talebiyle bağlı kalınmak suretiyle davacının alacağının 83.150,23 TL olduğu kabul edildiği ancak asıl dosya davacısının birleşen dosyaya cevap dilekçesinde; takas mahsup talebinde bulunduğu ve asıl dosya davacısının yukarıda açıklanan gerekçe ile eksik hakedişten kaynaklı 42.207,20 TL, davalı-karşı dosya davacısından alacaklı olduğu kabul edildiğinden, birleşen dosya davacısı alacağından, asıl dosya davacısının alacağı mahsup edilerek; bakiye 40.943,03 TL alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı yükleniciden alınarak davacı iş sahibi şirkete verilmesine karar verildiği, asıl dosyada mahsup talebi dikkate alındığından; davanın reddine karar verilmiş ise de, asıl dosya davacısının 42.207,20 TL'lik talebi yönünden; davasında haklı olduğu kabul edildiğinden; yargılama giderleri ve vekalet ücreti hesaplanırken bu hususun dikkate alınarak oranlama yapıldığı, karşı dosya yönünden de, davacı alacak talebinde tamamen haklı olup, mahsup nedeniyle 40.943,03 TL'ye hükmedilmiş ise de, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden bu hususun dikkate alındığı, gerekçesi ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile; davalının mahsup talebi dikkate alındığında 40.943,03 TL alacağın icra dosyalarına yapılan ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacı ... Anonim Şirketi'ne verilmesine, karar verilmiştir.

Mahkemece; █████/2019 tarihli bilirkişi raporu ile sadece davalı ticari defterleri incelenerek rapor alındığı, ardından 03.06.2020 tarihli Elektrik Mühendisi, İnşaat Mühendisi, Borçlar Hukukçusu, Mali Müşavirden oluşan heyet ile yeni rapor alınarak davacının iddiaları ve davalının savunmaları değerlendirildiği rapor alındığı, işbu rapora yapılan ve aynı zamanda istinaf nedeni olarak da gösterilen itirazlar sebebiyle mahkemece heyete ayrıca hesabı bilirkişisi de eklenerek 29.05.2021 tarihli ek rapor alındığı, işbu raporda taraf itirazlarının karşılandığı, kök raporda teknik inceleme konusunda bir değişiklik yapılmadığı anlaşıldığından taraf vekillerinin bilirkişi raporlarına ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Davacının hakkında Asliye Ceza Mahkemesince verilen karar gereği; vekalet ücreti nedeniyle başlatılan takipten dolayı oluşan zarar, teminat mektubunun paraya çevrilmesi nedeniyle oluşan fark ve iş güzergahındaki engellemeler sebebiyle fazladan ödendiği belirtilen sigorta primleri nedeniyle oluşan zarara ilişkin alacak taleplerinin; mahkemece yazılı gerekçe ile yerinde görülmemesinin dosya kapsamındaki delilere göre uygun olduğunu anlaşılmıştır.

Davalı- birleşen dosya davacısının; birleşen davada ticari temerrüt faizi talep ettiği, ancak ticari avans faizi ile ödenmesine karar verildiği yönündeki istinaf nedeni ise; taraflar sözleşme ile temerrüt hali için ayrıca bir faiz oranı belirlemediyse ticari işlerde temerrüt faizi olarak avans faizi uygulandığından; yerinde görülmemiştir.

Mahkemece; tarafların alacak miktarları doğru saptanarak; asıl ve birleşen dosyaların ayrı davalar olması sebebi ile asıl dosya davacısı yüklenicinin alacağını birleşen dosyadaki borcundan mahsup edilmesi istemi reddedilerek ayrı ayrı asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği halde; birleşen dosyada davacı iş sahibinin 83.150,23 TL alacağının, asıl dosya davacısı yüklenicinin birleşen dosyaya cevap dilekçesinde; takas mahsup talebinde bulunması ve asıl dosya davacısı yüklenicinin, eksik hakedişten kaynaklı 42.207,20 TL alacağının; birleşen dosyadaki iş sahibi alacağından mahsup edilerek; birleşen dosyada bakiye 40.943,03 TL alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı yükleniciden alınarak, davacı iş sahibi şirkete verilmesine karar verildiği, asıl dosyanın ise asıl dosya davacısı yüklenicinin alacağının, birleşen dosyada mahsup edilmesi sebebi ile reddine karar verilmesi doğru olmamış ise de; mahkemece gerekçesinde bu durum açıklanarak; aslında her iki davanında kısmen kabulüne karar verilmiş gibi; yargılama giderlerini ve harçları asıl ve birleşen dosyanın mahsup yapılmamış halleri ile hükümleştirdiği anlaşıldığından; kararın yargılamada hedef süre uygulaması baz alınarak, sadece bu sebeple kaldırılmasına karar verilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, taraf vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin █████/2021 tarih ve █████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan REDDİNE,

2-Asıl davada, davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından; asıl dosya davacısı tarafından yatırılan 80,70 TL karar harcının mahsubu ile bakiye 651,30 TL istinaf karar harcının asıl dosya davacısından alınarak HAZİNEYE GELİR İRADINA,

-Asıl davada, davalıdan alınması gereken 12.974,18 TL nisbi karar harcından davalı tarafından peşin yatırılan 721,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.253, 18 TL harcın asıl dosya davalısından alınarak HAZİNEYE GELİR İRADINA,

-Birleşen dosyada davacısından alınması gereken 732,00 TL karar harcından, davacı tarafından peşin yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 651,30 TL harcın, birleşen dosya davacısından alınarak HAZİNEYE GELİR İRADINA,

-Birleşen dosyada, davalıdan alınması gereken 5.679,97 TL nisbi karar harcından, davalının peşin ödediği, 699,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.980,77 TL harcın , birleşen dosya davalısından alınarak HAZİNEYE GELİR İRADINA,

3 -Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,

4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde YARGITAY'DA TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere █████/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.