ivriz hidroelektrik doları abd dere nakliyat ihalesine onüçüncü irat akaryakıt

Anahtar kelimeler: İvriz Hidroelektrik Doları Abd Dere Nakliyat İhalesine Onüçüncü İrat Akaryakıt

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU █████████ E. , 2025/3 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas No

: █████████

Karar No

: 2025/3

TEMYİZ EDEN (DAVACI)

: ... Akaryakıt Nakliyat Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.

VEKİLİ

: Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI)

: ... İdaresi Başkanlığı

VEKİLİ

: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

: Danıştay Onüçüncü Dairesinin █████/2024 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem

: Grup 8-Dere ve İvriz Hidroelektrik Santrallerinin özelleştirilmesi ihalesine ilişkin olarak davacı şirket tarafından verilen ve Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca irat kaydedilen 150.000,00 ABD Doları tutarındaki geçici teminat bedelinin irat kaydedildiği tarihten ödemenin yapılacağı tarihe kadar işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Özelleştirme İdaresi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti

: Danıştay Onüçüncü Dairesinin █████/2024 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla;

Özelleştirme Yüksek Kurulunun ...tarih ve...sayılı kararıyla Dere ve İvriz Hidroelektrik Santrallerinin özelleştirme kapsamına alınarak hazırlık işlemine tabi tutulmasına,... tarih ve ... sayılı kararıyla da anılan santrallerin özelleştirme programına alınmasına ve santrallerin işletme hakkı verilmesi yöntemiyle özelleştirilmesine karar verildiği;

Bu kararlar çerçevesinde son teklif verme tarihi █████/2010 olan ihale sürecinde nihai pazarlık görüşmeleri █████/2010 tarihinde yapılan ihale sonucunda, Özelleştirme Yüksek Kurulunun... tarih ve ... sayılı kararıyla 5.700.000,00 ABD Doları bedelle en yüksek teklifi veren ... Ortak Girişim Grubuna ihale şartnamesi çerçevesinde işletme hakkının devredilmesine, Grubun sözleşmeyi imzalamaktan imtina etmesi veya diğer yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde teminatın idare lehine irat kaydedilmesine, aynı şart ve yükümlülüklerle sırasıyla 5.650.000,00 ABD Doları bedelle ikinci teklifi veren ... Enerji Elektrik Üretim AŞ'ye, 4.450.000,00 ABD Doları bedelle üçüncü teklifi veren ... İnşaat Makine Sanayi ve Ticaret AŞ'ye, 4.350.000,00 ABD Doları bedelle dördüncü teklifi veren ... Enerji Yatırımları AŞ'ye, 4.000.000,00 ABD Doları bedelle beşinci teklifi veren ... Enerji Elektronik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye ve en son altıncı teklifi veren davacı şirkete 3.900.000,00 ABD Doları bedelle işletme hakkının devredilmesine, şirketin sözleşme imzalamaktan imtina etmesi veya diğer yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde, teminatın idare lehine irat kaydedilmesine karar verildiği;

Daha sonra davalı idarece ... tarih ve ... sayılı yazı ile ilk beş teklif sahibinin İhale Şartnamesi'nden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle sözleşme imzalanamadığından bahisle davacı şirkete davet yapılarak █████/2014 tarihine kadar işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanması gerektiği aksi takdirde █████/2010 tarihli Kurul kararı uyarınca geçici teminatın irat kaydedileceğinin bildirildiği; verilen sürede davacının sözleşme imzalamaması üzerine İhale Şartnamesi'nden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle ihaleye ilişkin sunmuş olduğu 150.000,00 ABD Doları tutarındaki geçici teminatın irat kaydedilmesine yönelik ...tarih ve ... sayılı Olur işleminin tesis edildiği;

Davacı şirket tarafından █████/2019 tarihli dilekçeyle, ihalede en yüksek teklifi veren ve ilk sırada işletme hakkı devredilmesine karar verilen ... Ortak Girişim Grubu (FHM Madencilik Ar-Ge İnşaat Elektrik Üretim Sanayi ve Ticaret AŞ) tarafından, işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanması için ek süre verilmesi konusunda yapılan başvurusunun reddine ve ihale aşamasında verilen teminatın irat kaydedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, Dairelerinin █████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla söz konusu işlemin iptaline karar verildiği ve bu kararın da Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun █████/2016 tarih ve E:█████████, K:█████████ tarihli kararı ile onanarak kesinleştiği, bu nedenle ihalede en yüksek teklif sahibi ile sözleşme imzalama süreci sonlanmadan diğer teklif sahiplerinin sözleşmeye davet edilemeyeceğinden altıncı yüksek teklifi sahibi olarak idarece belirlenen tarihe kadar sözleşme yapmak üzere başvurmadığından bahisle geçici teminatının irat kaydedilmesinin hukuka uygun olmadığı, teminatının irat kaydı işleminin bahsi geçen iptal kararıyla yasal dayanaktan yoksun hale geldiği ve irat kaydedilen geçici teminat bedelinin irat kaydedildiği tarihten ödemenin yapılacağı tarihe kadar işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesinin talep edildiği; Özelleştirme İdaresi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemiyle başvurunun reddine karar verilmesi üzerine işbu işlemin iptali istemiyle █████/2019 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğü kaydına alınan dilekçeyle bakılan davanın açıldığı;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrası ve 2. fıkrasının (a) bendi, 10. maddesinin işlem tarihindeki hâli, 12. maddesi, 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendi ve 6. fıkrası, 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi, 20/A maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi ve 2. fıkrasının (a) bendine yer verilerek;

Elektrik Üretim AŞ'ye Ait Dere ve İvriz Hidroelektrik Santrallerinin "İşletme Hakkı Verilmesi" Yöntemiyle Özelleştirilmesine İlişkin İhale Şartnamesi'nin 7. maddesinde, ihale sonuçlarının onayına ilişkin ÖYK kararında yer alan teklif sahiplerinin geçici teminatlarının sözleşme imzalandığı tarihe kadar iade edilmeyeceği, komisyon tarafından ihale sonucu verilen nihai kararın onayına ilişkin ÖYK kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasını müteakip, ÖYK kararında işletme hakkının devrinin kendisine yapılmasına karar verilen teklif sahibinin idare tarafından bildirilecek süre içerisinde işletme hakkı devir bedelini/peşinatı yatırmaması ve/veya sözleşmeyi imzalamaktan imtina etmesi ve/veya işbu şartnamenin kesin teminat maddesinde belirtilen kesin teminatı vermemesi ve/veya idarece verilen süre içinde sermaye şirketi kurmaması ve/veya Enerji Piyasası Düzenleme Kurulundan lisans alamaması ve/veya işbu şartnamede belirtilen diğer yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde, geçici teminatın idare lehine irat kaydedileceği, bu durumda, ÖYK kararında yer alması hâlinde, diğer teklif sahiplerine sırasıyla sözleşme yapmak için çağrıda bulunularak aynı usul ve şartların uygulanacağı kuralının yer aldığı;

Davalı idarenin davanın süresinde açılmadığına ilişkin itirazı yönünden;

Davacı şirket tarafından geçici teminatının irat kaydedilmesinden yaklaşık 5 yıl sonra █████/2019 tarihinde davalı idareye yapılan başvuruda, ihalede en yüksek teklifi veren ve ilk sırada işletme hakkı devredilmesine karar verilen istekli tarafından, işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanması için ek süre verilmesi konusunda yapılan başvurunun reddine ve ihale aşamasında verilen teminatın irat kaydedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada iptal kararı verildiği belirtilmek suretiyle ihale sürecinde irat kaydedilen teminatının faiziyle birlikte tarafına ödenmesinin istenildiği, bu talebin reddi üzerine açılan işbu davada aynı ihale kapsamında dördüncü ve beşinci sıradaki teklif sahiplerinin teminatının irat kaydı işlemlerinin yargı kararıyla iptal edildiğinin belirtildiği;

Bu durumda, bakılan davada, öncelikle anılan ihale işlemlerine yönelik açılan davalarda verilen verilen iptal kararlarının davacı bakımından yeni hukuki durum oluşturup oluşturmayacağının açıklığa kavuşturulması ve yeni hukuki durum oluşturmaması hâlinde ise bakılan davanın süresinde açılıp açılmadığının incelenmesi gerektiği;

Birinci, dördüncü ve beşinci teklif sahiplerinin geçici teminatlarının irat kaydı işlemlerinin yargı kararıyla iptalinin, davacı şirketin ihale sürecinde idareye verdiği ve sonrasında idare tarafından irat kaydedilen teminatın iadesi istemli başvurusu kapsamında yeni hukukî durum oluşturup oluşturmayacağının incelenmesi;

İdarenin, Anayasa ve kanunlardan aldığı yetki ile kural koyma (düzenleme yapma) yetkisine sahip olduğu, "kural işlemler"in (ya da diğer adıyla genel düzenleyici işlemlerin), üst hukuk kurallarına uygun olarak hukuk düzenine yeni kural getiren ya da mevcut bir kuralı değiştiren veya kaldıran tek yanlı idarî işlemler olduğu; düzenleme yetkisini kullanarak tüzük, yönetmelik, tebliğ, genelge gibi genel düzenleyici işlemleri yapan idarenin bir işleminin düzenleyici nitelik taşıdığının kabul edilebilmesi için, söz konusu işlemin sürekli, soyut, nesnel, genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içermesi gerektiği;

Bireysel idari işlemlerin ise özel durumlara yönelik olarak ismen belirlenmiş bir veya birden çok kişiye ilişkin olup uygulanmakla sona eren işlemler olduğu; bu durumda, idareler tarafından tesis edilen her işlemin değil sürekli, soyut, nesnel, genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içeren işlemlerin genel düzenleyici işlem sayıldığı;

Genel düzenleyici işlemler yönünden bu işlemlere karşı açılan davalarda, yargı kararıyla düzenleyici işlemin iptaline karar verilmesi durumunda, genel düzenleyici işlem nedeniyle hakkında işlem tesis edilen kişiler tarafından anılan düzenleyici işleme karşı süresinde dava açmasa dahi, yargı kararıyla verilen iptal kararının sonuçlarından yararlanılması amacıyla idareye yaptığı başvurunun 10. madde kapsamında değerlendirilmesi suretiyle açılan davalarda süre aşımı bulunmadığının Danıştayın yerleşik içtihatlarıyla kabul edildiği;

Bu bağlamda, idarelerce tesis edilen her işlem, genel düzenleyici işlem olarak kabul edilmeyeceğinden, idareler tarafından tesis edilmekle birlikte sürekli, soyut, nesnel olmayan, genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içermeyen aksine özel durumlara ilişkin olarak bir ve/veya birden çok kişiye yönelik işlemlerin (ihalenin, ihale komisyonu kararlarının, Kurul kararlarının vb.) genel düzenleyici işlem kapsamında değerlendirilmesinin de mümkün bulunmadığı;

Dava dosyasının incelenmesinden, uyuşmazlığa konu ihalenin █████/2010 tarihinde gerçekleştirildiği, █████/2010 tarihli Kurul kararıyla davacının en yüksek altıncı teklif sahibi olarak belirlendiği, ihalede ilk beş teklif sahibi sözleşme imzalamadığından █████/2013 tarihli yazıyla davacı şirkete davet yapılarak █████/2014 tarihine kadar işletme hakkı devir sözleşmesi imzalaması gerektiği aksi takdirde geçici teminatın irat kaydedileceğinin bildirildiği, ancak idarece verilen sürede sözleşme imzalanmaması üzerine ... tarih ve ... sayılı Olur işlemiyle ihalede sunulan 150.000,00 ABD Doları tutarındaki geçici teminatın irat kaydedildiği, ihalede en yüksek teklifi veren ve ilk sırada işletme hakkı devredilmesine karar verilen istekli tarafından, işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanması için ek süre verilmesi konusunda yapılan başvurunun reddine ve ihale aşamasında verilen teminatın irat kaydedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, Dairelerinin █████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla söz konusu işlemin iptaline karar verildiği, bu kararın da Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun █████/2016 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararı ile onanarak kesinleştiği, yine dördüncü ve beşinci sıradaki isteklilerin sözleşme imzalamadığından bahisle geçici teminatlarının irat kaydı işlemlerinin Dairelerince iptal edildiği (█████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████; █████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararları), davacının da bu kararlara istinaden aynı ihalede sözleşme imzalamadığından bahisle irat kaydedilen geçici teminatının iadesini talep ettiği;

Bu durumda, davalı idarece diğer istekliler hakkında tesis edilen söz konusu ihale işlemlerinin genel düzenleyici işlem vasfında olmadığı, başka bir anlatımla sürekli, soyut, nesnel ve genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içermediği dikkate alındığında, dava dışı teklif sahibi şirketler tarafından açılan davalarda söz konusu işlemlerin iptaline karar verilmesinin anılan davaların tarafı olmayan davacı şirketin teminatının irat kaydı işlemi bakımından yeni hukuki durum oluşturmayacağının açık olduğu;

Bahse konu davalarda verilen yargı kararlarının, düzenleyici işlemlerin yargı kararıyla iptaline benzer bir hukuki durum oluşturmadığı gibi, karar gerekçesinin davacının teminatının irat kaydına ilişkin işlemin hukuka uygunluğu/aykırılığı yönünden bir değerlendirme de içermediği dikkate alındığında, anılan yargı kararlarının davacının hukuki durumuna etki edecek nitelikte olmadığı, başka bir anlatımla, söz konusu yargı kararlarının gereği hususunda davalı idarece davacının teminatının irat kaydı işlemine yönelik olarak yeni bir işlem tesisini gerektirecek nitelikte bir karar olmadığı;

Diğer taraftan, ihale süreci içerisinde davacıya sözleşme imzalanması için süre verilmesi işlemine veya bu sürede sözleşme imzalamadığı için teminatın irat kaydedilmesine yönelik işleme itirazda bulunulmadığı, söz konusu ihale işlemlerine karşı da dava açılmadığı görüldüğünden, davacı tarafından teminatın irat kaydedilmesinin tüm hukuki sonuçlarının kabul edildiğinin anlaşıldığı;

Bu bağlamda, genel düzenleyici işlem niteliğinde bulunmayan ihale işlemlerinin iptali istemiyle dava dışı kişiler tarafından açılan davalarda verilen iptal kararlarının yeni hukuki durum oluşturduğundan bahisle, teminatın irat kaydından yaklaşık 5 yıl geçtikten sonra teminatın iadesi istemiyle yapılan başvurunun 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında yapılan bir başvuru niteliğinde kabulü mümkün bulunmadığından, bu başvurunun teminatın irat kaydı işlemine karşı dava açma süresini canlandırmayacağı;

Davanın 2577 sayılı Kanun uyarınca süresinde açılıp açılmadığı yönünden;

Aktarılan mevzuatın birlikte değerlendirilmesinden, Danıştayda ve idare mahkemelerinde genel dava açma süresinin altmış gün olduğu, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların ivedi yargılama usulüne tâbi olduğu, bu usule tâbi olan uyuşmazlıklarda dava açma süresinin otuz gün olduğu, özel kanunlarında aksine bir hüküm bulunmadıkça, idarî işlemlerde dava açma süresinin yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı; bir idarî işlem dolayısıyla hakları ihlâl edilen ilgililerin dört farklı yolla tam yargı (tazminat) davası açabilecekleri öngörülerek kişilere seçimlik hak tanındığı, ilgililerin, haklarını ihlâl eden bir idarî işlem dolayısıyla Danıştay'a ve idare ve vergi mahkemelerine, (i) doğrudan doğruya tam yargı davası açmak, (ii) iptal ve tam yargı davalarını birlikte açmak, (iii) ilk önce iptal davası açarak bu davanın karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması hâlinde verilecek kararın tebliği üzerine tam yargı davası açmak ve (iv) bir işlemin icrası sebebiyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açmak imkânına sahip olduğu;

Uyuşmazlığa konu ihalenin █████/2010 tarihinde gerçekleştirildikten sonra alınan █████/2010 tarihli Kurul kararıyla en yüksek teklif sahibi altı isteklinin belirlendiği, bunların sırasıyla sözleşme imzalamaktan imtina etmesi veya diğer yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde teminatlarının idare lehine irat kaydedilmesine karar verildiği, ihalede ilk beş teklif sahibi sözleşme imzalamadığından █████/2013 tarihli yazıyla davacı şirkete gönderilen davet yazısında sözleşme imzalanması için █████/2014 tarihine kadar süre verildiği, sözleşme imzalamaktan imtina edilmesi halinde geçici teminatın irat kaydedileceğinin bahsi geçen Kurul kararıyla bildirildiği, verilen sürede sözleşme imzalanmaması üzerine █████/2014 tarihli işlemle davacının 150.000,00 ABD Doları tutarındaki geçici teminatın irat kaydedildiği, ancak bu süreç zarfında davacı tarafından ihale işlemlerinin ve teminatın irat kaydının hukuka aykırı olduğuna ilişkin herhangi bir iddia ileri sürülmediği gibi dava yoluyla anılan işlemlerin iptalinin istenilmediği;

Bu itibarla, davalı idarece davacıya sözleşme imzalanması için verilen süre içinde sözleşmenin imzalanmaması hâlinde aktarılan mevzuat ve ihale dokümanı uyarınca geçici teminatın gelir kaydedileceğinin açık olduğu, dolayısıyla süresi içinde sözleşme imzalamayan davacının geçici teminatının █████/2014 tarihinde irat kaydedildiği, davacı tarafından bu tarihten sonra diğer isteklilerin yaptığı gibi teminatın irat kaydedilmesi işlemine karşı dava açma süresi içinde dava açılması veya idareye başvuru yapılması gerekirken, bu süre geçirildikten yaklaşık 5 yıl sonra davalı idareye yapılan █████/2019 tarihli başvurunun da 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında bir başvuru olarak değerlendirilemeyeceği ve dava açma süresini tekrar canlandırmayacağı dikkate alındığında, dava konusu başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine imkân bulunmadığı gerekçesiyle, 2577 sayılı Kanun'un 15/1-b maddesi uyarınca davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

: Davacı tarafından, geçici teminatın gelir kaydı işleminin kendisine tebliği edilmediği, Dairenin E:█████████, K:█████████ sayılı kararı ile iptaline karar verilen idari işlemin hukuksal sonucu olarak teminatının irat kaydına ilişkin idari işlemin de ortadan kalktığı, dava konusu işlem mülkiyet hakkı kapsamında olduğundan idareye yapılan █████/2019 tarihli başvurunun dava açma süresini canlandıracağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

: Davalı idare tarafından, Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

: Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. Davacının temyiz isteminin reddine,

2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Danıştay Onüçüncü Dairesinin temyize konu █████/2024 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararının ONANMASINA,

3. Kesin olarak, █████/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

X- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun dava açma süresini düzenleyen 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu; 2. fıkrasının (a) bendinde, bu sürenin idari uyuşmazlıklarda yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı; aynı Kanun'un ivedi yargılama usulünü düzenleyen 20/A maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar hakkında ivedi yargılama usûlünün uygulanacağı, 2. fıkrasının (a) bendinde ise, ivedi yargılama usûlünde dava açma süresinin otuz gün olduğu kurala bağlanmıştır.

Anılan Kanun'un "İdarî makamların sükutu" başlıklı 10. maddesinin işlem tarihindeki hâlinde, ilgililerin, haklarında idarî davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idarî makamlara başvurabileceği, altmış gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabileceği, altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgilinin bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebileceği, bu takdirde dava açma süresinin işlemeyeceği, ancak bekleme süresinin başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemeyeceği, dava açılmaması veya davanın süreden reddi hâllerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idarî makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabileceği kuralı yer almıştır.

Temyize konu edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; uyuşmazlığa konu ihalenin █████/2010 tarihinde gerçekleştirildiği, █████/2010 tarihli Kurul kararıyla en yüksek teklif sahibi altı isteklinin belirlendiği, bunların sırasıyla sözleşme imzalamaktan imtina etmesi veya diğer yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde teminatlarının idare lehine irat kaydedilmesine karar verildiği, ihalede ilk beş teklif sahibi sözleşme imzalamadığından █████/2013 tarihli yazıyla davacı şirkete gönderilen davet yazısında sözleşme imzalanması için █████/2014 tarihine kadar süre verildiği, sözleşme imzalamaktan imtina edilmesi halinde geçici teminatın irat kaydedileceğinin bahsi geçen Kurul kararıyla bildirildiği, verilen sürede sözleşme imzalanmaması üzerine █████/2014 tarihli işlemle davacının 150.000,00 ABD Doları tutarındaki geçici teminatın irat kaydedildiği görülmektedir.

Devam eden süreçte, davacı şirket tarafından █████/2019 tarihli dilekçeyle, ihalede en yüksek teklifi veren ve ilk sırada işletme hakkı devredilmesine karar verilen ... Ortak Girişim Grubu (... Madencilik Ar-Ge İnşaat Elektrik Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş.) tarafından, işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanması için ek süre verilmesi konusunda yapılan başvurusunun reddine ve ihale aşamasında verilen teminatın irat kaydedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Onüçüncü Dairesinin █████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla söz konusu işlemin iptaline karar verildiği ve bu kararın da Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun █████/2016 tarih ve E:█████████, K:█████████ tarihli kararı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, her ne kadar davacının geçici teminatı █████/2014 tarihli işlemle gelir kaydedilmiş ve davacı tarafından söz konusu işleme karşı herhangi bir başvuru yapılmamış veya dava açılmamış olsa da ilk sıradaki istekli hakkında tesis edilen işlemle ilgili olarak Danıştay Onüçüncü Dairesince █████/2015 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı karar ile iptal kararı verilmesinin bu kararın da Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun █████/2016 tarih ve E:█████████, K:█████████ tarihli kararı ile onanarak kesinleşmesinin, davacının geçici teminatının gelir kaydedilmesi sürecinde yeni bir hukuki durum niteliği taşıdığı açıktır.

Bu bakımdan, davacının teminatının irat kaydı işleminin bahsi geçen iptal kararıyla yasal dayanaktan yoksun hale gelmesi karşısında, davacının █████/2019 tarihli başvurusunun 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesinin "haklarında idarî davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idarî makamlara başvurabileceği"ne yönelik hükmü kapsamında olduğunun ve idarenin █████/2019 tarihli ret cevabı üzerine █████/2019 tarihinde açılan davanın süresinde açıldığının kabulü gerekmektedir.

Açıklanan nedenle, davacının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Onüçüncü Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.