taonun gözükmekteyse ülkede yasası merkezli olmasa yurtdışında iik cetveline bankacılık

Anahtar kelimeler: Taonun Gözükmekteyse Ülkede Yasası Merkezli Olmasa Yurtdışında İik Cetveline Bankacılık

T.C.

İSTANBUL

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurumun ...merkezli ...'nun ... Yasası uyarınca yurtdışında bankacılık faaliyeti gösteren iştiraki olduğunu, müvekkilinin her ne kadar Türkiye'de kayıtlı bir vergi kimlik numarasına sahip olmasa da ... Bankası T.A.O'nun %100 iştiraki ile yurtdışında ... adına faaliyet gösteren bir Türk kamu bankası olduğunu, yani her ne kadar yabancı bir ülkede özel bir kurum gibi gözükmekteyse de uluslararası faaliyet gösteren bir kamu bankası olduğunu, ...'nün, ...'nün, ...'nün ve ...'un hissedar ve yönetim kurulu üyesi oldukları şirket tarafından müvekkili kurumdan kredi kullanımı gerçekleştirildiğini, davalıların da iş bu kredi sözleşmesine 4.000.000-Euro limitle müteselsilen kefil olduklarını ancak şirket ve hissedarlar ve yönetim kurulu üyelerince bu kredi bedellerinin müvekkiline ödenmediğini, bu nedenle müvekkili kurum tarafından ... mahkemelerine başvurulduğunu ve ... Eyalet Mahkemesi tarafından 27.06.2014 tarihinde ilan edilen ... sayılı hükmün icra edilebilir ilamı ile "davalıların müvekkili kuruma müştereken ve müteselsilen 2.975.630,44-Euro borçlu olduğunu ve bu borcun 22.10.2013 tarihinden itibaren %5 faizi ile ödenmesine" karar verildiğini, işbu kararın ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk dairesi tarafından ... tarihli ...sayılı nihai hüküm ile hükmün kesinleştiğini, bahse konu ... Cumhuriyeti'nin ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk dairesince... sayılı dosyasında verilen 27.06.2014 tarihli hükmün icra edilebilir ilamı ile 24.06.2016 tarihli nihai hükmünün apostil şerhi alındığını ve yeminli mütercime tercüme ettirildiğini, 2.975.630,44 Euro'nun iflasın açıldığı tarihe kadar 80.589,99 Euro işlemiş faiz alacağının da mevcut olduğunu, iflasın açıldığı tarihteki toplam alacağın 3.056.220,43 Euro olduğunu, (█████/2014 tarihindeki karşılığı: 9.438.219,93-TL) (█████/2014 tarihindeki Euro Kur: 3.0882 TL) zikredilen taraflar bakımından mezkur karar hakkında tanıma ve tenfiz davası açıldığını ve ihtiyati haciz kararı alındığını ancak bu dava açıldıktan sonra taraflar hakkında iflas kararları verilmiş olduğunun öğrenildiğini, ihtiyati haciz kararı ve mezkur yabancı mahkeme kararlarıyla ... 1. İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı dosya başta olmak üzere iflas dosyalarına alacak kayıt talebinde bulunulduğunu, tanıma tenfiz dosyasının takipsiz bırakıldığını, davanın açılmamış sayılmasına karar verildiğini, alacak kayıt talepleriyle birlikte hem geç kayıt için gerekli harç masraflar yatırıldığı gibi hem de taleplerinin akıbeti hakkında taraflarına bilgi verilmesi için de masraf yatırıldığını ancak ... 1. İflas Dairesi alacak kayıt taleplerinin █████/2025 tarihinde "Alacaklı ... vekili ... tarafından sunulan alacak talebinde dair dilekçe ve eklerinin incelenmesinde; talebe konu 86.182.886,90 TL alacağın ... 8.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından █████/2023 tarihli tanıma ve tenfiz davasında karar verilen ihtiyati haciz alacağından kaynaklandığı, Mahkeme'nin █████/2024 tarihli kararı ile davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin █████/2024 tarih, ...Esas, ... Karar sayılı ilamı ile ... 8.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasından █████/2023 tarihinde verilen ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararın kaldırılmasına kesin olarak karar v erildiği, █████/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmakla talep edilen 86.182.886,90 TL alacağın REDDİ ile İİK'nun 206 maddesi kapsamında 4. sıraya kaydına, sıra cetvelinin talep edene tebliğ ve ilanına karar verildi" şeklindeki karardan bahisle reddedildiğini, müvekkili kurumun ... Bankası T.A.O.'nun %100 iştiraki ile yurtdışında bankacılık hizmeti veren bir kurum olduğunu, yani her ne kadar yabancı bir ülkede özel bir kurum gibi gözükmekteyse de uluslararası faaliyet gösteren bir kamu bankası olduğunu, müvekkili kurumca ...'nün, ...'nün, ...'nün ve ...'un hissedarı veya yönetim kurulu üyesi oldukları ...'a ...'nün, ...'nün, ...'nün ve Hakan Katlandur'un kefaletleri ile teminat altına alınmak sureti ile 3.000.000-Euro kredi kullandırıldığını, kredi borçlusu şirket ve hissedarı veya yönetim kurulu üyeleri tarafından işbu borcun geçen bu kadar uzun bir süreye rağmen müvekkili kuruma ödenmediğini, bu nedenle müvekkilince Alman mahkemelerinde bu hususun kesin hükümle tespiti yapıldığını, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... E. ... K. sayılı ve █████/2025 tarihli ilamıyla kesin delil olarak tanındığını, dolayısıyla somut olay özelinde de iş bu kayıt kabul davası kapsamında tanımanın kesin delil olarak tanınan karar uyarınca 2.975.630,44 Euro'nun iflasın açıldığa tarihe kadar 80.589,99 Euro işlemiş faiz alacağının da mevcut olduğunu, iflasın açıldığı tarihteki toplam alacak 3.056.220,43 Euro için iflas tarihindeki bedel olan 9.438.219,93 TL için alacak kayıtlarının yapılması gerektiğini beyanla tüm bu nedenlerden ve mahkemece resen takdir olunacak nedenler dahilinde; ... Federal Cumhuriyeti, ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk Dairesince ... sayılı dosyasında verilen 27.06.2014 tarihli hükmün icra edilebilir ilamı ile 24.06.2016 tarihli Nihai Hükmü ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. ...K sayılı ve █████/2025 tarihli ilamıyla kesin deliL olarak tanınan ve █████/2025 tarihinde kesinleşen hükme konu alacağın iflasın açıldığı tarihe kadar işlemiş faiziyle birlikte 3.056.220,43 Euro için iflas tarihindeki bedel olan 9.438.219,93-TL alcağın iflas masasına kaydedilmesini, █████/2025 tarihinde saat 15:15'te ... Ek Hizmet Binası 4.kat ... nolu salonda yapılacak olan olağanüstü alacaklılar toplantısı yapılması halinde, toplantıya katılma kararı verilmesini, yargılama ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı iflas idaresine dava dilekçesinin, tensip tutanağının ve tevzi formu ile duruşma gün ve saatinin █████/2025 tarihinde tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunulmadığı ,... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasının uyap üzerinden gönderildiği anlaşılmıştır.

... 1. İflas Dairesine yazılan müzekkereye cevap verildiği, ... 38. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında 11.03.2014 tarihinde iflasına karar verilen müflis ... Seyahat Acentesi-...'nün tasfiye işlemlerinin müdürlüklerinin... İflas sayılı dosyası ile yürütüldüğünün, müdürlükleri dosyasında iflas tasfiyesinin İİK'nın 218. maddesi kapsamında basit tasfiye hükümlerine göre müdürlüklerince yürütülmesine karar verildiğinin, bu doğrultuda basit tasfiye ilanlarının yapıldığının ve İcra ve İflas Kanunu 218. maddesi kapsamında ilan tarihinden itibaren 30 günlük süre içerisinde alacaklılardan birinin giderleri peşin vermek sureti ile tasfiyenin adi şekilde yapılmasını talep etmediğinden tasfiyenin basit tasfiye usulünce yürütüleceğinin, bu sebeple iflas idaresi memuru seçilmeyeceğinin ve ikinci alacaklılar toplantısının yapılmayacağının, iflas masasını temsilen masa vekili olarak ...'in yetkilendirildiğinin bildirildiği ve ayrıca aynı tarihli ikinci bir cevabi yazı ile; müdürlüklerinin dosyasının basit tasfiye usulünce taraflarınca yürütüldüğünün, iflas idare memurları bulunmadığının, iflas kararının kesinleştiğinin, ikinci alacaklılar toplantısı yapılmayacağının, mahkememiz dosyasında davacı ...'in geç kayıt için başvuru yaptığının, 10 nolu alacak kayıt numarası ile dosyasına eklendiğinin, █████/2025 tarihli ret kararının davacı vekili ...'e █████/2025 tarihinde tebliğ edildiğinin, sıra cetveline ilişkin ilanın █████/2025 tarihinde takvim gazetesinde ilan edildiğinin bildirildiği, gazete ilanı, başvuru dilekçesi ve tensip kararının uyap üzerinden gönderildiği anlaşılmıştır.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe

Dava, iflas tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline itiraza ilişkindir.

Davacı, asıl borçlu şirkete kullandırılan kredinin ödenmemesi sebebi ile müteselsil kefil sıfatı bulunan davalının iflas tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline davacı

İflas masasının safi (net) mevcudu (masaya giren mal, alacak ve haklar), "alacakların ödenmesine tahsis olunur" (İİK m.184,I,c.1). Buradaki "alacaklar" teriminden maksat, aslında yalnız "iflas alacaklarıdır." İflas alacağı, iflas açıldığı anda müflise karşı hukuken mevcut olan alacaklar yani müflisin iflasın açıldığı andaki borçları olup, iflas masasından istenebilirken (masaya yazdırılabilirken), müflisin iflas açılmasından sonra doğan alacakları, iflas alacağı olmadığından, iflas masasından talep edilemez.

Bu nedenle, iflas masasından istenen bir alacağın, iflas alacağı mı, yoksa masa alacağı mı olduğunu belirlemenin büyük önemi vardır. Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.

İİK'nın 235. maddesine göre, kural olarak sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde ticaret mahkemesine dava açabilirler. Ancak aynı Kanun'un 223. Maddesi hükmüne göre alacaklı tebligata elverişli adresini bildirip kararın tebliği için avans yatırmışsa 15 günlük dava açma süresi, kararın tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar.

Davanın ek sıra cetvelinin ilan edildiği █████/2025 tarihinden itibaren 15 günlük süre içinde ikame edildiği anlaşılmıştır.

...Federal Cumhuriyeti'nin ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk dairesince ... sayılı dosyasında verilen 27.06.2014 tarihli hükmün icra edilebilir ilamı ile 24.06.2016 tarihli nihai hükmünün apostil şerhi alındığı , yeminli mütercime tercüme ettirildiği ve anılan hükümde davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilen 2.975.630,44 Euro'nun iflasın açıldığı tarihe kadar işlemiş faizinin 80.589,99 Euro olduğu ,karara konu 2.975.630,44 Euro ile işlemiş faizi 80.589,99 Euronun toplamın 3.056.220,43 Euro'nun müflisin iflas tarihi olan █████/2014 tarihindeki TL karşılığının 9.438.219,93 TL olduğu,... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas ... Karar sayılı kesinleşmiş kararı ile .... Federal Cumhuriyeti'nin ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk dairesince ... sayılı dosyasında verilen 27.06.2014 tarihli hükmün tanınmasına karar verildiği, kararın kesinleşmiş olduğu, anılan dosyada iflas tarihi itibari ile efektif satış kurunun tespit edilmiş olduğu anlaşılmakla yargılamanın en az giderle makul süre içinde sonuçlandırılması amacıyla yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek görülmemiştir.

Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un "Kesin Hüküm ve Kesin Delil Etkisi" başlıklı 59 uncu maddesi "Yabancı ilâmın kesin hüküm veya kesin delil etkisi yabancı mahkeme kararının kesinleştiği andan itibaren hüküm ifade eder" şeklinde hüküm altına alınmıştır. Bu hükümle, yabancı mahkemeye ait ilâmın kesin hüküm veya kesin delil etkisinin yabancı mahkeme kararının tanınmasından itibaren değil, tanımaya konu yabancı mahkeme kararının kesinleştiği andan itibaren etkisini göstereceği kabul edilmiştir. Bir başka ifade ile tanıma kararları nitelikleri gereği, verildikleri andan geriye etkili olarak yabancı mahkeme kararının kesinleştiği tarih itibariyle hüküm ifade edecektir. Bunun sonucu olarak da; kararın tanınması hâlinde yabancı mahkeme kararının kesinleşmesine bağlı hukuki sonuçlar da, yine bu tarihten itibaren hüküm ifade edecektir.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un 50 nci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca, yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak verilmiş ve o devlet kanunlarına göre kesinleşmiş bulunan ilâmların Türkiye'de icra olunabilmesi yetkili Türk Mahkemesi tarafından tenfiz kararı verilmesine bağlı olduğu gibi yine aynı Kanun'un 58 inci maddesine göre de yabancı mahkeme ilâmının kesin delil olarak olarak kabul edilebilmesi, yabancı ilâmın mahkemece tanınmasına bağlı bulunduğu, (Yargıtay 11. H. D ... E....K.) iflas idaresine başvuruya konu edilen ... Cumhuriyeti'nin ... Eyalet Mahkemesi 8. Hukuk dairesince ... sayılı dosyasında verilen 27.06.2014 tarihli kararının, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı kesinleşmiş ilamı ile tanınması nedeniyle yabancı mahkeme ilamının kesin delil niteliğinde olduğu , Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ... E, ... K. Sayılı ilamında aynı ilkelere yer verildiği, davalı tarafından borcun ödendiği yönünde itiraz sunulmadığı , dikkate alınarak 3.056.220,43 Euro iflas tarihindeki efektif satış kuru karşılığı 9.438.219,93 TL nin davacı alacağı olarak sıra cetveline kaydedilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

1-Davanın KABULÜNE,

9.438.219,93 TL'nin davacı alacağı olarak sıra cetveline kayıt ve kabulüne,

2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulanan harçlar tarifesine göre tahsil edilmesi gereken harç 732,00 TL olduğundan peşin alınan 615,40 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 116,60 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesap ve takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 30,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026

BAŞKAN

ÜYE

KATİP