Anahtar kelimeler: Davaalacak İktisab Tahkim Muhatap Sebepsiz Kasko Görünen Kambiyo Gelmiş Ödenmiş
T.C.
İSTANBUL16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)DAVA TARİHİ
:█████/2024KARAR TARİHİ
:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06.11.2022 tarihinde gerçekleşen ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile müvekkili adına kayıtlı ...plakalı araçlar arasında kaza meydana gelmiş ve kaza tespit tutanağına göre %100 kusurlu görünen müvekkilinin toplam 87.500,00 TL hasar bedelinin ... plakalı aracın kasko sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. hesabına ödenmiş olduğunu, ... Sigorta A.Ş. şirketini davalı ... Sigorta A.Ş.'nin satın alması nedeniyle ... Sigorta A.Ş. muhatap gösterilerek Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde yaptıkları başvuru neticesinde Sigorta Tahkim Komisyonu'nun 2023E... Başvuru sayılı, 2024/... K. sayılı ve 28.02.2024 tarihli Uyuşmazlık Hakem Kararı uyarınca müvekkilinin kusuru %75, ... plakalı araç sürücüsü ...'nin ise %25 kusurlu olduğunun tespit edilmiş ve kararın kesinleşmiş olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu kararına istinaden ... Sigorta A.Ş.'nden kendisini %100 kusurlu ve borçlu sanarak esasen sorumlu olduğu tutardan daha fazla ödeme yapan müvekkilinin, ortada geçerli bir hukuki sebep olmadığından fazla ödenen 46.875 TL'nin avans faiziyle birlikte müvekkiline iadesi talep edilmiş, ancak sigorta şirketi tarafından herhangi bir cevap verilmemiş olduğunu, arabuluculuk yoluna başvurulmuş ve anlaşma sağlanamamış olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından verilen kararların ilam niteliğine haiz olduğunu, sigorta şirketine kusurun değiştiğini, kesinleşen kusur oranına istinaden uhdelerinde haksız olarak bulundurdukları müvekkili tarafından ödenen fazla kısmın iadesinin sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde iadesinin gerektiği bildirilmişse de, işbu dava tarihine dek herhangi bir ödeme yapmadıklarından, davalı sigorta şirketinin hakkı olmayan bir parayı uhdesinde bulundurduğunu, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 46.875,00 TL'nı müvekkiline iade etmesi gerektiğini, işbu iadenin 2 yıllık nispi zamanaşımı süresinin başlangıç tarihinin müvekkilinin iade talep etme hakkının varlığını öğrendiği tarih olan Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Kararı tarihi olan 28.02.2024 tarihi olduğunu, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, müvekkili tarafından yapılan 46.875.00 TL ödemenin sebepsiz zenginleşme olarak kabul edilmesi gerektiğinden iadesine ve ödeme tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dışı sigortalının mülkiyetinde bulunan ... plakalı aracın müvekkilİ şirket tarafından ... no.lu ve 12.10.███████.10.2023 vadeli kasko sigorta poliçesi ile sigorta edilmiş olduğunu, sigortalı aracın 06.11.2022 tarihinde uğradığı hasarda, eksper tarafından yapılan inceleme neticesinde tespit edilen hasar bedeli olarak 14.02.2023 tarihinde anlaşmalı servis hesabına 175.000,00 TL hasar ödenmiş olduğunu, trafik kazası tespit tutanağında karşı araç sürücüsünün 96100 kusurlu bulunarak müvekkili şirket tarafından kanun gereği kusurlu karşı aracın trafik sigortasına ve trafik sigortasını aşan kısım için ise karşı araç sahibine ödenen hasar bedelinin rücu edilmiş olduğunu, TTK.'nun 1472. maddesi gereğince müvekkil şirketin yapmış olduğu tazminat ödemesi ile sigortalısının haklarına kanuni halef olmuş ve kazanın meydana gelmesinde %100 kusuru bulunan aracın işleteni olan davacıya rücu etmiş olduğunu, müvekkili şirket ile davacı arasında 100.000 TL ...'dan alınan rücunun tenzili ile bakiye 75.000,00 TL'nı 6 taksitle ödenmesi hususunda anlaşılmış ve davacının iddia ettiğinin aksine 87.500,00 TL değil, 75.000,00 TL rücu ödemesinin gerçekleşmiş olduğunu, müvekkili şirkete ilk ödemenin 17.04.2024 tarihinde gelmiş olduğunu, 14.04.2023 tarihli ve ... işlem no.lu ödemenin akıbeti ilgili bankaya müzekkere yazılarak sorulması gerektiğini, müvekkili ile davacı arasındaki taksitlerin ne şekilde ödeneceğine dair anlaşılan hususları içeren belgenin deliller arasında sunulmuş ve buradan da görüleceği üzere 75.000,00 TL'nin 6 taksitte ödeneceğinin kararlaştırılmış olduğunu, kaza tespit tutanağına göre ... plakalı araç sürücüsünün herhangi bir kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmış ve davacının maliki olduğu araç sürücüsünün kaza tespit tutanağına göre %100 kusurlu bulunmuş olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonunda yapılan yargılamada alınan kusur raporunun da bir kesinlik teşkil etmediğini, Sayın Mahkemenin Sigorta Tahkim Komisyonundan alınan kusur raporu ile bağlı olmadığını, Sayın Mahkeme kaza tespit tutanağında yer alan kusur dağılımını uygun görmüyor ise yeniden bilirkişi görevlendirilmesini talep ettiklerini, kaza tespit tutanağı ve davacının dayanak sunduğu bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, kaza tespit tutanağı uyarınca kusur durumu açık ve net olduğundan davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.Dava; 06.11.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plakalı araç ile ...plakalı araç arasında meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının kaza tespit tutanağına göre davacı adına kayıtlı ...plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu belirtilmesi nedeniyle davalı sigorta şirketine yapılmış olan ödemenin Sigorta Tahkim komisyonunun 2023.E... sayılı kararına göre %75 kusurlu olduğunun belirtilmesi karşısında fazla ödediğini iddia ettiği bedelin davalı sigorta şirketinden sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre kusuru oranında iadesi talebine ilişkindir.Bilirkişiler ..., tarafından hazırlanan 01.06.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"1.Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından kasko sigortalı ... plakalı aracın hasarı nedeniyle 175.000,00 TL tazminatın sigortalısına ödenmiş olduğu,2.TTK.'nun 1472. maddesi gereğince, 175.000,00 TL tazminatı sigortalısına ödemiş olan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ...plakalı aracın trafik sigortacısı dava dışı ... T.A.Ş.'nden 100.000,00 TL teminat bedelini rücuen tahsil etmiş olduğu,3.Davacıya ait ...plakalı aracın sürücüsü ...'nin %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu,4.Davalıya kasko sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'nin %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu,5.Dava dosyasında her iki aracın hasarına dair ekspertiz raporu bulunmadığından zarar hesabı yapılmasına olanak olmadığı,6.Yukarıdaki tablonun tetkikinden de görüleceği üzere; heyetimizce yapılan inceleme sonucunda dava konusu kazaya karışan her 2 araç sürücüsünün % 50 ve % 50 kusurlu oldukları tespit edildiğinden, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin rücuen talep miktarı olan 175.000,00 TL'nin 9650 kusuruna isabet eden miktar 87.500 TL olup, bu miktar trafik sigortası kapsamında dava dışı ... T.A.Ş.'nden rücuen tahsil edilmiş olan 100.000,00 TL teminat limiti kapsamında kaldığından, ayrıca davacı ... 'nin davalı ... Sigorta A.Ş.'ne ödemesi gereken bakiye bir meblağ kalmadığından, davacının davalı sigorta şirketine ödemiş olduğu 7 adet dekont toplamı olan (12.500,00 TL x 7) 87.500,00 TL ve davacının aracında oluşan 43.400,00 TL hasar miktarı olmak üzere toplam 130.900,00 TL'nin, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı ... 'ye ödenmesi gerektiği; .." şeklinde rapor görüşü bildirmişlerdir.Trafik İhtisas Kurulunun sunmuş olduğu █████/2025 tarihli raporda özetle;"A) Sürücü ...'nin %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu,B) Sürücü ...'nin %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur."şeklinde mütalaada bulunmuştur.Davacı vekilinin █████/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; ıslahımızın kabulüne, 87.500,00-TL bedelin kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini, talep etmiştir.Huzurdaki dava, davacının davalı sigorta şirketine trafik kazası nedeniyle yaptığı ödemenin, gerçek kusur durumunun sonradan farklı şekilde belirlenmiş olması nedeniyle sebepsiz zenginleşme hükümleri kapsamında iadesi istemine ilişkindir.Dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, Sigorta Tahkim Komisyonu dosyası, kaza tespit tutanağı, bilirkişi heyet raporu, Adli Tıp Kurumu trafik ihtisas raporu, banka kayıtları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı sigortalı ...’ye ait ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde kasko sigortalı olduğu, 06.11.2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davalı şirket tarafından sigortalısına 175.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığı, davalı şirketin TTK’nın 1472. maddesi kapsamında sigortalısının haklarına halef olarak davacı taraf aracının ZMMS sigortacısı ... T.A.Ş.’nden 100.000,00 TL poliçe limiti tahsil ettiği, bakiye kısım yönünden ise davacıya rücu ettiği anlaşılmıştır.Kazanın meydana gelmesinde tarafların gerçek kusur durumlarının tespiti babında dosya kapsamında alınan bilirkişi heyet raporu ile Adli Tıp Kurumu trafik ihtisas raporunda; kazanın meydana gelmesinde davacı tarafa ait ...plakalı araç sürücüsü ile davalıya sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün ayrı ayrı %50 oranında kusurlu oldukları tespit edilmiş olup, anılan raporların denetime ve hüküm kurmaya elverişli, dosya kapsamındaki maddi olgularla uyumlu ve gerekçeli olduğu, Tahkim kararındaki raporla mahkememizce alınan İtü heyeti raporu arasındaki çelişkinin ATP raporu ile giderildiği ve mahkememizce alınan tüm raporların birbirini doğruladığı değerlendirilerek yeniden rapor alınması yoluna gidilmeyerek anılı kusur oranı mahkememizce de benimsenmiştir. Tespit edilen kusur oranlarına göre davalı sigorta şirketinin gerçek rücu alacağının, sigortalısına ödediği 175.000,00 TL’nin davacı tarafın kusuruna isabet eden %50’lik kısmı olan 87.500,00 TL ile sınırlı olduğu, bu miktarın ise dava dışı ... T.A.Ş.’nden ZMMS poliçe limiti kapsamında tahsil edilmiş bulunduğu, dolayısıyla davacının ayrıca davalı şirkete herhangi bir ödeme yükümlülüğünün bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafça toplam 87.500,00 TL ödeme yapıldığı ileri sürülmüş ise de, mahkememizce celp olunan banka kayıtları ile ödeme hareketlerinin incelenmesinde 14.04.2023 tarihli 12.500,00 TL tutarlı FAST işleminin iptal edildiği ve davalı hesaplarına intikal etmediği anlaşılmıştır. Buna karşılık 17.04.2023, 17.05.2023, 16.06.2023, 18.07.2023, 15.08.2023 ve 15.09.2023 tarihli altı ayrı 12.500,00 TL tutarlı ödemenin davalı uhdesine geçtiği banka kayıtları ile sabit olup, davacının davalıya fiilen toplam 75.000,00 TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır. Dava dışı ... Tarafından poliçe teminat limiti olan 100.000,00-TL'nin ödenmesi karşısında davacıdan talep edilebilecek tutarın da 75.000,00-TL olduğu ve kayıtların birbirini doğruladığı, davacının gerçekte sorumlu olmadığı bir borç kapsamında davalı şirkete yaptığı toplam 75.000,00 TL ödemenin hukuki sebebinin ortadan kalktığı, davalı şirketin bu bedel yönünden sebepsiz şekilde zenginleştiği, TBK’nın sebepsiz zenginleşmeye ilişkin hükümleri uyarınca iade ile yükümlü olduğu sonucuna varılmakla ve davalı şirketin sebepsiz zenginleşme teşkil eden bedelleri ödeme tarihlerinde tahsil etmesi nedeniyle her bir ödeme yönünden ödeme tarihinden itibaren avans faizine hükmedilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M
: Gerekçesi açıklandığı üzere;1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacının davalıya ödediği toplam 75.000,00 TL’nin;17.04.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten,17.05.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten,16.06.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten,18.07.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten,15.08.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten,15.09.2023 tarihli 12.500,00 TL bakımından bu tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,2-Alınması gerekli 5.123,25 TL karar ve ilam harcından, davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60 TL ve ıslah harcı olarak yatırılan 694,00 TL olmak üzere toplam 1.121,60 TL harcın düşümü sonucu kalan 4.001,65 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,3-Davacı tarafça yapılan 34.366,60 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 29.457,08 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 12.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,6- Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,7- Davacı tarafça peşin yatırılan 427,60 TL ve ıslah harcı olarak yatırılan 694,00 TL olmak üzere toplam 1.121,60 TL ile 427,60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.549,20 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,8-Devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin , davanın kabul / red oranına göre hesaplanması sonucunda, 3.085,71 TL'nin davalıdan, 514,29 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.█████/2026Katip ...(e-imza)Hakim ...(e-imza)