Anahtar kelimeler: Bademli Görmeden Dikili Vaadi Mah Kayseri Yazildiği Başkan Noterliğinin Katip
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.KAYSERİ1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO
:...KARAR NO
:...BAŞKAN
: ... ...ÜYE
: ... ...ÜYE
: ... ...KATİP
: ... ...DAVACI
:...VEKİLİ
: Av....DAVALI
: ....VEKİLİ
: Av. ...DAVA
: Alacak (Ticari Nitelikteki Vekaletsiz İş Görmeden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: ...KARAR TARİHİ
: ...GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: ...Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Vekaletsiz İş Görmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı kooperatif arasında Kayseri 13. Noterliğinin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" yapıldığını, anılan sözleşmeye göre yüklenici olan müvekkili şirketin İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah., ... üzerinde 84 adet villa imalatı yapmayı, davalı arsa sahibi kooperatif ise müvekkile 14 adet villa tapusu vermeyi üstlendiğini, müvekkili şirketin sözleşme gereğince üzerine düşen tüm sorumluluğu eksiksiz olarak yerine getirdiği gibi sözleşmede yer almayan fazla imalatlar da yaptığını, fakat, Kayseri 13. Noterliğinin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" uyarınca İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah., ... üzerinde yapılacak imalata göre arsa sahibi kooperatif, müvekkil şirkete ferağlı/kademeli olarak tapu devri yapması gerekirken müvekkilinin hak etmiş olduğu tapularını 4 yıl boyunca vermediğini, akabinde davalı arsa sahibi ... üyesi olan dava dışı ... tarafından Kayseri 13. Noterliğinin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" 'nin batıl olduğunun tespiti talepli dava açıldığını, anılan davanın Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyası ile görüldüğünü, yargılama neticesinde Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ...r sayılı, 30.04.2025 tarihli karar ile :".II-Davacı ... tarafından açılan dava ile ilgili olarak: Davalılar arasında Kayseri 13.Noterliği nezdinde düzenlenmiş █████/2020 tarih ve ... yevmiye nolu sözleşmenin BATIL olduğunun tespitine, Kararın mahiyetine ve etkisine göre sözleşmenin iptali talebi konusunda karar verilmesine yer olmadığına,.." karar verildiğini, dosyanın istinaf aşamasında olduğunu, taraflar arasındaki Kayseri 13. Noterliğinin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" 'nin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı, 30.04.2025 tarihli karar ile batıl olduğunun tespit edilmiş olması nedeniyle müvekkil iş-gören şirketin arsa sahibi lehine yapmış olduğu imalatların tamamının hesaplanarak "vekaletsiz iş görme hükümleri" uyarınca hesaplanarak arsa sahibinden alınması ve müvekkile verilmesi gerektiğini belirterek, öncelikle HMK m.406, İİK m.257 ve sair yasal mevzuat uyarınca ihtiyati haciz talebinin kabulüne, davalı kooperatifin ticaret odasındaki hissesine, menkullerine, gayrimenkullerine ,üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına, kurumlar ile şahıslar nezdinde bulunan teminat mektuplarına, gayri menkullerine, araçlarına ve tüm bankalardaki hesaplarına haciz konulmasına, davanın kabulüne, vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah., ... üzerinde inşa edilen 84 adet villanın imalat bedeli ve fazla imalat için 2.500.000,00 TL'nin (fazlaya ilişkin halarımız saklı kalmak ve bedel artırım dilekçesi verme hakkımız saklı olmak üzere şimdilik), imalat tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalı iş sahibinden alınarak davacı müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; usul yönünden itirazlarda bulunarak; uyuşmazlığın çözümünde yetkili mahkemenin kooperatifin merkezinin bulunduğu Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu belirterek yetkisizlik kararı verilmesini talep etmektedir. Ayrıca, alacak miktarının hesaplanabilir olması nedeniyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı ve taraflar arasındaki sözleşmenin batıl olduğuna dair Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesince verilen ve şu an istinaf incelemesinde olan kararın bu dosya için bekletici mesele yapılması gerektiğini belirtmiş, esasa ilişkin savunmalarda, davacının iddialarının aksine binaların sıfırdan inşa edilmediği, kaba inşaatı ve belirli aşamaları tamamlanmış halde davacıya teslim edildiği ifade edilmektedir. Davacının sözleşmede taahhüt ettiği çevre düzenlemesi, sosyal tesisler ve termal su ruhsatlandırması gibi yükümlülüklerini yerine getirmediği, bu nedenle sözleşmenin davalı kooperatif tarafından haklı nedenle feshedildiğini, davacı tarafça sözleşme dışı fazla imalat olarak gösterilen işlerin birçoğunun yapılmadığı veya zaten sözleşme kapsamında olduğunu, eksik bırakılan işlerin bizzat kooperatif tarafından tamamlandığı ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER
: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.Taraflarca, Kayseri 13. Noterliğinin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" ve ekleri, Dikili 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Değişik İş sayılı delil tespiti dosyasında alınan 02.12.2024 tarihli bilirkişi heyeti raporu, Dikili 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Değişik İş sayılı delil tespiti dosyası, Kayseri 8. Noterliğinin 28.10.2020 Tarih ve 34640 yevmiye numaralı ihtarnamesi, Kayseri 17. Noterliğinin 09.01.2023 Tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ███████-2182 Esas - █████████ Karar sayılı ve 18-03-2015 Tarihli kararı, Konut teslim tutanakları, 20.08.2025 tarihli "Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı", Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin...sayılı dosyası, Dikili Tapu Müdürlüğü İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah., ... sayılı taşınmazın evveliyatlı ve tedavüllü tapu kayıtları, Dikili Belediyesine müzekkere yazılarak İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah., ... sayılı taşınmaza ilişkin Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi, Yapı Kayıt Belgeleri ve taşınmaza ilişkin tüm bilgi ve belgeler, Ticari defter ve kayıtlar, ticaret sicil kayıtları, meslek odası kayıtları, taşeron sözleşmeleri, Dekont, Sözleşmeler, makbuzlar, faturalar, Keşif, Bilirkişi incelemesi, tanık, yemin, inşaat projelerine delil olarak dayanılmıştır.Taraflarca delil olarak dayanılan bir kısım kayıt ve belge örnekleri dilekçelerinin ekinde dava dosyasına sunulmuştur.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, vekaletsiz iş görme hükümlerine göre alacak istemine ilişkindir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca davanın miktarı itibariyle mahkememiz heyeti tarafından yargılama yapılarak dava sonuçlandırılmıştır.Dava dosyasına sunulan arabuluculuk son oturum tutanağına göre dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.Somut uyuşmazlıkta davalının yetki ilk itirazı bulunmakla öncelikle yetki ile ilgili hususların açıklığa kavuşturulması, incelenmesi ve dosya kapsamında irdelenmesi gereklidir.Davacı taraf dava dilekçesinde davacı şirket ile davalı ... Kooperati arasında, Kayseri 13. Noterliği'nin 16.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" imzalandığını, İzmir İli, Dikili İlçesi, Bademli Mah.,... üzerinde toplam 84 adet villa imalatı yapılması üstlendiklerini, davalı arsa sahibi kooperatif, bu imalat karşılığında davacıya 14 adet villa tapusu vermeyi üstlendiğini, davacı şirket, sözleşme kapsamındaki tüm yükümlülüklerini ve ayrıca sözleşme dışı fazla imalatları eksiksiz yerine getirdiğini, ancak davalı kooperatif, sözleşmedeki "kademeli ferağ/tapu devri" şartına uymayarak, 4 yıldır müvekkilin hak ettiği tapuları devretmediğini, davalı kooperatif üyesi dava dışı ... tarafından, sözleşmenin batıl olduğunun tespiti amacıyla Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... dava açılmıştır. Mahkeme sözleşmenin batıl olduğunu tespitine karar verdiğini ve dosyanın istinaf aşamasında olduğunu, Dikili 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin...Değişik İş sayılı dosyasında inşaatların tamamlanma oranı %100 olduğunu, Davacı şirketin yaptığı fazla imalat bedeli 7.510.845 TL olduğunu beyan ederek ''vekaletsiz iş görme hükümlerine'' dayanarak alacak talebinde bulunmuştur.Davalı tarafın merkezinin İzmir/Karışıyaka olduğu, sözleşmenin yerine getirildiği yerin İzmir ili Dikili İlçesi olduğu görülmüştür.HMK m.6'da düzenlenen yetki kuralı uyarınca genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Genel yetki kuralı yanında, kanunda bazı davalar bakımından özel yetki kurallarıyla başka bir yer mahkemesinin de yetkisi kabul edilmiştir. HMK'nın 10. maddesi uyarınca sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği bir özel yetki kuralı olarak düzenlenmiştir. Kural olarak, özel yetki genel yetkiyi kaldırmaz. Yine HMK'nın 17.maddesi gereğince tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemede açılabilecek hükmü düzenlenmiştir.Buna göre, eser sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanan açılacak davaların kural olarak, davalının yerleşim yeri, sözleşmenin ifa edileceği yer (sözleşmenin yerine getirildiği yer) veya yetki sözleşmesi ile belirlenen icra dairelerinden/mahkemelerden birinde açılması gerekir. Bu tür sözleşmelerde para alacakları yönünden yetkili mahkemeyi alacaklının yerleşim yeri mahkemesi olarak belirleyen 818 sayılı BK'nın 73, 6098 sayılı TBK'nun 89. Maddesinin uygulama imkanı olmadığı Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin istikrar kazanmış içtihatlarıyla kabul edilmiştir. (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 23.02.2015 tarih ve █████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı).Davacı taraf vekaletsiz iş görme hükümlerine dayandığı için ortada bir sözleşme olmadığını beyan ettiği için vekaletsiz iş görme hükümlerine ilişkin olarak açılan davalarda TBK 89 hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerekir.Sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yeri ile ilgili düzenlemeyi içeren ve kamu düzenine ilişkin olmayan özel yetki kuralı niteliğinde bulunan 6100 sayılı HMK’nın 10. maddesinde; “Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir” düzenlemesi bulunmaktadır.Sözleşmenin ifa edileceği yerin taraflarca açık veya zımni olarak belirlenmediği durumlarda, şayet borç bir para borcu ise, sözleşmenin ifa edileceği yer 6098 Sayılı TBK.89 maddesine göre belirlenecektir.6098 Sayılı Borçlar Kanunu’nun (TBK) 89.maddesinde; “Borcun ifa yeri, tarafların açık veya örtülü iradelerine göre belirlenir. Aksine bir anlaşma yoksa, aşağıdaki hükümler uygulanır;1.Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde,2.Parça borçları, sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yerde,3.Bunların dışındaki bütün borçlar, doğumları sırasında borçlunun yerleşim yerinde, ifa edilir.Alacaklının yerleşim yerinde ifası gereken bir borcun doğumundan sonra alacaklının yerleşim yerini değiştirmesi sebebiyle ifa önemli ölçüde güçleşmişse borç, alacaklının önceki yerleşim yerinde ifa edilebilir .'' şeklinde düzenlemeyi içermektedir.Bu durumda, TBK m.89 ve 6100 sayılı HMK’nın 10. maddesi uyarınca bir para borcunun alacaklısının, kendi yerleşim adresinde dava açmasında bir usulsüzlük bulunmamaktadır. Ancak somut olayda davacı kat karşılığı inşaat sözleşmesinin butlanına karar verildiğinden bahisle vekaletsiz iş görme hükümlere göre dava açtığından vekaletsiz iş görme hükümlerine göre dava açtığını beyan ettiğinden HMK'nun 10. Maddesi uyarınca bir sözleşme bulunmadığından davacı kendi ikametgahında dava açamayacağından yetki ilk itirazı kabul edilmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenler ile;1-Davalının yetki ilk itirazlarının kabulü ile, mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili mahkeme olduğunun tespitine,2-Hüküm kesinleştiğinde ve istek halinde dava dosyasının yetkili Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine,3-HMK'nun 20. maddesi gereği işbu kararın kesinleştiği tarihten veya kanun yoluna başvurulursa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmemesi halinde HMK'nun 331/2. maddesi gereğince dava dosyasının ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,4-Davaya yetkili mahkemede devam edilmesi halinde harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretleri hakkında yetkili mahkeme tarafından karar verilmesine,Dair, Davacı vekilinin ve davalı kooperatif başkanı ile vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Başkan ...E-imzalıdırÜye ...E-imzalıdırÜye ...E-imzalıdırKatip ...E-imzalıdır