Anahtar kelimeler: Hayvancılık Nakliye Esaskarar Eskişehir Petrol Servis Turizm Limited Gıda Sanayi

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No
: ████████ - ████████T.C.ANKARABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ26. HUKUK DAİRESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ESKİŞEHİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: 25.10.2023NUMARASI
: ████████ Esas ████████ KararDAVANIN KONUSU
: TazminatKARAR TARİHİ
: 17.04.2026GEREKÇELİ KARARYAZILMA TARİHİ
: 18.05.2026İlk derece mahkemesince verilen karara karşı asıl ve birleşen davada davacılar vekili ile asıl birleşen davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARIAsıl davada davacılar vekili, 02.08.2014 tarihinde, davalılardan sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı servis otobüsünün, kavşakta kırmızı ışıkta bekleyen davacılardan ... adına kayıtlı, ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı servis aracına arkadan çapması sonucu, davacıların aracının da önünde bulunan dava dışı ... sevk ve idaresindeki yabancı plakalı araca çarptıktan sonra sağ tarafta bulunan benzinliğin önündeki ışıkta bekleyen dava dışı ... sevk ve idaresindeki araca çarparak tarlaya girip durması sonucu meydana gelen trafik kazası neticesinde davacılardan ...'in ve 22 kişinin yaralandığını, kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağında, davalı sürücü ...'in, arkadan çarpmak suretiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 84/d maddesini ihlâl ettiğinden asli kusurlu olduğunun, diğer araç sürücüleri ...'in, ... ve ...'ın kusursuz olduğunun belirtildiği, davacı ... yönünden; ağır yaralanması nedeniyle çalışma ve iş gücü kaybı ile kazanç kaybının meydana geldiğini, kaza sonrası felç olması nedeniyle ekonomik geleceğinin sarsıldığını, tedavi, ulaşım ve refakatçi giderlerinin talep edilmesi gerektiğini, davacı ...'in yaralanması nedeniyle kendisi, oğlu ..., eşi ... ve kızı ... yönünden manevi tazminat koşullarının oluştuğunu, ... yönünden, araçta hasar, değer ve kazanç kaybı meydana geldiğini belirterek HMK'nın 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak davacı ... açısından, tedavi gideri için 50,00 TL, kazanç kaybı için 6.000,00 TL, çalışma gücünün yitirilmesinden kaynaklı olarak 100,00 TL, ekonomik geleceğin sarsılması nedeniyle 100,00TL olmak üzere toplam 6.250,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sorumlu olmak üzere davalılardan tahsilini, 70.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiş, davacı ... açısından, 500,00 TL hasar bedeli, 50,00 TL değer kaybı ve 6.000,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam 6.550,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıların tümünden, davalı sigorta şirketi açısından poliçe limiti ve kapsamı dahilinde ve kazanç kaybı dışlanmak suretiyle sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini (24.02.2015 tarihli dilekçede değer kaybına yönelik talep sigortaca karşılanıp ödendiğinden bu talebin konusuz kaldığını bildirerek bu yönde karar verilmesinin talep edildiği), 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, ... açısından 40.000,00 TL, ...açısından 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş; 15.05.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile, maddi tazminata ilişkin taleplerini ...'er için 452.973,24 TL'ye, ... için ise 16.500,00 TL'ye çıkarmıştır.Asıl davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili, her ne kadar davalı ... sevk ve idaresindeki araç, davacı ... sevk ve idaresindeki araca arkadan çarpmış ise de, kazanın oluşumunda davalı ...'e atfedilecek bir kusur bulunmadığını, kaza zemininin yağışlı, kaygan olması, zeminin ağır vasıtalar tarafından ezilmesi sebebiyle adeta tren rayını andırır bir hâl alması nedeniyle kazanın meydana geldiğini, davalı sürücünün aracı durdurmak için otobüslerde hızın etkili bir şekilde azaltılması sağlayan retarder olarak bilinen sistemi ve fren sistemini kullanmasına rağmen aracı durduramadığını, davacı ...'in gerekli güvenlik önlemlerini almadığını, emniyet kemerinin takılı olmadığını, basit bir darbe neticesinde aracının kontrolünü yitirmesine sebebiyet verdiğini, kırmızı ışıkta beklerken aracın vitesini boşa alıp, ayağını frene basılı olarak tutması gerekirken bahse konu önlemleri almaması nedeniyle kazanın oluşumunda davacı sürücünün de kusurunun bulunduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla talep edilen manevi tazminatların da fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.Asıl davada davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili, davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle poliçe limitinin maluliyet için şahıs başına 268.000,00 TL, maddi hasarlarda ise, araç başına 26.800,00 TL olduğunu, araç hasarı nedeniyle kazanç kaybı talebinin poliçe teminat limiti dahilinde olmadığını, tedavi giderlerinin de SGK kapsamında olduğunu, davacılar tarafından dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvurulmadığından davalı sigorta şirketinin temerrüdünün söz konusu olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı sigorta şirketinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden sorumlu olabileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.Birleşen davada davacı ... vekili, davayı Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyasının ek davası olarak açtıklarını, dosyaya sunulan 08.02.2019 tarihli ek aktüer raporunda, davacının %66 maluliyet oranına göre ortaya çıkan alacak miktarının ıslah dilekçesinde belirttikleri miktardan fazla olması ve Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen maluliyet raporuna göre, davacının maluliyetinin %100 olarak tespit edilmesi nedeniyle bakiye maluliyet tazminat tutarı ve yaşam boyu bakıcı ihtiyacının bulunması nedeniyle bakıcı giderine yönelik olarak da ek dava açmak zorunda kaldıklarını, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████E.-████████K.sayılı dosyasında ve Eskişehir 7.Asliye Ceza Mahkemesinin ████████E.-████████K.sayılı dosyasında alınan kusura dair bilirkişi raporlarında, kırmızı ışıkta bekleyen davacı sürücünün kusurunun bulunmadığının, davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğu hususunun kesinleştiğini, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████E.-████████K.sayılı dosyasında hükme esas alınan maluliyet oranı %66 olarak dikkate alınarak ek bilirkişi raporunda, davacının geçici iş göremezlik zararının 59.311,79 TL, sürekli iş göremezlik zararının 396.260,88 TL, tedavi ve ulaşım gideri zararının 1.257,50 TL olmak üzere toplam 456.830,17 TL olarak tespit edildiğini, 15.05.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile 452.973,24 TL üzerinden davayı ıslah ettiklerini, davanın devamı sırasında davalı sigorta şirketinin sakatlık teminat limiti dahilinde 268.000,00 TL ödeme yapıldığından mahkemece 184.973,24 TL çalışma gücü tazminatı ve tedavi giderine hükmedildiğini, davacının 3.856,00 TL daha alacağı bulunduğunu, bahse konu alacak yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalılar araç işleteni ve sürücüsü yönünden talepte bulunmak zorunda kaldıklarını, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının tarafından düzenlenen 04.10.2019 tarihli raporda, 02.08.2014 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı olarak davacıda meydana gelen C4 vertebra kırığı ve buna bağlı parapleji, idrar-gatia inkontinansı dikkate alınarak, sürekli bakıma muhtaç olduğunun tespit edildiğinden davalı sigorta şirketi tarafından bakıcı gideri, sağlık (tedavi) gideri teminatı kapsamında davacıya herhangi bir ödeme yapmadığını belirterek HMK'nın 107.maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak 1.000,00 TL bakıcı giderinin, kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi birlikte davalıların tümünden (sigorta şirketi açısından poliçe limiti dahilinde ve poliçe kapsamında sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.856,00TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi birlikte davalı ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı sigorta şirketi ile davacı arasında düzenlenen 06.02.2019 tarihli anlaşma belgesinin iptaline karar verilmesini istemiş, 19.09.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 561.908,02TL olarak ıslah etmiş, bakıcı gideri talebini de 1.671.988,43TL olarak artırmıştır.Birleşen davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili, kazanın meydana gelmesinde, davalı ...'e atfedilecek bir kusur bulunmadığını, kaza zemininin yağışlı, kaygan olması, zeminin ağır vasıtalar tarafından ezilmesi sebebiyle adeta tren rayını andırır bir hâl alması nedeniyle kazanın meydana geldiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.Birleşen davada davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili, davadan önce davalı sigorta şirketine usûlüne uygun olarak başvuru yapılmadığından dava şartının yerine getirilmediğini, sigorta şirketinin sorumluluğunun 268.000,00TL poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacının maluliyeti sebebiyle ödeme yapıldığını ve zararının karşılandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIMahkemece Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 28.01.2022 tarih, █████████E.-████████K.sayılı kararı ile verilen kaldırma kararından sonra yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; Adli Tıp Kurumu Genişletilmiş Üst Kurulu tarafından Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenen 07.07.2022 tarihli raporda, davacı ...'in 02.08.2014 tarihli trafik kazası sebebiyle, %100 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olduğunun tespit edildiği, kaza nedeniyle davacı ...'in aracının pert olduğu, davacı pert aracının yerine 4 ay sonra araç satın alabildiği ve bu dönemde kazanç kaybının meydana geldiği, 07.08.2023 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda, davacı ...'in sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme mahsup edildikten sonra 640.308,33 TL sürekli ve geçici iş göremezlik zararı, 1.671.988,43 TL bakım gideri ve SGK'ca karşılanmayan 1.257,50 TL tedavi ve ulaşım giderinin oluştuğu, davacı ...'in dava dilekçesiyle talep edilen araç zararı ve değer kaybına ilişkin zararlarının dava açıldıktan sonra sigorta şirketince 75.000,00 TL olarak ödendiğinden bu konudaki talebin konusuz kaldığı, ancak davacı ...'in aracını 15 gün kullanamamasından kaynaklı kazanç kaybının 1.422,30 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından sunulan sulh ve ibranameye göre, sigorta şirketi tarafından davacı ...'e poliçe üst limiti dahilinde ana para, faiz, vekâlet ücreti ve yargılama giderini kapsayacak şekilde ödeme yapıldığından sorumluluğunun kalmadığı, bu nedenle sulh ve ibranamenin de geçerli olduğu, her ne kadar davacı sürücü ...'in kaza sırasında emniyet kemerinin takılı olmadığından müterafik kusurlu olduğu iddia edilmiş ise de, davacının emniyet kemeri takmadığına yönelik herhangi bir tespitin bulunmadığı, davacı ...'in %66 maluliyetine göre, asıl davada sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme mahsup edildikten sonra bakiye 78.400,31-TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı alacağı olduğu ve SGK'ca karşılanmayan tedavi ve ulaşım giderlerinin ise 1.257,50 TL olduğu, bu zararlarını olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar araç sürücüsü ... ve araç işleteni ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen talep hakkı bulunduğu, davalı sigorta şirketinin ise yargılama sırasında poliçe üst limit dahilinde ödeme yapması nedeniyle sorumluluğunun kalmadığı, davacı ...'in, kaza sonucu pert olması nedeniyle aracından mahrum kaldığı aracını kullanamaması sebebiyle uğradığı 15 günlük kazanç kaybının 1.422,30 TL olduğunun hesaplandığı, araç hasarı ve değer kaybına ilişkin zararlarının ise dava açıldıktan sonra sigorta şirketince 75.000,00 TL olarak ödendiğinden bu konudaki talebin konusuz kaldığı, davacılar yönünden manevi tazminat koşullarının da oluştuğu, birleşen davada davacı vekilinin 19.09.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, davacı ...'in trafik kazası sonucunda bedensel zarara uğraması nedeniyle 561.908,02 TL maluliyete ilişkin maddi tazminata ve bakıcı ihtiyacı oluşması nedeniyle, 1.671.988,43 TL bakıcı giderine hükmedilmesini talep etmiş, davalı taraf vekilleri ise ıslaha karşı zamanaşımı def'inde bulunduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe üst limit dahilinde yargılama aşamasında ödeme yapması nedeniyle sorumluluğunun kalmadığı, birleşen davada bakım gideri yönünden davanın HMK'nın 107. maddesinde düzenlenen belirsiz alacak davası olarak, maluliyet tazminatının ise kısmi dava olarak açıldığı, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu'nun 29.01.2021 tarihli raporu ile davacının %100 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olduğunun tespit edildiği, kısmi alacak davasında gelişen durumun sona erdiği yani zararın öğrenildiği tarih olan █████/2021 tarihi ile ıslah tarihi olan 19.09.2023 tarihleri arasında 6098 sayılı BK.'nın 72. maddesi ve 2918 sayılı KTK'nın 109/1. maddesi uyarınca iki yıllık zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle maluliyete yönelik olarak ıslah ile talep edilen tazminat talebi yönünden davalıların zamanaşımı def'inin kabulünün gerektiği belirtilerek asıl dava yönünden; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için geçici ve sürekli iş göremezlik için 78.400,31 TL ve SGK'ca karşılanmayan tedavi ve ulaşım gideri için 1.257,50 TL olmak üzere toplam 79.657,81 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, dava sırasında sigorta poliçe teminat üst limiti ve ferileri ile yargılama giderleri davacı ...'e ödendiğinden, ödenen bedel yönünden bu davacı açısından dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... için, 1.422,30-TL kazanç kaybının olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, davacı ...'in araç zararı ve değer kaybı talebi yönünden dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... için 20.000,00 TL, davacı ... için 15.000,00 TL ve davacı ...için ise 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacılara verilmesine, birleşen dava yönünden; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için geçici ve sürekli iş göremezlik için 3.856,00 TL ve bakım gideri 1.671.988,43 TL olmak üzere toplam 1.675.844,43 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, kabul dışı kalan talebin reddine, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hükme karşı asıl ve birleşen davada davacılar vekili ile asıl birleşen davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİDavacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece hükme esas alınan 07.08.2023 tarihli bilirkişi ek raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davacı ...'in gelirinin asgari ücret olarak kabul edilmesinin hatalı olduğunu, kaldırma kararından sonra adı geçen davacının maluliyetinin tespiti için alınan maluliyet raporunda, kaza tarihinden itibaren maluliyet oranının %100 ve geçici iş göremezlik süresinin 18 ay olduğu belirtilmesine rağmen, bilirkişi tarafından maluliyetin sonradan %100 olduğunun ve fark zararın birleşen dosya ile açılan ek dava ile talep edildiği belirtilerek, asıl dava için %66 maluliyet oranına göre, ek dava için fark %34 maluliyet oranına göre hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, 17.04.2019 tarihli karara karşı davacılar vekili olarak istinaf başvurusunda bulunmalarına rağmen, kaldırma kararı sonrası yapılan hesaplamada bilinen dönemin 08.02.2019'da, aktif dönemin de 28.02.2020 tarihinde sonlandırılarak hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, davacılar lehine hükmedilen maddi tazminatların çok düşük belirlendiğini ve gerçek zararı yansıtmadığını, davacı ...'in de servis işletmesi sahibi ve aylık 4.000,00 TL gelirinin olduğunu, kaza tarihinden yeni araç aldığı 26.11.2014 tarihi arasındaki dönemde kazanç kaybına uğradığını, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminatların da davacı ...'in maluliyeti göz önüne alındığında çok düşük takdir edildiğini, birleşen dava dosyasında davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketi vekili davaya cevap dilekçesi sunmadıkları gibi, duruşmalara da katılmamalarına rağmen mahkemece lehlerine vekâlet ücreti takdir edilmesinin hatalı olduğunu, birleşen davanın HMK'nın 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davanın kısmi dava olarak açıldığı kabul edilse dahi, kaldırma kararından sonra alınan maluliyet raporunun tarihi 29.01.2021 olmasına rağmen, kendilerine bu tarihte tebliğ edilmediğini, ayrıca davalılar vekili tarafından da zamanaşımı definde bulunulmadığını, öte yandan zamanaşımının başlangıç tarihinin davacının maluliyet sebebiyle uğradığı zararın tespit edildiği bilirkişi raporunun tebliğ tarihi olması gerektiğini, ayrıca mahkemece Covid19 salgını nedeniyle 13.03.2020 - 15.06.2020 tarihleri arasındaki durma sürelerinin de dikkate alınmadığını, lehlerine hükmedilen vekâlet ücretinin de eksik belirlendiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.Asıl birleşen davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davacının maluliyet oranının fahiş derecede yüksek belirlendiğini, davanın niteliği gereği davacı ...'in kaza sonrasındaki tedavi sürecinin değerlendirilmesi ve zararının artışının kazadan kaynaklı olup olmadığının net ve denetime elverişli bilgi ve bulgularla delillendirilmesi gerektiğini, Adli Tıp Kurumu Adli Tıp İkinci Üst Kurulun 07.07.2022 tarihli raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davacı ...'in dosya kapsamındaki beyanlarında şoför olarak çalıştığı iddiasında olunmasına karşın meslekte kazanma gücü eksilmesinin bu meslek grubuna göre yapılmayarak alakasız bir meslek grubuna göre yapıldığını, Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulunun 25.03.2016 tarihli raporunda, davacının emniyet kemerinin takılı olmadığı iddialarını doğrulamasına rağmen hükme esas alınan 07.07.2022 tarihli raporda, bu hususta da bir değerlendirmenin bulunmadığını, kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur oranlarının da oluşa uygun olarak değerlendirilmediğini, PMF Tablosu yerine TRH 2010 Yaşam Tablosunun aktüer hesaplamasında kullanılmasının da hatalı olduğunu, davalı sigorta şirketinden 268.000,00 TL ana para, 130.000,00 TL faiz, 22.030,00 TL dava vekâlet, 21.735,57 TL icra vekâlet ücreti ile 15.500,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 457.265,57 TL tahsil edilmesine rağmen sadece 268.000,00 TL ödemenin hesap tarihi itibariyle yapılan tazminat tutarından düşülerek hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, davacı tarafından bakıcı tutulduğuna dair delil sunulmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının da fahiş olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca re'sen gözetilmesi gereken hususlar ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;Dava, trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Asıl davada davacılar vekili, davalılardan sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı servis otobüsünün, kavşakta kırmızı ışıkta bekleyen davacılardan ... adına kayıtlı, ...'in sevk ve idaresindeki servis aracına arkadan çapması sonucu, davacıların aracının da önünde bulunan dava dışı ... sevk ve idaresindeki yabancı plakalı araca çarptıktan sonra sağ tarafta bulunan benzinliğin önündeki ışıkta bekleyen dava dışı ... sevk ve idaresindeki araca çarptıktan sonra tarlaya girip durması sonucu meydana gelen trafik kazası neticesinde davacılardan ...'in ve 22 kişinin yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...'in, arkadan çarpmak suretiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 84/d maddesini ihlâl ettiğinden asli kusurlu olduğunu belirterek HMK'nın 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak davacı ... açısından, tedavi gideri için 50,00 TL, kazanç kaybı için 6.000,00 TL, çalışma gücünün yitirilmesinden kaynaklı olarak 100,00 TL, ekonomik geleceğin sarsılması nedeniyle 100,00 TL olmak üzere toplam 6.250,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sorumlu olmak üzere davalılardan tahsilini, 70.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiş, davacı ... açısından, 500,00 TL hasar bedeli, 50,00 TL değer kaybı ve 6.000,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam 6.550,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıların tümünden, davalı sigorta şirketi açısından poliçe limiti ve kapsamı dahilinde ve kazanç kaybı dışlanmak suretiyle sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini (24.02.2015 tarihli dilekçede değer kaybına yönelik talep sigortaca karşılanıp ödendiğinden bu talebin konusuz kaldığını bildirerek bu yönde karar verilmesinin talep edildiği), 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, ... açısından 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, ...açısından 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş;15.05.2018 tarihli dilekçe ile, maddi tazminata ilişkin taleplerini ...'er için 452.973,24 TL'ye, ... için ise 16.500,00 TL'ye çıkarmış, birleşen davada davacı ... vekili, davayı Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyasının ek davası olarak açtıklarını, dosyaya sunulan 08.02.2019 tarihli ek aktüer raporunda, davacının %66 maluliyet oranına göre ortaya çıkan alacak miktarının ıslah dilekçesinde belirttikleri miktardan fazla olması ve Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen maluliyet raporuna göre, davacının maluliyetinin %100 olarak tespit edilmesi nedeniyle bakiye maluliyet tazminat tutarı ve yaşam boyu bakıcı ihtiyacının bulunması nedeniyle bakıcı giderine yönelik olarak da ek dava açmak zorunda kaldıklarını, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas - ████████ Karar sayılı dosyasında hükme esas alınan maluliyet oranı %66 olarak dikkate alınarak ek bilirkişi raporunda, davacının geçici iş göremezlik zararının 59.311,79 TL, sürekli iş göremezlik zararının 396.260,88 TL, tedavi ve ulaşım gideri zararının 1.257,50 TL olmak üzere toplam 456.830,17 TL olarak tespit edildiğini, 15.05.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile 452.973,24 TL üzerinden davayı ıslah ettiklerini, davanın devamı sırasında davalı sigorta şirketinin sakatlık teminat limiti dahilinde 268.000,00 TL ödeme yapıldığından mahkemece 184.973,24 TL çalışma gücü tazminatı ve tedavi giderine hükmedildiğini, davacının 3.856,00 TL daha alacağı bulunduğunu belirterek HMK'nın 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak 1.000,00 TL bakıcı giderlerinin, kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi birlikte davalıların tümünden (sigorta şirketi açısından poliçe limiti dahilinde ve poliçe kapsamında sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.856,00TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi birlikte davalı ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı sigorta şirketi ile davacı arasında düzenlenen 06.02.2019 tarihli anlaşma belgesinin iptaline karar verilmesini istemiş, 19.09.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 561.908,02 TL olarak ıslah etmiş, bakıcı gideri talebini de 1.671.988,43 TL olarak artırmış, mahkemece Adli Tıp Kurumu Genişletilmiş Üst Kurulu tarafından Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenen 07.07.2022 tarihli raporda, davacı ...'in 02.08.2014 tarihli trafik kazası sebebiyle, %100 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olduğunun tespit edildiği, kaza nedeniyle davacı ...'in aracının pert olduğu, davacı pert aracının yerine 4 ay sonra araç satın alabildiği ve bu dönemde kazanç kaybının meydana geldiği, 07.08.2023 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda, davacı ...'in sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme mahsup edildikten sonra 640.308,33 TL sürekli ve geçici iş göremezlik zararı, 1.671.988,43 TL bakım gideri ve SGK'ca karşılanmayan 1.257,50 TL tedavi ve ulaşım giderinin oluştuğu, davacı ...'in dava dilekçesiyle talep edilen araç zararı ve değer kaybına ilişkin zararlarının dava açıldıktan sonra kasko sigorta şirketince 75.000,00 TL olarak ödendiğinden bu konudaki talebin konusuz kaldığı, ancak davacı ...'in aracını 15 gün kullanamamasından kaynaklı kazanç kaybının 1.422,30 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından sunulan sulh ve ibranameye göre, sigorta şirketi tarafından davacı ...'e poliçe üst limiti dahilinde ana para, faiz, vekâlet ücreti ve yargılama giderini kapsayacak şekilde ödeme yapıldığından sorumluluğunun kalmadığı, bu nedenle sulh ve ibranamenin de geçerli olduğu, her ne kadar davacı sürücü ...'in kaza sırasında emniyet kemerinin takılı olmadığından müterafik kusurlu olduğu iddia edilmiş ise de, davacının emniyet kemeri takmadığına yönelik herhangi bir tespitin bulunmadığı, davacı ...'in %66 maluliyetine göre, asıl davada sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme mahsup edildikten sonra bakiye 78.400,31 TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı alacağı olduğu ve SGK'ca karşılanmayan tedavi ve ulaşım giderlerinin ise 1.257,50 TL olduğu, bu zararlarını olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar araç sürücüsü ... ve araç işleteni ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen talep hakkı bulunduğu, davalı sigorta şirketinin ise yargılama sırasında poliçe üst limit dahilinde ödeme yapması nedeniyle sorumluluğunun kalmadığı, davacı ...'in, kaza sonucu pert olması nedeniyle aracından mahrum kaldığı aracını kullanamaması sebebiyle uğradığı 15 günlük kazanç kaybının 1.422,30 TL olduğunun hesaplandığı, araç hasarı ve değer kaybına ilişkin zararlarının ise dava açıldıktan sonra kasko sigorta şirketince 75.000,00 TL olarak ödendiğinden bu konudaki talebin konusuz kaldığı, davacılar yönünden manevi tazminat koşullarının da oluştuğu, birleşen davada davacı vekilinin 19.09.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, davacı ...'in trafik kazası sonucunda bedensel zarara uğraması nedeniyle 561.908,02 TL maluliyete ilişkin maddi tazminata ve bakıcı ihtiyacı oluşması nedeniyle, 1.671.988,43 TL bakıcı giderine hükmedilmesini talep etmiş, davalı taraf vekilleri ise ıslaha karşı zamanaşımı def'inde bulunduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe üst limit dahilinde yargılama aşamasında ödeme yapması nedeniyle sorumluluğunun kalmadığı, birleşen davada bakım gideri yönünden davanın HMK'nun 107. maddesinde düzenlenen belirsiz alacak davası olarak, maluliyet tazminatının ise kısmi dava olarak açıldığı, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu'nun 29.01.2021 tarihli raporu ile davacının %100 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olduğunun tespit edildiği, kısmi alacak davasında gelişen durumun sona erdiği yani zararın öğrenildiği tarih olan 29.01.2021 tarihi ile ıslah tarihi olan 19.09.2023 tarihleri arasında 6098 sayılı BK.'nın 72. maddesi ve 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesi uyarınca iki yıllık zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle maluliyete yönelik olarak ıslah ile talep edilen tazminat talebi yönünden davalıların zamanaşımı def'inin kabulünün gerektiği belirtilerek asıl dava yönünden; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için geçici ve sürekli iş göremezlik için 78.400,31 TL ve SGK'ca karşılanmayan tedavi ve ulaşım gideri için 1.257,50 TL olmak üzere toplam 79.657,81 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, dava sırasında sigorta poliçe teminat üst limiti ve ferileri ile yargılama giderleri davacı ...'e ödendiğinden, ödenen bedel yönünden bu davacı açısından dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... için, 1.422,30 TL kazanç kaybının olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, davacı ...'in araç zararı ve değer kaybı talebi yönünden dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... için 20.000,00 TL, davacı ... için 15.000,00 TL ve davacı ...için ise 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacılara verilmesine, birleşen dava yönünden; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için geçici ve sürekli iş göremezlik için 3.856,00 TL ve bakım gideri 1.671.988,43 TL olmak üzere toplam 1.675.844,43 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınıp bu davacıya verilmesine, kabul dışı kalan talebin reddine, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hükme karşı asıl ve birleşen davada davacılar vekili ile asıl birleşen davada davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.1-Öncelikle davada daha önce verilen karara taraflar açısından usuli kazanılmış hak oluşturup oluşturmayacağının değerlendirilmesi gerekmiştir. HMK'da kanun yolu olarak kabul edilen istinaf kanun yoluyla 355.maddesinde dar kapsamlı istinaf incelemesi kabul edildiğinden istinaf incelemesi neticesinde verilen kararın usuli kazanılmış hak oluşturması ancak kararın aleyhine hüküm verilen tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmaması hâlinde kabul edilebilecek bir durum olup, kararın her iki tarafça istinaf edilmiş olması ve her iki taraf lehine olacak şekilde eksik inceleme nedeniyle kararın kaldırılması sonucunda ilk derece mahkemesince yeniden yapılacak yargılamada usuli kazanılmış hak oluşmayacağından eksik inceleme ikmal edilerek davanın esası hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmelidir. Bununla birlikte istinaf incelemesinde kararın usuli kazanılmış hak oluşturacağı sehven değerlendirilmiş olsa dahi, bu yöndeki karar kesin nitelikte bir karar olmadığından (temyize tabi kararlar açısından Yargıtay tarafından yapılacak incelemede hukuka uygunluğu denetlenebileceğinden) usuli kazanılmış hakkın kaldırma kararının niteliği gereği oluşmadığı durumlarda gerçek zarar hesabı çerçevesinde zarar belirlenerek taleple bağlı kalınarak esas hakkında karar verilmelidir.Somut olayda, ilk derece mahkemesi tarafından daha önce karar verilen asıl dava davacı ve davalılar ... ve ... Ltd Şti tarafından istinaf edilmiş olup, davacı tarafından %66 maluliyeti çerçevesinde yapılan hesaplamaya itiraz edilerek maluliyetinin kabul edilen orandan yüksek olduğu ve ayrıca bakıma muhtaç kaldığı ileri sürülmüş, ilk derece mahkemesinin asıl davada verdiği karar Dairemizce maluliyet raporunun yeterli olmadığından bahisle taraflar lehine kaldırılmasına karar verilmiştir. Bu durumda, ilk derece mahkemesince verilen karara yönelik olarak tazminat miktarına ve maluliyete ilişkin karar taraflar lehine kaldırılmış olduğundan asıl davada önceki kararın usuli kazanılmış hak oluşturmayacağı gözetilerek karar tarihine en yakın veriler gözetilerek davacının zararının tespit edildiği rapor alınarak sonucuna göre taleple bağlı kalınarak karar verilmesi gerekirken davalılar lehine verilen ilk karar ile usuli kazanılmış hak oluştuğu kabul edilerek 08.02.2019 tarihindeki veriler çerçevesinde davacının sürekli iş göremezlik zararının tespit edilerek sonucuna karar verilmiş olması doğru olmamıştır.2- Davacı vekilinin birleşen davaya yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde; davacı vekili asıl davada, %66 maluliyetine göre sürekli iş göremezlik zararına, tedavi giderine ve geçici iş göremezlik ile manevi zararları nedeniyle tazminat talep etmiş iken, asıl davada alınan maluliyet raporu sonrasında, kazaya bağlı olarak sürekli iş göremezlik durumunu %100 oranında olduğu ve sürekli bakıma muhtaç olduğu tespit edilmesi üzerine, eldeki dosya ile birleştirilen Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas - ████████ Karar sayılı dosyasında, bu defa ilk davada talep edilmeyen %34 oranında bakiye sürekli iş göremezlik oranına tekabül eden sürekli iş göremezlik zararını, %100 bakıcı giderine yönelik zararını talep etmiştir.Davacının asıl davada talep ettiği sürekli iş göremezlik zararı belirsiz alacak davası olarak açılmış ve bu çerçevede davacı %66 maluliyetine göre hesaplanan tazminat miktarını ve maluliyet oranını yerinde görmeyerek kararı istinaf etmiş olmasına ve bu yönde lehine karar kaldırılmış olmasına ve asıl davada bu talepleri değerlendirilebilecek olmasına rağmen %34 maluliyetine tekabül eden kısmı ayrı bir dava olarak talep etmiştir. Asıl davada, sadece %66 maluliyeti çerçevesinde karar verilmiş olması davacının da bakiye zararına yönelik olarak dava yoluna giderek ayrıca talep etmiş olması asıl dava ile kesilen zamanaşımı sonrasında talebini bölerek yeniden talep etmesi durumunda alacağın zamanaşımına uğramasına neden olmayacaktır. Bu durumda, davacının meydana gelen kaza nedeniyle %100 oranında sürekli maluliyetinin meydana geldiği tespit edilmiş olmasına göre, davacının %100 maluliyetine göre gerçek zararın tespit edilerek bundan sonra taleple bağlı kalınarak asıl davada %66 maluliyet oranına göre hesap edilen miktar üzerinden, birleşen davada ise, davacının %34 maluliyetine isabet eden miktara göre taleple bağlı kalınarak sürekli iş göremezlik zararına ilişkin olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi gerekirken sürekli iş göremezlik zararına yönelik birleşen davada talep edilen tazminatın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekilinin sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacı vekilinin ve davalılar ... Servis İşletmeciliği Turizm Gıda Hayvancılık Nakliye Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; 6100 sayılı HMK’nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,Yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,2-İstinafa başvuranlar tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep hâlinde ilgilisine iadesine,3-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yeniden yapılacak yargılamada dikkate alınmasına,4-Karar tebliği, harç ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 17.04.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.BaşkanÜyeÜyeKatipBu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.