Anahtar kelimeler: İzmiraliağa Manganez Metrik Cevherini Fob Dökme Proforma Kontratı Satma Limanında
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ12. HUKUK DAİRESİESAS NO
: █████████KARAR NO
: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2023NUMARASI
: ████████ Esas - ████████ KararDAVA
: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)İSTİNAF KARAR TARİHİ
: █████/2026Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;DAVA
: Davacı vekili; davacının değerli maden ticari alım ve satım faaliyetleri kapsamında, davalı ile █████/2017 tarihli ... numaralı Satış Kontratı imzalandığını, buna göre davalı şirketin 2.100 metrik ton (+,- 10% satıcının tercih hakkına göre) sözleşmede yazılı teknik özellikleri haiz dökme Manganez cevherini İzmir/Aliağa ve/veya Antalya limanında FOB şartıyla davacıya satma ve teslim etme borcunu üstlendiğini, davacı tarafından proforma fatura karşılığı davalının banka hesabına █████/2017 tarihinde 152.608- USD tutarında ön ödeme yapıldığını, davalının sözleşme konusu malı Ek Sözleşmede de belirtilen son teslim tarihi olan █████/2017'de de teslim etmediğini, █████/2018 tarihli ihtarname ile sözleşmenin artık geçersiz olduğunun ve 152.608 USD tutarındaki avans ödemesinin 10 gün içinde geri ödenmesinin davalıya ihtar edildiğini, ancak davalı tarafından bir geri ödeme yapılmadığını, taraflar arasında yıllarca yapılan görüşmelerden, karşı tarafa gönderilen ihtarlardan bir sonuç alınamaması üzerine son olarak satış sözleşmesinin 15.maddesinde yer alan İsviçre'de yapılmasında anlaşılmış tahkim şartını kaldırmak ve bunun yerine artık İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili kılınması konusunda mutabık kaldıklarını, bu hususta tarafların █████/2022 tarihinde yetkili mahkemeye ilişkin yeni düzenlemeyi kabul ettiklerini, fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile, TBK 99.maddesi uyarınca şimdilik 152.608,00 USD tutarındaki alacağın █████/2018 tarihi itibarıyle işleyecek olan 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca işletilecek en yüksek faiz ile birlikte fiili ödeme günündeki kur karşılığı Türk Lirası olarak davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili; davacı şirketçe MÖHUK 48.maddesi gereği teminat yatırılması gerektiğini, dava konusu alacağın sebepsiz zenginleşme hükümleri TBK 82.maddesi gerince zaman aşımına uğradığını, alacağın hukuken tahsilini talep hakkı bulunmadığını, taraflar arasında sözleşme akdedildikten sonra Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığınca davalının maden ruhsatının hukuka aykırı olarak iptal edildiğini ve davalının manganez cevherini davacıya teslim edemediğini, bunun üzerine █████/2018 tarihinde davacı tarafından çekilen ihtarname ile sözleşmenin feshedildiğini ve verilen kaporanın iadesinin talep edildiğini, ifanın ruhsat iptali nedeniyle imkansız hale geldiğini, sözleşme hükümleri gereğince davalının malın teslim edilememesinden sorumlu tutulamayacağını, sözleşmeye göre mücbir sebep halinde taraflardan hiçbirinin diğerinden zararının tazminini talep edemeyeceğini, sözleşmede faiz kararlaştırılmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEME KARARI
: Mahkemece;ifanın imkansızlaşması nedeniyle tarafların sözleşme ile belirlenen borçlarından kurtulduğu, tarafların birbirinden aldıklarını geri verme mükellefiyetleri bulunduğu, ifa imkansızlığı nedeniyle TBK 136. maddesi uyarınca davacının edimini sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri isteyebileceği kanaatine varılmakla davanın kabulü ile 152.608-USD'nin █████/2018 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Faiz Kanununun 4/a maddesine göre işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline..." karar verilmiştir.İSTİNAF SEBEPLERİ
: Davalı vekili; davacı şirketin geri isteme hakkının olduğunu 2018 tarihinde öğrendiğini,bu tarihten başlayarak iki yılın geçmesiyle taleplerinin zamanaşımına uğradığını, Türk parası alacağı üzerinden icra talebinde bulunduğundan artık yabancı para alacağı talebinde bulunamayacağını kararının gerekçesinde de müvekkilinin kusursuz olduğunun sabit olduğunu, iş bu sebeple yukarıda izah ettikleri üzere sebepsiz zenginleşme yönünden alacak zamanaşımına uğradığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca müvekkil davalının ifayı yapamamasının sebebi kendi kusurundan kaynaklanmadığı sözleşmede de belirtildiği üzere maden ruhsatının maden ve petrol işleri genel müdürlüğünce iptal edilmesi nedeni ile ifa imkansızlığı doğduğu ancak sayın mahkemenin bu hususu hiç dikkate almadığının görüldüğünü, kararın eksik inceleme ile hüküm kurulduğundan istinaf incelemesi ile bozulması gerektiğini beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılarak istinaf talepleri doğrultusunda yeniden hüküm kurulmasını talep etmiştir.GEREKÇE
: Dava; taraflar arasında akdedilen satım sözleşmesi gereği davalı tarafa avans olarak ödenen bedelin davalının satım sözleşmesinde üstlendiği edimleri yerine getirmemesi sebebiyle iadesine yönelik alacak istemine ilişkindir.Davanın kabulüne ilişkin karara davalı vekili █████/2023 tarihli dilekçesi ile istinaf yoluna başvurduğu, davalı şirket hakkında İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyasında █████/2024 günü saat 15:25 itibariyle iflasın açılmasına karar verilmiştir. İflas tasfiyesine İstanbul 1. İflas Dairesi'nin ... iflas sayılı dosyasında başlanıldığı görülmüştür. Davalı şirketin istinafa konu karardan sonra iflasının açıldığı anlaşılmakla, taraf ehliyeti re'sen incelenmesi gereken bir husus olduğundan taraf vekillerinin istinaf nedenleri incelenmeden başvurusunun kabulüne, mahkemece İİK'nın 194. maddesi uyarınca gereken işlemler yapılmak üzere kararın kaldırılmasına, dava dosyasının kararı veren mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun istinaf nedenleri incelenmeden kabulü ile kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmek üzere kararı verenmahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davalı vekilinin istinaf başvurularının kabulüne; İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 Tarih ████████ Esas - ████████ Karar sayılı kararın HMK 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA;"Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan 46.816,07-TL peşin istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve istek halinde davalıya iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026