Anahtar kelimeler: Esaskarar Rücuen Tlsinin Anonim Limited Ödemenin Katip Adana Nezdinde Alım
T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C.ADANA3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N AG E R E K Ç E L İ K A R A RESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████HAKİM
: ...KATİP
: ...DAVACI
: ... - ...VEKİLİ
: ... - ...DAVALI
: 1- ... ANONİM ŞİRKETİ - ...VEKİLİ
: ... - ...DAVALI
: 2- ... LİMİTED ŞİRKETİ - ...VEKİLİ
: ... - ...DAVA
: Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2023GEREKÇELİ KARARINYAZILMA TARİHİ
: ...Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı alt işverenler nezdinde çalışan dava dışı işçi ... işçilik alacakları karşılığı █████/2019 tarihinde 23.299,39 TL ödeme yapıldığını, iş bu ödemenin 10.370,62 TL'sinin davalılar sorumluluğunda olduğunu, davalılar ile müvekkilleri arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri gereği dava dişı işçinin çalıştınldığını, imzalanan sözleşmeler gereği sorumluluğunun davalılarda olduğunu, İş bu davalılar sorumluluğuna düşen bedelin tahsil amacıyla arabuluculuk sürecinin işletildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği sorumluluk hususu davalılar da olduğundan 10.370,62 TL' nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.Davalı ... ... LTD ŞTİ vekili cevapları özetle; Davacı tarafça dava dışı işçiye yapılan ödemelerin mevcut bir alacak için yapılıp yapılmadığının tespiti gerektiğini, görevli mahkemenin Asliye Hukuk mahkemesi olduğunu, davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilleri ile davacı kurum arasında asıl-allt işveren ilişkisi bulunmadığını, sorumluluğa hükmedilse dahi sorumluluğun son işverende olduğunu, dava dışı işçinin alt işverenler nezdinde belirli süre ile çalıştığını ve kıdem tazminatına hak kazanmadığını, dava dişı işçi ile ilgili olarak işyeri devri hükümlerinin uygulanması gerektiğini, sorumluluğa hükmedilecek ise dahi müvekkilleri sorumluluğunun sadece çalışma dönemleri ile sınırlı Olduğunu, sorumluluk hususunun ancak davacı ile yan yanya olabileceğini, 4857 sayılı kanunun 112 maddesinde yapılan değişiklik ile işçilik alacaklarına dair sorumluluğun kamu kurumunda olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini talep etmişlerdir.Davalı ... ... LTD ŞTİ cevapları özetle ; Dava dişı işçiyi diğer davalının işten çıkardığını, bu sebeplerle sorumluluğun da diğer davalıda olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmelerde rücu hususunda hüküm bulunmadığını, bu sebeplerle rücu talep edilemeyeceğini, tazminat hesaplamalarının davacı kurum tarafından yanlış yapıldığını, tüm alt işverenlere dava açılmadığını, dava açılmayan işveren yanında çalışma süresinin diğer alt işverenlere bölüştürülemeyeceğini, taleplerin zamanaşımına uğradığını, ihbar tazminatından sorumluluk hususunun son işverende olduğunu, dava dışı işçinin feragatname imzaladığını ve tüm haklarından feragat ettiğini, bu nedenlerle davanın reddini talep etmişlerdir.DELİLLER
: Bilirkişi Raporu, ödeme dekontu, SGK kayıtlarıDEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
:Dava, davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen alacakların davalı şirketlerden rücuen tazmini talebine ilişkindir.Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava dışı işçi ...'a ödenen işçilik alacaklarından hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır. Davanın itirazın iptali şeklinde açılmış olması durumunda ise takibin hangi davalı açısından hangi miktarla devam edeceği ayrı ayrı belirlenmelidir. (Yargıtay 23. HD. █████/2020 tarih ve █████████ Esas █████████ Karar ve █████/2020 tarih ve ████████ Esas █████████ Karar sayılı kararları ile Adana BAM 6.HD, █████/2020 T, █████████ E ve ████████ K sayılı ilamı)Somut olayda; davacı ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmesi düzenlendiği, dava dışı işçinin davacı nezdinde çalışması nedeniyle 10.370,62 TL işçilik alacağı ödendiği, bu suretle davacının ödediği miktarı davalı şirketlere rücu hakkının doğduğu, davalılar ile davacı arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmelerinde İş Kanunu'ndan doğan yükümlülüklerin ve işçi haklarından doğan sorumluluğun yükleniciye ait olduğu hususunda açık düzenlemelerin mevcut olduğu anlaşıldığından davalı şirketlere alacağın rücu edilebileceğinin kabulünün gerektiği, 6098 sayılı TBK’nin 117. maddesi uyarınca muaccel bir borcun borçlusunun, alacaklının ihtarı ile mütemerrit olacağı, dava konusu olayda ise her ne kadar davacı vekilince █████/2019 tarihinden itibaren avans faiz talep edilmişse de, davacı tarafından davalı şirketlere ödeme yapılmasından sonra rücuen tazmin amacıyla ihtarname gönderildiğine dair dosya arasında herhangi bir belge bulunmadığı göz önüne alınarak, dava tarihi itibariyle davalıların temerrüde düşürüldüğü tespiti ile bu haliyle davalı şirketler yönünden hükmedilen rücuen tazminat alacağına faiz yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.YARGILAMA GİDERİ BAKIMINDAN
:Yapılan oranlamaya göre sorumluluğun yüzdesel dağılımı ....Ltd. Şti'den %87,96 ve ...A.Ş %12,04'dür.Ortak gider; davacıya yapılan 226,00 TL tebligat ücreti (5 adet), 700,00 TL bilirkişi ücreti, 1,00 TL kep ücreti, 80,70 TL başvurma harcı ve 11,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.019,20 TL'dir.Tarafların sarfına neden oldukları giderler (tebligat masrafı): 126,00 TL olup, ....Ltd. Şti 5 e-tebligat karşılığı 47,00 TL ve ... ...A.Ş 5 tebligat (4 e-tebligat) karşılığı 79,00 TL şeklindedir.Bu itibarla ....Ltd. Şti 47,00 TL ve ortak giderlerden payına düşen 896,49 TL olmak üzere toplam 943,49 TL'den sorumludur.... ...A.Ş ise 79,00 TL ve ortak giderlerden payına düşen 122,71 TL olmak üzere toplam 201,71 TL'den sorumludur.Yargılama giderleri, tarafların sarfına sebep oldukları giderler ile ortak giderlerden haklarında hükmolunan tazminatın yukarıda belirtilen yüzdesi üzerinden belirlenecek miktarın toplanması neticesinde bulanacak miktar ile tespit edilerek taraflara yüklenmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kabulü ile,a) 9.122,56 TL'nin davalı ....Ltd. Şti'den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi lie birlikte alınarak davacıya verilmesine,b) 1.248,06 TL'nin davalı ... ...A.Ş'den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi lie birlikte alınarak davacıya verilmesine,2-Arabuluculuk asgari ücret tarifesi kapsamında Adana Arabuluculuk Bürosu tarafından düzenlenen arabulucu ücret kararı uyarınca 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin 1.196,25 TL'sinin davalı ....Ltd.'den 163,75 TL'sinin davalı ... ...A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan, 9.122,56 TL vekalet ücretinin davalı ....Ltd. Şti'den 1.248,06 TL vekalet ücretinin davalı ... ...A.Ş'den ayrı ayrı alınarak davacıya verilmesine,4-a)Alınması gerekli 708,41 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 177,11 TL harcın mahsubu ile bakiye 531,31 TL harcından; 467,34 TL'sinin davalı ....Ltd.'den, 63,97 TL'nin davalı ... ...A.Ş'den ayrı ayrı alınarak ayrı ayrı alınarak hazineye irat kaydına,b)Davacı tarafından yatırılan 177,11 harcın, 155,79 TL'sinin davalı ....Ltd.'den, 21,32 TL'nin davalı ... ...A.Ş'den ayrı ayrı alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 700 TL bilirkişi ücreti, 353,00 TL tebligat gideri, 11,50 TL vekalet harcı ve 80,70 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 1.145,20 TL yargılama giderinin, 943,49 TL'sininin davalı ....Ltd'den,201,71 TL'sinin davalı ... ...A.Ş'den ayrı ayrı alınarak davacıya verilmesine,6-HMK'nin 333. ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, hükmün kesinleşmesinden sonra yatırılan avansın kullanılmayan kısmının elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise ... aracılığıyla adreste ödemeli gönderilerek resen iadesine, kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına,Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda dava değeri itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi. █████/2023Katip ...Hakim ...