davatazminat muhakameleri çarpışması zmms cismani motosikletin yazim kazanın sevk poliçesi

Anahtar kelimeler: Davatazminat Muhakameleri Çarpışması Zmms Cismani Motosikletin Yazim Kazanın Sevk Poliçesi

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

:ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

:█████/2021

DAVA

:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

KARAR TARİHİ

:█████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ

:█████/2026

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2015 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ZMMS poliçesi bulunmayan davalı ...’nın sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin çarpışması sonucu müvekkilinin yaralandığını, kazanın davalı araç sürücüsünün kusuru ile meydana geldiğini, davalı güvence hesabının bu aracın sigortasının yapılmamış olmasından dolayı sorumlu tutulduğunu, sigorta şirketine yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını ileri sürerek 500,00. TL si geçici iş göremezlik, 500,00 TL si çalışma gücü kaybı olmak üzere 1.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan ...'dan kaza tarihinden Güvence Hesabından █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile ve 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalı ...’dan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davacı vekili 03.08.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; müvekkilinin geçici iş göremezlik tazminatını 3.988,43 TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatının 121.493,95 TL'ye artırdıklarını, bu miktarların kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar vermesine istemiştir.

CEVAP

Davalı Güvence Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle: Kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihi olan █████/2015 tarihini kapsayacak şekilde █████/2014-2015 dönemi için ... sigorta A.Ş tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı olmasından dolayı müvekkili yönünden davanın reddi gerektiğini, müvekkiline usulüne uygun olarak gerekli tüm belgeler gönderilmek suretiyle yapılmış bir başvuru olmadığından davanın usulden de reddi gerektiğini, kaldı ki kazanç kaybının ZMMS poliçesi genel şartları kapsımanda teminat dışında kaldığını, SGK nın sorumluluğunda olduğunu, müvekkilinin kaza tarihinde geçerli sigorta poliçesi teminat limitleri sınırlı olmak üzere ve araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu tutulabileceğini, davacı sürücünün olay tarihinde kask, dizlik, dirseklik gibi güvenlik aparatlarını kullanıp kullanmadığının, alkollü olup olmadığının araştırılması, kask takmadı- ğının tespiti halinde müterafik kusurlu sayılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vasisi davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İDM KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; "Davacının maddi tazminat talebinin (tashihen kısmen) kabulü ile 121.493,95.-TL'si çalışma gücü kaybından, 3.988,43.-Tl'si kazanç kaybından olmak üzere toplam 125.482,38.-TL tazminattan davacının kasksız olmasına bağlı müterafik kusuru sebebiyle %20 oranında indirim uygulanmak süretiyle 100.385,90.-TL tazminatın davalı ...'ten kaza tarihi olan █████/2015, davalı güvence hesabından temerrüde düştüğü █████/2016 tarihinden işleyecek yasal faiziyle ve poliçe limitiyle sınırlı olmak suretiyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacı verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının manevi tazminat talebinni kısmen kabulü ile; 30.000,00.-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan █████/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya dair tazminat talebinin reddine," şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... aleyhine hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğunu, ATK raporu ile müvekkilinin maluliyetinin hesaplandığını, ancak bu oranın da düşük olduğunu, sırf yönetmelik değişikliği sonucu %10'a düşen maluliyet oranını kabul etmediklerini, müvekkili hakkında aldırılan kusur raporlarında davacının kusursuz olduğunun tespit edildiğini ancak buna karşı davacı aleyhine müterrafik kusur indirimi yapılmasının hatalı olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

Davalı Güvence Hesabı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava öncesinde müvekkiline yapılan başvurunun eksik evrak ile olması nedeniyle işlem yapılmadığını, bu eksiklik tamamlanmadan dava açıldığını, başvuru şartı bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, hükme esas alınan ATK kusur raporunun hazırlanmasında eksik inceleme sonucu kusur oranlarının belirlendiğini, hükme esas alınan aktüerya raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve Kriterleri'ne göre tazminat hesabının da fazla belirlendiğini, genel şartlar gereğince SGK Tarafından yapılmış ise geçici iş göremezlik ödeneğinin tazminattan düşülmesi gerektiğini, davanın açıldığı tarih itibari ile müvekkilinin temerrüte düşmesinin söz konusu olamayacağını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

Davalı ... vasisi istinaf dilekçesinde özetle; verilen kararın usul ve yasaya uygun olmadığını, trafik kazasını yapan oğlunun halen cezaevinde olduğunu, oğlunun maddi durumunun bulunmadığını, üzerilerine kayıtlı hiçbir mal varlığının olmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

G E R E K Ç E

Duruşma açılmasını gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.

Dava, trafik kazası nedeniyle geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik tazminatı ile manevi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. Yine aynı kanunun 56/2 maddesi gereğince ağır bedensel zarar halinde zarar görenin yakını da manevi tazminat isteyebilirler. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. █████/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Somut olayda, 23.06.2015 tarihinde ... Bulvarı üzerinde ... Kavşağı istikametinden ... Kavşağı istikametine seyir halinde olan davalı sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikleti ile gidiş istikametine göre sağ tarafında bulunan iki yönlü servis yoluna giriş yaptığı sırada servis yolu üzerinde karşı istikamette seyir eden davacı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması sonucu yaralamalı trafik kazası meydana geldiği sabittir.

Mahkemece alınan ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin raporuna göre meydana gelen kazada davalı sürücü ...'nın %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sürücü ...'ın kusurunun olmadığı tespit edilmiştir.

Mahkemece davacı hakkında geçici iş göremezlik ile sürekli iş göremezlik oranı hususunda alınan raporlarda çelişki meydana gelmesi üzerine trafik kazasının meydana geldiği tarih itibariyle yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümleri gereğince ATK Üst Kurulu'ndan alınan raporra; davacının geçici iş göremezlik süresinin 4 ay, sürekli iş göremezlik oranının ise %10 olduğu tespit edilmiştir.

Mahkemece alınan aktüerya bilirkişi raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve Kriterleri dikkate alınmak suretiyle davacının talep edebileceği geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminat miktarının hesaplandığı anlaşılmıştır.

Mahkemece alınan raporlar denetime elverişli olup hükme esas almaya yeterlidir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51/1. maddesinde hakimin tazminatın kapsamını ve ödeme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği, 52/1. maddesinde ise zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında yahut artmasında etkili olmuş ya da tazminat hükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hakimin tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği düzenlenmiştir.

Müterafik kusur yönüyle; davacı motosiklet kullanmakta olup kaza tarihi itibari ile kask kullanmadığı anlaşılmaktadır. ATK üst kurulunun raporunda belirtildiği şekilde davacının yaralanmasının yüz ve çene kısmında olduğu anlaşılmaktadır. Kaza nedeniyle çenesinde kemik kırığı oluştuğu sabittir. Bu itibarla; davacı kask takmış olsaydı yüzünden kemik kırığı oluşacak şekilde yaralanmasının önüne geçme imkanı mümkün olup bu husus zararın oluşumunda tali de olsa etkili olmakla TBK'nın 52.maddesi uyarınca kusur indirimsiz hesap edilen tazminattan %20 müterafik kusur indirimi yapılmalıdır. Ancak yargılama giderlerinde müterafik kusur indirimi yönünden karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmez.

Yukarıdaki paragrafta açıklandığı üzere kazanın oluşumu sırasında kask kullanmayan davacı lehine belirlenen maddi tazminat miktarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle hüküm kurulmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Mahkemece takdir edilen manevi tazminat miktarına gelince; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, toplanan deliller ve davalı sürücünün meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olması, davacının ise kusurunun bulunmadığı, trafik kazası sonucu davacının vücudunda kemik kırığı olacak şekilde yaralanması ve davacının ATK raporuna göre 4 ayda iyileşebileceği, ancak kazadan dolayı %10 oranında maluliyetinin bulunduğu, bu yaralanmadan dolayı davacının duyduğu elem, acı ve ızdırap, günün ekonomik koşulları, takdir edilecek manevi tazminat miktarının bir tarafın zenginleşmesine, diğer tarafın fakirleşmesine neden olmayacak oranda belirlenmesi gerektiği ilkeleri dikkate alındığında mahkemece davacı için takdir edilen manevi tazminat miktarının düşük kaldığı, bu itibarla davacı için takdiren 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerekmiştir.

Hal böyle olunca, 6100 Sayılı HMK’nın 355.maddesi kapsamında yapılan inceleme neticesinde davacının maddi tazminata ilişkin, davalı Güvence Hesabı ile davalı ...'nın tüm istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine, davacının manevi tazminata ilişkin istinaf itirazlarının kabulüne ve ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353/1-b-2 Maddesi gereğince kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının maddi tazminata, davalılar Güvence Hesabı ile ...'nın ise tüm istinaf itirazlarının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Davacının manevi tazminata ilişkin istinaf başvurusunun KABULÜNE,

3-Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21.10.2021 tarih, ... Esas -... sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, ve dairemizce yeniden HÜKÜM KURULMASINA,

A)Davacının maddi tazminat talebinin (tashihen kısmen) kabulü ile 121.493,95.-TL'si çalışma gücü kaybından, 3.988,43.-Tl'si kazanç kaybından olmak üzere toplam 125.482,38.-TL tazminattan davacının kasksız olmasına bağlı müterafik kusuru sebebiyle %20 oranında indirim uygulanmak süretiyle 100.385,90.-TL tazminatın davalı ...'ten kaza tarihi olan █████/2015, davalı güvence hesabından temerrüde düştüğü █████/2016 tarihinden işleyecek yasal faiziyle ve poliçe limitiyle sınırlı olmak suretiyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacı verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

Alınması gerekli 8.571,70.-TL harçtan, peşin olarak alınan 174,20.-TL harç ve tamamlama yolu ile alınan 430,00.-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 7.967,50.-TL harcın davalıdan ALINMASINA,

Davacı tarafça yapılan dava ilk masrafı 33,50.-TL, tebligat masrafı 407,50.-TL, müzekkere masrafı 59,60.-TL, bilirkişi ücreti 640,00.-TL, Atk fatura bedeli 1.787,00.-TL, Atk dosya gidiş ücreti 292,92.-TL olmak üzere toplam 3.220,52.-TL yargılama masrafının ve mahkememizde peşin olarak alınan harç gideri 174,20.-TL ve tamamlama yolu ile alınan 430,00.-TL olmak üzere toplam 3.824,72.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLME- SİNE, fazlasının davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE,

Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 15.870,83.-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa VERİLME- SİNE,

B) Davacının manevi tazminat talebinin kabulüne

50.000,00.-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan █████/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,

Alınması gerekli 3.415,50 TL harcın davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına,

Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ne göre 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi gereğince yatıran taraflara iadesine,

4-Davacı tarafından yatırılan istinaf peşin harcın istemi halinde kendisine iadesine,

5-Davacın 220,70 TL istinaf başvuru harcı ile yaptığı 58,60 TL PTT gideri olmak üzere toplam 279,30 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Davalı Güvence Hesabı'ndan alınması gereken 8.571,70 TL istinaf karar harcının peşin alınan 2.142,95 TL den mahsubu ile bakiye 6.428,75 TL'nin bu davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

7-Davalı Güvence Hesabı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye irat kaydına,

8-Davalı Güvence Hesabı tarafından yapılan istinaf giderlerinin kendi üzerilerinde bırakılmasına,

9-Davalı ... adli yardım talebinden yararlanmış ise de; davalının istinaf talebinde haksız çıkması nedeniyle alınması gereken 8.571,70 TL istinaf karar harcı ile 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı olmak üzere toplam 8.792,40 TL istinaf yargılama giderinin bu davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

10-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme ile harç tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

...