Anahtar kelimeler: Veli Çarptığını Yaya Sunmuş Yolun Esaskarar Fiilden Seyir Aldırılan Yazim
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ███████ Esas - ███████
T.C.ADANA2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ███████KARAR NO
: ███████HAKİM
: ...KATİP
: ...DAVACI
: ...VELİ
: ...VELİ
: ...VEKİLİ
: ...DAVALI
:1- ...VEKİLİ
: ...DAVALI
: 2- ...VEKİLİ
: ...DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2024YAZIM TARİHİ
: ...Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davası yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; █████/2017 tarihinde sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile seyir halindeyken yolun karşısına yaya olarak geçen müvekkili ...'a çarptığını, müvekkilinin ağır yararlanarak hastaneye kaldırıldığını, Adana 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/... E. 2018/... K. Sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi raporunda davalının kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kazaya sebebiyet veren aracın kaza tarihinde Davalı ... Turizm Tic. Ve San. A.Ş.'ye ait olduğunu, aracın kaza tarihinde ... Sigorta A.Ş. tarafından kasko poliçesinin bulunduğunu, davalıların müvekkilinin manevi zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili için 50.000,00 TL manevi tazimatın kazaya sebebiyet veren sürücü ... ile ruhsat sahibi ... Turizm ve ... Sigorta A.Ş.'den kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı ... vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde yer alan iddiaların hiçbirinin doğru olmadığını, müvekkilinin █████/2017 tarihinde ... plaka sayılı araçla kaza yaptığını, soruşturma dosyasında alınan raporda müvekkilinin tali kusurlu olduğunu, çizilen krokinin yanlış olduğunu, müvekkilinin mağdura ön taraftan çarptığını, aksine mağdurun gelip sağ ön kapı tarafından arabaya çarpıp yaralandığını, müvekkili ve ailesinin kazadan sonra geçmiş olsuna gittiklerini, mağdurun hatasını kabul edip araca kendisinin çarptığını söylediğini, mağdurun koşup oynayabildiğini ve bu nedenle alınan maluliyet raporunun çok yüksek olduğunu belirterek davanın reddine dava harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı ... Turizm vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; müvekkili şirketin ... rent a car markası altında uzun süreli araç filo kiralama işiyle iştigal ettiklerini, davada müvekkili şirketi hukuken işleten addetmenin mümkün olmayacağını, müvekkili şirketin sadece araç kiralama işlemi yaptığını, kaza tarihinde dava konusu aracın ... Tanıtım Organizasyon Hiz. Tic. A.Ş.'ye kiralandığını, fiili hakimiyetinin de ilgili şirkete ait olduğunu, akit sürecinde de aracın müvekkili şirket tarafından kullanılmasının mümkün olmayacağını, Yargıtay kararlarında da kiracının aracı kiraladığında işleten sıfatını kazandığını ve işletenin sorumluluğu altına girdiğinin belirtildiğini, ticari defterler üzerinde de araştırma yapıldığında aracın kiralandığının görüleceğini, bu nedenle davanın husumet yönünden müvekkili şirket olan ... Turizm yönünden reddinin gerektiğini, kazanın 2017 yılında meydana geldiğini, davanın 2023 yılında ikame edildiğini bu nedenle davanın zamanaşımı süresinin dolduğunu, davanın manevi tazminat isteminden ibaret olduğunu manevi tazminatın tek olduğunu ve bölünemeyeceğini, fazlaya ilişkin taleplerin saklı tutulmak suretiyle bölümler halinde de istenmesinin mümkün olmayacağını, manevi tazminatın ıslahla da artırılmasının mümkün olmadığını, bu nedenle davanın hukuki yarar yokluğundan reddinin gerektiğini, kusur oranının yargılamayı gerektirdiğini, davalı sürücünün kusurlu olduğu iddiasını kabul etmediklerini, davacıların davaya konu kaza neticesinde manevi tazminat talep ve iddialarının müvekkili şirketin gerek illiyet bağının bulunmadığı ve davaya konu kazanın müvekkili şirketle herhangi bir ilgi ve alakasının bulunmayışı nedenleri ile davanın reddinin gerektiğini, her ne kadar Adana 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/... E. sayılı dosyasında yapılan yargılamada diğer davalı ... hakkında kusur raporu ve mahkumiyet kararı verildiği iddia edilmiş ise de BK 74 gereği ceza mahkemeleri kararının hukuk mahkemeleri kararının bağlamayacağını, davacının manevi tazminat talebinin de fahiş olduğunu, bu durumun Yargıtay kararları ile sabit olduğunu belirterek husumet itirazları da dikkate alınarak davanın müvekkili yönünden husumet yokluğundan reddine, zamanaşımı itirazları nedeniyle davanın esasa girilmeksizin reddine, hukuki yarar yokluğundan davanın reddine, yetkisizlik itirazları nedeniyle davanın esasa girilmeksizin reddine haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.SAVUNMANIN ÖZETİ; davalı ... Sigorta Şirketinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; 2918 sayılı trafik kanunu 97 maddesine göre iş bu dava da davacıların sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapmasının gerektiğini, müvekkili şirketin manevi tazminata ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili şirketin sigortalısı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğundan kazanın meydana gelmesinde başka unsurların etken olup olmadığının araştırılması ve tam kusurun belirlenebilmesi açısından dosyanın ATK' ya gönderilerek kusur raporunun alınmasını talep ettiklerini, iş bu davada da zamanaşımının söz konusu olduğunu belirterek açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava haksız fiil nedeniyle açılmış manevi tazminat davasıdır.Dava ilk olarak Adana 12. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış ve mahkemenin 2023/... E. 2023/... K. sayılı görevsizlik kararı üzerine mahkememize gönderilmiştir.Mahkememizce davanın, davalı sigorta şirketi yönünden mahkememizin 2024/... esas numarasına kaydı yapılmış davalı sürücü ve davalı işleten yönünden dosya tefrik edilerek eldeki dosya 2024/... esas numarasını almıştır.6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir. Bir uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olabilmesi için, her iki tarafın da Ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.Aksine düzenleme bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir. (TTK'nın 5/1.)TTK'nun 3. maddesi ise, ”Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir” hükmünü içermektedir.Ticari davalar, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır.Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın sırf dava konusunun TTK'da düzenlenmesi nedeniyle ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar TTK'nın 4/1. maddesinde bentler hâlinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra ve İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu gruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması hâlinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava hâline getirmez.6102 sayılı TTK'nin yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren yasanın 5-3 maddesi gereği asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 1. Maddesi gereği, göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.Trafik kazaları dayanağını, 2918 sayılı KTK'den alan haksız fiillerdir. 6098 sayılı TBK.nin 49 ve devamı maddelerinde haksız fiillere ilişkin hükümler düzenlenmiştir. Davacı gerçek kişi olup davasını davalı sürücü ile birlikte diğer davalı araç sahibi ... Turizm Tic. Ve San. A.Ş.'ye karşı ikame etmiştir.Yukarıda açıklanan tüm bu nedenler ile
: işleten/sürücü yönünden talep edilen manevi tazminatın TBK'nin 58 maddesi gereğince değerlendirilmesi gerektiği, her ne kadar Adana 12. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından uyuşmazlığın ticaret mahkemesinin görev alanına girdiği gerekçesi ile görevsizlik verilmiş ise de, uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, bu bakımdan mutlak ticari dava niteliğinde olmadığı, nispi ticari dava olabilmesi için ise her iki tarafın tacir ve ticari işletmesi ile ilgili uyuşmazlık bulunmasının gerektiği bu haliyle açılan davanın mutlak ya da nispi ticari dava niteliğinde olmadığı, hususları birlikte değerlendirildiğinde davaya bakmak görevinin HMK'nin 2. maddesi gereğince Asliye Hukuk Mahkemelerine ait olduğu kanaatine varılarak, görev hususu HMK 114/c maddesi gereğince dava şartı olup, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki hüküm hukuka uygun bulunmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-6100 sayılı HMK.nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK.nın 115/2 maddesi gereğince davanın DAVA ŞARTI NOKSANLIĞI NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,2-MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE,3-6100 sayılı HMK.nın 20/1 maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemenin Adana 12. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,4-Kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde; 6100 sayılı HMK'nın 21/1-c maddesi delaletiyle, 6100 sayılı HMK'nun 22/2maddesi gereğince yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın mahkememizce ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,5-Kararın mahkememizce taraf veya vekillerine TEBLİĞİNE,Dair, tarafların yokluğunda 6100 sayılı HMK'nun 21/1-c maddesi delaletiyle , 114/1+c maddesi yollamasıyla 6100 sayılı HMK.'nun 115/1-2 maddesi gereğince; 6100 sayılı HMK'nun 341/1-a,342 ve 345.maddeleri gereğince mahkememiz gerekçeli kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTALIK SÜRE İÇERİSİNDE mahkememiz veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE İSTİNAF KANUN YOLU açık olmak üzere karar verildi.█████/2024Katip ...e-imzaHakim ...e-imza