Anahtar kelimeler: Bilakis Cismani Görenlerin Konumda Kalanlar Müteveffanın Ölümü Kazaya Kusursuz Desteklerin
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sürücü ----- sevk ve idaresindeki---- plakalı aracın 31. 07.2007 tarihindeki neden olduğu kaza neticesinde vefat ettiğini, bu kazaya istinaden ---- Asliye ticaret Mahkemesi'nin ---. Sayılı kararı ile müteveffanın eşi --- yönünden hükmün istinaf edilmeyerek kesinleştiğini, davanın ----- çocukları yönünden açıldığını, davacının meydana gelen kaza ile ilgili olarak tamamen kusursuz konumda bulunduğunu, destekten yoksun kalanlar yönünden, meydana gelen zararın, miras hukukundan bağımsız ve ilişkisiz bilakis destek görenlerin zararının; desteklerin ölümü nedeniyle destekten yoksun kalan sıfatıyla doğrudan kendileri üzerinde doğan zarar olduğunu, alkol ve ehliyetsizlik gibi hususlarında olmadığının dosya yönünden 3. kişi durumundaki müvekkillerinin bir kusuru bulunmadığını, davalarının 2015 ve 2016 yıllarında çıkan Genel Şartlar ve Trafik Kanunu değişikliklerinden zaman yönünden etkilenmediğini, davanın 6100 sayılı yeni HMK 107.madesine göre “Belirsiz Alacak Davası “ olarak açılmış bulunmakla, yargılama sırasında toplanacak delillere, mahkemece yapılacak incelemelere ve tazminat hukuku alanında uzman bilirkişiden alınacak rapora göre belirlenecek maddi tazminat tutarlarının, peşin harcı yatırıldıktan sonra , hüküm altına alınmasını talep ettikleri, kazaya karışan--- plakalı araç ---- Poliçe no’lu ZMSS poliçesi ( ----) ile tarafından sigortalandığı, davalı ------ şirketinden kaza tarihini kapsar poliçe aslının ve tüm hasar dosyasının istenmesi talep ettiklerini, ---. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin-----. dosyasında bilirkişi raporunca 336.882.77 TL tazminat hesaplandığını, 2007 ZMMS limitleri doğrultusunda 60.000 TL ye gardameten paylaştırıldığını, akabinde , mahkeme ilamı ile 44.158.58 TL'nşn ------ ödendiğini, kalan limit olan 15.841.42 TL nin hak sahibi çocuklara ödenmesi yönünde davalıya başvuru yapıldığını, yapılan başvurunun davalı tarafından halen sonuçlandırılmadığını, akabinde arabuluculuk başvurusu yapıldığını, kesin hükme rağmen yine arabuluculuk yönünden anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle kaza tarihi itibari ile 60,000.00 TL olan destekten yoksunluk teminat limitinin garameten paylaştırma akabinde kalan bakiyenin ekte sundukları mahkeme ilamı ve bilirkişi raporuna istinaden müvekkillerine ödenmesini yönünde karar verilmesini talep ettikleri, açıklanan ve re’sen gözetilecek nedenlerle; ölümlü trafik kazası nedeniyle; ( fazlaya ilişkin talep ve ek dava açma hakkının saklı kalması kaydıyla 6100 sy. Yasanın 107. Md. Uyarınca maddi zararların tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere, destekten yoksun kalma tazminatı olarak her bir müvekkili için 100,00 TL, toplamda 600,00 TL nin davalıdan tahsiline hükmedilmesine, temerrüd tarihi itibariyle işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalıdan-sorumlulardan müştereken müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.SAVUNMA
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 31.07.2007 tarihinde meydana gelen kaza bakımından zamanaşımı süresinin 31.07.2015 tarihinde dolduğunu, davanın ise 22.09.2022 tarihinde açıldığını, zamanaşımı sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili şirket aleyhine açılan ---- ATM------. Sayılı dava dosyasında sulh olunduğunu, taraflar arasında imzalanan sulh protokolü ve ibranameye istinaden 44.158,58-TL anapara ve ferileri olmak üzere toplam 79.738,73-TL 28.04.2022 tarihinde karşı yana ödendiği, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere, yapılan ödemeler sonucu bakiye teminat limitinin (60.000,00-44.158,58) 15.841,42-TL olduğunu, davacı yanın talebi teminat kapsamı dışında olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davada kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olan müteveffa sürücünün Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararında açıklanan yasal düzenlemeler gereğince üçüncü kişi olmadığını, dolayısıyla destekten yoksun kalma tazminatı talep eden davacıların da üçüncü kişi olarak kabul edilemeyeceği anlaşıldığından müvekkili şirketin davacılara karşı sorumluluğu bulunmadığını, açıklanan nedenlerle ve her türlü yasal haklarının saklı kalması kaydı ile; zamanaşımı nedeniyle davanın reddini, davacı yanın talebinin teminat kapsamı dışında olması nedeniyle huzurdaki davanın reddini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.İNCELEME VE GEREKÇE
:Dava, davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı traktör sürücüsü müteveffa ----- geçirdiği kaza sonucu vefat etmesi nedeniyle davacı çocuklarının destekten yoksun kalma zararlarının sigorta kapsamında tazmini istemine ilişkin maddi tazminat davasıdır.Dosyanın safahatı incelendiğinde; davanın ilk olarak mahkememizin ----- Esas sırasına kaydının yapıldığı, mahkememizin 04.07.2023 tarih ve ----- karar sayılı ilamı ile davacıların davalarının zaman aşımı nedeniyle ayrı ayrı reddine karar verildiği, anılan kararın davacılar vekilince istinaf edilmesi üzerine --- Bam -----. Hukuk Dairesi'nin █████/2025 tarih, ----- Karar nolu ilamı ile kaldırılmasına karar verildiği ve mahkememizin iş bu esas numarasına kaydının yapıldığı görülmüştür.Davacı vekili dava dilekçesi ile, mahkememizin ---Sayılı kararı ile █████/2007 tarihinde davacının eşi --- kullandığı --- plakalı traktörün yaptığı tek taraflı kazada vefat ettiğinden müteveffa -- eşi --- lehine destekten yoksun kalma tazminatına hükmedildiğini, bu dosyada alınan bilirkişi raporunda davacı çocuklar için de destekten yoksun kalma tazminatı hesabı yapıldığını belirterek raporda hesaplanan tazminatların müvekkillerine verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili █████/2023 tarihli bedel artırım dilekçesi ile;Davacı ------ için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 10,077,96 TL artırılarak toplamda, 10,177,96 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Davacı ----- için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 558,23 TL artırılarak toplamda 658,23 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Davacı ------- için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 1,432,96 TL artırılarak toplamda 1,532,96 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Davacı ------) için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 756,04 TL artırılarak toplamda, 856,04 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Davacı ------ için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 1,851,42 TL artırılarak toplamda 1,951,42 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Davacı ------ için 100 TL olarak açılmış belirsiz alacak davasını 564,80 TL artırılarak toplamda 664,80 TL maddi tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine,Neticeten davacı ------ ve dava arkadaşlarının D.Y.K Tazminatı nedeniyle toplam 15,841,41 TL maddi tazminatının temerrüt tarihinden avans faizi ile davalıdan tahsili ile müvekkillerine verilmesine karar verilmesi talep etmiştir.AYM'nin 09.10.2020 tarihli ----- Gazetede yayımlanan 17.07.2020 tarihli -----Sayılı Kararına göre: “Karayolları Trafik Kanunun Zorunlu Trafik Sigortasına ilişkin 90 ve 92. Maddelerinde yer alan “Trafik Sigortası Genel Şartları” ifadelerinin iptal ettiği, Anayasa'nın 153. Maddesi (6. Fıkrası) uyarınca ve HMK 33 maddesi doğrultusunda, iptal kararı içeriğine göre trafik kazalarından kaynaklı tazminat davalarında ve sigorta şirketlerinin sorumluluğunun KTK ve TBK'nun haksız fiillere ilişkin hükümlerinin uygulanacağı, işbu genel şartların uygulama bulduğu tarihten önce yerleşmiş içtihatlar doğrultusunda uygulama yapılması gerektiği” belirtilerek, Genel şartlarda bulunan tüm hususları ayrıntılı olarak kararında tartışmıştır.Bu maddelerden biri de “desteğin kusuruna denk gelen tazminat taleplerinin talep edilip edilemeyeceği” hususudur. 01.06.2015 tarihine kadar yerleşik olarak zarar gören 3. Şahısların destek zararları kazanın oluşumunda kusurlarının bulunamadığı kabul edilderek sigorta şirketleri tarafından karşılanırken, 01.06.2015 tarihinden itibaren geerek Genel Şartlarda yapılan değişiklik, gerekse bu husus konusunda Anayasa Mahkemesi kararında yapılan ayrıntılı inceleme ve verilen oy birliği ile kararda, “Desteği kusuruna denk gelen tazminat taleplerinin sigorta şirketlerinin sorumluluğunda olmayacağı, bir başka değişle destek zararına uğrayan kişilerin zararları hesabında desteğin kusuru oranında indirime gidileceği, üçüncü şahıs olarak kabul edilemeyecekleri görüşü benimsenmiştir.Kaza tarihi 31.07.2007 dikkate alındığında, davaya konu tazminat talep edilen poliçenin 01.06.2015 tarihinden önce tanzim edildiği görülmektedir.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 22.02.2012 tarih ve ------. Sayılı kararında, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olan araç % 25 oranındaki kusurunun, davacının (kaza tarihi ve poliçe tanzim tarihi dikkate alındığında 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Yeni Genel Şartlardan önce olması nedeni ile davacının 3. şahıs olarak kabul edilebileceği ve hesaplanan DYK zararından kusur indiriminin yapılmayacağı, hesaplanan toplam zarardan davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu belirtilmiştir.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 22.02.2012 tarih ve ----Sayılı kararında : “..araç sürücüsünün veya işleteninin tam kusurlu olması halinde desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceğine, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten veya sürücü tam kusurlu olsalar bile destekten yoksun kalan davacılar da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğundan, davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna karar vermek gerekir.” denilmek suretiyle karar verilmiştir.Yukarıda açıklanan nedenlerle davacıların 3. kişi konumunda olduklarının kabulü ile tazminat talebinde bulunabilecekleri kanaatine varılmıştır.Mahkememizin -----. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının--- davalının iş bu dosya davalısı olduğu, müteveffa eşi ------ █████/2007 tarihinde karıştığı kazada vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği, yapılan yargılama neticesinde davanın kabulü ile; 44.158,58-TL'nin temerrüd tarihi olan █████/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte davalı ---- alınarak davacıya verilmesine, karar verildiği, kararın istinaf edilmeksizin kesinleştiği görülmüştür.Mahkememizin------. Sayılı dosyasında alınan █████/2021 tarihli bilirkişi raporu ile; dosya kapsamındaki mevcut verilerin değerlendirilmesi sonucu; █████/2007 tarihinde meydana gelen olayda;davacı taraf yakını --- plaka sayılı --- traktör sürücüsü-römorktakılı) maktul --- olayın oluşumunda % 100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,davacı eş ------; eşini kaybetmesi sonucu işbu rapor tarihi itibarı ile maddi zararının336.882,77 TL olduğu, yeniden evlenme olasılığı bulunmayan davacının davalı sigorta şirketinden talepedebileceği poliçe limiti dahilinde garabeten sonrası destek zararının ise 44.158,58 TL olabileceği, iş bu dosya davacıları olan müteveff---- -, yapılan garame hesabı ile aşağıdaki tabloda belirtilen şekilde --- talep edebilecekleri bildirilmiştir.Davacıların bu rapordaki değerlere itirazlarının bulunmayarak taleplerini bu miktarın kabulü ile artırmış olmaları, davalının ise mahkememizin ----- Esas sayılı dosyasında da davalı oluşu nazara alınarak dosyamızda yeniden bilirkişi raporu alınmamış, alınan rapor usul ve yasaya uygun, dosya muhteviyatı ile uyumlu ve denetime elverişli olduğundan davanın kabulüne karar verilmiştir.Esasen, haksız eylem nedeniyle meydana gelen zararda ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüt oluşmuş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir. Davalı sigorta şirketi yönünden ise 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi gereğince, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde, sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekecektir. Islah edilen miktar yönünden de temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmelidir. (Yargıtay ---- HD'nın 30.06.2022 tarih ve----- Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. ( Yargıaty ----. HD'ninin █████/2020 tarih ve -----Eldeki dosyada davacıların sigortaya başvuru tarihi itibariyle davalı sigorta şirketi yönünden 22.06.2022 tarihinde temerrütün gerçekleştiği kanaatine varılmıştır.Davacılar avans faizi talep etmiş iseler de; avans faizi istenebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletmesi ile ilgili bulunmasının yeterli olduğu, alacaklının da tacir olmasının gerekmediği, alacaklının haksız eylem dahil her türlü nedenden kaynaklanan alacakları için tacir olan borçludan avans faizi oranında temerrüt faizi isteme hakkının bulunduğu sonucuna varılmaktadır. Bu durumda gerçek veya tüzel kişi tacirler arasında, haksız eylem de dahil, her türlü nedenden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, açıkça talep edilmesi hâlinde ----- Bankasının kısa vadeli avans kredileri için uyguladığı faiz oranında temerrüt faizine hükmedilmesi gerekmektedir. (YHGK 18.05.2022 tarih, ----Eldeki dosya da davalı sigortalısı tacir olmadığından ve araç ticari olmadığından yasal faize hükmedilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;Davanın KABULÜ ile;1-10.177,96 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ------ verilmesine,2-658,23 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ------ verilmesine,3-1.532,96 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ------ verilmesine,4-856,04 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ------ verilmesine,5-1.951,42 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ------ verilmesine,6-664,80 TL destekten yoksun kalma zararına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 22.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı -- verilmesine,7-Alınması gerekli karar harcı 732,00-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70-TL ve tamamlama harcı 53,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 598,30-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,8-Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL peşin harç ve 53,00 TL tamamlama harcının davalıdan alınarak davacılara verilmesine,9-Davacılar tarafından yapılan 80,70-TL başvuru harcı, 104,00-TL vekalet harcı, 134,50-TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 319,20-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine,10-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.640,00-TL arabuluculuk ücreti davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,11-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,12-Davacılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'ye göre belirlenen 15.841,41-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,13-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair karar, davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalılar vekilinin yokluğunda karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.