Anahtar kelimeler: Çarpışması Bam Esaskarar Yazildiği Sevk Plakalı Ankara İdaresindeki Aracın Araç
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 35. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - ████████
T.C.ANKARABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ35. HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: ████████KARAR NO
: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2025NUMARASI
: ███████ ESAS - ████████ KARARDAVANIN KONUSU
: TazminatKARAR TARİHİ
: █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2026Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalılar vekilleri tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARIDavacı vekili dava dilekçesinde; 20.01.2023 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki araç ile davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında müvekkiline ait aracın değer kaybına uğradığını, kaza nedeniyle aracın ağır hasar almış olup ... yetkili servisinde yaklaşık 1 sene onarım sürecinde kaldığını, müvekkilinin bu dönemde aracını kullanamadığını, davalı Sigorta Şirketine 09.11.2023 tarihinde değer kaybı tazminat talebiyle başvurduğunu, ancak davalı Sigorta Şirketinin zararı karşılamadığını, müvekkilinin olayda kusursuz olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000,00 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekilinin 29.12.2024 tarihli harçlandırılmış talep arttırım dilekçesi ile talebini 191.374,44-TL'ye çıkardığı görülmüştür.Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde; yetki itirazında bulunduklarını, İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, ... plakalı aracın müvekkil şirkete 17.08.███████.08.2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkil Sigorta Şirketi tarafından ... Sigorta Şirketi hesabına 20.12.2023 tarihinde 2.032,91 TL rücu ödemesi yapıldığını, İMM klozu kapsamında müvekkil şirketin sorumlu olabilmesi için öncelikle ZMMS limitlerinin tüketilmesi gerektiğini, eldeki davada yasal başvuru koşulların gerçekleşmediğini, kusur hususunda bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini bildirerek, davanın reddini istemiştir.Davalı ...'e, usulüne uygun yapılan tebligata rağmen süresinde davaya cevap vermemiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIMahkemece, kasko poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı otomobilin ... adına kayıtlı iken 17.08.███████.08.2023 tarihleri arasında davalı sigorta şirketinde Kara Araçları Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu, tam zayi nedeniyle poliçenin 20.02.2023 tarihinde iptal edildiği, İMM limitinin 1.000.000,00-TL olduğu, davacıya ait aracın ZMMS sigortacısı olan ... Sigortanın ... Sigorta'ya aynı kaza nedeniyle 28.03.2023'de 120.000,00 TL ödeme yapması nedeniyle ZMMS limitinin tüketildiği, ... Sigortanın ise 22.12.2023'de davacının kasko sigortacısı ... Sigorta'ya 120.000,00 TL ödeme yaptığı, Anayasa Mahkemesi kararı sonucu oluşan mevcut durum itibarıyla davacı aracındaki değer kaybına ilişkin hesaplama ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığının belirlenmesi gerektiği, bu hususlar nazara alınarak düzenlenen Makine Mühendisi Bilirkişi ...'in raporuna göre kasko poliçesi İMM kapsamında sigortalı olan ... plakalı araç sürücüsünün asli ve %100 kusurlu olduğu, davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsünün meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin ve değer kaybının 191.374,44 ₺ olduğu dikkate alındığında; KTK uyarınca dava öncesi davalı tarafa başvurulduğu, değer kaybı tazminatından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davalı ...'in kullanımındaki ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı olan ... Sigorta'nın davacının aracının kasko sigortacısı olan ... Sigorta'ya 22.12.2023 tarihinde 120.000,00-TL hasar bedeli ödemesi yapması nedeniyle poliçe limitinin tüketildiği, bu nedenle kasko sigortacısı davalının İMM limiti dahilinde değer kaybı tazminatından sorumlu olduğu, davalı Sigorta Şirketinin █████/2024 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, kabul olunan tutara sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsi dikkate alınarak yasal faiz işletileceği gerekçesiyle; "Davanın kabulüne, 191.374,44 TL değer kaybı tazminatının davalı Sigorta Şirketinden 09.01.2024 tarihinden itibaren, davalı ...'den kaza tarihi olan 20.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine" karar verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİDavalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; motorlu kara taşıtları İMMS Genel Şartları uyarınca İMM sigortacısı, zorunlu trafik sigortasının teminat limitlerini aşan kısmın İMMS poliçe limiti kadarından sorumlu tutulduğunu, Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesinden de anlaşılacağı üzere öncelikle ZMMS limitinin tüketilmesi halinde İhtiyarı Mali Sorumluluk Sigortasına başvuracağı, konu başvuru ZMMS limiti tüketilmeden maddi hasar zararına istinaden araç hasarı talepli başvurusunun reddini talep ettiklerini, ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde 775599562 poliçe numaralı KARA araçları genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile █████/2022 - █████/2023 vadeleri arasında İMM Sigortalısı olduğunu, taraflar poliçe limitini maddi-bedeni ayrımsız 1.000.000,00-TL olarak kararlaştırdığını, huzurdaki dosyada yasal başvuru koşulları gerçekleşmemiş olup; bu gerekçe ile öncelikle usulden ret kararı verilmesi gerekirken müvekkil şirket aleyhine hüküm kurulmasının açıkça mevzuata aykırılık teşkil ettiğini, davacı vekilinin, dava şartı olan müvekkil Şirkete başvuru şartını yerine getirmiş olması gerektiğini, eksik belge ile başvurulduğunu, huzurdaki davanın “Belirsiz Alacak Davası” şeklinde ikame edilmesi HMK’nın ilgili maddelerine açıkça aykırı olup; başvurunun bu gerekçe ile de reddini talep ettiklerini, değer kaybı talebi yönünden kabul anlamına gelmemek kaydıyla, Anayasa Mahkemesinin █████/2020 tarihli ve 31269 sayılı Resmî Gazete’de yayınlanan █████/2020 tarih, ███████ Esas ve ███████ Karar sayılı kararından sonra Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Zorunluluk Sigorta Genel Şartlarının durumu hakkındaki tereddütlerin izalesi için T.C. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından 26.11.2020 tarihinde yayınlanan sektör duyurusunu dilekçe ekinde sunduklarını, bu sektör duyurusunda da açıkça izah edildiği üzere, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Zorunluluk Sigorta Genel Şartları 5684 sayılı Kanun'un 11. maddesinin birinci fıkrası ve 2918 sayılı Kanun'un 93. maddesine istinaden yürürlükte olduğunu, bu durumda hali hazırda yürürlükte bulunan ZMSS Genel Şartları nazara alınarak hüküm kurulmasını talep ettiklerini, müvekkil Şirketin sorumluluğundan bahsedebilmek için, öncelikle sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, dosyadaki kusur oranları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, her ne kadar ATK tarafından dosyadaki bilgi ve belgelerin incelendiği, "videoların izlendiği" ifade edilerek kusur tespitinde bulunulmuşsa da rapora dayanak teşkil eden video kayıtları ve görüntüler mahkeme dosyasında bulunmadığını, rapora dayanak belgelerin davalı taraflarca incelenmesine ve bu doğrultuda savunmalarının yapılmasına imkan sunulmamış olup aleyhe hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme tarafından faiz başlangıç tarihi hatalı belirlenmiş olup faize hükmedilecekse dahi bu tarihin müvekkil şirket yönünden dava tarihi olması gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; 20.01.2023 tarihinde gerçekleşen dava konusu kazada müvekkilin herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazanın gerçekleştiği kavşağa kendisine yeşil ışık yandığında giriş yapmış olup, davacı ise kendisine kırmızı ışık yanıyor olmasına rağmen, sağdan hızlı şekilde gelerek müvekkilin aracına çarptığını ve müvekkilin aracını orta refüje doğru savurduğunu, bir an için dava konusu kazada müvekkilin de kusurunun bulunduğu varsayılsa bile dosya kapsamında oluşturulan 15.08.2024 tarihli Bilirkişi Raporu'nda olay yeri görüntülerin mevcut olmadığı belirtilmiş ve her iki tarafın % 50 oranında kusurlu olduğu yönünde görüş bildirildiğini, diğer yandan; 11.10.2024 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Raporu'nda, ise kaza anı video görüntülerine göre "müvekkil ...'in kavşaktan kırmızı ışık ihlali yaparak geçtiği ve bu nedenle % 100 oranında kusurlu olduğu" yönünde görüş bildirildiğini, nitekim ilk derece mahkemesi tarafından 11.10.2024 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Raporu'na itibar edilerek, davanın kabulüne karar verildiğini, ilk derece mahkemesi kararında da; "UYAP üzerinde izlenen kamera görüntülerinde araç hareketliliğinden sürücü ...'in aracıyla olay mahalli kavşaktan kırmızı ışık ihlali yaparak geçtiği, sürücü ...'ın ise aracıyla kavşakta kırmızı ışıkta duraklayıp, yeşil ışıkta yine kendisiyle birlikte bekleyen araçlarla harekete geçerek seyrini sürdürmeye çalıştığı değerlendirilmiştir." denilmek suretiyle; öncelikle kaza görüntülerinin mevcut ve UYAP sistemi üzerinden izlenebilir olduğu, ayrıca da bu görüntülere göre müvekkilin % 100 kusurlu olduğu, hüküm altına alındığını, ne var ki dava konusu kaza anına ilişkin görüntüler UYAP sistemi üzerinde mevcut ve/veya görülebilir olmadığını, hem yazılı hem de sözlü yargılama aşamasında Mahkemeden talep edilmiş olmasına rağmen, söz konusu görüntülerin dijital olarak dosyaya kazandırılmamış olmasının hem usuli hem de hukuki bir kaldırma/bozma nedeni olduğunu, çelişkinin giderilmesi gerektiğini, ayrıca ilk derece mahkemesi tarafından, ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının 191.317,44 TL olduğuna hükmedilmiş olup, dava tarihinde dahi 6 yaşında olan ... Sedan model bir aracın, somut olaydaki gibi basit bir kaza sonucunda kendi değerinin yarısı kadar değer kaybetmesi, hukuken ve mantıken mümkün bulunmadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇEDavalılar vekillerinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.Sürücünün trafik kazasının oluşmasında kusurlu bulunması durumunda zarar gören 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi gereğince sürücüye, 2918 Sayılı Kanun'un 85. maddesi gereğince motorlu araç işletenine karşı dava açabilir. İşleten ve Sigorta Şirketi de zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. İşletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir. Kural olarak işleten, sürücünün kusuru oranında zarar gören üçüncü kişilere karşı sorumlu olup, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı da işletene düşen hukuki sorumluluğu üstlenmektedir.Mahkemece, davalılar vekillerinin itirazları da değerlendirilerek konusunda uzman İTÜ veya Karayolları Fen Heyeti'nden seçilecek bilirkişi heyetinden kusur raporu alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu hüküm kurulması isabetsiz bulunmuştur.Açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin istinaf isteminin kabulüne, davanın esasına girilerek, tarafların delilleri toplandıktan sonra bir karar verilmesi bakımından, HMK'nın 353/1-a-6.maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile; Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen █████/2025 tarih, ███████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının, HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-İstinaf başvurma harcı dışında istinaf peşin harcı olarak alınan karar harcının istek halinde davacı tarafa iadesine,4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından davacı taraf lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,5-İİK'nın 36.maddesi gereğince, Ankara 8. Genel İcra Dairesinin ██████████ Esas sayılı dosyasına yatırılan 380.000 TL ve 400.000 TL bedelli teminat mektuplarının yatıran tarafa iadesine,6-İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde değerlendirilmesine,7-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.BaşkanÜyeÜyeKatip*Bu belge 5070 sayılı Kanun maddeleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.