utanç kızartıcı verici emrinde fiilini memurluk yüz bağdaşmayacak ksayılı tokat

Anahtar kelimeler: Utanç Kızartıcı Verici Emrinde Fiilini Memurluk Yüz Bağdaşmayacak Ksayılı Tokat

Danıştay 2. Daire Başkanlığı █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

İKİNCİ DAİRE

Esas No

: █████████

Karar No

: █████████

TEMYİZ EDEN (DAVACI)

: ...

VEKİLİ

: Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI)

: ... Bakanlığı

VEKİLİ

: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem

: Dava; Ankara İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, Tokat İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı dönemdeki eylemleri nedeniyle hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde, "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesi uyarınca, "Devlet memurluğundan çıkarma" cezasıyla tecziyesine ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun... günlü, .../... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

: ... İdare Mahkemesinin... günlü, E:... K:... sayılı kararıyla; olayda, davacının, ceza yargılamasına konu 18 yaşın altındaki Ö.G. ile reşit olmayanla cinsel ilişki suçundan beraat etmesine karşın, beraat kararının, mağdurenin reşit olduğu zannı ile yaşı konusunda hataya düşülmesine dayalı olarak verildiği, bu hususun gerçekleştirilen fiilleri ortadan kaldırmayacağı, yargılamaya konu fiillerin adli yargılamadan farklı olarak disiplin hukuku kapsamında ele alınıp "memurluk sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" suçu kapsamında kalıp kalmadığının değerlendirilmesi gerektiği; bireyin kamusal bir göreve talip olmasıyla bazı kısıtlamalara tabi tutulmayı kabul ettiği varsayılmakta ise de, sadece mahremiyet alanı kapsamında kalan davranışları nedeniyle birtakım yaptırımlara maruz kalmasının, ancak kamusal menfaatin söz konusu yaptırımı gerekli kıldığı ve anılan davranışa oranla ölçülü olduğu takdirde özel hayatın gizliliği hakkı yönünden sorun oluşturmayacağı; HTS kayıtlarına göre, █████/2017 - █████/2018 tarihleri arasında davacının Ö.G.'yi 58 kez, Ö.G.'nin de davacıyı 58 kez aradığı, Ö.G.'nin davacıya 34 mesaj, davacının da Ö.G'ye 42 mesaj attığının görüldüğü, davacının kamu görevinden kaynaklanan bilgi ve birikimlerini soruşturma konusu fiillerini devam ettirme üzerine kullandığı, ...Ağır Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dava dosyasında, kendisi ile birlikte 12 kişinin mağdure Ö.G.'ye karşı işledikleri fiillerden dolayı yargılandığı, davacının 2016 yılından beri tanıdığı D.A.'nın çocuğu fuhşa teşvik suçunu işlediğinden bahisle suçlu bulunarak 5 yıl hapis cezası aldığı, emniyet teşkilatı personelinin görevleri arasında halkın ırz, can ve malını muhafaza etme vazifesi olduğu hususu da göz önüne alındığında, söz konusu fiillerin, bağlı bulunduğu Emniyet Teşkilatının itibarını zedeleyici nitelikte olduğu, bu suretle davacının, polis memurluğu sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı utanç verici harekette bulunma fiilini işlediği sonucuna ulaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti

: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek, davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

: Davacı tarafından; isnat edilen eylemlere yönelik yargılandığı ceza davasında mağdurenin yaşı konusunda hataya düştüğü gerekçesiyle hakkında beraat kararı verildiği, hataya yönelik hususların disiplin hukukunda da esas alınması gerektiği, kamu hizmetinin gereği gibi ifasını etkilemeyen her türlü tavır, davranış ve fiillerin disiplin cezası verilmesine sebep oluşturmayacağı, aksi halde özel hayatın gizliliği ve özel hayata saygı ilkesinin ihlal edileceği, nitekim Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ile Anayasa Mahkemesince verilen kararların da bu yönde olduğu, tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

: Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ

: ...

DÜŞÜNCESİ

: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; Ankara İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, Tokat İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı dönemde, aralarında davacının da bulunduğu şüpheli şahıslar hakkında "çocuğun cinsel istismarı, fuhşa teşvik-aracılık" suçlarından adli işlem yapıldığı iddiası üzerine başlatılan disiplin soruşturması neticesinde hazırlanan raporda; █████/2002 doğum tarihli mağdur Ö.G.'nin, 2016 yıllarının başlarında dedesinin mahalleden komşuları olan D.A. isimli daha önce anaokulu öğretmeni olan kadın şahısla kendisinin ders alması için tanıştırdığını, bu şahsın evine haftada bir gün gittiğini, matematik ve fen dersleri aldığını, daha sonra aralarındaki samimiyetin ilerlediğini ve D.A.'nın tanıştığı erkeklerle kendisini de tanıştırmaya başladığını, akabinde D.A. ile dışarıya çıkmaya da başladıklarını, tanıştırdığı erkeklerden para alarak kendisinin cinsel ilişkiye girdiğini, aldıkları paranın yarısını D.A.'nın aldığını ve geri kalan kısmını da kendisine verdiğini; farklı tarihlerde iki kez cinsel ilişkiye girdiği davacıyla da D.A. aracılığıyla tanıştığını, bu ilişkileri rızasıyla yaptığını ve karşılığında para almadığını beyan ettiği; davacının ise, mağdur Ö.G. ile herhangi bir birliktelik yaşamadığını, kendisi ile herhangi bir şekilde cinsel içerikli görüşme ve mesajlaşma yapmadığını, yapmış olduğu görüşme ve mesajlaşmaların ise iş icabı olduğunu beyan ettiği; █████/2017 - █████/2018 tarihleri arasına ilişkin HTS kayıtları incelemesinde, davacının mağdureyi 58 kez aradığı ve 42 mesaj attığı, mağdurenin de davacıyı 58 kez aradığı ve 34 mesaj attığının tespit edildiği; davacı hakkında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla "çocuğun cinsel istismarı", "reşit olmayanla cinsel ilişki" ve "kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" suçlarından, mağdurenin yaşı hususunda hataya düşüldüğünden bahisle beraat kararı verilmekle birlikte, "evli ve iki çocuğu olan davacının, 17 yıllık emniyet teşkilatı personeli olması, kendi çocuklarının yaşında olan bir kişi ile yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmasının hakkında beraat kararı verilse dahi, hem Devlet memurluğu hem de emniyet teşkilatında görevli polis memuru sıfatı ile bağdaşmadığı, resmi sıfatın gerektirdiği itibarı lekelediği, vatandaşın polise olan güvenini sarstığı, vatandaş nezdinde polis hakkında kötü imaj oluşturduğu, Türk toplumunun örf, adet ve geleneklerine aykırı olduğu, olayın meydana geldiği Eylül-Ekim-Kasım 2017 tarihlerinde mağdurenin 15 yaşında olduğu ve davacının mağdurenin 18 yaşından küçük olduğunu anlayacak mesleki bilgi ve tecrübeye sahip olduğu" gerekçesiyle davacı kusurlu bulunularak dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine de, temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un "Devlet memurluğundan çıkarma" başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasında; "Devlet memurluğundan çıkarma cezası uygulanacak fiiller ve bu cezayı verme yetkisi ile ilgili olarak 657 sayılı Kanun hükümleri uygulanır. ..." kuralı öngörülmüştür.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller" başlıklı 125. maddesinin (E) fıkrasında, "Devlet Memurluğundan çıkarma: Bir daha Devlet Memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarmaktır." şeklinde tanımlama yapıldıktan sonra maddenin devamında, "Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır: ... g) Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak, ..." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için, disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının, usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.

Bu bağlamda, yapılan soruşturma sonucunda disiplin cezası verilebilmesi için, suça esas fiilin sübuta erdiğine ilişkin tespitin, hukuken geçerli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut delillere dayanması gerektiği; aksi durumda, Anayasa, uluslararası sözleşmeler ve yargı kararları ile güvence altına alınmış bulunan masumiyet karinesinin ihlali sonucunun doğabileceği açıktır.

Dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) üzerinden gerçekleştirilen incelemelerde; davacının, dava konusu işleme dayanak gösterilen eylemleri nedeniyle yargılandığı ceza davasında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, "... mağdure Ö.G.'ye karşı çocuğun cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçları bakımından cezalandırılmaları istemi ile kamu davası açılmış ise de, sanıkların savunması, mağdurenin kendi beyanları, olay tarihinde mağdurenin yaşı hususunda hataya düştükleri, mağdure ile reşit olduğu düşüncesiyle cinsel ilişkiye girdiği, bu sebeple TCK'nın 30/1 maddesinde ifadesini bulan "hata" hükümlerinden yararlanma koşullarının oluştuğu" gerekçesiyle, "çocuğun cinsel istismarı", "reşit olmayanla cinsel ilişki" ve "kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" suçlarından beraatine karar verildiği; D.A. isimli şahıs hakkında ise, "çocuğu fuhşa teşvik" suçundan neticeten 5 yıl hapis cezasıyla cezalandırılmasına hükmedildiği; anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Ceza Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, davacı hakkında ilk derece mahkemesince verilen beraat kararlarına yönelik istinaf başvurularının esastan reddine; D.A. hakkında verilen mahkumiyet kararına yönelik olarak ise, "... Sanık D.A.'nın mağdur Ö.G.'yi fuhşa teşvik ettiğine, bu işten kazanç sağladığına veya menfaat temin ettiğine dair dosyada herhangi bir delile ulaşılamamıştır. Her ne kadar dosyada bulunan bazı sanıklar ile mağduru D.A. tanıştırmış ise de, bu husus başlı başına sanığın mağdur Ö.G.'yi fuhşa teşvik ettiğine delil olamayacağından, gelinen bu noktada sanık D.A.'nın üzerine atılı çocuğu fuhşa teşvik suçunu işlediğine dair Dairemizde her türlü şüpheden uzak, tam bir kanaat oluşmadığı ..." gerekçesiyle, ilk derece mahkemesince verilen mahkumiyet hükmü kaldırılarak, sanığın atılı suçtan beraatine karar verildiği görülmektedir.

Söz konusu ceza yargılamasına yönelik olarak davacı hakkında "reşit olmayanla cinsel ilişki" ve "kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" suçlarından verilen beraat kararlarının, █████/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmakla birlikte; davacının "çocuğun cinsel istismarı" suçundan, D.A.'nın ise "çocuğu fuhşa teşvik" suçundan yargılamalarının temyiz aşamasında devam ettiği ve henüz kesinleşmediği görülmüştür.

Bakılmakta olan işbu davada; davacıya isnat edilen disiplin suçunun "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" olduğu, ceza yargılamasına konu suçların da "çocuğun cinsel istismarı", "reşit olmayanla cinsel ilişki" ve "kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" olarak belirlendiği, bir başka ifadeyle, disiplin cezasına konu eylem ile ceza yargılamasına konu eylemin örtüştüğü anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Bölge İdare Mahkemesince, davacı ile D.A. hakkındaki ceza yargılaması sonucunda verilecek kararlar kesinleştikten sonra, disiplin cezasına konu fiillerin işlenip işlenmediği konusunda, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile ceza mahkemesi kararının birlikte değerlendirilmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiği kanaatine varıldığından, temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamıştır.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,

2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:... K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,

3. 2577 sayılı Kanun'un 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,

4. 2577 sayılı Kanun'a 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.