satımı satımdan bam makine yazim ilişki alım sözlü anlaşma izmir

Anahtar kelimeler: Satımı Satımdan Bam Makine Yazim İlişki Alım Sözlü Anlaşma İzmir

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

17. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████

KARAR NO

: ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2022

NUMARASI

: ████████ Esas ████████ Karar

DAVANIN KONUSU

: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

BAM KARAR TARİHİ

: █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ

: █████/2026

Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki bulunduğu, 2. el makine alım satımı konusunda sözlü anlaşma yapıldığı, sözlü anlaşmaya yapılarak makinenin davalıya teslim edildiği, davalıda bulunan ... marka çift tablo işleme merkez makinesinin teslim alındığı, satışı yapılan makine bedelinin 125.000-TL olduğu, davalıdan alınan makinenin 10.000-TL bedelinin satıştan mahsup edildiğini, daha sonra ... marka makinenin alımından vazgeçildiğini, davalı taraftan olan alacaklarının tahsili için İzmir 27. İcra Müdürlüğünün █████████ sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, % 20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

: Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacı iddialarını kabul etmediklerini, davacı şirketin ... Makine alım satımı konusunda uzman olduklarını, davacı şirketten ... marka ... makinenin arıza ve bakımı için hizmet aldıklarını, ... marka makinenin müvekkilince davacıya satışının yapıldığını, karşılığında davacıdan makine alındığını, taraflar arasında trampa anlaşması olduğunu, sadece verilenlerin iadesinin talep edilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

MAHKEMECE

: "...,Delillerin toplanmasından sonra mahkememizin 14.09.2021 tarihli oturumunda keşif bilirkişi incelemesine karar verilmiş, bilirkişiler ibraz ettiği 24.12.2021 tarihli raporunda dosya kapsamı hakkında beyanda bulunduktan sonra sonuç olarak, davalı ile davacının ticari ilişkisinin 2020 yılı içinde gerçekleştiği, davalı ve davacının kayıtları incelendiğinde davacının kayıtlarında 135.000,00 TL alacaklı, davalının ise 19.267,00 TL alacaklı göründüğü, davacının Bornova 4.Noterliği'nin 07.05.2020 tarih, ██████████ yev. Nolu ihtarının davalıya gönderildiği ve 125.000,00 + KDVlik (135.000,00 TL ) ... DİK İŞLEM MERKEZİ ... makinasının bedelinin talep edildiği, davalının İzmir 20. Noterliğinin 14.05.2020 tarih ve █████████ Yev. nolu ihtarnamesi ile gelen makinanın ... MARKA ... DİK İŞLEM MERKEZLİ MAKİNE ile takas edildiği, ödenecek bir borçları olmadığı beyanında bulunduğu, davacının İzmir 27. İcra Dairesinin 17.06.2020 tarih, █████████ Nolu dosyasıyla 135.000,00 TL asıl alacak üzerinden takip başlattığı, davalının takibe konu asıl alacağa ve işlemiş faize ve faiz oranlarına itiraz ederek takibi durdurduğu, bilirkişi makine mühendisi ....'in ... DİK İŞLEM MERKEZİ ... makinasını incelemesinde makinanın piyasa değerinin istenen tutarda (135.000TL seviyelerinde) olduğunu tespit ettiği, mahkeme kararının, davalının bu ödemeyi yapması gerektiği olması halinde davacının, davalının alacağı olan 19.267,00 TL'nin tenzili ile 115.733,00 TL olacağı, davacının ihtar tarihi olan 07.05.2020 tarihinden itibaren faiz talep edebileceği bildirilmiştir.

Toplanan deliller, bütün dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporlarına göre; davacı şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki bulunduğu, 2. el makine alım satımı konusunda sözlü anlaşma yapıldığı, sözlü anlaşmaya yapılarak makinenin davalıya teslim edildiği, davalıda bulunan ... marka çift tablo işleme merkez makinesinin teslim alındığı, satışı yapılan makine bedelinin 125.000-TL olduğu, davalıdan alınan makinenin 10.000-TL bedelinin satıştan mahsup edildiğini, daha sonra ... marka makinenin alımından vazgeçildiğini, davalı taraftan olan alacaklarının tahsili için İzmir 27. İcra Müdürlüğünün █████████ sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durduğunu beyanla itirazın iptalinin talep edildiği, anılan bilirkişi raporlarına göre davacı defter ve kayıtlarına göre, davacının sattığı makine bedelinin 135.000 TL olarak belirlenmiş olduğu, davalı defterlerine göre, davalı alacağı olarak 19.267 TL'nin belirlendiği, davalı alacağının mahsubu ile davacının bakiye satış bedeli alacağının 115.733 TL olduğu, davalı taraf her ne kadar taraflar arasında trampa olduğu belirtmiş ise de, buna ilişkin kayıt ve delillerin mevcut olmadığı, aksine davalı defterlerinde davacının 19.267 TL olarak boçlandırıldığı ve kendisine ait makine bedelinin bu şekilde belirlendiği, davacının iddia ettiği şekilde, davalının makine bedelinin 10.000 TL olduğu iddiasının yazılı delil ile sübut bulmadığı, bilirkişi raporunda tespit edilen miktarlar esas alınarak davacının 115.733 TL alacaklı olduğu anlaşıldığından,

Davanın kısmen kabulü ile davalının İzmir 27 İcra Müdürlüğünün █████████ Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibi 115.733 TL asıl alacak üzerinden ve icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %13,75 temerrüt faizi uygulanmak suretiyle devamına, hüküm altına alınan itiraz alacak üzerinden takdir olunan %20 (23.147 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ait istemin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur. " gerekçesi ile; "Davanın kısmen kabulü ile davalının İzmir 27 İcra Müdürlüğünün █████████ Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibi 115.733 TL asıl alacak üzerinden ve icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %13,75 temerrüt faizi uygulanmak suretiyle devamına,

2-Hüküm altına alınan itiraz alacak üzerinden takdir olunan %20 (23.147 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Fazlaya ait istemin reddine," şeklinde karar verilmiştir.

Mahkeme kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafça müvekkiline 135.000 TL fatura kestiklerini, ihtarname ile makinenin iadesini istediklerini ya da 125.000 TL'nin taraflarına ödenmesini istediklerini beyan ettiklerini, davacı tarafça ihtarnamesi ile taraflar arasında yapılan trampa anlaşmasının sözlü olduğunun, müvekkiline ... marka makine verdiğini, müvekkilnden ... marka makine aldığını, ... marka makinenin bozuk olduğunu, bu nedenle ya 1 hafta içinde alınan mikanelerin karşılıklı iade edilmesini ya da kendisine 125.000 TL ödenmesinin ihtar edildiğini, yani ihtarda da taraflar arasında gerçekleşen hususun alım-satım ilişkisi değil, mal değişimi olduğunu, tarafların ilişkisindeki temel unsurun trampa olduğunun açıkça ortada olduğunu, mahkemece davacının davasını ispat edememesine rağmen özensiz şekilde cari hesapları dikkate alarak taraflar arasında sanki cari hesaptan kaynaklı bir ilişki varmışcasına hüküm kurulduğunu, davacı tarafın teslim aldıkları cihazın ayıplı olduğuna dayandırmasına, buna rağmen dava devam ederken cihazı elden çıkartıp, bilirkişiler tarafından incelenmesine tabi tutmalarına ve ayıp iddiasını ispat edememelerine rağmen taleplerinin kabulünün hatalı olduğunu, davanın özünün, davacının trampa yolu ile kendisi teklif ederek müvekkilinden aldığı ... markalı makinenin bozuk olup olmadığının, hurdaya ayrılacak derecede kullanılmaz olup olmadığının bu nedenle akdin fesh edilip edilmeyeceği olduğunu, ancak tüm safahatta incelemenin sadece müvekkiline ait makine üzerinde yapıldığını ve davacı tarafın iddiasının araştırılmadığını, iddia konusunun davacının aldığı ... marka makinenin sağlam şekilde teslim alınıp alınmadığı, muayene edilip edilmediği, teslim alındıktan sonra ihbar süresi içinde ayıp ihbarının yapılıp yapılmadığı olduğunu, ancak mahkemece bunu incelemek yerine tek ayaklı bir inceleme yaptığını, sektörün içinde ve bu işin yıllardır iştigalinde olan davacının muayene etmeden ve sağlamlığına emin olmadan bir makineyi almasının söz konusu olmadığını, davacı tarafça cihazın ayıplı olduğuna hasredilmişken makine üzerinde inceleme yapılmadığını, davacı tarafından bilirkişi incelemesine getirilmediğini

istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 2. el makine alım satımından kaynaklı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

TMK'nın 6. maddesinde ''Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.'' denmektedir. İspat yükü başlıklı HMK'nın 190. maddesi " (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir. " şeklinde düzenlenmiştir.

“Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması” başlıklı 222. maddesi ;

“(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.

(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır”. Şeklinde düzenlenmiştir.

█████/2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 7251 sayılı Kanunun 23. maddesi ile yapılan değişiklik ile HMK’nın 222. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi” ibaresi “diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi” şeklinde değiştirilmiş ve fıkraya birinci cümleden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir: “Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz”.

İspat yükü üzerine düşen taraf ancak ispata “elverişli” deliller ile iddiasının haklılığını kanıtlayabilir. Kanun koyucu HMK’nın 200. maddesinde belli miktarın üzerindeki uyuşmazlıklar yönünden bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukukî işlemlerin senetle ispatını zorunlu kılmış ve bu miktar dâhilinde kalan bir alacağın takdiri delillerle ispatına imkân vermemiştir. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-936 E., █████████ K. sayılı kararında da değinilmiştir.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Hâkimin kendisine ispat yükü düştüğünü bildirdiği taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir.

Davacı tarafça, davalı ile 2. el makine alım satımı konusunda sözlü anlaşmaya yapılarak makinenin davalıya teslim edildiği, davalıda bulunan ... marka çift tablo işleme merkez makinesinin teslim alındığı, satışı yapılan makine bedelinin 125.000-TL olduğu, davalıdan alınan makinenin 10.000-TL bedelinin satıştan mahsup edildiğini, daha sonra ... marka makinenin teslim alınan hali ile hurda niteliğinde olup tamiri yüksek maliyet gerektirdiğinin görüldüğü, sözlü olarak baş vurulup ardından ihtarname çekildiği, davalı taraftan olan alacaklarının tahsili için İzmir 27. İcra Müdürlüğünün █████████ esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı, itiraz üzerine takibin durduğu iddiasıyla, itirazın iptali talebiyle dava açılmış olup, davalı taraf cevap dilekçesinde davacı şirketten ... marka ... makinenin arıza ve bakımı için hizmet aldıklarını, ... marka makinenin müvekkilince davacıya satışının yapıldığını, davacının mueyene yaparak makineyi aldığını, karşılığında davacıda-, açık ayıbın 2 gün gizli ayıbın 8 gün ierisinde bildirmesi gerektiğini, taraflar arasında trampa anlaşması olduğunu, sadece verilenlerin iadesinin talep edilebileceğini belirterek davanın reddine savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, davacı tarafça davalıdan alınan makinenin teslim alınan hali ile hurda niteliğinde olduğu belirtildiğinin, davalı defterleri ve davalıya satışı yapılan makine üzerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan bilirkişi heyeti raporu ve ek raporunda davacıya satışı yapılan makineye ilişkin davacı adına düzenlenen faturanın 10.800 TL tutarlı olarak kayıtlı olduğunun, █████/2020 tarihli e-faturaya göre satışın 10.800 TL bedelle gerçekleştiğinin, davalı tarafından davacıya satılan makinenin davalı defterindeki kayda göre hurda fiyatı olabileceği belirtildiğinin, davalı tarafından satın alınan makinenin piyasa değerinin istenen tutarda (135.000TL seviyelerinde) olduğu tespit edildiğinin, taraflar arasındaki ilişkinin trampa olduğu iddiasında bulunan davalının savunmasını kanıtlayamadığının anlaşılmasına göre davalı vekilinin tüm istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nın 353/1,b.1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2022 tarih, ████████ Esas ve ████████ Karar sayılı kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı taraftan alınması gereken 7.905,72 TL istinaf harcından başlangıçta alınan 1.977,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 5.928,72 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Davalı tarafından yapılan istinaf masrafının üzerinde bırakılmasına,

4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

5-İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

6-Kararın Dairemizce taraflara re'sen tebliğine,

Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 361/1. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026