münasebetlerde kalem tedarik çektiğini ürünün cari yıllardır satım firmanın firma

Anahtar kelimeler: Münasebetlerde Kalem Tedarik Çektiğini Ürünün Cari Yıllardır Satım Firmanın Firma

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ

: █████/2022

KARAR TARİHİ

: █████/2026

YAZIM TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili firmanın uzun yıllardır davalı firma ile ticari münasebetlerde bulunduğunu,

taraflar arasında 27.01.2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesi ile bir alım satım anlaşması

yapıldığını, Anlaşmada kalem kalem ürünün niteliği, markası, birim fiyatları, toplam fiyatları tek tek belirtildiğini, Müvekkil firma sözleşme gereğince mallarını bir zaman sürecinde

çektiğini, Sözleşmeye göre ürünlerin KDV dâhil satış bedelinin 5.401.281,07 TL olduğunu, cari hesap ilişkisi incelendiğinde müvekkilin yukarıdaki ürün tedarik sözleşmesi dışında

davalıdan başkaca mal alışlarının yapıldığı görüleceğini, Bu şekilde taraflar arasında

kalabalık bir cari hesap ilişkisinin mevcut olduğunu,

2022 yılı Ocak ayı civarında davalının 27.01.2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesine göre müvekkil firmaya kestiği faturalar incelendiğinde kararlaştırılan 5.401,281,07 TL'den fazla fatura kestiği anlaşıldığını, Müvekkili firmanın ilk tespitlerine dayanılarak davalı tarafa 27.01.2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesine aykırılığı gidermek için şimdilik kısmi olarak 22.01.2022 tarihinde 350.001,55 TL iade faturası kestiğini, Davalı taraf da bu faturaya karşı 25.01.2022 tarihinde iade faturası kestiğini, Bu şekliyle taraflar arasında birkaç sefer fatura teatisi yaşandığını, müvekkili firma 22.03.2022 tarihinde 350.001,55 TL faturayı

yeniden kesmiş, davalı bu sefer aradan 5 ay geçtikten sonra 09.08.2022 tarihinde iade

faturası kesmiş ve müvekkil firma aynı tarihte aynı bedelle faturayı tekrar kestiğini, Daha

sonra müvekkil firma hesap incelemelerini bitirdiğini ve davalının 387.754,77 TL fazladan

para tahsil ettiğini tespit ederek 11.10.2022 tarihinde davalıya 387.754,77 TL iade faturası

gönderdiğini, Taraflar arasında bu faturalaşma yaşanırken müvekkili firma davalıya 12.08.2022 tarihinde ... yevmiye numaralı ve 24.10.2022 tarihinde .... yevmiye numaralı ihtarnameleri keşide ettiğini, davalı tarafın 27.01.2022 tarihli ürün tedarik sözleşmesine aykırı davranarak toplamda KDV dahil 5.401.281,07 TL fatura kesmesi gerekirken, sözleşmeye aykırı davranarak daha fazla fatura kestiği ve bu fatura bedellerini tahsil ettiği için fazla alınan paranın iadesi için dava açmak zarureti hasıl olduğunu belirterek davacı vekili davanın kabulü ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirketin davacı yan ile arasındaki ürün tedarik sözleşmesine uygun hareket ettiğini, teslim etmesi gereken malları teslim ettiğini ve sözleşmeye uyun şekilde teslim edilen mallara istinaden faturalandırma işlemlerini yaptığını, Davacı tarafından müvekkili şirketin tedarik sözleşmesine uygun hareket etmediğini iddia edilse de bu iddianın doğruluk payı bulunmadığını, 6455 Sayılı Kanun'un 21. maddesinin ikinci fıkrasına göre, bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayıldığını, Davacı tarafın, faturalara 8 gün içerisinde itiraz etmeyip defterine kaydederek aradan uzunca bir süre geçtikten sonra iade faturası düzenleyerek hak talep etmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafından her ne kadar müvekkil şirketin haksız bir şekilde fazladan faturalandırma yapmış olduğunu iddia ediyor olsa da dava dilekçesinde. "Cari hesap ilişkisi incelendiğinde müvekkilin yukarıdaki ürün tedarik sözleşmesi dışında davalıdan başkaca mal alışlarının yapıldığı görüleceğini, bu şekilde taraflar arasında kalabalık bir cari hesap ilişkisi mevcuttur. " şeklindeki beyanıyla müvekkil şirket tarafından kesilen faturaların geçerliliğini kabul ettiğini, müvekkili şirket tarafından taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olacak bir şekilde fazlaca kesilmiş bir fatura bulunmadığını, davacının 22.01.2022 tarihli düzenlemiş olduğu iade faturasına istinaden 22.01.2022 tarihinde itibaren faiz talep ettiğini, Davacı yan tarafından faturalara süresi içerisinde itiraz edilmeden daha sonra kesmiş olduğu ilk iade faturasına istinaden faiz talep etmesi hukuka aykırı olduğunu belirterek davalı vekili davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını istemiştir.

ARAŞTIRMA;

1-Davutpaşa Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün █████/2022 Tarih ve .... Sayılı yazısı ile; davalı tarafın 2021 ve 2022 yılına ait Ba-Bs formları getirtilmiştir.

2-Beylikdüzü Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün █████/2022 Tarih ve .... Sayılı yazısı ile; davacı tarafın 2021 ve 2022 yıllarına ait Ba-Bs formları getirtilmiştir.

Mahkememizce yeminli mali müşavir ve SMMM bilirkişisinden raporlar aldırılmıştır.

SMMM Bilirkişi .... tarafından hazırlanan █████/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda;

Tarafların kanuni defter kayıtlarına göre davalı .... Yapı Grup San. Tic. A.Ş. tarafından sözleşme bedelinden 996.863,09 TL Fazla fatura düzenlendiği, Ancak bu faturalar içerisinde sözleşme harici malzemeler de olduğu, davacı vekilinin de bu yönde beyanlarının bulunduğu,

dosyaya sunulan faturalar muhteviyatı malzemelerin hangilerinin sözleşme kapsamında olduğu, hangisinin sözleşme kapsamı dışındaki malzemelerden oluştuğu uzmanlık alanımızın dışında olduğundan sözleşme kapsamından fazla düzenlenen faturaların ayırımının tarafımızdan yapılamadığı

sonuç ve kanaatine varılmıştır.

█████/2024 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda;

Defter ve kayıtlarında 1.180,00-TL borç tespit edilmiş, tarafların defter kayıtları 3 adet iade faturası haricinde bire bir örtüşmektedir. Taraflar

arasındaki en büyük ihtilaf davacı Kanuni İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından

düzenlenen 19.10.2022 tarih ... no.lu 387.754,77 TL’lik fiyat farkı

faturasından kaynaklandığı görülmektedir. Davacı vekilinin sunduğu Kırmızı klasördeki

faturalar ve sözleşme detaylı olarak incelenmiş ve sözleşme kapsamında düzenlenen faturaların genel toplamı iade edilmesi gereken 328.605,74, fatura edilmesi gereken 112.603,15

olduğu,

görevlendirme kapsamında taraflar arasındaki ihtilafa konu işlemler ve

fatura muhteviyatı incelenmiş olup yapmış olduğumuz tespitlerin, sözleşme dahil dönem (26.01.2021-30.08.2021) fatura edilen 167.710,81, hesaplanan 73.432,51 olduğu, sözleşme dışı fatura edilen 160.894,83, hesaplanan 39.170,64 olduğu, genel toplamın fatura edilen 328.605,74, hesaplananın 112.603,15 olduğu görüşüne varılmıştır.

SMMM Bilirkişi ... tarafından hazırlanan █████/2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda;

Davacının 2020,2021 yıllarına ait Ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri

yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, 2022 yılına ait Ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK.

İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmamış olduğu,

davalının 2020,2021 ve 2022 yıllarına ait Ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK. İlgili

hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu,

davacı yanın incelenen ticari defterlerinde, dava tarihi █████/2022 tarihi itibariyle, davacının davalıdan 388.934,77 TL Alacaklı oldukları, davacı yan tarafından dava dilekçesinde, 387.754,77-TL Alacağın talep edilmiş olduğu, davalı yanın incelenen ticari defterlerinde, dava tarihi █████/2022 tarihi itibariyle, davalının davacıya borcunun olmadığı, cari hesap bakiyesinin sıfır olduğu, taraflar arasında 388.934,77 TL cari hesap farkının olduğu, bu farkın, 1.180,-TL’sinin davalı tarafından davacı yana 02.06.2021 tarihinde düzenlenmiş 590,-TL’lik E-Faturanın davacı tarafından davalı lehine alacak kaydı yapması gerekirken davalı yanın borçlandırılmış olmasından kaynaklanmış olduğu, davacı yan tarafından bu tutara ilişkin düzeltme kaydı yapması gerektiği, taraflar arasındaki 387.754,77 TL cari hesap farkının davacı tarafından davalı yana 11.10.2022

tarihinde düzenlenmiş .... Numaralı 387.754,77 TL’lik E-Faturanın davalı tarafından ticari defterlerine kayıt edilip, davalı tarafından davacı yana 14.10.2022 tarihinde aynı tutarlı 387.754,77 TL Tutarlı ... Numaralı İade Faturası düzenlenmiş olması, davacı tarafından davalı yana 24.10.2022 tarihinde Büyükçekmece ....Noterliği ve .... Yevmiye numaralı ihtarname gönderilerek işbu İADE faturasının kabul edilmediğinin ihtar edilip, davacı ticari defterlerine kayıt edilmemiş olmasından kaynaklanmış olduğu tespit edilmiş olduğu, işbu ihtarnamenin davalı yana 02.11.2022 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu, taraflar arasında 27.01.2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesi düzenlenmiş olduğu, işbu sözleşmenin 5.Maddesinde Tedarik süresi olarak Malzeme sipariş verildiğinde en fazla 5 takvim günü içerisinde şantiyeye teslim edileceği belirlenmiş olduğu görülmektedir. Ödeme şekline ilişkin Madde 6.ya göre vadeler halinde ödeneceği, Nakliye ve Palet vb.gibi Paketleme ürünlerinin fiyata dahil olduğu, fiyatların şantiye teslim fiyatları olduğu, piyasa şartlarına bağlı olarak yakıt yol ve köprü ücretlerindeki artışlar nakliye fiyatlarına müşteriye tedarik öncesinde bilgi verilerek yansıtılacağı kararlaştırılmış olduğu, sözleşmenin 7.Maddesine göre, sözleşmede verilen fiyatların miktar bazlı fiyatlar olduğu, belirtilen miktarlardan fazla alınması durumunda içeride bulunan alacağa bakılmaksızın karşılıklı anlaşılan yeni fiyatlardan faturalandırılacağının ve yeni fiyatların onaylarının yazılı olmak zorunda olduğunun kararlaştırılmış olduğu tespit edilmiş olduğu,

taraflar arasında ihtilaf konusu ve cari hesap farkına neden olan 11.10.2022 tarihli

.... Numaralı 387.754,77 TL Tutarlı Fiyat Farkı Faturası ve davacı yan

tarafından dosyaya sunulu Faturalar, sözleşme fiyatları ve fiyat farkı çalışma lişteleri tek tek

irdelendiğinde, davalı tarafından davacı yana 2021 yılı başından yıl sonuna kadar düzenlemiş oldukları faturalara istinaden toplu olarak kesilen fiyat farkı faturası içeriğinde belirtilen Faturalar ile sözleşmede olduğu tespit edilebilen ürünlerin birim fiyatları karşılaştırıldığında, KDV Hariç 378.939,03-TL fiyat farkı tespit edilmiş olduğu, hesaplanmış 378.939,03 TL fiyat farkına karşılık davacı tarafından davalı yana düzenlemiş olduğu KDV Hariç tutarı 328.605,74 TL Fiyat farkı faturası

içinde, 279.728,91 TL tutarına Fiyat Farkı faturası düzenlenmiş olduğu tespit edilmiş olduğu, davalı tarafından davacı yana düzenlenmiş birtakım faturaların sözleşme fiyatına artı olarak palet

fiyatı ve nakliye fiyatı eklenmiş olarak fatura edilmiş olduğu, sözleşmede fiyatlara palet ve nakliye fiyatlarının dahil olarak anlaşılmış olduğu görülmekte olduğu, Fiyat farkı çalışma tablolarında davacı yan tarafından nakliye farklarının bir kısmının kabul edilmiş olarak fiyat farkı çalışması yapılmış olduğu, ancak tarafların ilave olarak gerçekte hangi nakliye fiyatında anlaşmış olduklarına dair bir belgeye dosya içeriğinde rastlanmamış olduğu, davacı tarafından düzenlenmiş fiyat farkı faturası içeriğinde birtakım davalı yan tarafından davacı yana düzenlenmiş Faturalar ve davacı tarafından dosyaya sunulu fiyat farkı fatura hesaplama çalışmaları incelendiğinde, tarafların sözleşme dışında da ilave çalışmaları olduğu, bazı ürünlerin sözleşmede hiç olmadığı, bazı sözleşme içeriğinde olan ürünler için yeni fiyatlardan çalışmış

oldukları anlaşılmakta olduğu, Davacı çalışma tablolarında yazan yeni anlaşma fiyatları ve

faturalar ve sözleşme tutarları dikkate alınarak oluşturulan TABLO.2’ye göre, KDV Hariç

45.902,47 TL Fiyat farkı hesaplanmış olduğu, ancak davacı tarafından bu faturalar için KDV

.Hariç 48.876,83 TL fiyat farkı faturası düzenlenmiş olduğu, bu faturalar için 2.974,35 TL Fazla

fiyat farkı hesaplanmış olduğu tespit edilmiş olduğu, kümülatif olarak 11.10.2022 tarihinde düzenlenmiş ... Numaralı KDV Hariç tutarı 328.605,74 TL, KDV Dahil tutarı 387.754,77 TL’lik Fiyat Farkı faturasının kesilmesine dayanak gösterilen faturalar için, KDV Hariç tutarı 424.841,50 TL Fiyat farkı hesaplanmış olup, davacı yan tarafından fiyat farkı faturasının KDV Hariç (424.841,50 TL-328.605,74 TL) 96.235,77 TL, KDV Dahil (96.235,77 TL*1,18) 113.558,21 TL eksik düzenlenmiş olduğu

hesaplanmıştır. Ancak, davalı tarafından davacı yana düzenlenmiş faturalara 8 günlük süre içinde itiraz edilmemiş olduğu, sonrasında bütün yıl faturalarına toplu olarak fiyat farkı faturası düzenlenmiş olduğu tespit edilmiştir. Takdir Sayın Mahkemeye ait olduğu ancak, tarafların sözleşme harici hangi fiyatlarda anlaşmış oluklarına ilişkin belgeye dosya

içeriğinde rastlanmamış olduğu,

Sözleşme harici davacı tarafından kabul edilmiş görünen fiyatlar yerine fiyat farkı hesabı yapılırken sadece sözleşmede yazan birim fiyatlar dikkate alınmış olsaydı şu anda hesaplanmış fiyat farkı tutarından çok daha fazla fiyat farkı tutarı belirlenmiş olacağını, tarafların dosyaya sunulu oldukça fazla sayıda fatura tek tek incelenerek yapılan hesaplamalara itiraz etmeleri halinde her bir fiyat farkı tutarı için tek tek itirazlarını nedeni ile açıklayıp dayanağı belgeleri dosyaya sunması gerektiği değerlendirilmiş olduğu, Takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, davacı yan lehine karar alınması halinde, Davacı tarafından davalı yana 12.08.2022 tarihinde gönderilen ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 20.08.2022 tarihinden dava tarihi olan █████/2022 tarihine kadar işlemiş faiz 19.241,67 TL olarak hesaplanmış olduğu, davacı tarafından davalı yana 24.10.2022 tarihinde gönderilen ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 02.11.2022 tarihinden dava tarihi olan █████/2022 tarihine kadar işlemiş faiz 6.860,07 TL olarak hesaplanmış olduğu, Takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu,

davacı yan lehine karar alınması durumunda, Davacı yan’ın, dava tarihi olan █████/2022 tarihinden itibaren asıl alacağına işleyecek yıllık değişen oranlarda Reeskont Avans Faizi talep edebileceğine ilişkin Takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava, taraflar arasında bağıtlanan █████/2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesine göre yapılan faturalandırma işlemi sonucunda fazladan alınan tutarların geri verilmesi istemine ilişkindir.

Tarafların üzerinde anlaşamadıkları konuların; ürün tedarik sözleşmesi uyarınca bu ilişkiden kaynaklı olarak davalının davacıdan fazladan aldığı bir para olup olmadığı, varsa tutarı, davacının fazladan alınan bu tutarların tarafına geri verilmesini isteyip isteyemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, sözleşme, faturalar dosya kapsamına alınmış, tarafların ticari defterleri incelenmiştir.

Davacı dava dilekçesinde, davalı ile aralarında █████/2021 tarihli ürün tedarik sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşmede kalem kalem ürünlerin niteliğinin, markasının, birim fiyatının ve toplam fiyatlarının belirtildiğini, bunun yanında aralarında cari hesap ilişkisi olduğunu ve sözleşme kapsamında olmayan başka mal alışlarının da yapıldığını, davacının fazla kesilen faturalar nedeniyle 350.001,55-TL tutarlı iade faturası kestiğini, bu faturanın davalı tarafından kabul edilmeyerek iade edildiğini, taraflar arasında karşılıklı olarak iade faturası düzenlenemeye devam edildiğini, davacının daha sonra 387.754,77-TL tutarlı bir iade faturası daha faturası düzenlediğini, davalının bu faturaya noter aracılığıyla çektiği ihtarname ile itiraz ettiğini ileri sürmüştür.

Davalı cevap dilekçesi ile, sözleşmeye uygun olarak hareket ettiğini, davacının faturalara 8 gün içinde itiraz etmediğini, fazladan yapılan faturalandırmanın sözleşmeye ilişkin olmadığını, davacının da kabulünde olduğu üzere aralarında sözleşme dışında başka ürün satışlarının da olduğunu savunmuştur.

Davacı vekilinin █████/2023 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu, söz konusu dilekçede davalı şirket yetkilisi .... ile fazla kesilen faturalara ilişkin görüşme yapıldığını, davalının 700.000,00-TL civarında fazla fatura kestiğini tespit edildiğini, 350.000,00-TL'lik iade faturası kesileceği hususunda anlaşma sağlandığını, kalan 350.000,00-TL için anlaşma sağlanamadığı için dava açıldığını, .... 'nın imzasını taşıyan belgeyi dilekçe ekinde sunduklarını beyan etmiş, ancak söz konusu dilekçe ekinde herhangi bir belge sunulmadığı görülmüş, davacı vekili daha sonraki süreçte de iddia olunan söz konusu belgeyi dosyaya sunmamıştır.

Davacı vekilinin █████/2024 tarihli beyan dilekçesi ile, █████/2022 tarihli 350.001,55-TL miktarlı iade faturasının dava konusu olduğunu, █████/2022 tarihli 387.754,77-TL bedelli faturanın davalı tarafından kabul edilerek ödendiğini beyan ettiği görülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanun' da ticari defterlerle ispata ilişkin hükümlere yer verilmemiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 222. maddesi “Ticari Defterlerin İbrazı ve Delil olması” başlığı altında ticari defterlerle ispata ilişkin hükümler getirmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu 222. Maddesinde; "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-███████ md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." hükümlerine yer verilmiştir.

Yargıtay uygulamasına göre; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 222. maddesi gereğince; ticari davalarda, yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasa'da delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delildir (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin █████/2018 tarih █████████E. █████████K. sayılı ilamı).

Türk Ticaret Kanunu faturayı tanımlamış değildir. Ancak kanun faturanın düzenlenmesi hakkında bazı kurallara yer vermiştir. Fatura tanzim edilmesinin öncelikli koşulu, tacirin ticari işletmesi bağlamında mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olmasıdır. Bu koşul, faturanın nitelik itibarıyla sözleşmenin ifa safhası ile ilgili bir belge olmasının da gereğidir. Dolayısıyla taraflar arasında bir sözleşme olmadan gönderilen belge, faturanın şekil şartlarını taşısa bile, gerçek anlamda bir fatura olmayıp, öneri (teklif) niteliğinde bir yazıdır. Şüphesiz, taraflar arasındaki sözleşmenin hukuken geçerli olması gerekir. Bu anlamda batıl bir sözleşmeye dayanılarak gönderilen faturaya süresi içinde itiraz edilmemesi, fatura içeriğinin kabul edilmiş sayılması sonucunu doğurmaz. Fatura içeriğinin kabul edilmiş sayılmasına ilişkin karinenin uygulanması temel borç ilişkisi doğuran bir sözleşmenin varlığı halinde söz konusu olabilir. Taraflar arasında sözleşmenin bulunup bulunmadığı hususu çekişmeli ise, ispat yükü kuralları çerçevesinde öncelikle sözleşmenin varlığı ispat edilmelidir (Özçelik, Volkan; Fatura İçeriğinin Kabul Edilmiş Sayılması, TBB Dergisi 2018 (138), s. 212 vd.).

Faturanın delil olması ile ticari defterlerin delil olması birbirinden farklıdır. 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddeye göre faturaya itiraz edilmemiş ise içeriği kesinleşir ise de akdî ilişkinin yazılı delillerle ispatı gerekir. Fatura ticari defterlere kayıt edilmiş ise artık faturanın delil olmasıyla ilgili bu maddeye değil ticari defterlerin delil olmasıyla ilgili TTK'nın 222. maddeye bakmak gerekir. Bu nedenle ticari defterlere kaydedilmiş fatura akdi ilişkinin varlığını da kanıtlar. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın mal veya hizmet aldığı için geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle mal veya hizmet almadığını, bu faturadan dolayı borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir.

Bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (6102 Sayılı TTK 21/2)

Mahkememiz dosyası tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesi amacıyla SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, SMMM Bilirkişi .... tarafından hazırlanan yukarıda özetine yer verilen █████/2023 tarihli bilirkişi raporu ve █████/2024 tarihli ek bilirkişi raporu dosyaya sunulmuştur.

Söz konusu bilirkişi raporu ve ek raporun yeterli olamadığı ve denetime elverişli olmadığı kanaatine varıldığından, mahkememizce dosyanın başka SMMM bilirkişiye tevdi edilerek tarafların ticari defter ve kayıtları incelenerek uyuşmazlık hususunda rapor aldırılmasına karar verilmiş, SMMM Bilirkişi ... tarafından hazırlanan yukarıda özetine yer verilen █████/2025 tarihli bilirkişi raporu dosyaya sunulmuştur. Söz konusu rapor mahkememizce dosya kapsamına uygun, denetime elverişli ve kanaat verici bulunmuştur.

Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; Mahkememizce 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 83. Maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu 222/3 gereğince, ticari defterlerin incelenmesine karar verilmiş, her iki tarafça ticari defterler ibraz edilmiş ve ticari defter kayıtları incelenmiştir. Tarafların incelenen ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil vasfına sahip olduğu, davacının ticari defter kayıtlarına göre, █████/2022 tarihi itibariyle davalıdan 388.934,77-TL alacaklı olduğu, davalı ticari defter kayıtlarına göre ise, dava tarihi olan █████/2022 tarihi itibariyle davalının davacıya borcunun bulunmadığı, cari hesap bakiyesinin sıfır olduğu, buna göre taraflar arasında 388.934,77-TL cari hesap farkı olduğu, bu farkın, 1.180,00-TL'sinin davalı tarafından davacıya █████/2021 tarihinde düzenlenen 590,00-TL'lik E faturanın davacı tarafından davalı lehine alacak kaydı yapılması gerekirken davalının borçlandırılmış olmasından kaynaklandığı, aradaki 387.754,77-TL cari hesap farkının ise, davacı tarafından davalıya █████/2022 tarihinde düzenlenen .... nolu 387.754,77-TL tutarlı E faturanın davalı tarafından ticari defterlere kaydedilip █████/2022 tarihinde aynı tutarlı iade faturası düzenlemesinden, davacı tarafından davalıya █████/2022 tarihinde Büyükçekmece .... Noterliğinin ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile iade faturasını kabul etmediğini bildirip ticari defterlerine kaydetmemesinden kaynaklandığı tespit edilmiştir. Buna göre davacının eldeki davayı, söz konusu cari hesap farkına yol açan fatura tutarı olan 387.754,77-TL üzerinden açması da aralarındaki ihtilafın söz konusu faturadan kaynaklandığını, davacının sözleşmede kararlaştırılan fiyatların üzerinde fazla fiyatlandırma yapılarak fatura kesildiği iddiası ile davalıya 387.754,77-TL tutarlı fiyat farkı faturası düzenlediği, davalının söz konusu faturaya süresi içinde iade faturası düzenlediği, davacının ise iade faturasını kabul etmediğini noter aracılığı ile davalıya bildirerek söz konusu iade faturasını defterine kaydetmediği anlaşılmaktadır.

Ayrıca, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere taraflar açık cari hesap ilişkisi olduğu, davacının, davalının düzenlediği faturalara süresi içinde itiraz etmediği, söz konusu faturaları defterlerine kaydettiği, tarafların BA-BS bildirimleri arasında fark olmadığı, davacının, süresinde hiçbir itirazda bulunmadığı ve defterlerine kaydettiği faturalara yönelik, sözleşmede anlaşılan fiyatların üzerinde fiyatlandırma yapıldığı gerekçesiyle toplu olarak fiyat farkı faturası düzenlemiş olduğu anlaşılmıştır.

Bunun yanında, yukarıda belirtildiği üzere, eldeki davanın, bilirkişi raporunda da taraflar arasında ihtilafa yol açtığı tespit edilen 387.754,77-TL tutarlı fatura miktarı üzerinden açılmış olmasına rağmen, davacı vekilinin, █████/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, davalı şirket yetkilisi .... ile fazla kesilen faturalara ilişkin görüşme yapıldığını, davalının 700.000,00-TL civarında fazla fatura kestiğinin tespit edildiğini, 350.000,00-TL'lik iade faturası kesileceği hususunda anlaşma sağlandığını, kalan 350.000,00-TL için anlaşma sağlanamadığı için dava açıldığını beyan etmiş, ancak gerek dilekçesinin ekinde, gerekse de sonrasında dosyaya söz konusu anlaşmaya ilişkin bir belge, delil ibraz etmemiş, davalı taraf, davacı tarafın bu beyanlarını kabul etmediklerini, böyle bir anlaşma olmadığını beyan etmiştir.

Davacı vekilinin █████/2024 tarihli beyan dilekçesi ile ise, █████/2022 tarihli 350.001,55-TL miktarlı iade faturasının dava konusu olduğunu, █████/2022 tarihli 387.754,77-TL bedelli faturanın davalı tarafından kabul edilerek ödendiğini beyan ettiği görülmüştür. Ancak, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı ve tarafların ticari defterlerinin incelendiği denetime elverişli bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere, taraflar arasında cari hesap farkına ve ihtilafa yol açan fatura, █████/2022 tarihli 387.754,77-TL tutarlı faturadır. Görüldüğü üzere, davacı taraf, söz konusu dilekçedeki beyanları ile ticari defter kayıtlarına göre taraflar arasındaki cari hesap farkına yol açan █████/2022 tarihli 387.754,77-TL'lik faturanın, davalı tarafından ödendiğini, ihtilaf konusu olmadığını beyan etmiştir. Bunun yanında, bilirkişi raporunda, tüm ticari kayıtlar incelenmiş olup, davacını beyan dilekçesinde iddia ettiği gibi ihtilaflı olan başka bir fatura tespit edilmemiştir.

Yapılan açıklamalar ve belirtilen yasal düzenlemeler çerçevesinde tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, ticari davalarda, yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatının mümkün olduğu ve Ticari defterlerin kesin delillerden olduğu, mahkememizce tarafların ticari defterleri incelenmek suretiyle bilirkişi raporu aldırıldığı, buna göre, taraflar arasında açık cari hesap ilişkisi olduğu, davacı her ne kadar sözleşmede belirtilen fiyatların üzerinde fazla fiyatlandırma yapıldığı iddiası ile iş bu davayı açmış ise de, davacının, davalının düzenlediği faturalara süresi içinde itiraz etmediği, söz konusu faturaları defterlerine kaydettiği, tarafların BA-BS bildirimleri arasında fark olmadığı, davacının, süresinde hiçbir itirazda bulunmadığı ve defterlerine kaydettiği faturalara yönelik sözleşmede anlaşılan fiyatların üzerinde fiyatlandırma yapıldığı gerekçesiyle toplu olarak fiyat farkı faturası düzenlemiş olduğu, ancak, davacının süresinde itiraz etmeyerek ticari defterlerine kaydettiği faturaları ve içeriğini kabul etmiş sayılacağı ve bunlara sonrasında fazla fiyatlandırma gerekçesi ile toplu olarak fiyat farkı faturası düzenlemesinin mümkün olmadığı, kaldı ki, taraflar arasındaki cari hesap farkına yol açan faturanın davacı tarafından davalıya █████/2022 tarihinde düzenlenen .... nolu 387.754,77-TL tutarlı fiyat farkı faturası olduğu, davalının bu faturaya süresi içinde itiraz ettiği ve iade faturası düzenlediği, davacının noter aracılıyla çektiği ihtarname ile iade faturasını kabul etmeyerek defterlerine kaydetmediği, ancak, davacı vekilinin █████/2024 tarihli beyan dilekçesi ile █████/2022 tarihli 387.754,77-TL bedelli faturanın davalı tarafından kabul edilerek ödendiğini beyan ettiği, █████/2022 tarihli 350.001,55-TL miktarlı iade faturasının dava konusu olduğunu ileri sürdüğü, ancak, yukarıda belirtildiği gibi taraflar arasında cari hesap farkına ve ihtilafa yol açan başka bir fatura tespit edilmediği, sonuç olarak, davacının kesin delil niteliğine sahip ticari defter kayıtları dikkate alındığında, süresinde itiraz etmeyerek ticari defterlerine kaydettiği faturaları ve içeriğini kabul etmiş sayılacağı ve bunlara sonrasında fazla fiyatlandırma gerekçesi ile toplu olarak fiyat farkı faturası düzenlemesinin mümkün olmadığı dikkate alınarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 732,00-TL karar harcından dava açılırken yatırılan 6.621,89-TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 5.889,89-TL fazla harcın davacıya iadesine,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

5-Davalı şirket yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan 62.040,76-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Arabuluculuk ücreti 3.120,00-TL'nin davacıdan alınması ile hazineye gelir kaydına,

7-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır