savılı bitmiştir bayilik boyunca ermesi bittiği istirdat çalışılan köyü merkez

Anahtar kelimeler: Savılı Bitmiştir Bayilik Boyunca Ermesi Bittiği İstirdat Çalışılan Köyü Merkez

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: ████████ Karar

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

NUMARASI

: ████████ Esas- ████████ Karar

TARİH

: █████/2022

DAVA

: İstirdat

KARAR TARİHİ

: █████/2026

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .... Merkez ... Köyü ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde 11 yıl boyunca devam eden bayilik ilişkisi iade sözleşme süresinin sona ermesi nedeniyle bitmiştir. .... Merkez .... Köy/ü .... parsel savılı taşınmaz üzerinde 11 yıl boyunca devam eden bayilik ilişkisi 07.03.2018 sözleşme süresinin sona ermesi nedeniyle bittiği Müvekkil çalışılan süre boyunca tüm yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiği , Ancak karşı tarafça .... Bayiliğinin yenilenmeyeceği bayilik ilişkisinin diğer kuruluşu olan ......Bayiliği şeklinde devam edeceğini söylemesi üzerine müvekkil şirket sözleşmeyi bu şekilde devam ettirmeme kararı alarak karşı tarafa ilettiğini, karşı taraf ile müvekkilin sözleşme ilişkisi devam ederken karşı tarafın çok yakın mesafelere ..... Bayiliği vererek müvekkilin satışlarının düşmesine neden olduğu, bayilik kapsamında söz verilen ıskonto oranları uygulanmamış bu nedenle müvekkil şirket zarar ettiğini ......noterliğinin 14.02.2018 tarihli ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, davalı şirkete, yapılan yatırımların ayrıntılı olarak ve yapılan yatırımların net defter değerlerinin çıkarılarak 5 gün içinde bildirilmesini aksi takdirde herhangi bir yatırım yapılmadığının kabul edileceğini bildirdiği ancak bu ihtara cevap alınamadığı bayilik sözleşmeleri kapsamında veya herhangidir nedenle doğan borç ve risk bulunmamasına rağmen davalı şirket 27.12.2017 tarih ve ... Referans Numaralı 300.000,00TL tutarlı teminat mektubunu haksız ve kötü niyetli olarak nakde çevirttiği için müvekkili şirketin teminat mektubundan kaynaklı 300.000,00TL tutarı ödemek zorunda kalmadığı anılan sözleşmeler veya başka bir nedene dayalı, davacının davalıya herhangi bir borcu bulunmadığı bu nedenle teminat mektubunun, 27.12.2018 tarihinde, haksız olarak nakde çevrildiğinin tespitine ve haksız olarak nakde çevrilen teminat mektup tutarı olan, 300.000,00 TL'nin 28.12.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıdan tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmektedir.Davalı vekili cevap dilekçesin de özetle; Taraflar arasında 24.04.2009 tarihli Bayilik Sözleşmeleri ile başlayan bir ticari ilişki söz konusu olduğu, ..... parsel sayılı taşınmazda bulunan istasyona ilişkin olarak 25.07.2012 tarihli Protokol ve son olarak 07.12.2017 tarihli Bayilik Sözleşmesi, .... parsel sayılı taşınmazda bulunan istasyona ilişkin olarak 03.08.2012 tarihli Protokol ve son olarak 07.12.2017 tarihli Bayilik Sözleş mesi imzalandığı 25.07.2012 tarihli ve 03.08.2012 tarihli Protokollerde ......'in söz konusu gayrimenkul üzerinde 25.06.2022 - 25.10.2022 tarihine kadar geçerli kiracılık hakkı bulunduğu, Rekabet Kurumu'nun 12.03.2009 tarihinde İnternet sitesinde yayınlamış olduğu duyurusu ile 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği'nde koşulları belirtilen muafiyetten yararlanabil-mek bakımından, Taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi ve bağlantılı kredi sözleşmeleri, takım sözleşmeleri, uzun süreli kira sözleşmeleri ya da uzun süreli intifa hakkı tanıması gibi şahsi ya da ayni hakların da 5 yıllık muafiyet süresi ile uyumlu hale getirilmesi gerektiğinden, Taraflar aralarında nakit sözleşmelerin anılan gereklilik ile uyumlu hale getirilmesi hususunda serbest İradeleri ile aşağıdaki şartlarda mutabık kaldığı, Taraflar arasında mı nakit 24.04.2014 tarihli Bayilik Sözleşmesi tarafların serbest iradeleri çerçevesinde sona erdirilecek olup, yine tarafların serbest iradeleri ile azami 5 yıl süreli yeni bir bayilik sözleşmesi imzalanacaktır. ...lehine tapuda şerh edilmiş bulunan Kira Sözleşmesinin süresi de yukarıda anılan yasal düzenlemeler ile belirlenen ilkeler ve iş bu Protokol ile düzenlenen esaslar doğrultusunda Bayilik Sözleşmesi ile uyumlu hale getirileceği, anılan teminat mektubu - taraflarca imzalanmış olan Protokol, Bayilik Sözleşmesi'ne uygun olarak davacı şirketin davalı şirkete olan borcuna istinaden nakde çevrildiği davacı şirketin davalı şirketçe düzenlenen 5 adet faturayı iade etmesi borcunu ortadan kaldırma-yacağı davalı şirketçe davalı şirkete yapılan yatırımlar taraflar arasındaki ticari ilişkinin 25.06.███████.10.2022 tarihine kadar süreceği inancıyla yapıldığı, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi ve bağlantılı sözleşmelerin Rekabet Kurumu kararları gereği 5 yıllık muafiyet süresi ile uyumlu hale getirilmesi gerekmiş, davacı şirket ise taraflar arasındaki bayilik ilişkisini süresinden önce sonlandırdığı açıklanan nedenlerle davacı şirket davalı şirkete borçlu olup, 27.12.2017 vadeli ....... sıra numaralı 300.000TL bedelli Banka Teminat Mektubunun haksız yere nakde çevrildiği iddiası yersiz olduğu, bu nedenlerle yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili İstanbul Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, Zamanaşımı itirazımızın kabulü davanın usulden reddine, Yasal dayanaktan yoksun ve haksız davanın esastan reddi ile yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı yana yükletilmesine Karar verilmesi talep etmektedir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi █████/2022 tarih ve ████████ Esas- ████████ Karar sayılı kararında;"...Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; Taraflar arasında █████/2009 tarihli bayilik sözleşmeleri akabinde ... parsel sayılı taşınmazda bulunan istasyona ilişkin olarak █████/2012 tarihli Protokol ve son olarak █████/2017 tarihli Bayilik Sözleşmesi, ...... parsel sayılı taşınmazda bulunan istasyona ilişkin olarak █████/2012 tarihli Protokol ve son olarak █████/2017 tarihli Bayilik Sözleşmesi imzalandığı, sözleşmenin, sözleşme süresi ve fesih başlıklı 16. Maddesi'nin üçüncü bendi gereğince sözleşme ilişkinin her ne suretle olursa olsun sone ermesi halinde bayinin akaryakıt istasyonunu terk etmekle yükümlü olduğu hususu düzenlenmiştir. Yine taraflar arasındaki sözleşmenin tanıtma ve reklam malzemeleri başlıklı 10. Maddesinin ikinci bendinde sözleşmenin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde ariyetlerin söküm masrafları bayiye ait olmak üzere 1 ay içerisinde sağlam ve tam olarak teslim edileceği hususu düzenlenmiştir. Mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporuyla ariyetlerin ikinci el değeri tespit edilmiş olup; iş bu bedelin teminat mektubunun nakde çevrildiği tarihe uyarlanması suretiyle ve ikinci el rayiç bedeller içerisinde KDV'nin de yer aldığı hususları dikkate alınarak mükerrer KDV hesaplanmaksızın arta kalan bedel üzerinden; davanın kısmen kabulü ile; 56.788,25-TL'nin █████/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..."gerekçesi ile,

''1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE ;

56.788,25-TL'nin █████/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,'' karar verilmiş ve karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Ekonomik ömrünü tamamlamış 11 yılık kullanım sonucu işe yaramaz hale gelen ekipman-ların bilirkişilerce bildirilen bedellerini esas almak suretiyle verilen kararın hakkaniyete uygun olmadığını, davalının mahkemeye bildirdiği değerlerden bile daha yüksek değer tespit edildiğini ancak tespit edilen değerin hangi nesnel ve somut veriye dayanarak hesaplandığının bildirilmediğini, ekipmanların ekonomik ömrünü tamamlayıp tamamlamadığı, gelişen teknolojik yenilemeler sonucunda kullanım dışı kalıp kalmadıkları değerlendirilmeden afaki bir tanımlama ile bir değer bildirildiğini, yerel mahkemenin bilgisine sunalan, aynı malzemelerin bir kısmı davalı tarafından, █████/2018 tarihli ... numaralı █████/2018 tarihli ... numaralı faturalar ile tarafına fatura edildiğini, bu hususa ilişkin istinaf dilekçesi ekindeki tabloda görüleceği üzere karşılaştırma yapıldığını, ....-............-.... olmak üzere toplam 11.046,00tl olarak belirlendiğini, .....- ..&..... Malzeme Bedeli- .....olmak üzere toplam 12.068,00TL olarak belirlendiğini, ..... kullanım yoğunluğundan kaynaklı olarak tuvaletlerin ortalama 2-3 yılda bir yenilendiğini, davalı █████/2013 tarihinde yenilediğini iddia ettiği tuvaletlerin kullanılmasının üzerinden 6 yıl gibi bir süre geçmiş ve tuvaletler kullanım ömrünü tamamladığını, davacının ticari defterlerinin incelenmediğini, bu nedenle eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, davalı şirketle, dava dışı 3. kişi dahil olmak üzere toplamda 11 yıllık bir bayilik ilişkisi devam ettiğini, yatırım bedelleri ileri sürülerek teminat mektubunun paraya çevrilmesinin doğru olmadığını, ileri sürülen ve tarafına verilmeyen yatırımların varlığı kabul edilse dahi bu yatırmların, dava konusu petrol istasyonunun kurulması yönünden gerekli yatırımlar olup, sözleşme süresine bakılmaksızın sözleşme koşulları gereğince davalı tarafından yapılan yatırımları olduğunu,11 yıllık bayilik ilişkisinde yatırım bedelinden bahsetmenin mümkün olmadı ğını, bu kapsamda tüm istenilen tutarlara ilişkin şirketinin yükümlülüğü ve borcu bulunmamasına rağmen, davalı şirketin █████/2017 tarih ve .... Referans Numaralı 300.000,00TL tutarlı teminat mektubunu haksız ve kötü niyetli olarak nakte çevrildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın 1 yıllık hak zamanaşımı süresi içerisin de açılmadığını, davacı tarafından taraflar arasından akdedilen bayilik sözleşmelerinin süresinin dolması akabinde uzatılmayacağı -nın ve işletilmekte olan istasyona dair davalı şirketçe yapılmış olan yatırımların net defter değerinin çıkartılması gerektiğinin talep edilmesi üzerine, davalı ...Ş. Tarafından keşide edilen 02.04.2018 tarih ve ...yevmiye sayılı ihtarname ile ... parsel sayılı taşınmazda bulunan..... lisans numaralı .... bayi kodlu bayilik için .... A.Ş. tarafından ödendiğini yatırım tutarları, işletme yardım bedelleri ve sair ödemeler nedeniyle yasal faiz vade farkı hariç olmak üzere toplam 589.476,62TL+KDV tutarındaki, ...... parsel sayılı taşınmazda bulunan ........ lisans numaralı ..... bayi kodlu bayilik için .... A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan yatırım tutarları, işletme yardım bedelleri ve sair ödemeler nedeniyle yasal faiz vade farkı hariç olmak üzere toplam 588.521,75TL+KDV tutarındaki yatırım bakiyesi borcunun ödenmesi, 07.12.2017 tarihli ve 17.02.2017 tarihli bayilik sözleşmesinin münfesih olduğundan bahisle anılan sözleşme gereğince davacı şirkete teslim edilmiş bulunan davalı şirkete ait kurumsal kimlik giydirmenin, ariyet malzemelerinin, otomasyon sistemlerinin ve sair ekipmanın normal kullanımdan kaynaklanan yıpranmalar hariç olmak üzere davalı şirkete teslim edilmesinin ihtar edildiğini, davacı şirketçe anılan ihtarnameye .... Noterliğinden keşide edilen 06.04.2018 tarih ... yevmiye sayılı ihtarname ile verilen cevapta talep edilen yatırım bakiyesi borcunun açıklanması, bu tutarlara ilişkin davacı şirketin yükümlülüğünün bulunmadığı, ticari ilişki kapsamında verilen 300.000TL bedelli teminat mektubunun iade edilmesinin bildirildiğini, teminat mektubunun içeriği ve Protokol ve Bayilik Sözleşmesi'ne uygun olarak davacı şirketin davalı şirkete olan borcuna istinaden nakte çevrildiğini, davacı şirketin davalı müvekkil şirketçe düzenlenen 5 adet faturayı iade etmesinin borcunu ortadan kaldırmayacağını, davalı müvekkil şirketçe davacı şirkete yapılan yatırımlar taraflar arasındaki ticari ilişkinin 25.06.███████.10.2022 tarihine kadar süreceği inancıyla yapıldığını, davalı müvekkil .... A.Ş. tarafından; gerek bayilik ilişkisinin davacı şirketçe süresinden önce sona erdirilmiş olması sebebi ile söz konusu akaryakıt istasyonları için yapılmış bulunan yatırım tutarları, işletme yardım bedelleri ve sair ödemelerin kullanılamayan kısmına ilişkin bakiyesinden kaynaklanan yatırım bakiyesi borcunun tahsili gerekse davalı şirkete ait ekipman ve ariyet malzemelerinin davalı şirkete iade edilmemiş olmasından bahisle iş bu ekipmanların bedelinin tahsili için; █████/2018 tarih ve ..... seri numaralı 559.80TL bedelli ... bedeli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 965,62TL bedelli duran varlık satış bedeli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 12.845,03TL bedelli duran varlık satış bedeli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 29.603,16TL bedelli ... bedeli ve █████/2018 tarih ve ...seri numaralı 219.865,05TL bedelli kısmi yatırım bakiye bedeline ilişkin sökülemeyip davacı şirketin uhdesinde kalan ve halen davacı şirketin kullandığı tespit edilen sökülemeyen ekipmanlar için ilgili dönemdeki satış değeri hesaplanarak fatura düzenlendiği ni, yine sökülemeyen nitelikteki davacı şirketin uhdesinde kalan ve halen kullandığı tespit edilen kalıcı yatırımlara ilişkin ... faturaları ise davacı şirketin kullanımında olan istasyonlara dair yapılan kalıcı nitelikteki yatırımların davacı şirketin davalı müvekkil şirketin bayiliğini yaptığı süre ve kullanılamayan bakiye süresi dikkate alınarak kıstelyevm usulüne göre hesaplanmak suretiyle düzenlendiği ni ve teminat mektubundan mahsup edildiğini, bu durumda davalı müvekkil şirket tarafından düzenlenmiş olan faturalar ve içerikleri dikkate alındığında davacının davasının tamamen reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı şirket uhdesinde yapılan yatırımları kullanarak ticari hayatına devam ettiğinden ve yapılan yatırımların ekonomik ömrünü tamamlamadıkları tespit edilmiş olduğundan, taraflara arasında imzalanmış olan protokol ve sözleşme hükümleri gereği davacı şirketin davalı müvekkil şirket tarafından düzenlen miş faturalara itirazının haksız ve yersiz olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava; taraflar arasında akdedilen ve sürelerinin dolması sebebiyle sona eren akaryakıt bayilik sözleşmeleri kapsamında davacı tarafından davalıya verilen teminat mektubunun haksız olarak paraya çevrildiği iddiasıyla tahsil edilen bedelin istirdadı talebine ilişkindir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Taraflar arasında ..... parsel sayılı taşınmaza ilişkin en son █████/2017 tarihli "Bayilik Sözleşmesi" akdedildiği, bu sözleşmenin 16. maddesinde sözleşme süresinin bitiş tarihinin █████/2017 tarihi olarak kararlaştırıldığı, yine ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin en son █████/2017 tarihli "Bayilik Sözleş mesi" akdedildiği, bu sözleşmenin 16. maddesinde sözleşme süresinin 3 ay olarak olarak kararlaştırıldığı ve sürenin bitiş tarihinin █████/2018 tarihi olduğu, davacı tarafından davalıya gönderilen .... Noterliği'nin █████/2017 tarihli ...... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile .... sayılı taşınmaza ilişkin akaryakıt bayilik sözleşmesinin, .... Noterliği'nin █████/2018 tarihli ....... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin akaryakıt bayilik sözleşmesinin yenilenmeyeceği ve istasyon üzerinde bulunan ve taraflarca imza altına alınan demirbaşların iade alınmasını ve teslim tutanağı düzenlenmesi, teminat mektubunun ise sözleşmelerin bitim tarihi itibariyle iade edilmesinin ihtar edildiği, .... Noterliği'nin █████/2018 tarihli ......yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ... parsel sayılı taşın mazda kurulu akaryakıt istasyonlarına yapılan yatırımların neler olduğunun ayrıntılı olarak sayılmasının ve yine net defter değerlerinin taraflarına bildirilmesinin ihtar edildiği, bu ihtara cevaben davalı tarafından davacıya gönderilen .... Noterliği'nin █████/2018 tarih ve ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile yatırım tutarları ve işletme yardım bedelleri ve sair ödemeler kapsamında ... parsele ilişkin 589.476,62TL +KDV, ....... parsele ilişkin 588.521,75TL +KDV olmak üzere toplam 1.177.998,30TL +KDV yatırım bakiyesi borcunun ödenmesinin, kurumsal kimlik giydirme, ariyet malzemeleri, otomasyon sistemleri ve sair ekipmanın iadesinin talep edildiği, davacı tarafından davalıya gönderilen .... Noterliği'nin █████/2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bu bedelin kabul edilmediği, Kurumsal Kimlik Giydirme Ekipmanları ile demirbaşların davalı tarafından █████/2018 tarihinde teslim alındığı, diğer demirbaşlara ilişkin davalı tarafından █████/2018 tarih ... seri numaralı ve █████/2018 ve ... seri numaralı satış faturalarının düzenlendiği, davalı tarafından ayrıca █████/2018 tarih ve ...... seri numaralı 559,80TL tutarında ... Bedeli içerikli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 965,62TL tutarında Duran varlık ve Satış Bedeli içerikli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 12.845,03TL tutarında Duran varlık ve Satış Bedeli içerikli, █████/2018 tarih ve ... seri numaralı 29.603,16TL tutarında ... Bedeli içerikli, █████/2018 tarih ve ...... seri numaralı 219.865,05TL tutarında Kısmi Yatırım Bakiye Bedeli içerikli beş adet faturanın düzenlendiği, bu faturaların davacı tarafından .... Noterliğinin █████/2019 tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz edilerek iade edildiği, aynı faturaların davalı tarafından .... Noterliğinin █████/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tekrar gönderilmesi üzerine davacı tarafından .... Noterliğinin █████/2019 tarihli ihtarnamesi ile fatura tutarlarına ve içeriğine itiraz edilerek iade edildiği, davalı tarafından bu fatura bedellerine ilişkin ve davacıdan yatırım tutarları ve işletme yardım bedelleri adı altında alacaklı olduğu iddiasıyla teminat mektubu paraya çevrilerek tahsil edilmiştir. Taraflar arasında akdedilen sözleşmelerin 10. Maddesinde kurumsal kimlik malzemeleri ile şirketin belirleyeceği sair ilan ve reklam malzemeleri, bayiye ariyet olarak verilen gerek tanıtma ve reklam malzemeleri gerekse diğer tüm ekipman ve malzemelerin sözleşmenin herhangi bir şekilde sona ermesi halinde iş bu malzemeler tüm söküm masrafları Bayi'ye ait olmak üzere Şirketçe yapılan talebi takip eden 1 ay içinde sökülerek Şirketin tayin edeceği mahal ve şahsa tam olarak teslim edileceği hükmü düzenlenmiştir. Davacı tarafından davalıya verilen █████/2017 düzenleme █████/2018 vade tarihli teminat mektubu ile davacının davalıdan satın aldığı veya alacağı petrol ve petrol mahsülleri, madeni yağ, gresler, antifiriz, bakım malzemeleri ile sair ürünler ile kaplarının ve keza kendisine iade edilmiş ve iade edilecek olan malzemenin, aletlerin ve kapların bedellerinden ve karzen aldığı ve alacağı paralardan, Şirket'le bu tarihe kadar yaptığı ve bundan sonra yapacağı sair bütün ticari sözleşmeler, muameleler ve Şirket lehine vermiş olduğu ve vereceği kefaletlerden doğmuş ve doğacak olan borcunun azami 300.000,00 TL'sine kadarının teminat altına alındığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında Kurumsal Kimlik Giydirme Ekipmanları ile bir kısım demirbaşların davalı tarafından teslim alındığı ve sözleşmenin süre bitiminden itibaren kendiliğinden sona erdiği hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır. Bir akaryakıt istasyonunun faaliyette bulunabilmesi için yerine getirilmesi zorunlu olan, aynı zamanda dağıtıcının kendi satış kanallarının takibinde kullandığı sabit üst yapı ve altyapı niteliğindeki sabit yatırımlar, sözleşme süresince bayinin akaryakıt istasyonunda faaliyeti için gerçekleştirilmiş olup, erken fesih söz konusu olmayıp sözleşme süresi de tamamlanmış olmakla, taraflar arasında 11 yıl süren bayilik ilişkisi kapsamında davalının davacı bayiden sabit yatırım bedeli talep hakkı bulunma dığı gibi taraflar arasında, sözleşmenin süresinin tamamlanmış olmasına rağmen sabit yatırım bedelinin davalıya iade edileceğine dair bir sözleşme hükmü bulunmamaktadır. Bu nedenle davalının davacı bayiden sabit yatırım bedeli talep etmesi mümkün olmayıp, davalı tarafından davacıya düzenlenen ... Bedeli, Duran varlık ve Satış Bedeli, Kısmi Yatırım Bakiye Bedeli içerikli beş adet faturaya dayalı olarak talepte bulunamayacağından bu fatura bedellerinin davacının yatırdığı teminattan mahsup edilmesi de mümkün değildir. Yine davalı tarafından davacıdan talep edilen ... parsele ilişkin 589.476,62TL +KDV, 4456 parsele ilişkin 588.521,75TL +KDV olmak üzere toplam 1.177.998,30TL +KDV yatırım bakiyesi bedellerinin dayanağı ispat edilmediğinden söz konusu bedelleri talep hakkı bulunmamaktadır. Mahkemece bu hususlar dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi isabetli olmamış, davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmüş ve Dairemizce davalı tarafından haksız olarak nakde çevrilen teminat mektubu bedelinin davalı vekili tarafından aleyhe istinafa gelinmediğinden █████/2018 tarihin den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Dava konusu alacak icra tehdidi altında ödenme diğinden İİK'nın 72/7 maddesinden düzenlenen 1 yıllık hak düşürücü sürenin somut olayda uygulama yerinin bulunmadığı anlaşıl makla davalı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi ve davacı vekilinin istinaf sebeplerinin haklı bulunma gerekçesi karşısında davalı vekilinin istinaf sebepleri haksız bulunmuştur. Sonuç olarak, davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi gereğince esastan reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile, mahkemece deliller toplanılmış olup, yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus bulunmadığından HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, Dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davalının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ İLE,

İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../███████ tarih ve 2020/.... Esas 2022/.... Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle,

3-Davanın KABULÜ İLE 300.000,00 TL'nin █████/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

İLK DERECE MAHKEMESİ YÖNÜNDEN

4-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 20.493,00 TL karar ve ilam harcından peşin olarak yatırılan 5.123,25 TLnin mahsubu ile bakiye 15.369,75 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvuru harcı, 5.123,25 TL peşin harç, 7,80 TL vekalet harcı, 419,90 TL keşif harcı olmak üzere toplam 5.605,35 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan 7.424,80 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

7-Davalı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,

8- Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00-TL’nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

9-Davacı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, dairemiz karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 48.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

10-Bakiye gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde avansı yatıran tarafa iadesine,

İSTİNAF YÖNÜNDEN

11-Harçlar Kanunu gereğince istinaf edenler tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harçlarının hazineye gelir kaydına,

12-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince davalıdan alınması gereken 20.493,00 TL istinaf karar harcından istinaf eden davalı tarafından peşin olarak yatırılan 970,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 19.523,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

13- Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,

14-Davacı tarafından istinaf aşamasında sarf edilen 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve 550,00 TL istinaf yargılama gideri olmak üzere toplam 1.042,00 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

15-Davalı tarafından sarf edilen istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

16-Bakiye gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde avansı yatıran tarafa iadesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361/1. maddesi gereğince kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay' da temyiz yolu açık olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.