tramer yazma kaybında çarparak aracına hasara sunmuş uğramasına aracında esaskarar

Anahtar kelimeler: Tramer Yazma Kaybında Çarparak Aracına Hasara Sunmuş Uğramasına Aracında Esaskarar

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Olay tarihinde, sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plaka sayılı araç sürücüsünün, davacının ... plakalı aracına çarparak, maddi hasara uğramasına sebep olduğu, kaza neticesinde ... numaralı tramer hasar dosyası açıldığını, incelenen TRAMER kayıtlarına göre iş bu kazada, ... plakalı araç sürücüsünün trafik kazasının oluşmasında ve dolayısıyla müvekkilin aracında oluşan hasar ile buna bağlı olan araç değer kaybında 90100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, müvekkile ait aracın; ... ST 1.6 115 SPORT ACTIVE marka, 2012 model, 153.512 km'de, orijinal bir araçken, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirildiği, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarıldığı, aracın gördüğü işbu tamir/onarım/boya/parça değişimi ve TRAMER kayıtlarına işlenen hasar kaydı sebebiyle ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi bir düşüş yaşanacağının kaçınılmaz bir gerçek olduğu, Yargıtay . Hukuk Dairesi ... Es. ... Kar. sayılı kararında; “ ... araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmadığını, bu durumda mahkemece, davacı aracındaki değer kaybından, davalı sigorta şirketinin de limit dahilinde sorumlu olacağı gözetilerek “denilerek, değer kaybının Z.M.S.S Teminatı dahilinde yer aldığının açıkça belirtildiğini, bu sebeple ... plakalı aracın Z.M.M.S poliçesini tanzim eden ... Sigorta A.Ş.'nin Poliçe teminatı kapsamında, araç maliki işleten ve sürücü ile birlikte müvekkile ait araçta meydana gelen değer kaybını müteselsilen tazminle yükümlü durumda olduğu, Anayasa Mahkemesinin, 09.10.2020 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 17.07.2020 tarihli ve ... .E, ... .K sayılı kararı ile, 2918 Sayılı KTK nun 90 ve 92 maddelerindeki “Genel Şartlara” a yapılan atıf ve ibarelerin iptali üzerine Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası kapsamında meydana gelen zararın Borçlar Kanunu genel hükümlerine ve Yargıtay içtihatlarına göre hesaplanması gerektiği, Yargıtay . Hukuk Dairesi ... Es. ... Kar. sayılı ilamında; aracın hasarsız haldeki rayiç değeriyle kazadan sonraki rayiç değeri belirlenerek aracın kaza sebebiyle uğradığı değer kaybının tespit edilmesi için uzman bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi ...” denilerek, araçta meydana gelen değer kaybının tespiti için, aracın hasarsız haldeki piyasa değeri ile kazadan sonraki ikinci el piyasa değerinin tespitine yönelik bilirkişiden rapor alınması gerektiğinin belirtildiği, süreç kapsamında müvekkil adına 21.07.2025 tarihinde mail ile sigortaya başvuru yapıldığı; lakin değer kaybı bedeli hususunda anlaşma sağlanamadığı, Arabuluculuk Bürosuna yaptıkları başvurunun ise arabuluculuk bürosu tarafından 6325 sayılı Arabuluculuk Kanunun 18/a-1 fıkrası, Yargıtay . Hukuk Dairesinin ... Esas sayılı hükmü gereği reddedildiği, dava tarihinde Sayın mahkeme tarafından alınacak bilirkişi raporunda gerçek zararlarının daha fazla tespit edileceği için taleplerinin HMK 107 kapsamında bedel arttırmak ve ıslah etme hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1000,00 TL değer kaybı bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesi talebiyle iş bu davayı açtıklarını, bu nedenlerle, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; meydana gelen trafik kazası nedeniyle, 6100 sayılı HMK md 107 uyarınca, toplanacak delillere göre maddi tazminat tutarı belirlendiğinde talep artırım dilekçesi ile arttırmak üzere (fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere) müvekkile ait ... plakalı araçta meydana gelen "değer kaybı" için şimdilik 1000,00 TL maddi tazminat tutarının poliçe İimitleri aşılmamak üzere temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsili, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının, █████/2024 tarihinde meydana gelen kaza sonucu ... plakalı aracın hasara uğradığını iddia ederek ... plakalı aracın : █████/2023-█████/2024 vadeli ... numaralı KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesine istinaden şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı bedeli temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini talep ettiğini, değer kaybı zararı, aracın aldığı hasar nedeniyle oluşmayacaktır. Mağdur araçta değer kaybına konu parçalar boyasız onarım yapıldığından dolayı başvuranın değer kaybı talebi reddedildiğini, ekte sundukları hasar ekspertiz raporunda bu durumun görüleceğini, başvurucuya iletilen ret yazısının da ekte sunulduğunu, her durumda araçta bir değer kaybının meydana gelip gelmediğini söyleyebilmek için, aracın markası, modeli, trafiğe çıkış tarihi, piyasada tercih edilirliği, kilometresi, daha önce hasara uğrayıp uğramadığı, parçalarının orijinal olup olmadığı, yedek parça temin kolaylığı, dava konusu kaza sonucu hangi parçalarının değiştiği, değişen ya da tamiratı yapılan parçaların aracın değerini olumsuz yönde etkiler nitelikte olup olmadığı hususlarının hep birlikte değerlendirilerek, sonucuna göre somut ve denetlenebilir bir şekilde değer kaybının olup olmadığının belirlenmesinin gerektiğini, bu nedenlerle davacı tarafın aracında değer kaybı zararı olmadığından haksız taleplerin reddine, her halde değer kaybı bedelinin tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını, fazlaya ve faize ilişkin taleplerin reddini, ekspertiz, baro pulu ve vekalet harcı ücreti talebinin reddine, her durumda müvekkil şirketin temerrüde düşmediği dikkate alınarak müvekkil şirketin yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasını talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıya ait ... plakalı araç da meydana gelen değer kaybına ilişkin olduğu görülmüştür.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine, Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine ve Sompo Sigorta Anonim Şirketine yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu görülmüştür.

Mahkememizin █████/2025 tarihli tensip tutanağında dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiştir.

Mahkememize sunulan █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu trafik kazasında; ... Plakalı araç sürücüsü ... %100 (Yüzde Yüz) kusurlu olduğu, ... Plakalı araç sürücüsü ... kusurunun bulunmadığı, Dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 15.000,00 TL olarak hesaplandığı, bu değer kaybı bakiyesinden davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin, ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumlu olduğunu bildirir rapor sunulduğu görülmüştür.

Dava, trafik kazasından kaynaklı oluşan varsa değer kaybı bedelinin tahsiline ilişkindir. Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı bedeli gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacısı bu zarardan poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı █████/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısımları hükme esas alınmıştır.

Sigorta Şirketinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede;

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir. 2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.

Davalı sigorta şirketine yapılan başvurudan itibaren davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonunda yani █████/2025 tarihinde temerrüde düşmüş olması nedeni ile bu tarihten itibaren tazminat miktarından sorumlu olmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM

:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1- Davanın KABULÜ İLE;

- Davacının █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 15.000,00TL bakiye değer kaybı bedeli maddi zararının; DAVALI ... SİGORTA ŞİRKETİ'nden (kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.024,65-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 615,40 TL peşin harcın ve 239,09-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 170,16-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından karşılanan 615,40TL başvuru harcı, 615,40TL peşin harç, 239,09 TL ıslah harcı, 87,50TL vekalet suret harcı, 112,50TL posta ve tebligat gideri, 7.000,00TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 8.669,89 ‬‬TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

4-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 15.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda miktar itibari ile kesin olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. █████/2026

Katip Hakim