Anahtar kelimeler: Fshhmnin Kompozisyonu Çikolataşekerleme Birebir Neredeyse Taklit Türünden Açtıklarını Talepli İstemli
T.C.
İSTANBUL2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ███████DAVA
: Marka (Manevi Tazminat İstemli)DAVA TARİHİ
: █████/2015KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Manevi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili, davalı şirketin çikolata-şekerleme türünden ürün ambalajları üzerinde, müvekkilinin aynı ürünler üzerinde tescilli olan ... sayılı ... sayılı ŞEKİL ve... sayılı ÜRÜN ŞEKLİ markalarının yoğun derecede benzerlerini, müvekkilinin tescilli ŞEKİL markalarında yer alan kompozisyonu neredeyse birebir taklit etmek suretiyle ... isimli iki ayrı ambalaj kompozisyonu üzerinde kullandığını, davalıya karşı ... 4. FSHHM'nin ... esas sayılı dosya ile dava açtıklarını, karşı tarafında müvekkilinin markalarının hükümsüzlüğü talepli karşı dava açtıklarını, yapılan ilk yargılamada davalının asıl ve karşı davanın reddine karar verilmişse de Yargıtay'ca müvekkili lehine bozulduğunu, yapılan yargılama sonucunda asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine karar verildiğini, Yargıtay'ca davalının temyiz talebinin reddine karar verildiğini, davalının müvekkili aleyhine marka tecavüzü ve haksız rekabet teşkil ettiğinin yargı kararı ile de sabit olduğunu, davalı şirketin söz konusu kullanımlar neticesinde yarattığı haksız rekabet konusu ambalajlarını halihazırda kullanmaya devam ettiğini, davalı eyleminin müvekkili maddi ve manevi zarara uğrattığını iddia ederek, davalının ... ibareli ürün ambalajları ile, müvekkili aleyhine yarattığı haksız rekabet sebebiyle TTK madde 56 ve ayrıca marka tecavüzü sebebiyle markayı kullanmak yoluyla elde ettiği kazanca göre tazminat miktarının ayrı ayrı hesaplanmasına, şimdilik 1.000.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın marka tecavüzü ve haksız rekabetin işlenmeye başlandığı tarihten itibaren, merkez bankasının Türk lirasına uygulamış olduğu senelik en yüksek mevzuat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili, müvekkili şirketin ürünleri üzerinde kullanmak üzere ... tescil nolu "..." ibareli kelime markasını TPMK nezdinde tescil ettirdiğini, sonrasında bu markayı kullanacağı ambalajı da tescil ettirmek amacıyla "...+Şekil" ibareli ... sayılı dosyasıyla ...tarihinde başvuruda bulunduğunu, tescil başvurusunun davacının itirazı üzerine ...sınıftaki emtialar bakımından tescil talebinin reddine karar verildiğini, ... 4. FSHHM'de davacının açtığı davanın karar düzeltme aşamasında olduğunu, davacı şirketin tazminat taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı yanın tazminat taleplerinde kötü niyetli olduğunu, müvekkili şirketin kastı ve kötüniyet teşkil eden bir kusuru olmadığını, davacının başvuruya itirazı ve "tespit ve önleme" davası üzerine kullandığı ürün ambalajını değiştirdiğini, müvekkili şirketin markalarını tescile dayalı kullanımı için geçmişten beri özen gösterdiğini, TPMK nezdinde kelime markası olan "..." ibaresine ... sayı ile tescil ettirdiğini, müvekkilinin davacı markalarıyla iltibas yaratmak suretiyle haksız kazanç elde etmek gibi bir düşüncesinin olmadığını, davacının kötüniyet iddiasının, maddi ve manevi tazminat taleplerinin dayanaksız olduğunu belirterek, öncelikle davanın zamanaşımına uğramış olması yönünden usulden, ve esastan reddini talep etmiştir.Mahkememizin 20.06.2019 tarihli ... E.- ... K.sayılı kararıyla; "Her ne kadar davalı taraf zamanaşımı itirazında bulunmuşsa da, tazminat taleplerinin kesinleşmiş mahkeme kararına dayalı oluşu nedeniyle ve zamanaşımının davacının, zarar verenle birlikte zararı öğrenmesinden itibaren başlayacak oluşu ile davalının eyleminin aynı zamanda marka hakkına tecavüz suçu oluşturmasından dolayı ceza zamanaşımının da somut olayda uygulama yerinin bulunduğu kabul edilerek, zamanaşımı itirazı yerinde görülmediği...Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; vaki ihlalin hangi süre ile yapıldığının belli olmaması ve davalıya ait kayıtların usulüne uygun olarak tutulmaması bir kısım kayıtların ise incelenememesi sebebiyle, zarar miktarı net tespit edilemediğinden BK.nun 50 ve 51. Maddeleri kapsamında zararın takdiren belirlenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmış, davaya dayanak kararın kesinleşme sonrası dönem yönünden tecavüz ve haksız rekabet iddialarının ayrıca tespiti gerek ise de emsal nitelikte yukarıda izahı yapılan karardaki tespitler ve yargıtay onaması dikkate alınarak, davalı kayıtlarında davaya konu ürün satışlarının sonraki dönemde de sürdüğü, davalının tecavüze ilişkin olarak bunun ortadan kaldırıldığı ya da son verildiğinin iddia olunmadığı gibi 2009 yılına kadar da kayıtlarda ürün satışının tespit edildiği, davalının itirazlarının dava tarihinden geriye doğru iki yıllık süreyi aşan dönemlere ilişkin olduğu, bu itirazlarının da ayrıca izah olunduğu üzere yerinde olmadığı, her ne kadar davacı hesaplamalar yönünden itirazlarını sürdürmüş ve net kazanç üzerinden yapılan hesaplamaya yönelik itirazları yerinde ise de yapılacak olan incelemenin yargılama safahati de gözetildiğinde esasa etkili olmayacağı bu hususların tazminatın takdiri yönünden ele alınması gerektiği göz önünde bulundurularak, tarafların ticari kapasiteleri, iş ve işlem büyüklükleri, tecavüzün ve haksız rekabetin ağırlığı ve dosya kapsamına göre 750.000,00 TL maddi tazminatın makul ve yerinde olduğu kanaatiyle takdiren belirlenen bu miktar üzerinden maddi tazminat talebinin kabulü ile tecavüz tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar vermek gerektiği..." gerekçesiyle; Davacının maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE, takdiren 750.000,00 TL'nin █████/2009 tarihinden itibaren en yüksek yıllık mevduat faiz oranı üzerinden işleyecek faiz oranı üzerinden davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,-Davacının manevi tazminat davasının KABULÜ İLE 100.000,00 TL'nin █████/2006 tarihinden itibaren en yüksek yıllık mevduat faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, mahkememizce verilen karara karşı İstinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi'nin █████/2022 Tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile; "556 Sayılı KHK 61/A maddesinde █████/2009 tarihli 5833 Sayılı Yasa ile değişiklik yapılarak markaya tecavüz fiilinin " bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır" hükmü gereğince █████/2009 tarihinden sonraki filler yönünden uzamış ceza zamanaşımının uygulanacağı ve TCK 66/1-e maddesi gereğince sekiz yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu ve dava tarihine kadar 8 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı kanaatine varılmıştır. █████/2006 tarihinden Dairemizin kararında tespiti yapılan █████/2009 tarihine kadarki, markaya tecavüz ve haksız rekabet fiilinden kaynaklanan tazminat hakkı zamanaşımına uğradığından, mahkemece █████/2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti ile, gerçekleşmişse ihlal süresinin de gözetilerek, davacının seçim hakkını 556 Sayılı KHK 66/2-b maddesine göre kullandığı gözetilerek maddi tazminat hesabının yapılması ve manevi tazminata hükmedilmesi gerekmektedir. Mahkeme kararının gerekçesinde; "..davalının tecavüze ilişkin olarak bunun ortadan kaldırıldığı ya da son verildiğinin iddia olunmadığı.." açıklanmışsa da, davalı tarafça cevap dilekçesinde, müvekkilinin ürün ambalajını değiştirdiğini ileri sürdüğü anlaşıldığından, ambalajın aynen kullanılmaya devam edilerek, markaya tecavüz ve haksız rekabet edildiğini, ispat yükü davacıda olup mahkeme gerekçesi yerinde değildir.Davacı vekilinin replik dilekçesinde davalının tecavüzünün devam ettiğine yönelik delilleri ile CD kayıtlarının sunulduğu anlaşılmakla, sunulan delillerin bilişim uzmanı bilirkişinin de bulunduğu heyet tarafından incelenerek, davalının █████/2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabet fiilinin devam edip etmediğinin değerlendirilmesi, markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti halinde, tespit edilen ihlal süresi ve tarafların önceki hesaplamalara itirazları dikkate alınarak 556 Sayılı KHK 66/2-b maddesine göre maddi tazminat ve manevi tazminat talebinin değerlendirilerek karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi yerinde görülmemiştir. Açıklanan gerekçe ile davalı vekilinin sair istinaf sebepleri bu aşamada incelenmeksizin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, mahkeme kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın yargılamaya devam edilmek üzere mahkemesine gönderilmesine..." yönünde karar verilerek mahkememiz kararı kaldırılmıştır.İstinaf kaldırma ilamı doğrultusunda yargılama devam olunmuş, bilirkişi raporları alınmıştır.İstinaf kaldırma ilamı sonrasıMahkememizin █████/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "...EK-1 olarak CD içerisinde Vimeo isimli video platformunda ... adresli videonun bulunduğu, video adının “...” olduğu, videonun Vimeo isimli video platformuna 21.11.2008 tarihinde yüklenmiş olduğu, video açıklamasında “..." adlı yarışmada 1.lik ödülü kazanan, müziği ve oyunculuğu ..., yönetmenliği ... tarafından yapılan reklam filmi.” yazılı olduğu, EK-2 deki CD içerisinde “...”, “...” ve “...” şeklinde 3 adet videonun yer aldığı, video içeriklerinde herhangi bir tarihsel ibareye rastlanmadığı, videonun CDlere 7 Mart 2016 tarihinde yazılmış oldukları, dosyada mevcut deliller ile sınırlı olarak yapılan incelemede davacı tarafından EK-1 olarak sunulan CD içeriğinde yer alan videonun ve EK-2 olarak sunulan CD içeriğinde yer alan 3 adet videonun 21.01.2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabetgerçekleştirmediği, BAM kararında 21.01.2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti ve var ise tazminat miktarının hesaplanması gerektiği belirtilmiş olsa da bu hesaplamaya ilişkin 2009 sonrası dönemler için dosyada herhangi bir mali veri bulunmamakla beraber heyetimize yerinde inceleme yetkisi de verilmediğinden inceleme dosya üzerindentamamlanmak durumunda olması nedeniyle maddi tazminatın bu koşullar altında hesaplanamadığı..." yönünde görüş ve kanaate ulaşıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizin █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda; "...Bilişim Yönünden Sonuç Olarak: Davacı tarafından dosyaya sunulan CD içeriğine (EK1) ait inceleme ve değerlendirme: Davacı tarafından dosyaya sunulan ‘...’ isimli videonun, 58 saniye uzunluğunda ve içeriğinde birçok yerde ‘Nutymax’ ibareli metin ve görsellerin yer aldığı bir reklam videosu olduğu görülmüştür. ...uzantılı URL adresinin yayında olmadığı tespit edilmiştir. ...uzantılı URL adresinde yapılan incelemede; Videonun paylaşımının yapıldığı hesap adının ..., Paylaşımın adının “...”, Videonun 21 Kasım 2008 tarihinde siteye yüklendiği, Paylaşım içeriğinde “ ... “ etiket ve ibarelerinin yer aldığı tespit edilmiştir. Davacı tarafından dosyaya sunulan CD içeriğine (EK2) ait inceleme ve değerlendirme: Yapılan incelemede CD içerisinde aşağıdaki üç adet video dosyasının bulunduğu görülmüştür.“...”“...” “...”Video dosyalarının CD’lere 7 Mart 2016 tarihinde yazıldığına ilişkin kayıt bilgileri tespit edilmiştir. Dosyaya Sunulan Linkler Üzerinde Yapılan İnceleme: ... uzantılı URL adresinin hali hazırdayayında olmadığı tespit edilmiştir..... uzantılı URL adresinde yer alan ‘Sinsi Reklam’ başlıklı paylaşımın, ... isimli gönderici tarafından 30 Mart 2009 tarihinde blogda yayımlandığı, paylaşım içeriğinde “...” ibaresinin yer aldığı tespit edilmiştir. ... uzantılı URL adresinin hâlihazırda yayında olmadığı görülmüştür. ... -..uzantılı URL adresinin web arşiv kaydının olmadığı görülmüştür. ... Arama motoru üzerinde yapılan sorgulama: ... uzantılı URL adresinde yer alan haberin erişilebilir en eski web arşiv kaydı incelendiğinde, ilgili içeriğin siteye 23.02.2011 tarihinde yüklendiği, haber içeriğinde “...” isimli ibarenin ve ürün görselinin yer aldığı görülmüştür. Hukuki Yönden Sonuç Olarak: İnternette 21.01.2009 tarihinden sonra da eski ambalajın yer aldığı ürün kullanımlarının olduğu, ancak bu kullanımların üçüncü şahıslara ait kullanımlar oldukları, Mali Yönden Sonuç Olarak: İncelemeye dair dönemlerin zamanaşımı sürelerinin dolması nedeni ile belge sunulamadığındaneski bilirkişi raporlarına ek olacak şekilde yeni bir maddi hesaplama yapılamadığı..." yönünde görüş ve kanaate ulaşıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizin █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "...Dava konusu görsellerin karşılaştırmalı analizi sonucunda; davalının kullanım şeklinin nihai tüketiciler nezdinde karşılaştırmaya sebebiyet vereceğini, nihai tüketiciler nezdindegerek malların gerekse müteşebbisinin kaynağı açısından yanlış kanaatler uyandırabileceği ve ürünlerin aynı işletmede piyasaya sürüldükleri yönünde çağrışım yapılabileceğini veya ürünleri sunanlar arasında idari veya ekonomik bağlılık (yetkili bayii) bulunduğu intibası yaratacağı dolayısıyla bu eylemin hem marka hakkına tecavüz hem de 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 54/1-2 ve 55. maddeleri kapsamında haksız rekabet fiili oluşturduğu, dosya münderecatında mevcut veriler çerçevesinde tazminat hesabı yapılamayacağı, davalıya ilişkin ticari defter ve belgelerin dosyaya celbi ya da yerinde inceleme görevlendirmesi maddi tazminat hesabı yapılabileceği..." yönünde görüş ve kanaate ulaşıldığı anlaşılmıştır.Dosya içerisinde bulunan Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen cevabi yazının incelenmesinde; ... tescil nolu markanın sahibinin ...olduğu ve ...sınıf emtialarında tescilli olduğu,... tescil nolu markanın sahibinin ...olduğu ve ....sınıf emtialarında tescilli olduğu, ... tescil nolu markanın sahibinin ...olduğu ve ....sınıf emtialarında tescilli olduğu anlaşılmıştır.G E R E K Ç E
:İstinaf kaldırma ilamında kaldırma konusu dışındaki hususların kesin nitelikte olduğu anlaşılmakla, yalnızca İstinaf kaldırma ilamında işaret edilen eksiklikler giderilmiş ve bu doğrultuda değerlendirmeler yapılmıştır.İstinaf kaldırma ilamı sonrası, belirtildiği üzere davacı vekilinin replik dilekçesinde ileri sürdüğü davalının tecavüzünün devam ettiğine yönelik delilleri ile CD kayıtları bilişim uzmanı bilirkişinin de bulunduğu heyet tarafından incelenmiştir.Bu doğrultuda ;Davacı tarafından sunulan EK-1'deki CD içerisinde yer alan videonun video adının “...” olduğu, videonun Vimeo isimli video platformuna 21.11.2008 tarihinde yüklenmiş olduğu, video açıklamasında “..." adlı yarışmada 1.lik ödülü kazanan, müziği ve oyunculuğu ..., yönetmenliği ... tarafından yapılan reklam filmi.” yazılı olduğu, internet üzerinde bilirkişilerce yapılan araştırmada davalı ...’nın 2006 yılında “...” sloganıyla dava konusu “...” ibareli ürün için bir reklam filmi yarışması düzenlendiği, söz konusu videonun bu yarışmaya katılan kişiler tarafından yapıldığı ve Vimeo isimli video platformuna 21.11.2008 tarihinde aynı kişiler tarafından yüklendiği, söz konusu videonun davalı ... tarafından reklam olarak kullanılıp kullanılmadığı, kullanılsa dahi bu kullanımın 21.01.2009 tarihinden sonra gerçekleşip gerçekleşmediğine dair dosyada herhangi bir bilgi bulunmadığı, ayrıca bilirkişilerce internet üzerinde yapılan araştırmada da bu hususta bir sonuca ulaşılamadığının anlaşıldığı, EK-1 olarak sunulan CD içeriğinde yer alan videonun 21.01.2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabet gerçekleştirmediği, EK-2 deki CD içerisinde ise “...”, “...” ve “...” şeklinde 3 adet videonun yer aldığı, video içeriklerinde herhangi bir tarihsel ibareye rastlanmadığı, videonun CD'lere 7 Mart 2016 tarihinde yazılmış oldukları, video içerikleri incelendiğinde ...’nın 2006 yılında “...” sloganıyla dava konusu “...” ibareli ürün için düzenlediği reklam filmi yarışmasına ait videolar olabileceği ancak kesin bir yorum yapmanın eldeki verilerle mümkün olmadığı, videoların hangi tarihte kamuya sunulduğu ya da Şölen Çikolata tarafından kullanılıp kullanılmadığı, kullanılsa dahi bu kullanımın 21.01.2009 tarihinden sonra gerçekleşip gerçekleşmediğine dair dosyada herhangi bir bilgi bulunmadığı, EK-2 olarak sunulan CD içeriğinde yer alan 3 adet videonun 21.01.2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabet gerçekleştirmediği kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.İstinaf kaldırma ilamı çerçevesinde, kaldırma ilamında belirtildiği üzere zaman aşımı süresinin dolmadığı, davacı vekilinin replik dilekçesinde ileri sürdüğü davalının tecavüzünün devam ettiğine yönelik delilleri ile CD kayıtları bilişim uzmanı bilirkişinin de bulunduğu heyet tarafından incelenmiş, davalının █████/2009 tarihinden sonra markaya tecavüz ve haksız rekabet fiilinin devam ettiği noktasında kuşkuya mahal vermeyecek şekilde kabule yeter delillerin dosya kapsamında yer almadığı anlaşılmış, █████/2026 tarihli bilirkişi raporunun daha önce alınan raporlardaki çelişkileri ortadan kaldırdığı ve İstinaf kaldırma ilamına uygun hazırlanmış olduğu kanaatine varılmış, █████/2009 tarihinden sonra mevcut kullanımların davalıya ait olmadığı tespit olunmuş, taraflarca hazırlama ilkesine tabi davada davacı tarafça ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.HÜKÜM
: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın tümden reddine,2-Alınması gereken 732,00 TL karar harcının, peşin yatırılan 18.785,25 TL'den mahsubu ile artan 18.053,25 TL harcın talebi halinde davacıya iadesine,3-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Davalı tarafından yapılan 28,43 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden;a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen maddi tazminat talebi üzerinden hesaplanan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,b)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat talebi üzerinden hesaplanan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,6-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ...¸e-imzalıdırHakim ...¸e-imzalıdır