Anahtar kelimeler: Davalımüdahil Hazinenin Alanında İli İlçesi Müdahil Müdahiller Mahallesi Kesinlik Şartı
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi
SAYISI
: ████████ E., █████████ K.Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince müdahil Hazinenin davasının husumet yokluğundan reddine; davacı ... ve müdahiller ..., ... ve ...'in davalarının ayrı ayrı kabulüne karar verilmiştir.Kararın davalı-müdahil Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:K A R A R... ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) geçici 8. maddesi uyarınca yapılan kadastro sırasında, 1 44... parsel sayılı 994,84 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, komisyon kararı ile Hazine adına tespit edilmiş, beyanlar hanesine taşınmazın ...'ın zilyetliğinde olduğu şerhi yazılmıştır.Davacı ... vekili dava dilekçesinde, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, dava konusu 1 44... parsel sayılı taşınmazın tespitinin iptali ile müvekkili adına tescilini talep etmiştir. Yargılama sırasında Hazine vekili; dava konusu taşınmazın beyanlar hanesindeki şerhin silinmesine yönelik olarak; ..., ... ve ..., dava konusu taşınmazın babaları...'a ait olduğunu ve babalarının vefatı üzerine miras yolu ile kendilerine de kaldığını belirterek, davaya müdahil olmuşlardır.İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davacı taraf ve müdahil şahıslar lehine zilyetlikle kazanım şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle davalarının kabulüne, dava konusu ... ili ... ilçesi ... Mahallesi 1 44... nolu parselin kadastro komisyon kararının iptaliyle taşınmazın 4 pay kabul edilerek, 1 er payın ..., ..., ... ve ... adına tapuya tesciline; müdahil Hazinenin davasının husumet yokluğundan reddine karar verilmiş; hükmün, davalı-müdahil Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiş ve işbu karar, davalı-müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.Dava konusu taşınmazın bulunduğu yerde 21.02.1991 tarihinde ilân edilen orman kadastro çalışması vardır. Arazi kadastro çalışmaları ise 1972-1973 yıllarında yapılmıştır.İlk Derece Mahkemesince her ne kadar davacı taraf lehine zilyetlikle kazanım şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmak için yeterli değildir. Şöyle ki; hükme esas alınan raporda, taşınmazın üzerinde 15- 20... adet el emeği ile dikilmiş meyve ağacı bulunduğu, toprak derinliğinin 8-10 cm olduğu, 1940 tarihli uydu fotoğrafında taşınmazın tarımsal üretimde kullanıldığı, 19 70... tarihli uydu fotoğraflarında tarımsal üretimde kullanılmadığı, 1998 tarihli uydu fotoğrafında ise taşınmaz üzerinde dikili ağaçların mevcut olduğu, bahçe olarak tesis edildiği belirtilmiştir. Ne var ki; keşfin 2019 yılında yapıldığı ve taşınmazda 15-20 yaşlı meyve ağaçları bulunduğu tespit edilmesine rağmen, 1998 tarihli uydu fotoğrafında dikili olduğu belirtilen ağaçların yaşı, cinsi, kapalılık durumu üzerinde durulmamış, alınan rapora göre uzun süredir tarımsal üretimde kullanılan ve üzerinde ağaçlar olan taşınmazın toprak derinliğinin 8-10 cm olmasının nedeni açıklanmamış, ayrıca dava konusu taşınmazın komşu parsellerine ilişkin devam eden ve kesinleşmiş tespite itiraz davaları olduğu halde bunlar üzerinde de durulmamıştır.Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince öncelikle, dava konusu taşınmazın tespit dışı bırakılma nedeni Kadastro Müdürlüğünden sorularak, yöreye ait en eskisinden itibaren tüm memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ve 1/50.000 ölçekli ... ... Alan Nazım İmar Planı ilgili yerlerden getirtilmelidir.Bundan sonra mahallinde, elverdiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, taraf tanıkları, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman bir ... mühendisi bilirkişi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalı, bu keşif sırasında, dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, dava konusu taşınmazın öncesi itibariyle kime ait olduğu, kimden kime ne zaman ve ne şekilde intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ve hangi tasarruflarla zilyet edildiği, özellikle imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle oluşan çelişkilerin giderilmesine çalışılmalı; bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsellerin tespit tutanakları ve dayanaklarıyla denetlenmelidir.... mühendisi bilirkişiden, nizalı taşınmazın toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü, değerlendirme tarihi açıkça yazılmak suretiyle üzerinde bulunan ağaç türü ve yaşlarını belirten, imar-ihya gerektiren yerlerden olması halinde imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığını ve üzerindeki zilyetliğin hangi tasarruflarla sürdürüldüğünü komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı şekilde açıklayan somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan, önceki tarihli ziraatçi bilirkişi raporunu da irdeler şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, taşınmaz ile çevresinin yakın plan ve panaromik fotoğrafları çektirilip, üzerine taşınmazın sınırlarının işaretlenilmesi istenilmeli; Mahkeme hâkiminin, taşınmazın konumuna, niteliğine ve çevre parsellerle karşılaştırılmalı olarak fiziksel özelliklerine ilişkin gözlemi keşif tutanağına aynen yansıtılmalıdır.Jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiden, taşınmazın kadastro paftasındaki konumunun bilgisayar programı aracılığıyla uydu ve hava fotoğraflarına aktarılması suretiyle, hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle ve temin edilebilecek tüm hava ve uydu fotoğrafları ile memleket haritaları üzerinde de inceleme yaptırılarak, taşınmazın önceki ve şimdiki niteliği, taşınmazın taşlık-çalılık gibi imar ihyaya muhtaç olan yerlerden mi yoksa boş (hali) nitelikte mi bulunduğu, imar-ihyaya muhtaç yerlerden olması halinde imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı, ekonomik amaca uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığı ve kullanımın hangi tarihten itibaren başladığı hususlarında ayrıntılı rapor düzenlemesi istenilmelidir.Fen bilirkişisine, keşfi takibe, bilirkişi ve tanık sözlerini denetlemeye imkan verir krokili rapor düzenlettirilmeli, bundan sonra dava konusu taşınmazın öncesine ait niteliği doğru şekilde belirlenerek imar-ihya gerektiren yerlerden olması ve 1980 yılında onaylanmış 1/50.000 ölçekli ... ... Nazım İmar Planı kapsamında kalması halinde onay tarihine kadar imar-ihyasının tamamlanmış ve devamında 20 yıllık zilyetlik süresinin doldurulmuş olması; imar-ihya gerektirmeyen yerlerden olması halinde ise 20 yıllık zilyetlik süresinin tespit tarihine kadar gerçekleşmesi gerektiği göz önünde bulundurularak ve komşu taşınmazlara ilişkin devam eden kesinleşmiş davalar da dikkate alınarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.S O N U Ç
: Açıklanan sebeplerle;Temyiz olunan, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,11.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.