ölümlüyaralanmalı eylemden hasarlanmasına alkollü çarpması araca tutulan plakalı poliçesi sürücü

Anahtar kelimeler: Ölümlüyaralanmalı Eylemden Hasarlanmasına Alkollü Çarpması Araca Tutulan Plakalı Poliçesi Sürücü

T.C.

İSTANBUL

5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████ Karar

DAVA

: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından ibraz edilen dilekçeden özetle; Davacı şirket tarafından ... No.lu Trafik Sigortası poliçesi ile sigorta edilen ve davalının maliki olduğu ... plakalı aracın 28.08.2022 tarihinde 8/8 kusurlu olarak alkollü sürücü ... sevk ve idaresinde iken ... plakalı araca çarpması sonucu ... plakalı aracın hasarlanmasına ve ... ve ...'ın yaralanmalarına sebebiyet verdiğini, dava konusu kaza sebebiyle tutulan Ölümlü/Yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre, ... plakalı aracın olayda 8/8 kusurlu ve sürücüsünün alkollü olduğunu, söz konusu kaza sebebiyle müvekkili şirketin; ... plakalı araç malikine 04.11.2022 tarihinde 51.700.-TL Hasar Tazminatı ödediğini, 51.700-TL davalı tarafından müvekkili şirkete ödendiğinden icra dosyasındaki takip ve talep miktarına dahil olmadığını, ... plakalı aracın maliki müvekkili şirket tarafından kendisine ödenen hasar tazminatını yeterli görmediğinden, müvekkili şirkete 10. Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyası ile tazminat davası açtığını, dava neticesinde müvekkili şirketin bakiye hasar tazminatı ödemesine karar verildiğini, verilen kararın ... İcra Md. ... E. sayılı dosyası ile yapılan icra takibine konulması sebebiyle müvekkili şirketin bu icra dosyasına 19.04.2024 tarihinde 86.129.31-TL ödeme yaptığını, müvekkili şirket tarafından ... plakalı araç malikine icra dosyasına yapılan 86.129.31-TL bakiye Hasar Tazminatı ödemesinde, Mahkeme Dosyası ve İcra Takip Dosyası Vekalet Ücretleri toplamı olan 26.685.54-TL üzerinden yasal zorunluluk olarak kesilmesi gereken ve devlete ödenmek üzere Stopaj Kesintisi (4.447.59-TL) ve KDV. Tevkifatı Kesintisi (2.223.80-TL) yapılarak ödeme yapıldığını, bu nedenle müvekkili şirketin yaptığı ödeme Banka dekontunda ve Tahsilat Makbuzunda 79.457.92-TL olarak görülmektedir.) kazada yaralanan ...'a ise, müvekkili şirket ile ... arasında yapılan Arabuluculuk görüşmeleri sonucu varılan anlaşma Tutanağı 07.08.2023 tarihinde toplam 127.000-TL tazminat ödendiğini, (... vekiline ödenen 17.000-TL vekalet ücretinden Vergi Kanunundaki düzenleme sebebiyle devlete ödenmek üzere 2.833.33-TL Stopaj Kesintisi ve 1.416.67-TL KDV. Tevkifatı Kesintisi düşülerek ödendiğini, bu nedenle dosyaya sunduğumuz dekontta 12.750-TL olarak göründüğünü, Kazada yaralanan ...'a ise, müvekkil şirket ile ... arasında yapılan Arabuluculuk görüşmeleri sonucu varılan anlaşma Tutanağı 07.08.2023 tarihinde toplam 375.000-TL tazminat ödendiğini, (... vekiline ödenen 48.000-TL vekalet ücretinden Vergi Kanunundaki düzenleme sebebiyle devlete ödenmek üzere 8.000-TL Stopaj Kesintisi ve 4.000-TL KDV. Tevkifatı Kesintisi düşülerek ödenmiştir. Bu nedenle dosyaya sunduğumuz dekontta 12.750-TL olarak göründüğünü, dava konusu kaza sebebiyle müvekkil şirket tarafından ... plakalı araç malikine 51.700-TL ve 86.129.31-TL Tazminat, ...'a 127.000-TL tazminat, ...'a ise, 375.000-TL tazminat ödendiğini, ancak ... plakalı araç malikine ödenen 51.700-TL tazminat davalıdan takip öncesi tahsil edildiğinden icra takibine ve işbu davaya konu edilmediğini, müvekkili şirkete sigortalı ve davalının maliki olduğu ... plakalı aracın söz konusu kazada sürücüsü alkollü olduğundan, müvekkil şirketin Trafik Sigorta poliçesi Genel Şartları B/4c'ye göre, sigortalıya/sigorta ettirene rücu hakkı bulunduğunu, müvekkili şirketin, Trafik Sigorta poliçesi Genel Şartları B/4c bendi hükmüne göre; yaptığı ödemeler nedeni ile kendi sigortalısına rücu hakkı bulunduğundan ... İcra Md. ... E. Sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlattığını, davalının yapılan icra takibine itiraz etmesi ile takibin durduğunu, davalı, icra dosyasına yetki itirazında bulunmuş ise de; dava konusu kaza ... ilçesinde meydana geldiğini, HMK. Md./16 gereği hem haksız fiilin hem de zararın meydana geldiği yer ... ilçesi olduğundan yetkili icra dairesi ... İcra Md. Olduğunu, bu nedenle usulüne de uygun olmayan davalının yetki itirazının reddi gerektiğini, arabuluculuk başvurusu anlaşmazlık ile sonuçlandığını, bu sebeplerle davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamını, davalının kötü niyetli itirazı sebebiyle aleyhlerine %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; haksız, hukuki dayanaktan yoksun ve ispatlanamamış iddialara dayanan bu davanın reddi gerektiğini, müvekkiline isnat edilen kusur, alkol etkisi ve zarar iddialarının soyut varsayımlara dayandığını; davacı tarafın, ispat yükü altında olmasına rağmen alacak miktarını somut, tartışmasız ve likit hale getiremediğini, herhangi bir belgeye dayanmadan başlatılan ilamsız icra takibine yapılan haklı itirazın, açıkça bir savunma hakkının kullanımı olduğunu, bu sebeple icra inkar tazminatına hükmedilmesi bir yana, davacının bu taleple mahkemeyi meşgul etmesi dahi iyi niyetten uzak olduğunu, kaza tespit tutanağının bağlayıcı nitelikte olmaması, alkol iddiasının bilimsel verilerle desteklenmemesi, ödeme tutarlarının müvekkilinin sorumluluğu dışında gelişmesi ve davacı tarafın özen yükümlülüğüne aykırı davranarak eksik/denetimsiz ödeme yapmış olması, müvekkilini sorumlu kılmaya yetmeyeceğini, bu itibarla; haksız ve yersiz açılan bu davanın reddini, müvekkili aleyhine talep edilen icra inkar tazminatının tümden reddini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava itirazın iptali davasıdır.

Davacı taraf, davalının maliki olduğu ... plakalı aracı ... poliçesi ile sigortaladığını davalıya ait aracın alkollü olan dava dışı ... sevk ve idaresindeyken █████/2022 tarihinde ... plakalı araca çarpması neticesinde ... plakalı araçta bulunan ... ve ...'ın yaralanmasına sebebiyet verildiğini, ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E sayılı dosyası ile bakiye hasar tazminatı ödemesine karar verilmesi sebebiyle ... plakalı araç malikine 86.129,31 TL ödeme yapıldığını, ayrıca arabuluculuk görüşmelerinde kazada yaralanan ...'a 127.000,00 TL, ...'a ise 375.000,00 TL ödeme yapıldığını, ... plakalı aracın sürücüsü alkollü olduğundan bu tazminatların rücüen tahsili için davalı aleyhine ... icra müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını davalının bu takibe itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep etmiştir.

... icra müdürlüğünün ... E sayılı dosyasının incelenmesinde alacaklının dosyamız davacısı ... Sigorta A.Ş, borçlunun dosyamız davalısı ...olduğu alacak kalemlerinin Davacı şirkete Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı ve borçlunun maliki olduğu ... plakalı araç, 28.08.2022 tarihinde %100 kusurlu ALKOLLÜ sürücü ... sevk ve idaresinde iken ... plakalı araç ile karıştığı kazada ..., ..., .... Ve ... yaralanması nedeniyle müvekkil şirket tarafından ödenen Maddi Tazminatların T.S.G.Ş. B.4/c gereğince rücuen borçludan tahsili talebine ilişkin asıl alacak ve takip öncesi faiz olmak üzere 625.639,16 TL olduğu görülmüştür.

Davalı taraf ... plakalı aracın sürücüsü ...'in alkollü olduğunun ispat edilemediğini, rücü şartlarının oluşmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Bir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. Her iki taraf da ispat yükünün kime düştüğünü gözetmeden delil göstermişler ise bu halde hâkimin ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmasına gerek yoktur. Çünkü hâkim, ilk önce tarafların gösterdikleri delilleri incelemekle yükümlüdür. İki tarafın (veya bir tarafın) gösterdiği deliller ile davaya ilişkin bütün çekişmeli olgular aydınlanmış ise yine ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmakta bir yarar yoktur. Buna karşılık, gösterilen delillerin hâkime dava hakkında tam bir kanaat vermemesi halinde, ispat yükünün hangi tarafa düştüğünün tespit edilmesinde yarar vardır.

Delillerin davayı etkileyecek çekişmeli hususlarda gösterileceği ve ispat faaliyetinin çekişmeli vakıalar için söz konusu olduğu hususu göz önünde bulundurulmalıdır ( 6100 sayılı HMK m.187/1). TMK 6. maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." denilmiştir. HMK'nun "İspat yükü" başlıklı 190. maddesinde ise bu düzenlemeye paralel bir düzenleme getirilmiştir. Anılan maddede "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." denilmiştir.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Kendisine ispat yükünün düştüğü taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır.

Somut olayda davacı taraf ... sigortaladığı araç sürücüsünün alkollü araç kullandığını, 3. Kişilere ödediği tazminatları ... genel şartlarınını ihlali sebebiyle davalıdan talep edebileceğini ispatlamak durumundadır.

Dosya 1 Nörolog Doktor, 1 Sigorta , 1 Aktüerya ve 1 Makina Mühendisi bilirkişisinden oluşacak heyete tevdi edilerek dosya kapsamında davacının ödemiş olduğu tazminatın davalıdan rücuen talep edip edemeyeceğini kazada ki kusur oranları ve kaza tespit tutanağıda değerlendirilerek alkolün kazaya etkisinin olup olmadığı, davacının davalı aleyhine başlatmış olduğu icra takibinde haklı olup olmadığı noktasında rapor sunmaları istenilmiş, bilirkişi heyetinin dosyaya sunduğu raporda; T kavşağa hatalı ve kontrolsüz şekilde giriş yapan sürücü ... idaresindeki ... plakalı minibüs, kazanın meydana gelmesinde asli ve belirleyici etken olduğu. Bu nedenle söz konusu sürücünün %100 oranında asli kusurlu bulunduğu, Ana yol üzerinde seyreden sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobile kusur atfedilmesini gerektirecek teknik bir ihlal bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Sürücü ...'in, dosya muhteviyatına sunulan bilgi, belge ve dokümanların incelenmesinden; 28.08.2022 da saat:16.00 da meydana gelen kazadan sonra alkolmetre ile yapılan ölçümde kaza tespit tutanağında 1.91 promil alkollü olduğu tespit edilmiş ve kayıt altına alınmıştır.

Olayda 1.91 promil alkollü olan ...'in karıştığı kazanın oluş şartları dikkate alındığında, minibüs sürücüsünün alkol etkisiyle güvenli sürüş yeteneğini kaybederek toprak yoldan aniden ana caddeye kontrolsüz çıkarak, kontrolu kaybederek kendi şeridinde seyir halinde olan araca çarpıp maddi hasarlı yaralanmalı kaza oluşumuna sebep olduğu :sonuc olarak dava konusu trafik kazasının nörolojik açıdan münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiği kanaatine varılmıştır.

... için aktüerya hesabında davalının kusuru dikkate alınarak 91.822,59 TL sürekli iş göremezlik 16.501,02 TL geçici iş göremezlik ve 5.004,00 TL bakıcı gideri, ... için 22.001,36 TL geçici iş göremezlik, 213.265,19 TL sürekli iş göremezlik ve 5.004,00 TL bakıcı gideri tazminatı hesaplanmıştır ve bilirkişi raporunun netice kısmında Teknik değerleme yönünden, kazaya sebebiyet veren sürücünün, kazanın meydana gelmesinde asli ve belirleyici etken olduğu. Bu nedenle söz konusu sürücünün %100 oranında asli kusurlu olduğu,Kazanın salt alkol etkisiyle oluştuğu, Davacı ... Sigorta Şirketi tüm edimlerini yerine getirmiş olup; rücu hakkının var olduğu yönünde rapor ibraz edilmiştir.

Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları B.4. Maddesinde Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. Hükmü bulunmakta olup B.4.c maddesinde; Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararları sigortacının ödediği tazminatı sigortalısına rücü edebileceği hüküm altına alınmıştır.

Kaza tutanağının incelenmesinde davalının maliki olduğu araç sürücüsünün a1.91 promil alkollü olduğu tespit edilmiş olup davalı taraf bunun aksini iddia etsede bu iddiasını ispatlar delil sunamamıştır. Bu sebeple sigortanın davalıya rücu hakkının bulunduğu kanaatine varılmıştır.

Davacının rücuen tahsilini talep ettiği alacak kalemlerinin incelenmesinde alacağın bir tanesinin mahkeme ilamına dayandığı anlaşılmış ve bu alacağın ödenmemesi yönünde davacı sigortanın yapabileceği bir durum bulunmamaktadır.

Davacının ... ve ... için yapmış olduğu ödemeler ve dosyaya aktüer bilirkişinin sunduğu raporun incelenmesinde davacının ... ve ... ile arabuluculuk neticesinde anlaşarak davalıyı daha fazla bir tazminattan kurtardığı ve davacının esasen davalı lehine hareket yaptığı, davacının bu kişilere ödediği tazminatların aktüer bilirkişi hesabına göre olaydaki kusyr durumlarına göre olaya uygun ve makül olduğu anlaşılmakla davanın kabulü ile, Davalının ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının iptaline, takibin 588.129,31 TL asıl alacak, 37.509,85 TL işlemiş faiz olmak üzere 625.639,16 TL üzerinden devamına, asıl alacak 588.129,31 TL'ye takip tarihinden itibaren adi kanuni faiz uygulanmasına, alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın KABULÜ ile, Davalının ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının İPTALİNE, takibin 588.129,31 TL asıl alacak, 37.509,85 TL işlemiş faiz olmak üzere 625.639,16 TL üzerinden devamına, asıl alacak 588.129,31 TL'ye takip tarihinden itibaren adi kanuni faiz uygulanmasına, alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine

2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 42.737,41TL karar harcından peşin alınan 7.556,16 TL'nin mahsubu ile bakiye 35.181,25 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan 615,40TL başvurma harcı ve 7.556,16TL peşin harç bedelinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 26.297,50TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

5-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 99.845,87 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

6-Arabuluculuk ücreti olan 4.600,00 TL bedelin davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,

7-Bakiye gider avansının HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026

Katip

e-imzalıdır

Hakim

e-imzalıdır