satımlar yazma amerikan dolar satımdan tekliflerinin sunmuş esaskarar satışlar satışların

Anahtar kelimeler: Satımlar Yazma Amerikan Dolar Satımdan Tekliflerinin Sunmuş Esaskarar Satışlar Satışların

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinden özetle; Müvekkili ile karşı taraf şirket arasında 6098 sayılı Kanunun 1.maddesi anlamında, satış tekliflerinin karşı tarafın imzalı onaylanması yolu ile aynı kanunun 14.maddesine uygun olarak yazılı sözleşmeler kurulduğunu, iş sözleşmelerde dolar üzerinden yapılan satışlar olduğu gibi TL üzerinde de yapılan satışların bulunduğunu, taraflar arasında bu sözleşmelere uygun olarak yapılan ticari alım satımlar sonrasında karşı tarafın 7.994,97-USD (Amerikan Doları) ve 3.000,00-TL'sı müvekkile cari borcu bulunduğunu, cari borcun ana nedeni olarak karşı taraf şirketin ödemesini TL cinsinden vadeli çek ile yapması sonucu çekin tahsil edildiği güne ait TCMB döviz kurunun sözleşme gereği esas alınması olduğu görüldüğünü, bilirkişi incelemesi vasıtasıyla ayrıntılı tespitini talep ettiklerini, karşı tarafa borcu bulunduğu .noterliğinin █████/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, karşı tarafça Karşıyaka . Noterliğinin 21.05.2024 tarihli ... yevmiye no.lu cevabi ihtarnamesi ile borcunun olmadığı bildirildiğini, karşı taraf şirket temerrüde düştüğünü, Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, sözleşmeler gereği ödenmesi gereken para borçlarının ifa yerinin alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yeri olmasına dair TBK 89/1 hükmüne uygun olarak yetkili, Konya Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru no.lu, ... arabuluculuk dosya numarasında kayıtlı 23.08.2024 tarihli tutanaktan ile belirli olduğu üzere arabuluculuk faaliyeti anlaşamama ile neticelendiğini, tüm bu nedenlerle karşı tarafın 7.994,97-USD (Amerikan Doları) ve 3.000,00-TL'sı müvekkile cari borcu bulunduğunun tespiti ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00-USD (Amerikan Dolarının) temerrüt tarihinden itibaren işleyecek Devlet bankalarının 1 yıl vadeli Amerikan Doları mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi, 100,00-TL'sinin temerrüt faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalı karşı taraftan tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini, dava ve talep etmiştir.

Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; işbu yargılamada mahkemenin yetkisine ayrıca ve açıkça itiraz ettiklerini, müvekkili şirketin faaliyet göstermiş olduğu Ticaret Sicil dosyasında da kayıtlı olan adresi "... mh ... Sk No:61/2 İç Kapı no... Torbalı İzmir" olduğunu, taraflar arasında HMK 17.maddesi gereği herhangi bir yetki sözleşmesi imzalanmadığını, 6100 Sayılı HMK'nun 6.maddesinde “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri Mahkemesidir. " hükmü bulunduğunu, müvekkilinin adresinin bulunduğu Torbalı Mahkemelerinin görevli olması mahkemesinin yetkisizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, taraflar arasında vade farkı uygulanacağına dair bir sözleşme olmadığı gibi ticari ilişkide böyle bir teamül de bulunmadığını, davacı yanın dosyaya sunduğu üzerinde "Satış teklifi" yazılı belgelerin taraflar arasında vade farkı uygulanacağına dair kurulmuş bir sözleşme olarak yorumlanamayacağının açık olduğunu, bu belgelerdeki müvekkili şirketin ünvanının yer aldığı kaşe üzerindeki imza şirketi temsile yetkili tek kişi olan Bedri Toplu'ya ait olmadığını, bu husus Sayın mahkemece gerekli görülmesi halinde belge asılları üzerinde yapılacak imza incelemesi sonucunda ortaya çıkacağını, dolayısıyla 6098 Sayılı Kanunun 14.maddesi gereği sözleşme kabul edilebilecek bir belgeden söz etmek söz konusu olmadığını, kaldı ki bu sebeple mahkemece davacının var olduğunu iddia ettiği sözleşmenin suretini sunmak üzere 27.09.2024 tarihli tensip zaptının 11 no'lu bendinde süre verildiğini, davacının ihtarname ile müvekkili temerrüde düşürdüğünü iddiasının yasal dayanağı bulunmadığını, davacı şirketin çekmiş olduğu Konya .Noterliğinin 20.05.2024 tarih, ... yevmiye no'lu ihtarnamesine Karşıyaka .Noterliğinin 21.05.2024 tarih, ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile cevap verilmiş, vade farkının müvekkil şirket tarafından kabul edilmediği bildirildiğini, ihtarname ve teblliğ şerhine dair suretinin dilekçe ekinde sunulduğunu, müvekkili şirketin almış olduğu etmianın bedelinin eksiksiz ödediğini, davacı firmaya hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkili şirketin defterlerinde yaptırılacak bilirkişi incelemesi sonucunda bu gerçeğin hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya çıkacağını, taraflar arasındaki ticari ilişkinin dövizle sözleşme yasağı kapsamında olduğunu, dava dilekçesinin ekinde sunulu faturalardan görüleceği üzere müvekkili davacı şirketten siyah saç tedarik ettiğini, söz konusu saç müvekkilin talep ettiği kalınlıkta, genişlikte üretilmiş olup taraflar arasında eser sözleşmesi söz konusu olduğunu, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, 28/2/2024 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Türk Parasını Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ (Tebliğ No... ) de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No: ... ) altı yıldır uygulanmakta olup taraflar arasındaki eser sözleşmesi dövizle sözleşe yasağının istisnalarından olmadığını, bu yasağa rağmen sözleşmenin akdedilmesi, sözleşmeyi tümden hükümsüz hale getirmemekle birlikte davacının dövize endeksli ödeme istemini usul ve yasaya aykırı kıldığını, davacının bunun bilinciyle ihtarnamede bildirmiş oldukları net alacak kalemlerine karşılık kısmi dava yoluna başvurduğunu, tüm bu nedenlerle mahkemenin yetkisizliğine dosyanın yetkili İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, yetki itirazlarının kabul edilmemesi halinde, davacının haksız, mesnetsiz ve hukuka aykırı davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi kapsamında davalının davacıya borcu olup olmadığının varsa miktarının tespiti hususunda olduğu anlaşılmıştır.

Davacının ticari defterlerinin incelenmesi amacıyla Mahkememizce aldırılan SMMM bilirkişisinin █████/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; Davacı ... Ticaret limited Şirketi'nin ticari defterlerinin TTK'na göre usulüne uygun tutulduğu, açılış kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak dava konusu faturaların davacı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, taraflar arasında düzenlenen satış tekliflerinde tarafların altta imzaların olduğu teklif tutarının Amerikan doları olarak yapıldığı, ödemenin Amerikan doları olarak ya da kur esas alınarak yapılacağını, kur riskinin alacıya ait olduğu, kur farkı faturasının KDV'sinin ayrıca tahsil edileceği, TCMB döviz kurunun esas alınacağı, taraflar arasındaki anlaşmazlığın nedeninin, davacının kur farkı olarak davalının hesabına borç kaydı yaptığı tutardan kaynaklandığı, satış tekliflerinde kur farkı konusunun açıkça ifade edildiği, taraflar arasında cari hesap ilişkisi bulunduğu, █████/2024 tarihi itibariyle davacının davalıdan 281.609,23 TL alacağının olduğu rapor edilmiştir.

Davalının ticari defterlerinin incelenmesi amacıyla Mahkememizce aldırılan SMMM bilirkişisinin █████/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; Davacı firma hesaplarını döviz üzerinden takip etmiş ekstrelerini buna göre düzenlediği, sözleşmelere uygun şekilde cari hesap kayıtlarını tuttuğunu, buna karşılık davalı Mia metal ltd. Ticaretini sözleşmelere uygun şekilde tutmadığı, Türk lirası üzerinden takip ettiği, 2024 sonu itibarıyla hesap bakiyeleri sıfırdır. Bu kayıt şekli döviz bazında gerçek bakiyeyi göstermediği, dolayısıyla davacı firmanın ekstresinde yer alan alacak tutarı 7997.94 USD bakiye, mevcut olduğu, firmalar dolar açısından mutabık olmadığı, mia metal limited şirketinin de döviz bazlı hesap ekstresini mahkemeye sunması gerekli olduğu, ya da ticari olarak davacı firmanın ekstresinde yer alan alacak tutarı 7997.94 USD bakiye, esas alınması gerektiği, gerek sözleşmelerin tamamı, fatura çek ödeme vd. belgelerle gerekse cari hesap ekstresinde görüldüğü üzere Davacı ... Ticaret Ltd.şti. Davalı, ... Tic.ltd.şti alacağı kayıt altında ve daha detaylı muhasebe kayıtları ile alacağını belgelediği rapor edilmiştir.

Davacının hem TL bazında hem de dolar bazında anlaşmaları olduğu iddiasını ve itirazlarını karşılayacak şekilde ticari defterlerine göre dolar bazında ödenmesi gereken varsa borç miktarının dolar bazında, TL olarak ödenmesi gerekenlerin TL bazında ayrı ayrı belirlenmesi amacıyla ek rapor aldırılmak üzere SMMM bilirkişi ... dosya yeniden tevdii edilmiş, bilirkişinin █████/2025 tarihli ek raporundan özetle; Davalı cari hesabının TL ve USD para birimi cinsinden tespiti ile ilgili olarak yapılan incelemede; █████/2025 tarihi itibariyle davalının 7.994,97 USD ve 3.000,00 TL borçlu olduğunun tespit edildiği rapor edilmiştir.

Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu █████/2025 tarihli ıslah dilekçesinden özetle; Fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak kaydı ile, dava dilekçemiz ile talep etmiş oldukları 100,00-USD (Amerikan Dolarını), 7.894,97-USD (Amerikan Doları) arttırarak 7.994,97-USD Amerikan Doları olarak, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek Devlet bankalarının 1 yıl vadeli Amerikan Doları mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi, 100,00-TL'sını 2.900,00-TL arttırarak 3.000,00-TL olarak temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalı karşı taraftan tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki ticari ilişki bulunduğu ve BK 89. Maddesi uyarınca alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olduğundan davalının yetki itirazı yerinde değildir.

Taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın taraflar arasındaki ilişki kapsamında kur farkı uygulanıp uygulanmayacağına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Davalı taraf, satış teklifi belgelerinin taraflar arasında vade farkı uygulanacağına dair kurulmuş bir sözleşme olarak yorumlanamayacağını, ayrıca bu belgelerdeki imzaların şirketi temsile yetkili kişi tarafından atılmadığını savunmuştur.

Tarafların ticari defter kayıtları ile dosyadaki tüm belgeler incelendiğinde taraflar arasında düzenlenen satış tekliflerinin sözleşme mahiyetinde olduğu, davalının bu belgelerin sözleşme mahiyetinde olmadığı yönünde savunmasının yerinde olmadığı, davalı taraf ticari defter kayıtları uyarınca da satış tekliflerindeki imzanın şirket yetkilsine ait olmadığına yönelik savunmasının kabul edilebilir olmadığı, tarafların altta imzaların olduğu teklif tutarının Amerikan doları olarak yapıldığı, ödemenin Amerikan doları olarak ya da kur esas alınarak yapılacağı, kur riskinin alıcıya ait olduğu, kur farkı faturasının KDV'sinin ayrıca tahsil edileceği, TCMB döviz kurunun esas alınacağı, taraflar arasındaki anlaşmazlığın nedeninin, davacının kur farkı olarak davalının hesabına borç kaydı yaptığı tutardan kaynaklandığı, satış tekliflerinde kur farkı konusunun açıkça ifade edildiği değerlendirilmekle davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM

:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

DAVANIN KABULÜ İLE;

1-7.994,97 USD'nin temerrüt tarihi olan █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek devlet bankalarınca Amerikan Doları para birimi üzerinden açılmış, bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-3.000,00 TL'nin temerrüt tarihi olan █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 18.882,79-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 427,60 -TL peşin harç ve 5.746,17-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 12.709,02-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Hazine tarafından karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç, 5.746,17-TL ıslah harcı, 307,00-Tl posta tebligat gideri, 7.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 60,80-TL vekalet harcı olmak üzere toplamda 13.969,17-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,,

Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. █████/2026

Katip Hakim