depremde kredinin ipoteği şahsın gayrimenkulün gayrimenkulü şubesinden şubesinin derecede gördüğünü

Anahtar kelimeler: Depremde Kredinin İpoteği Şahsın Gayrimenkulün Gayrimenkulü Şubesinden Şubesinin Derecede Gördüğünü

4. Hukuk Dairesi █████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ Esas - ████████ Karar

Mahkeme kararı davalı ... AŞ vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 23.10.2011 tarihinde meydana gelen depremde müvekkilinin maliki bulunduğu gayrimenkulün ağır derecede hasar gördüğünü, davacının, dava dışı üçüncü şahsın ... Şubesinden kullandığı kredinin teminatı olarak dava konusu taşınmaza teminat ipoteği tesis edildiğini, kredi sözleşmesi gereğince ... Şubesinin söz konusu gayrimenkulü ... Sigorta A.Ş aracılığı ile ... özel konut sigorta poliçesi kapsamında sigortalattığını, ancak özel konut sigorta poliçesinde ... sigorta bedelini belirtmiş olmasına rağmen zorunlu deprem sigortasını yaptırmadığını, özel konut sigorta poliçesinde gösterilen teminat klozlarının eksik gösterildiğini bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 80.000,00 TL maddi tazminatın 23.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davacı arasında sigorta ilişkisi bulunmadığından davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin zorunlu deprem sigortasının yaptırılması gerektiği hususunda uyarıda bulunma görevi olmadığını, davacının müvekkilinden ZDS poliçesi tanzim edilmesine dair talebi olmadığını, müvekkili tarafından ZDS poliçesinin mevcut olduğu düşüncesiyle özel konut poliçesinde DASK teminat bedelinin gösterildiğini, müvekkili tarafından poliçe düzenlenirken ilgili Bakanlığın yapı yaklaşık birim maliyetlerinin esas alındığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin ZDS poliçesi düzenletme yükümlülüğü bulunmadığını, sigortanın malik veya intifa hakkı sahibi tarafından yaptırılması gerektiğini, müvekkilinden kullanılan kredinin ticari kredi olduğunu, bu tür kredilerde koruyucu düzenleme bulunmadığını, özel konut sigortası poliçesi düzenlenirken ilgili Bakanlığın yapı yaklaşık birim maliyetlerinin esas alındığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 31.10.2013 tarihli, ███████ Esas ve ████████ Karar sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin 31.10.2013 tarihli, ███████ Esas ve ████████ Karar sayılı kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 05.12.2019 tarihli, █████████ Esas ve ██████████ Karar sayılı kararı ile dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden davalı kredi veren bankanın özel konut sigortası yaptığı, poliçede Dask sigorta bedeli gösterildiği, böylelikle sigortalıya güven verdiği, her ne kadar ayrı bir Dask poliçesi düzenlenmemiş olsa da bankanın özel konut sigortasında Dask sigorta bedelini göstererek, davalı bankanın zorunlu olan bu sigorta için davacıya bilgilendirme yapması gerektiğinden davalı bankanın burada kusuru olduğu, ne var ki davacı sigortalının da zorunlu olan Dask sigortasının yapılıp yapılmadığını takip etme ve sigortayı yeniletme konusunda kendisine düşen özen yükümlülüğünü yerine getirmemekle müterafik kusuru olduğu, açıklanan bu maddi ve hukuksal olgular göz önüne alınarak davalı banka yönünden hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiş; davacı vekilinin diğer temyiz itirazları reddedilmiştir.

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulü ile 9.440,00 TL'nin 23.10.2011 tarihinden itibarin itibaren işleyecek ticari faizi ile davalı ... Şubesinden alınarak davacıya verilmesine, ... Sigortalar Kurumu ve Türkiye Sigorta A.Ş açısından davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... AŞ vekili temyiz dilekçesinde; davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, dava konusu taşınmazın üzerinde ipotek mevcut olduğundan tazminat talep etme hakkının ipotek alacaklısına ait olduğunu, davacı tarafından talep edilen hasar miktarının fahiş olduğunu, sigorta şirketince yapılan ekspertiz çalışmasında ağır hasarın tespit edilmediğini, davacının talebinin mesnetsiz olduğunu, bilirkişi raporunda müvekkilinin sorumlu olmadığının tespit edildiğini, takdir edilen kusur oranının müvekkili yönünden fahiş olduğunu, reddedilen tutar üzerinden müvekkili yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacıya ait olup davalı bankadan kullanılan kredi nedeniyle ipotek edilen taşınmazın zorunlu deprem sigortasının, davalılar tarafından yaptırılmadığı ve sonrasında taşınmazın depremde hasara uğraması nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

1. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... AŞ vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı ... AŞ vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin(AAÜT) 3/2. maddesi "(2) Müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunur." şeklinde düzenlenmiştir. Yine AAÜT'nin 13/3. maddesi ise "(3) Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez" şeklindedir.

Mahkemece davalılardan ... Afet Sigortaları Kurumu ve ... Sigorta AŞ yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... AŞ yönünden ise kısmen reddine karar verildiği, haklarındaki dava husumetten reddedilen ... Afet Sigortaları Kurumu ve ... Sigorta AŞ lehine vekalet ücretine hükmedildiği, ancak ret sebebi farklı olan davalı ... AŞ lehine vekalet ücretine hükmedilmediği görülmektedir.

Şu durumda mahkemece; ret sebebi farklı olan davalı ... lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu yönde hüküm tesis edilmemesi usul ve yasaya aykırı olup kararın bu nedenle bozulması gerekir.

Ne var ki bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle halen uygulanmakta olan 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin 7 nci fıkrası gereğince düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılardan ... Bankası AŞ vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... AŞ vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararına yeni bir bent eklenerek "Davalı ... AŞ kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 3/2 ve 13/3. maddeleri gereğince hesaplanan 9.440,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... AŞ'ye verilmesine" ibarelerinin yazılması suretiyle kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı ... AŞ'ye iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

22.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.