Anahtar kelimeler: Kars Hazinenin Alma Bozulmuştur Metrekare Alanında İli İlçesi Mahallesi İlamına
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI
: 2025/9 E., 2025/8 K.Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince verilen karar, temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince bozulmuştur.İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davacı Hazinenin davasının reddine karar verilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:K A R A RKadastro sırasında, Kars ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 6 83... parsel sayılı 156,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... Yapı Kooperatifi adına tespit edilmiştir.... Yapı Kooperatifi Başkanlığının itirazı kadastro komisyonunca kabul edilerek, 04.08.1980 tarihli ve 38 sayılı kooperatif üyelerine ait isim listesine göre dava konusu taşınmaz ... adına tespit edilmiştir.... Yapı Kooperatifi Başkanlığı tarafından kadastro tespit tarihinden önce davalılar Hazine ve ... Belediye Başkanlığı aleyhine Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan elatmanın önlenmesi ve tescil davası, davaya konu olan parseller hakkında tutanak düzenlenmiş olması nedeniyle Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.Davacı Hazine vekili dava dilekçesinde; dava konusu 1 54... , 7, 8, 9, 299; 675, 6 77... adaların 1 ila 6 parsel sayılı taşınmazlar ile 6 87... adaların 1 ila 10 parsel sayılı taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunduğu ve askeri yasak bölge kapsamındaki yerlerden olduğu iddiasına dayanarak, kadastro tespitlerinin iptali ile Hazine adına tescilini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesince dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda verilen karar Yargıtay tarafından bozulmuş olup, uyulan bozma ilamında özetle; "... Yapı Kooperatifi tarafından Asliye Hukuk Mahkemesine açılan tescil davasının taşınmazlarla ilgili olarak tutanak düzenlenmiş bulunması nedeniyle Kadastro Mahkemesine aktarıldığı, Hukuk Mahkemelerinden aktarılan davalarda, dava kapsamının belirlenmesi gerektiği halde İlk Derece Mahkemesince bu yönde bir araştırma yapılmadığı, karar başlığının 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 388. maddesine göre düzenlenmemesinin usule aykırı olduğu, ayrıca yapılan araştırma ve incelemenin eksik ve yetersiz olduğu, dava konusu taşınmazların bulunduğu bölgenin Askeri yasak mıntıka olup olmadığının kesin olarak saptanmaması ve kamulaştırma iddialarının da değerlendirilmemesinin hatalı olduğu açıklanarak, doğru sonuca ulaşılabilmesi için, taraflardan iddia ve savunmaları ile delilleri sorulup celbedilmesi, varsa kamulaştırma haritası ve ilgili tüm belgelerin getirtilmesi ve taşınmazların bulunduğu bölgenin Askeri yasak mıntıka olup olmadığı kesin olarak saptandıktan sonra mahallinde uzman bilirkişiler ve mahalli bilirkişiler huzurunda keşif yapılması, keşif sırasında kamulaştırma belgeleri ile haritası, tarafların tapu kayıtları, asliye hukuk mahkemesine verilen dava dilekçesi ayrı ayrı okunup mahalline uygulanması ve kapsamının belirlenmesi, yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazların niteliği, intikali ve tasarrufu hususunda ayrıntılı ve gerekçeli bilgi alınması, teknik bilirkişiye keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sırasında dava konusu taşınmaz yönünden dosya tefrik edilerek; "davacı Hazinenin dava konusu taşınmazların bulunduğu alanın askeri atış alanında bulunduğuna dair iddiasını ispat edemediği, dava konusu taşınmazda üstün hak iddiasında bulunan kimsenin bulunmadığının anlaşıldığı," gerekçesiyle dava konusu 6 83... parsel sayılı taşınmazın tespit maliki ... adına 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 13... /2. maddeleri de nazara alınarak kadastro tespitindeki vasıf ve yüzölçümüne göre tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve hükmüne uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak; İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; dava konusu taşınmaz üzerinde kamu malı niteliğinde ve okul binasıyla bütün olarak değerlendirilmesi gereken okul bahçesi ve okula ait hizmet binalarının bulunduğu yapılan keşif ve keşif sonrası alınan bilirkişi raporları ile sabit olup, belirlenen bu niteliği itibarıyla dava konusu taşınmazın kamuya ait hizmet mallarından olduğunun kabulü gerekmektedir.“Kamu Malları” başlığını taşıyan 3402 sayılı Kanun'un (3402 sayılı Kanun) 16/A maddesine göre; "Kamu hizmetinde kullanılan, bütçelerinden ayrılan ödenek veya yardımlarla yapılan resmi bina ve tesisler, (Hükümet, belediye, karakol, okul binaları, köy odası, hastane veya diğer sağlık tesisleri, kütüphane, kitaplık, namazgah, cami genel mezarlık, çeşme, kuyular, yunak ile kapanmış olan yollar, meydanlar, pazar yerleri, parklar ve bahçeler ve boşluklar ve benzeri hizmet malları) kayıt, belge veya özel kanunlarına veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine göre Hazine, kamu kurum ve kuruluşları, il, belediye köy veya mahalli idare birlikleri tüzel kişiliği adlarına tespit olunur" hükmüne yer verilmiştir.Madde kapsamından da açıkça anlaşılacağı üzere, okul binaları ve çevresinde bulunan okul bahçesi ile okula ait hizmet binaları bütün olarak değerlendirilerek; anılan kanun maddesi gereğince belirtilen tüzel kişiler adına tespit ve tescil edilmesi belirtilen kanun hükmü gereğidir.O halde İlk Derece Mahkemesince, 3402 sayılı Kanun’un 16/A maddesi hükmü uyarınca dava konusu taşınmazın Hazine adına tesciline, mülkiyetin ise ... adına tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.SONUÇ
: Açıklanan sebeplerle;Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA,1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.