Anahtar kelimeler: Duraklaması Koluna Sağında İstikamette Seyir İstikametinden İstikametten Arkasında Eylemden Yolun
T.C.
İSTANBUL2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Dava
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 13.09.2022 tarihinde saat 08:45 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... istikametinden gelip ... Bağlantı koluna doğru seyir halinde iken yolun sağında duraklaması esnasında hemen arkasında aynı istikametten gelip aynı istikamette doğru seyir halinde olan müvekkili sigortalısı olup si ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına kendi aracının ön kısımları ile çarpması, akabinde aynı istikamette seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile ... plaka sayılı araçların arka kısımlarına kendi aracının ön kısımları ile çarpması neticesinde 3 araçlı zincirleme trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, söz konusu kazada ... plaka sayılı aracın %50 kusurlu olduğunu, yapılan ekspertizde aracın arka kısmının %100 rucu, ön kısmının ise %50 rucuya tabi olduğunun belirtilmiş olduğunu, kaza nedeni ile sigortalıya 07.11.2022 tarihinde 16.331,60-TL, 14.11.2022 tarihinde 24.128,25 -TL olmak üzere toplam 40.459,85-TL ödeme yapılmış olduğunu, ödenen tutarın 31.542,49-TL'sinin davalıların kusuru ile sebebiyet vermiş oldukları hasara ilişkin olduğunu, rücu edilebilecek tazminat miktarının %50 kusura denk gelen miktarının 31.542,49-TL X %50 - 15.771,24-TL olduğunu, bu kapsamda davalı ... A.Ş. ne müracaat edilmiş olduğunu, ancak sadece 10.114,96-TL ödeme yapılmış olduğunu, bu kapsamda bakiye 5.656,25-TL kalmış olduğunu, bu nedenle yapılan icra takibinin yapılan itiraz ile durdurulmuş olduğunu, bu nedenler ile itirazın iptal edilerek takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Cevap
: Davalı ...Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle dava konusu aracın uzun dönem kira sözleşmesi ile kiralanmış olduğunu, bu nedenle müvekkili sorumluluğunun bulunmadığını,...ve ... plaka sayılı araçların dava dışı ...Ltd. Şti. ne kiralanmış olduğunu, dava dışı ...'nin ise aracı ...'a süz olarak 10 ay süre ile kiralamış olduğunu, bu nedenle tüm sorumluluğun Tarımaş'da olduğunu, kusur incelemesi yapılması gerektiğini, davacı taleplerinin fahiş olduğunu, bu vs. nedenler ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Cevap
: Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle söz konusu kaza kapsamında 26.01.2023 tarihinde davacı sigorta şirketine 26.01.2023 tarihinde 10.114,96-TL rücu ödemesi, ve ...'ya 26.01.2023 tarihinde 2.638,25 TL ve 06.02.2024 tarihinde 9.861,75-TL değer kaybı ödemesi yapılmış olduğunu, kaza tarihinde poliçe limitinin 100.000,00-TL olduğunu, bakiye poliçe limitinin 77.385,04-TL olduğunu, müvekkili şirket sigortalısının kazada kusurunun bulunmadığını, bu nedenle kusur incelemesi yapılması gerektiğini kazanın oluşumuna yönelik müterafik kusur incelemesi yapılması gerektiğini, hasar miktarının davacı tarafından ispatlanması gerektiğini, müvekkilinden dava tarihinden önceki tarihi kapsayan faiz talep edilemeyeceğini, bu vs. nedenler ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... tarafından yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu suretle iddiaların inkarı cihetine gidildiği anlaşılmıştır.Toplanan Deliller
:... 24. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının UYAP kayıtları,Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden ... plakalı ... Şirketi'ne ait en son tanzim edilmiş olan Trafik Sigortası poliçesindeki ... şasi numarası bilgisi kullanılarak yapılan sorgulama ile, █████/2022 tarihini kapsayan öncesine ve sonrasına ait Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) hasar bilgisi, Kasko Sigortası hasar bilgisi, Ekspertiz Rapor bilgisi, Kaza Tespit Tutanağı bilgisi,... Sigorta Anonim Şirketi'nden ... numaralı hasar dosyası evrakları,Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden ... plakalı araca ait en son tanzim edilmiş olan Trafik Sigortası poliçesindeki ... şasi bilgisi kullanılarak yapılan sorgulama ile, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) hasar bilgisi, Kasko Sigortası poliçe ve hasar bilgisi, Ekspertiz Rapor bilgisi, Kaza Tespit Tutanağı bilgisi, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası (ZKFKS) hasar bilgisi, Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası (...) hasar bilgisi,Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ...sayılı dosya evrakları,... Şirketi'nden 6/... numaralı hasar dosyası evrakları,... Şirketi'nden ... numaralı hasar dosyası evrakları,... Şirketi'nden ...Şti. adına tescilli ... plaka sayılı aracın şirketlerine kiralandığına ilişkin kira sözleşmesi ve 2022 Eylül ayı puantaj kayıtları,Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 02.08.2025 tarihli bilirkişi raporu, ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alınmıştır.Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe
:Dava, davacı ...Anonim Şirketi tarafından genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalanan ... plaka sayılı araçta █████/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle meydana gelen hasara ilişkin bakiye zarar bedeli olan 5.656,25-TL'nin davalı araç sürücüsü, araç maliki ve sigortacısından rücu talebiyle yürütülen .... 24.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.İtirazın iptali davası; 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre, bu davanın açılabilmesi için:1-İlamsız takip yapılmış olması,2-Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,3-Alacaklının, itirazın kaldırılması için İcra mahkemesine başvurmaması,4-İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının 1 yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının bir arada gerçekleşmesi gerekir.Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran, itirazla duran takibin devamınını amaçlayan bir dava olup yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.Somut olayda, ... 24.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyasının tetkikinde; alacaklı davacı tarafından borçlusu davalılar aleyhine, 04.12.2023 tarihinde, 5.656,28-TL asıl alacak ve 823,61-TL işlemiş faiz toplamı olan 6.479,89-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, takip dayanağının "Bursa Nilüfer'de 13.09.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, ... plakalı aracın müvekkil şirkete kasko sigortalı ... plakalı araca çarpması sonucunda oluşan hasardan dolayı ödenen 31.542,49-TL sigorta tazminatının borçlunun %50 kusuruna karşılık gelen 15.771,24-TL'nin 10.114,96-TL'si kusurlu aracın ZMM sigortacısı tarafından ödenmiş olup bakiye 5.656,25-TL'nin borçlulardan müştereken ve müteselsilen tahsili talebidir" şeklinde gösterildiği, ödeme emrinin borçlulara 10.12.2023 ve 11.12.2023 tarihlerinde tebliği üzerine yasal süresinde olan 06.12.2023 tarihli itirazlar ile takibin durduğu, davalılar tarafından borca, fer'ilerine itiraz edildiği, itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği, öyleyse eldeki itirazın iptali davasının yasal bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde olan 08.10.2024 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.Dava konusu uyuşmazlıkta, 13.09.2022 tarihinde saat 08:45 sıralarında davalı sürücü ...'nun sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halindeyken yolun sağında duraklaması esnasında hemen arkasında aynı istikametten gelip aynı istikamette doğru seyir halinde olan sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına kendi aracının ön kısımları ile çarpması, akabinde aynı istikamette seyir halinde olan dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile ... plaka sayılı araçların arka kısımlarına kendi aracının ön kısımları ile çarpması neticesinde üç araçlı zincirleme trafik kazasının meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından 10.114,96-TL tutarında rücu ödemesinin 26.01.2023 tarihinde yapılmış olduğu, rücu istemiyle işbu davanın açıldığı görülmüştür.Öncelikle belirtmek gerekir ki, davalı ...Ltd.Şti. tarafından icra takip dosyasında ...icra Müdürlüklerinin yetkili olduğundan ve davalı ... A.Ş. ve davalı ... tarafından ... İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğundan bahisle ayrı ayrı yetki itirazında bulunulduğu, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67.maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davalarında yetkili icra müdürlüğünde icra takibi yapılmış olması bir dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiğinden, öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığının incelenmesi gerektiği, iş bu davanın, halefiyete dayalı rücu isteminden kaynaklı alacağın tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davası olduğu, 2004 sayılı İİK'nın 50.maddesi atfıyla 6100 sayılı HMK'nın 7/1.maddesi uyarınca huzurdaki takibin davalılardan birinin yerleşim yerinde açılabileceği anlaşıldığından ve davalı ... A.Ş.'nin yerleşim yeri Şişli/İstanbul olduğundan, İstanbul İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu değerlendirilmekle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın reddine ve ön sorunun bu suretle halline karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.İlk itirazlar ve def'ilerin değerlendirilmesine ilişkinse, dosya kapsamında 6100 sayılı HMK'nın 7/1.maddesi uyarınca huzurdaki davanın, davalılardan birinin yerleşim yerinde açılabileceği anlaşıldığından ve davalı ... A.Ş.'nin yerleşim yeri ...olduğundan İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğu değerlendirilmekle davalı ... Şirketi tarafından ileri sürülen yetki ilk itirazının reddine; ayrıca zarar gören kişiye tazminatı ödeyen sigortacının, olaydan sorumlu olan üçüncü kişilere karşı halefiyete dayanılarak açacağı rücu davalarının tabi olduğu zamanaşımı konusunda mevzuatta bir düzenleme bulunmadığı, ancak dokrinde ve Yargıtayın istikrar kazanmış kararlarında, sigortacının da davasını sigortalının açması gereken süre içerisinde açması gerektiğinin belirtildiği, sigortacının rücu davasını, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdiği ve rücu edilecek olanı öğrendiği tarihten itibaren 2 yılda açmaz ise, davanın zamanaşımına uğrayacağı (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası - Rauf Karasu, Ankara - 2016, s.129), dava konusu trafik kazasının █████/2022 tarihinde meydana geldiği, davacı tarafça ödemenin █████/2022 ve █████/2022 tarihlerinde yapıldığı, arabuluculuk başvuru tarihinin █████/2024 olduğu, son oturum tutanağının ise █████/2024 olduğu, aradaki bu süre için zamanaşımının işlemeyeceği, dava tarihinin ise █████/2024 olduğu ve ödeme tarihlerinden itibaren zamanaşımı süresinin henüz dolmadığı anlaşılmakla davalı ...Limited Şirketi tarafından cevap dilekçesi ile ileri sürülen zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.Meydana gelen █████/2022 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin taraflarının kusur durumunun ve % (yüzde) olarak kusur oranının ne olduğu, davacı sigorta şirketinin ... plaka sayılı araç için yapmış olduğu hasar ödemesi miktarının yerinde olup olmadığı, hatır ödemesi olup olmadığı, davalıların bu zarar miktarının ne kadarından sorumlu olduğu, uzun süreli kiralama söz konusu olup olmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin zarar miktarının tamamını karşılar mahiyette olup olmadığı, halefiyete dayalı rücuya tabi bakiye alacak bulunup bulunmadığı, davalıların temerrüt tarihinin ne olacağı, davacının istemlerinde haklı olup olmadığı, haklı ise ve kısmi ödeme söz konusu ise ödenmeyen onarım bedeli alacağı miktarının takip tarihi olan █████/2023 itibariyle ne olacağı, davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ve takip tarihi itibariyle toplam alacak miktarının ve faiz miktarının ne olduğu hususlarında bilirkişi raporu aldırılması amacıyla dosyanın makine mühendisi bilirkişisine tevdi edildiği, tanzim edilen rapor ile, davaya konu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...'nun %70 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın ise %30 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, araçta oluşan hasara yönelik davacının sigortalısına yapması gereken ödeme miktarının 32.084,91-TL olduğu ve kusur oranı nispetinde halefiyet gereği davacı tarafından 32.084,91-TL x %70 = 22.459,44-TL talep edebileceği, bu kapsamda davalı sigorta şirketi tarafından 10.114,96-TL ödeme yapılmış olduğu dikkate alındığında davacının icra takibine konu edebileceği hasar miktarının 22.459,44-TL-10.114,96-TL = 12.344,48-TL olması gerektiği, ancak taleple bağlılık ilkesi gereği icra takibine konu edilen 5.656,25-TL'nin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 10.114,96-TL tutarında rücu ödemesinin 26.01.2023 tarihinde yapılmış olduğu görüş ve kanaatinin bildirildiği, raporun dosya kapsamındaki delillerle uyumlu olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, rapora itibar edilmemesini gerektirir sebep bulunmadığı değerlendirilmiştir.Taraf iddia ve savunmalarına, hasar kayıtlarına ve tanzim edilen bilirkişi raporuna göre, davalı sürücü ...'nun sevk ve idaresinde olan, davalı ... Ltd. Şti. Adına tescilli, davalı ... Şirketi tarafından 27.05.2022-27.05.2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere kaza başına maddi 100.000,00-TL, araç başına maddi 50.000,00-TL poliçe limiti dahilinde zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalanmış aracın %70 oranında kusurlu olarak sebebiyet verdiği kazada, davacı ... Şirketi tarafından genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalanan ... plaka sayılı araç malikine █████/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle meydana gelen hasara ilişkin yapmış olduğu ödemenin rücu şartlarının oluştuğu, bakiye zarar bedelinin 5.656,25-TL'nin olduğu ve kadri marufunda olduğu, rücu şartları oluşsa dahi davalılardan araç işleteni olan ... Şti.'nin aracın uzun süreli olarak kiraya verildiği hususunu kira sözleşmesi ve KABİS kayıtları ile ispatladığı, öyleyse işleten sıfatını kaybettiğinden adı geçen davalı yönünden davanın pasif husumet nedeniyle reddi gerektiği ancak diğer davalılar sürücü ve sigortacı yönünden ise rücu şartlarının oluştuğu ve icra takibine yapılan itirazın iptalinin gerektiği değerlendirilmiştir.Tüm bunlarla birlikte takibe konu alacağın likit olması da zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü somut özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likit olup olmadığı belirlenirken, alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir. Buna göre, likit bir alacaktan söz edilebilmesi için, ya alacağın gerçek miktarının sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeye borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından bu koşullar mevcut ise ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, ... Esas...Karar; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 07.06.2006 tarih ... Karar sayılı kararı). Davacının talebine konu olan likit (belirlenebilir) olup faturalara dayandığından asıl alacak taleplerinin ve icra inkar tazminatı talebinin kabulüne, işlemiş faiz talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: İzah olunan gerekçelerle;Davanın KISMEN KABULÜ ile,1-Davacı tarafından davalılar aleyhine yürütülen ... 24.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyasına davalı borçlular ... ve ... Şirketi tarafından yapılan itirazın İPTALİNE, takibin 5.656,28-TL asıl alacak ve 823,61-TL işlemiş faiz toplamı olan 6.479,89-TL üzerinden aynı koşullar altında DEVAMINA,2-Hüküm altına alınan alacak likit olmadığından yasal şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine,3-Davacı tarafından davalı ... Şti. aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,4-Kabul edilen dava değeri (6.479,89-TL) üzerinden alınması gereken 732,00-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile eksik olan 304,40-TL harcın davalı borçlular ... ve...Anonim Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,5-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 427,60-TL harcın davalı borçlular ... ve ...Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,6-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 921,00-TL posta ve tebligat gideri ile 8.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.921,00-TL yargılama giderinin davalı borçlular ... ve ...Anonim Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,7-Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,8-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 6.479,89-TL vekalet ücretinin davalı borçlular ... ve ...Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,9-Davalı ...Ltd. Şti. dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirmişse de, dava, trafik kaydına dayanılarak açılmış olup, adı geçen davalının aracı uzun süreli kira sözleşmesi ile kiraladığına ilişkin savunması üzerine davanın husumet yönünden reddine karar verildiğinden, trafik kaydına göre davanın adı geçen davalıya yöneltilmesinde davacının bir kusuru bulunmadığından, davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına (Yargıtay (Kapatılan) 17.Hukuk Dairesi █████/2018 tarih ve ...Esas...Karar),10-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davalı borçlular ... ve ... Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen alınarak 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,11-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,Dair, e-duruşma ile katılan davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, 6100 sayılı HMK'nın 341/2.maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.█████/2026Katip¸e-imzalıdırHakim¸e-imzalıdır