satımdan alımsatımlar alımsatımı makine hesapta ödememesi emrine kdv euro durduğunu

Anahtar kelimeler: Satımdan Alımsatımlar Alımsatımı Makine Hesapta Ödememesi Emrine Kdv Euro Durduğunu

T.C.

İSTANBUL

18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin, davalı şirkete 2022 yılında KDV dahil 46.020,00 Euro tutarında makine satışı yaptığını ve davalı şirketten de 2023 yılında KDV dahil 486.450,28 TL tutarlı makine alımı yaptığını, karşılıklı alım-satımlar sonucunda davacı şirketin cari hesapta davalı şirketten 21.421,28 Euro alacaklı hale geldiğini, davalı şirketin makine alım-satımı sonucunda bakiye borcunu ödememesi üzerine ... İcra Dairesinden 2025 / ... Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, icra takibi gereğince tebliğ edilen ödeme emrine haksız şekilde itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, yasal zorunluluk gereği bu kez ihtilafın çözümü için arabuluculuk bürosuna başvurulduğunu ancak sonuç alınamadığını beyanla haksız itirazın iptalini ve inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının takibine konu makinelerin müvekkiline teslim edilmediğini, dayanak faturaya itiraz edildiğini, bu kapsamda davacının en başta itiraza uğrayan faturası kapsamında varlığını ve dayandığı cari ekstreye konu alım-satım ilişkisini ispatlaması gerektiğini, faturanın tek taraflı olarak düzenlenebilen bir belge olduğunu kesin şekilde alacağın varlığını veya muaccel olduğunu kanıtlar nitelikte bir belge olmadığını, hal böyleyken de; tek taraflı olarak fatura tanzim edilmesinin yahut tebliğ edilmesinin alacağın var olduğu anlamına gelmediğini, davacının tek taraflı olarak düzenlediği faturaların ve buna istinaden düzenlenen cari ekstrelerin alacağın varlığını tek başına ispatlamadığı gibi önemli olan unsurun söz konusu sözleşmesel ilişkinin kurulduğu ve sonrasında faturaya konu malların teslim edildiğinin ispatlanması olduğunu beyanla davanın reddi ile davacının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin █████/2025 tarihli celsesinde dosyanın 1 mali müşavir bilirkişisine tevdine; bilirkişiden takdiri mahkemeye ait olmak üzere tarafların ticari defterleri, BA-BS formları, celp edilmiş olan belgeler ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle, davacının ... İcra Müdürlüğünün 2025/... E. Sayılı icra takip dosyasında davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağın tutarı, davalının itirazının yerinde olup olmadığı, davacının takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı hususlarında rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş olup █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Tarafların ticari defterleri, BA-BS formları, celp edilmiş olan belgeler ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle, davacının ... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas Sayılı icra takip dosyasında davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağın tutarı, davalının itirazının yerinde olup olmadığı, davacının takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı hususlarında verilen görevlendirme çerçevesine göre; Davacı şirket tarafından davalı şirkete, 31.10.2022 tarihinde, ... numaralı, 1 adet ... ... İŞLEME MERKEZİ içerikli, 46.020,00.-EUR karşılığı 861.374,75.-TL tutarlı e-ticari fatura düzenlendiği,

Davalı şirket tarafından davacı şirkete, 15.03.2023 tarihinde ... numaralı 1 adet ... ... KESİM MAKİNESİ içerikli, 23.600,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL tutarlı, e-ticari fatura düzenlendiği,

Tarafların birbirine düzenlediği faturaların e-ticari fatura olduğu ve Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden elektronik olarak tebliğ edildiği,

Bilindiği üzere e- ticari faturaların fatura düzenlenen kişi/kurum tarafından TTK 21/2 hükmü kapsamında e-fatura portalı üzerinden 8 gün içerisinde iptal/kabul etmeme hakkının bulunduğu, iptal etme hakkı kullanıldığında bu faturaların; fatura düzenlenen kurum/kişinin ba formuna yansımayacağı gibi faturayı düzenleyen kurum/kişinin de bs formuna yansımayacağı, Büyükçekmece Vergi Dairesi 31.07.2025 tarih, 956803 sayılı yazısına ekli davalı şirkete ait karşılaştırmalı ba-bs formlarına göre; davalı şirketin 2022 yılında davacı şirketten 1 adet belge karşılığı KDV hariç 729.978,60.-TL mal hizmet faturası aldığı, 2023 yılında ise davalı şirketin davacı şirkete 1 belge karşılığı KDV hariç 412.246,00.-TL tutarında mal/hizmet faturası düzenlediği,

Yüce Mahkemeniz tarafından vergi dairelerinden celp edilen Ba-bs formlarında; 2022 yılında davacı şirket tarafından düzenlenen alacak konusu faturanın itiraza uğramadan davalı şirkete ait ba formunda yer aldığı ve yine davalı şirket tarafından davacı şirkete 2023 yılında düzenlenen faturanın davacıya ait ba formunda yer alması sebebiyle, tarafların birbirine düzenlediği faturaların usulüne uygun bir şekilde tebliğ edildiği ve kesinleştiğinin kabul edilmesi gerektiği,

Davacı şirkete ait 2022 ve 2023 Yılı Ticari defterlerin TTK 64/3 hükümleri doğrultusunda e- defter uygulaması ile tutulduğu, dönem beratlarının alındığı, envanter defteri onaylarının zamanında yaptırıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı bu nedenlerle, davacı şirkete ait; 2022 ve 2023 Yılı ticari defterlerin HMK 222/2 hükümlerine göre delil teşkil ettiği,

Davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; davacının davalıya 31.10.2022 tarihinde 46.020,00.-EUR karşılığı 861.374,75.-TL tutarında 1 adet fatura düzenlediği ve karşılığında davalı şirketten (20.000,00/TCMB 10.03.2023 Tarihli Efektif satış kuru 20.1174= 994,16.-EUR) 10.03.2023 tarihinde 994,16.-EUR karşılığı 20.000,00.-TL tahsilat yaptığı ve 15.03.2023 tarihinde 22.420,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL fatura aldığı, bu ticari iş ve işlemler neticesinde davacı şirketin davalı şirketten 15.03.2023 tarihinden itibaren (861.374,75-20.000,00-486.450,28=) 354.924,47.-TL karşılığı (46.020-994,16-22.420,00=) 22.605,84.-EUR fatura alacağının olduğu, ancak takibin davalı lehine 21.421,28.-EUR üzerinden başlatıldığı,

Davalı şirkete ait 2022 ve 2023 Yılı Ticari defterlerin TTK 64/3 hükümleri doğrultusunda ve zamanında tasdik ettirildiği, defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı bu nedenlerle davalı şirkete ait; 2022 ve2023 Yılı ticari defterlerin HMK 222/2 hükümlerine göre delil teşkil ettiği.

Davalı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; davalı şirketin davacı şirketten 31.10.2022 tarihinde 46.020,00.-EUR karşılığı 861.374,75.-TL tutarında 1 adet fatura aldığı ve karşılığında davacı şirkete 20.000,00.-TL ödeme yaptığı, yaptığı ve 15.03.2023 tarihinde 22.420,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL fatura düzenlediği bu ticari iş ve işlemler neticesinde davacı şirketin davalı şirketten 15.03.2023 tarihinden itibaren (861.374,75-20.000,00-486.450,28=) 354.924,47.-TL karşılığı (46.020-994,16-22.420,00=) 22.605,84.-EUR fatura borcunun olduğu,

Taraf ticari defterlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanununun "Türkçe Tutma ve Türk Parası Kullanma Zorunluluğu" başlıklı 215 inci maddesine göre Türk Lirası olarak tutulduğu, davacının davalıya düzenlediği faturanın EUR olarak düzenlediği, davalının davacıya düzenlediği fatura üzerinde EUR kuru yazıldığı, sadece davalı tarafından davacıya gönderilen 10.03.2023 tarihli 20.000,00.-TL tarafımca 10.03.2023 Tarihli TCMB efektif satış kur’u olan 20.1174.-TL üzerinden değerlendirildiği, ve 20.000,█████,1174=994,16.-EUR olduğu,

Yapılan hesaba göre;

Davacının davalıya düzenlediği fatura tutarı: 46.020,00.-EUR, karşılığı 861.374,75.-TL

Davalının davacıya 13.10.2023 tarihli ödemesi (-) 996,16.-EUR karşılığı 20.000,00.-TL

Davalının davacıya düzenlediği fatura tutarı: (-) 22.420,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL

Kalan davacı alacağı 22.603,84.-EUR karşılığı 354.924,47.-TL

Davacının Ödeme emrindeki talebinin ise

: 21.421,28.-EUR olduğu,

Tüm bu nedenlerle;

Davalı vekili tarafından .... İcra Müdürlüğü 2025/... Esas Sayılı dosyasına edilen itirazın 22.04.2025 takip tarihinden itibaren 21.428,28.-EUR fatura alacağı, takip tarihinden tahsil tarihine kadar, Kamu bankalarınca 1 yıl ve daha uzun vadeli EUR mevduatına fiilen uygulanan azami faiz oranı üzerinden asıl alacağa uygulanacak mevduat faizi ile icra inkar tazminatı hükmünün Yüce Mahkemenize ait olduğu, sonucuna ulaşılmıştır." şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Mahkememizin █████/2026 tarihli celsesinde dinlenen tanık ...: "Ben davacı ve davalı iki firmayı makine alım satımı konusunda bir araya getiren kişiyim, davalı şirketin ortaklarından birisi benim eşim olur, ben taraflar arasında danışmanlık görevi ifa ettim, davacı davalıdan 10 tane makine almak istedi, davalı da bu hususu kabul etti, davacı da bu 10 makinenin bir kısım bedeli karşılığında davalıya kendi uhdesinde bulunan bir makineyi satmayı teklif etti, davalı da bu hususu kabul etti, davacının davalıya sattığı makine davalıya teslim edildi, davalının davacıya sattığı makine de davacıya teslim edildi, davacı tarafından davalıya satılan makinenin bedeli yanlış hatırlamıyorsam 39.000 EUR olarak anlaşıldı, davalının davacıya sattığı makine de yanlış hatırlamıyor isem 20.000 EUR idi, sonrasında davacı taraflar arasında konuşulan 10 adet takoz kesme makinesinden 1 tanesini aldı, geriye kalan 9 tanesini almadı, bunların dışında başka makineler de talep etti ancak sonrasında bunları almadı, bu dönemde davalı şirketin ortaklarından bir tanesi aynı zamanda yetkilisi şahsi nedenlerden dolayı cezaevine girdi, böyle olunca taraflar arasında uzlaşma sağlanamadı, davacı şirkette çalışan ve aslında tüm alım satım süreçlerinde benim de kendisiyle diyalog halinde olduğum Emrah Kayadibi isimli kişi davacı şirketten ayrıldı, o işten ayrılma sürecinde davalı tarafta yukarıda açıkladığım problemler bir araya gelince taraflar arasındaki uzlaşma süreçleri sonuçsuz kaldı ve sonra bu dava açıldı, ben bu davanın açıldığını duyunca çok şaşırdım, tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE:

Dava; davacı tarafından cari hesap alacağının tahsili için davalı aleyhine başlatılan ... İcra Müdürlüğünün 2025/... E. Sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile davacının icra inkar, davalının kötüniyet tazminatı istemlerinin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

İtirazın iptali davalarında alacaklının, İİK m.67 uyarınca borçlunun süresi içerisinde icra dosyasına yapmış olduğu itirazının, kendisine tebliği tarihinden itibaren bir sene içerisinde genel mahkemelere yapacağı başvuru üzerine genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat etmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Bu süre hak düşürücü nitelikte olup sürenin başlaması için borçlunun itirazının alacaklıya tebliği zorunludur. Huzurdaki davaların süresinde açıldığı görülmüştür.

Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, ilgili müzekkere cevapları celbedilmiş, taraflara defter ve belgelerini sunmaları için süre ve imkan tanınmış, akabinde taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, BA-BS formlarının celbi için vergi dairesine müzekkere yazılmıştır.

Dosya kapsamında hazırlanan █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda " Tarafların ticari defterleri, BA-BS formları, celp edilmiş olan belgeler ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle, davacının ... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas Sayılı icra takip dosyasında davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağın tutarı, davalının itirazının yerinde olup olmadığı, davacının takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı hususlarında verilen görevlendirme çerçevesine göre;

Davacı şirket tarafından davalı şirkete, 31.10.2022 tarihinde, ... numaralı, 1 adet ... CNC İŞLEME MERKEZİ içerikli, 46.020,00.-EUR karşılığı 861.374,75.-TL tutarlı e-ticari fatura düzenlendiği,

Davalı şirket tarafından davacı şirkete, 15.03.2023 tarihinde ... numaralı 1 adet ... TAKOS KESİM MAKİNESİ içerikli, 23.600,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL tutarlı, e-ticari fatura düzenlendiği,

Tarafların birbirine düzenlediği faturaların e-ticari fatura olduğu ve Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden elektronik olarak tebliğ edildiği,

Büyükçekmece Vergi Dairesi 31.07.2025 tarih, 956803 sayılı yazısına ekli davalı şirkete ait karşılaştırmalı ba-bs formlarına göre; davalı şirketin 2022 yılında davacı şirketten 1 adet belge karşılığı KDV hariç 729.978,60.-TL mal hizmet faturası aldığı, 2023 yılında ise davalı şirketin davacı şirkete 1 belge karşılığı KDV hariç 412.246,00.-TL tutarında mal/hizmet faturası düzenlediği,

Yapılan hesaba göre;

Davacının davalıya düzenlediği fatura tutarı: 46.020,00.-EUR, karşılığı 861.374,75.-TL

Davalının davacıya 13.10.2023 tarihli ödemesi (-) 996,16.-EUR karşılığı 20.000,00.-TL

Davalının davacıya düzenlediği fatura tutarı: (-) 22.420,00.-EUR karşılığı 486.450,28.-TL

Kalan davacı alacağı 22.603,84.-EUR karşılığı 354.924,47.-TL

Davacının Ödeme emrindeki talebinin ise

: 21.421,28.-EUR olduğu,

Tüm bu nedenlerle;

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre; mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4). Somut olayda davalının kendi defter kayıtlarına göre davacıya takip tarihinde borçlu olduğu sabittir.

6100 sayılı HMK'nın 222/3. maddesi son cümlesine göre defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamayacağı ve usulüne uygun tutulsun ya da tutulmasın ticari defterlerin içeriği sahibi aleyhine delil sayılacağından (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi █████████ E., █████████ K.) davalının kendi defterlerine göre davacıya borçlu olduğu bu kaydın davalı aleyhine, davacı lehine delil oluşturacağı, davacının kendi defterleri ve davalının defterleri ile davacının asıl alacak iddiasının ispatlandığı, öte yandan dosya arasına celbedilen vergi dairesi kayıtları ve bilirkişi raporundan; takip konusu faturanın itiraza uğramadan davalıya ait ba formunda davacıya ait bs formunda yer aldığı bu sebeplerle; davacının takibe konu ettiği faturanın davalıya usulüne uygun bir şekilde tebliğ edildiği ve kesinleştiğinin kabul edilmesi gerektiğinin bildirdirildiği, bu hali ile davalının ba formunda takibe konu faturanın kayıtlı olduğu, tarafların formların birbiri ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, dosyamız ile emsal mahiyetteki Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin ██████████ E., ██████████ K. Sayılı kararında " davacının gerek dava dilekçesinde ve gerekse delil listesinde açıkça “ticari defter ve kayıtlara” dayandığı görülmekle, adı geçen (BA) formunun da “dayanak belge” kapsamında mütalaa edilmesi gerektiği, bu belgenin merciinden getirtilmesinden sonra, ispat yükünün (vergi dairesine sunduğu form ile savunması arasındaki esaslı çelişki yaratan) davalıya geçtiği gözetilmeden.. " şeklindeki emsal ilamı da dikkate alınarak; fatura konusu ürünün davalıya teslim edildiğinin de kabul edilmesi gerektiği kanaatine varıldığı, davalı tarafça her ne kadar rapora itiraz dilekçesinde fatura konusu ürünün davalıya teslim edildiğinin ispat edilmesi gerektiği iddia edilmiş ise de yukarıda yer verilen gerekçelerle bu hususun davacı tarafça ispatlandığı kanaatine varıldığı yine rapora itiraz dilekçesinde her ne kadar hizmetin ayıpsız şekilde yerine getirildiği hususunun irdelenmesi gerektiği beyan edilmiş ise de dava basit yargılama usulüne tabi olup cevap dilekçesinde ayıp iddiasının ileri sürülmediği, davalı tarafça sonradan ileri sürülen bu genişletme mahiyetindeki savunmaya muvafakat edildiğine dair davacının bir beyanı da bulunmadığı , mahkememiz son celsesinde davalının resen hazır ettiği tanığın beyanının yargılamada eksiklik olmaması adına alındığı ancak uyuşmazlığın niteliği gereği tanık dinletme sınırının üzerinde olduğundan ve davacının da muvafakati bulunmadığından tanık beyanının hükme esas alınamayacağı değerlendirilmiş açıklanan nedenlerle davacının davasının kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış, mahkememizce kabulüne karar verilen alacak likit ve belirlenebilir olduğundan davacının icra inkar isteminin de kabulü gerektiği anlaşılmış, dava kabul ile sonuçlanıp koşulları oluşmadığından davalının kötüniyet tazminatı istemi reddedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜ ile ... İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı takip dosyasına, davalının yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin takip talebinde bildirilen koşullarda kaldığı yerden devamına,

Kabul edilen alacağın takip tarihindeki TL karşılığı olan 945.344,65 TL'nin %20'si olan 189.068,93 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine,

Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 64.576,49 TL harçtan peşin alınan 11.417,41 TL harcın mahsubu ile bakiye 53.159,08 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına.

Davacı tarafından yatırılan 11.417,41 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 147.801,70 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

Davacı tarafça yapılan 702,90 TL ilk masraf (başvuru + vekalet harcı), 330,00 TL müzekkere ve tebligat gideri, 7.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.532,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendilerine iadesine,

Suçüstü Ödeneğinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına.

Dair, hazır bulunan taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ...

Hakim ...