Anahtar kelimeler: Satımdan Abone Bam Esaskarar Başkan Katip Menfi Adana Üye Birleşen

T.C. ADANA BAM 17. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - ████████

T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO
: ████████
KARAR NO
: ████████
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN
:
ÜYE
:
ÜYE
:
KATİP
:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ
: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
: █████/2025
NUMARASI
: █████████ Esas ████████ Karar
ASIL DAVA DOSYASI .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ █████████ ESAS-████████ KARAR SAYILI DAVA DOSYASI DOSYASI BAKIMINDAN
DAVACI
: ...
VEKİLİ
: Av.
DAVALI
: ...
VEKİLLERİ
: Av.
DAVANIN KONUSU
: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)|İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ █████████ ESAS SAYILI DAVA DOSYASI DOSYASI BAKIMINDAN
DAVACI
: ...
VEKİLİ
: Av.
DAVALI
: ...
VEKİLLERİ
: Av.
DAVANIN KONUSU
: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)|İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ
: █████/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH
: █████/2026
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2025 tarih ve █████████ Esas - ████████ Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
:
DAVA
:DAVACI VEKİLİNİN .... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN ████████ ESAS SAYILI DOSYASINA SUNMUŞ OLDUĞU DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili ...'ın işyerine davalı ... Elektrik A.Ş yetkilileri 23.08.2023 tarihinde gelerek işletmede bulunan ... nolu tesisatta inceleme yapmış ve kaçak elektrik kullanıldığını iddia ederek 85.709,34 TL ceza kesmiş olduklarını, müvekkilinin hiçbir şekilde kaçak elektrik kullanmadığını, tamamen şüphe üzerine tutanak tuttuklarını, konusunda uzman olmayan kişilerin tutanak tuttuklarını, saat harici elektrik kullanıldığını iddia ettiklerini, müvekkiline tahakkuk ettirilen ceza 4 eşit takside bölünmüş ve müvekkili cezanın ilk iki taksidi olan 44.386 TL tutarı cezayı ödemiş ise de geri kalanını ödeme gücü bulunmadığını, vekilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini, kesilen cezanın davalı tarafça müvekkilinden tahsiline yönelik işlemlerin durdurulması için dava sonuçlanıncaya kadar teminatsız veya mahkemece uygun görülecek teminat karşılığı tedbiren durdurulmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVACI VEKİLİ BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN █████████ ESAS SAYILI DOSYASINA SUNMUŞ OLDUĞU DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili ... Mh.8 Sk.No:3 ... adresinde büfe-bakkal işlettiğini, davalı yetkilileri 23.08.2023 tarihinde müvekkiline ait iş yerine gelerek işletmede bulunan ... nolu tesisatta inceleme yaptığını ve kaçak elektirik kullanıldığını iddaa ederek 85.709,34TL ceza kestiklerini, müvekkili hiçbir şekilde kaçak elektrik kullanmadığını, işletmesinin elektriği kesilen müvekkili davalı ile irtibata geçmiş borcu olmadığını ceza işlemini kabul etmediğini, müvekkili işletmesinin elektriği kesilememesi için hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla itirazi kayıt ile kaçak elektrik ceza tutarının ilk taksidi olan 22.193,33TL 24.08.2023 tarihinde 22.193,33-TL 2. taksiti 25.09.2023 tarihinde olmak üzere toplamda 44.386,66TL ödediğini, müvekkili davalı aleyhine ....Asliye Hukuk Mahkemesi ████████E nolu dosyası ile menfi tespit davası ikame ettiğini, derdest olan bu davanın değeri kesilen ceza miktarının tamamı olan 85.709,34-TL olduğunu, .... Asliye Hukuk Mahkemesince aldırılan 21.03.2024 tarihli üçlü bilirkişi heyet raporunda açıkça müvekkilinin sadece 578,06-TL borcu olduğunu, davalı kurumca kesilen cezanın hukuk dışı ve gerçeği yansıtmadığını, davalı kurum rapora itiraz etmiş ancak ek raporda da hukuksal gerçek değişmediğini, dava karar aşamasında müvekkilinin tacir sıfatı gereği ....Asliye Ticaret Mhk █████████E nolu dosyaya görevli mahkemeye gönderildiğini, tüm bunlar yaşanırken davalı kurum herhangi bir hukuki yararı olmadığı halde sırf müvekkilini zor durumda bırakmak için ....İcra Dairesi █████████ E sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine 59.320,85TL icra takibi başlattığını, davalı firmaya 44.386,66TL ve 59.320,85-TL olmak üzere toplamda 103.707,51TL ödeme yapıldığını, bu miktarın 85.709,34 TL'si ....Asliye Ticaret Mhk █████████E nolu dosya ile talep edildiğini, kalan 17.998,00TL ise bu dosyadan talep edildiğini, mahkemenin uygun görmesi halinde açmış olduğu bu dava ile tarafları ve konusu aynı olan ....Asliye Ticaret Mahkemesi █████████E dosya ile bu dava dosyasının birleştirlmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
: DAVALI VEKİLİNİN .... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN ████████ ESAS SAYILI DOSYASINA SUNDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE:Davacının ... Mahallesi 8 sokak no: 3 ... adresinde bakkal işlettiğini, ... personellerinin 23.08.2023 tarihinde davacıya ait işletmedeki ... seri numaralı tesisatta yapılan kontrolde ölçümsüz kaçak elektrik tüketimi yapıldığının ... seri numaralı tutanakla tespit edildiğini, davacının ana giriş nötrü ile sigortayı bağlayıp seyyar kablolarla nötrü topraktan alarak sayacı devre dışı bıraktığını, bu fiilin Enerji Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1-ç maddesi uyarınca kaçak elektrik kullanımı olarak nitelendirildiğini, tutanak tanzimi sırasında davacının mahalde hazır bulunmasına rağmen imzadan imtina ettiğini, EPDK yönetmelik hükümleri uyarınca 8,350 kW kurulu güç, 0,60 kullanma faktörü, günlük 20 saatlik faaliyet süresi ve 360 günlük dönem üzerinden hesaplama yapıldığını, sayaçtan geçen 13.250 kW düşüldükten sonra 22.822 kW net kaçak tüketim belirlendiğini, 1,5 katsayısı uygulanarak toplam 85.709,34 TL tutarında kaçak elektrik faturası düzenlendiğini, davacının iddialarının soyut olduğunu ve resmi tutanağın aksini ispatlayacak delil sunmadığını, yapılan tahakkuk işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu belirterek davanın öncelikle usulden, aksi takdirde esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
: Mahkemece".... Tarafların beyanları, toplanan deliller, mahkememizce alınan bilirkişi raporu, yasal düzenlemeler ışığında yapılan yargılama neticesinde; somut olayda, davacı, davalıya borcu bulunmadığını, kaçak elektrik kullanmadığını iddia ettiğine göre, ispat yükü davalı alacaklı üzerindedir. Davalı kurum tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağı dosyaya sunulmuştur. Kaçak Elektrik Tutanağında yapılan kontrolde ölçü devresine müdahale ederek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle kaçak elektrik kullandığının tespit edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce alınan elektrik bilirkişileri raporunda tutanak tarihinden önceki dönemlere ait takılı sayacın gösterdiği aylık ortalama elektrik tüketim miktarı ile tutanak tarihinden sonraki aynı dönemlere ait takılı sayacın gösterdiği aylık ortalama elektrik tüketim miktarları mukayese edildiğinde elektrik tüketimleri arasında kayda değer bir farkın olmadığının tespit edildiği, ayrıca davalı kurumca hesaplanan kaçak tahakkuk hesabının fazla olduğunun tespit edildiği kaçak kullanım yönünden davacının 578,06 TL borçlu olduğu anlaşılmakla hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerinin uygulanarak tespitte bulunulduğu anlaşılmakla açıklayıcı ve ayrıntılı bilirkişi raporuna itibar edilerek, tüm dosya kapsamında yapılan incelemede; kaçak elektrik tespit tutanağı ve ilgili kayıtlar birlikte değerlendirildiğinde dosyada alınan bilirkişi raporunda dava konusu nitelendirmelerin ve davacının iddialarının kısmen doğru olduğu, kaçak enerji kullanımından söz edilebileceği ancak kaçak tahakkukunun fazlaca yapıldığı bu haliyle davada ispat yükü kendisine düşen davalının davacının tahakkuk edilen miktarda kaçak elektrik kullandığı hususunu ispat edemediği ve haliyle davalının davacıdan icra tehdidi altında tahsil etmiş olduğu asıl ve birleşen davadaki tutarların ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Emsalen Diyarbakır BAM. 6. H.D. ███████ E. ████████ K. sayılı ilamı)1-Asıl dava yönünden davacının davalıya 578,06 TL borçlu olduğu anlaşılmakla 85.131,87 TL nin █████/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,....B)1-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ davası yönünden 17.997,58TL █████/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, ...." karar verilmiştir.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: yerel mahkemenin asıl ve birleşen dava dosyalarını birleştirme kararının müvekkile tebliğ edilmediğini, birleşen dava dosyasında cevap süresi tanınmadan ve savunma hakkı kısıtlanarak karar verildiğini, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, bilirkişi raporlarının fahiş hatalar içerdiğini ve denetime elverişsiz olduğunu, itirazların bilirkişi heyetince değerlendirilmediğini, yerel mahkemenin eksik ve hatalı bilirkişi raporunu hükme esas aldığını, bilirkişi heyetinin yönetmelikte yer almayan metotlarla hesaplama yaptığını, yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınması talebinin reddedildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 44. maddesinin yanlış yorumlandığını, kaçak kullanımın başlangıç tarihinin tespiti için 12 aylık sürenin bir sınırlama değil azami faturalandırma süresi olduğunu, bilirkişi heyetinin 12 aydan uzun süreli kaçak kullanımları tespit edemediğini, davacının 14.06.2011 tarihinden beri abone olduğunu, kaçak kullanımın 22.08.2022 tarihinden itibaren başladığının dikkate alınmadığını, yönetmeliğin 42/1-b ve 44/2. maddeleri uyarınca yapılması gereken hesaplamanın usulüne uygun gerçekleştirilmediğini, günlük 20 saatlik kullanım süresi ve 0,60 kullanım faktörü üzerinden 22.822,00 kWh kaçak tüketim miktarının doğru hesaplanmadığını, yerel mahkemenin eksik inceleme ile davanın kısmen kabulüne karar verdiğini belirterek, 05.03.2025 tarihli kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak asıl ve birleşen davanın tümden reddine, aksi kanaatte ise kararın bozulmasına ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:
Dava, asıl dosya yönünden kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan fatura nedeni ile davalı şirkete borçlu olunmadığının tespiti isteminden dönüşen istirdat istemine, birleşen dosya yönünden aynı fatura nedeniyle icra dosyasına yapılan ödemenin fatura tutarından fazla kısmının istirdatı istemine ilişkindir.
İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davalı ... personelleri tarafından davacı hakkında █████/2023 tarihli kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağının düzenlendiği, bu tutanağa istinaden davacı hakkında 85.709,34 TL borç tahakkuk ettirildiği, davacının kaçak elektrik kullanmadığı gerekçesi ile bu tutanak nedeni ile borçlu olmadığının tespiti istemi ile ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyası üzerinden menfi tespit davası açtığı, mahkemenin █████/2024 tarih ve ████████ Karar sayılı kararı ile verilen görevsizlik kararının kesinleşmesi neticesinde dosyanın █████/2024 tarihinde ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████████ Esasına kaydedildiği, davacı vekilince █████/2024 tarihinde ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████████ Esasına kayden açılan dava ile davalı tarafça aynı fatura nedeniyle icra takibi başlatıldığı ve davacı tarafça icra dosyasına ödeme yapıldığını, ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyasındaki dava değerinin fatura bedeli olan 85.709,34 TL olduğunu beyan ederek, fatura bedeli ile icra dosyasına yapılan toplam ödeme arasındaki farkın istirdatına karar verilmesini talep ettiği, mahkemenin █████/2024 tarih ve ████████ Karar sayılı kararı ile dosyanın ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████████ Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████████ Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde █████/2025 Tarih, █████████ Esas ve ████████ Karar sayılı karar ile "A)1-Asıl dava yönünden davacının davalıya 578,06 TL borçlu olduğu anlaşılmakla 85.131,87 TL nin █████/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,....B)1-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ davası yönünden 17.997,58TL █████/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, " karar verildiği, davalı vekilinin süresi içinde istinaf kanun yoluna müracaat ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması isteminde bulunduğu anlaşılmıştır.
Öncelikle 2004 Sayılı İİK MADDE 72/6
: "Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir." şeklinde düzenlenmiş olup, kanunun açık hükmü gereği menfi tespit davası devam ederken ödeme yapılması halinde, yasanın açık hükmü gereği davaya istirdat davası olarak devam edileceğinden, davacı tarafça menfi tespit davasına konu fatura nedeniyle yapılan ödeme için ayrı bir dava açmasında hukuki yararının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Yine dosyaya sunulan belgelerin ve UYAP kayıtlarının incelenmesinde birleşen dosya yönünden davalı yana dava dilekçesi ve gerekçeli kararın tebliğ edilmediği, asıl dosyada da bu eksikliğin giderilmediği, netice olarak dilekçeler teatisi tamamlanmadan, yargılama yapılarak karar verildiği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan
:
Dava konusu borcun dayanağını oluşturan tutanağın düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan █████/2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde;
Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri
MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,
c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,
ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci
MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;
a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.
b) (Değişik
:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır.
c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.
ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(4) (Değişik
:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
(6) (Mülga
:RG-20/2/2021-31401)
(7) (Değişik
:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır.
Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması
MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre,hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.
(4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre
MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
(5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması
MADDE 46 – (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
6100 sayılı HMK hükümlerine göre, Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir (HMK 266/1). Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler (281/1). Mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada, sözlü olarak açıklamalarda bulunmasını da kendiliğinden isteyebilir (281/2). Mahkeme, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabilir (281/3). Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (HMK 282/1). Mahkeme, bilirkişi olarak, yalnızca bir kişiyi görevlendirebilir. Ancak, gerekçesi açıkça gösterilmek suretiyle, tek sayıda, birden fazla kişiden oluşacak bir kurulun bilirkişi olarak görevlendirilmesi de mümkündür (HMK 267/1).
Raporu serbestçe değerlendirme yetkisi hâkimin, bilirkişinin yerine geçerek hâkimlik mesleği dışında özel ve teknik bilgi gerektiren bir durumda şahsi bilgisi ile karar verebileceği anlamına gelmez. HGK'nın 04.02.2009 tarihli 2008/4-823 Esas ███████ Karar sayılı kararında da hakimin kendisini bilirkişi veya bilirkişi kurulu yerine koyamayacağı, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konularda şahsî bilgisi ile sonuca gidemeyeceği, o konuda bilirkişi incelemesi yaptırması gerektiği belirtilmiştir.
Somut olayda hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporları ile kaçak tüketim süresinin tüketim endekslerine göre yapılan değerlendirmeye göre, dava konusu tutanak öncesi ve tutanak sonrası ortalama tüketim değerlerinde önemli bir değişiklik olmadığı, bir öncesi sayaç okumanın █████/2023 tarihinde yapıldığı gerekçesiyle 3 gün olduğu tespiti ile rapor hazırlanmış ise de, tüketim endekslerinin incelenmesinde, uyuşmazlık konusu dönem içerisindeki tüketimlerin değerlendirildiği, yine █████/2022-█████/2022 arası 29 günlük sürede günlük ortalama tüketim 59,403 kwh iken, birsonraki dönem olan █████/2022-█████/2022 arasındaki 29 günlük sürede günlük ortalama tüketimin 28,921 kwh olarak %50'den fazla düştüğü, takip eden diğer aylarda da █████/2023 tarihine kadar günlük ortalama tüketim miktarlarının en az 19,933 kwh ve en fazla 32,933 kwh seviyelerinde olduğu, █████/2023-█████/2023 arasındaki 34 günlük sürede ise ortalama günlük tüketimin 73,600 kwh, █████/2023-█████/2023 arasındaki 31 günlük sürede ise ortalama günlük tüketimin 83,810 kwh seviyesinde olduğu görüldüğü, bu kapsamda uyuşmazlık konusu dönem içerisinde ortalama günlük tüketim miktarlarının çok fazla değişkenlik gösterdiği, yine tutanak sonrası █████/2023-█████/2023 tarihleri arasındaki 23 günlük sürede ortalama günlük tüketim miktarı 56,699 kwh iken, sonraki dönemlerde önce█████/2023-█████/2023 tarihleri arasındaki döenmde %50 seviyesinde düşerek 28,394 kwh seviyelerinde, sonra █████/2023-█████/2023 tarihleri arasındaki dönemde %50'den fazla düşerek 23,714 kwh seviyelerinde ve en son █████/2023-█████/2023 tarihleri arasındaki dönemde ise 14,885 kwh seviyelerinde olduğu, bu kapsamda tüketim değerleri arasındaki farkın önemli miktarlarda olduğu açık olduğu, anlaşılmakla ilk derece mahkemesince abonelik sözleşmesi getirtilmek suretiyle abonelik başlangıç tarihinin tespitinin yapılarak ve gerekirse mahallinde keşif yapılmak suretiyle işyerinin niteliği de belirlenerek, uyuşmazlık konusu dönem öncesi tüketim endeksleri de incelenmek suretiyle tüketim miktarlarındaki değişmeye ilişkin somut tespitler içeren rapor aldırılarak hasıl olacak sonuç doğrultusunda karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu kanaatine varılarak davalının istinaf itirazlarının kabulüne karar verilmiştir.
Belirtilen nedenlerle mahkemece; uyuşmazlığın esasına etkili gerekli deliller toplanmadan, yeterli inceleme yapılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince, mahkeme kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 353/1-a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dava dosyasının mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davalıdan tahsil edilen 1.761,21 TL İstinaf nisbi karar harcının istek halinde davalıya iadesine,
4-Dosya üzerinden inceleme yapılması nedeniyle davalı vekili lehine vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-Temyizi kabil olmayan bu kararın, 6100 sayılı Kanunun 359/4. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkartılıp harç tahsil işlemlerinin yerine getirilmesine,
7-Talep halinde inceleme konusu kararın icrasının geri bırakılması için İİK'nın 36/1 maddesi gereğince, varsa, istinaf eden tarafça yatırılan nakit teminatların veya sunulan banka teminat mektuplarının dosya kapsamı ve kararın niteliğine göre İİK'nın 36/5.fıkrası gereğince yatıran/ sunan tarafa İADESİNE,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Kanunun 362/1-g maddesi uyarınca KESİN olarak oybirliği ile karar verildi.█████/2026
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!