yağışında eksperi nar dolu don verimi formu paket ihbarı ağaç

Anahtar kelimeler: Yağışında Eksperi Nar Dolu Don Verimi Formu Paket İhbarı Ağaç

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ███████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülen Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle;

Davacıya ait -------- İli --------- İlçesi, --------- Köyünde bulunan -------- ada --------- parsel sayılı

taşınmaz üzerindeki 14 yaşında 2.600 adet Nar Ağaçları için dolu paket + don tarifesi ile ------Ş. ye ekli (Ek:1)--------- poliçe numarası ile ürün sigortası yaptırmış olduğunu, 08.09.2024 günü meydana gelen dolu yağışında ürün ağır hasar gördüğünü, Hasar ihbarı üzerine ilgili sigorta eksperi hasar tespit sigortalı bilgi formu ile ağaç başı verimi 53 kg hasar oranını %58 olarak hesap edildiğini, Bunun üzerine --------- D. İş sayılı dosyası ile yaptırdıkları tespit sonrası Ziraat Bilirkişi raporunun tanzim edildiğini, bu rapora göre ,ağaç bası verim

70 kg hasar oranı % 87,25 olarak hesap edildiğini, Bu rapora göre gerçek zararın ise : 2.912.000-TL olduğunu, Davalı ---------- 30.12.2024 tarihinde 733.056,00 TL müvekkili hesabına ödemenin yapıldığını, tespitte meydana gelen doludan dolayı zararın 2.912.000,00-TL olduğunun bildirildiğini, meydana gelen zarara ve poliçe bedeli olan :2.275.000,00 TL’ye göre ödeme miktarının yetersiz olduğundan ve gerçek zarar karşılanmadığı için dava açtıklarını, davalı Sigorta şirketinin aynı zamanda dikilen bitişik parselde bulunan tarladaki aynı yaştaki ürün için ekteki rapor ile farklı değerlendirme

yapması gerçek zararın ne kadar üstünkörü tespit edildiğine bir örnek teşkil ettiğini, Poliçeye göre müvekkiline ödenen miktar düşüldükten sonra 1.541.955-TL , 2.912.000-TL

tespit raporundaki saptanan gerçek zarara göre ise bakiye 2.178.944-TL eksik ödemenin mevcut olduğunu, bilirkişi raporu sonrasında alacağın HMK. 107 Maddesi gereğince belirli hale getirmek üzere şimdilik 100.000-TL ilave alacak için dava açtıklarını, şimdilik sigorta edilen--------- dolu hasarı sebebiyle eksik ödenen 100.000 TL tazminatın ödeme tarihi olan 30.12.2024 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davaya konu poliçede ---------Şirketi

--------Şubesi lehine dain-i mürtehin şerhinin bulunduğunu, davacının aktif husumet yönünden reddinin gerekmekte olduğunu, Dava dilekçesinde fazlaya dair haklar saklı tutularak Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 109 uyarınca kısmı davanın açıldığını, Yargıtay içtihadı da bu yönde olduğunu, ------- İli --------- İlçesi --------- Mahallesi ---------numaralı parsele kayıtlı Nar bahçesi için --------- adına ----------numaralı poliçe 2600

adet ağaç, 70 kg/ağaç verim değeri ve 12.5 TL birim bedel beyanı ile 11.04.2024 başlangıç

28.11.2024 poliçe bitiş tarihli olarak tanzim ettirildiğini, Dolu nedeniyle miktar kaybının değil kalite kaybının meydana geldiğini,

Müvekkili kurum % 58 hasar oranı üzerinden mevzuatta tanımlı % 8 muafiyet oranı düşülerek

733.056,00-TL sigortalıya ödediğini, Müvekkili kurumun başkaca bir tazminat ödeme

yükümlülüğü bulunmadığını, Poliçe için 08.09.2024 tarihinde dolu hasarı olduğu gerekçesi ile hasar ihbar bildiriminin yapıldığını, 12.092024 tarihinde eksperler tarafından alanda yapılan incelemelerde dolu hasarı meydana geldiği dolu etkisinin ürünün meyve kabuğunda kalite kaybı şeklinde olduğunu, miktar

kaybı bulunmadığı belirlenen dosya için kesin ekspertiz çalışmasının yapıldığını, Alanda yapılan

incelemelerin tamamında teminat dışı etkiler nedeni ile verim düşüklüğü olduğu tespit edilmiş olduğunu,

mevcut üründe yapılan ölçüm sayım sonucunda dolu hasar oranı tespit edildiğini, Sigortalı

belirlenen hasar oranını kabul etmemiş ve itiraz hakkını kullandığını, İtiraz kabul edilerek alanda

20.09.2024 tarihinde farklı eksperler tarafından alanda yapılan hasar tespit çalışmasında dolu

hasarı etkileri belirlenmiş olup yapılan ölçüm ve sayımlar sonucunda 2213 adet ağaç, nihai verim

53 kg/ağaç ve hasar oranı %58 olarak tespit edildiğini, Hasarın üründe miktar kaybı oluşturmadığı sadece üst kabukta dolu vuruk ve yaraları

bulunduğu belirlenirken dolu etkisi ile miktar kaybı oluşturmadığının tespit edildiğini, üründe yapılan ölçüm ve sayımlarda ağaçlarda poliçe tanzimi sırasında beyan edilen 70 kg/ağaç ürünün bulunmadığı hiç hasar olmasa dahi ağaçlardan 53 kg/ağaç ürün alınabileceği belirlendiğini,

Söz konusu verim düşüklüğünün ise bahçede klasik nar yetiştiriciliğinde yapılan gövdeli ağaç

yapısının mevcut olduğu yapılan kontrollerde ---------- Kök boğazı çürüklüğü nedeni ile

kurumaların olduğu ve ağaç habituslarının değişiklik göstermesi ve meyveler üzerinde hafif

Alternaria alternata (Kahverengi leke) yoğun nar kabuk süblimleşmesi güneş yanığı gibi hastalık

ve fizyolojik etkileri olduğu verimin oldukça dalgalı olduğu tespit edildiğini, Verim azalmasının

--------- teminatları dışında fizyolojik Faktörler nedeniyle oluştuğu tespit edildiğini, Yağan

dolunun üründe kabuk kısmında yaralar oluşturduğu bu yaralanmalarından kaynaklı meyve

dökümü olmadığı riskin kalite kaybı etkisi oluşturduğunu, Eksperler yaralı

kaybı ve miktar kaybı durumlarını kontrol edilerek hasar oranını tespit ettiklerini,

Söz konusu poliçe için belirlenen toplam sigorta bedeli 1.466.112,50-TL üzerinden yine

görevlendirilen eksperler tarafından alanda belirlenen %58 hasar oranından dolu hasarı için mevzuatta tanımlı %8 muafiyet oranı düşülerek 733.056,00-TL tazminat bedeli hesaplandığını ve ödemesinin yapıldığını, müvekkili kurum--------- sisteme kayıtlı sigorta poliçesi bulunan alanda teminat altına alınan

ürünler için yapılan hasar ihbarlarını incelemek üzere görevlendirilen eksperlerin alanda

yaptıkları incelemelerde üründe teminatlar dahilinde hasar olduğunu belirlemeleri durumunda

hasar tespit işlemi yapmak ve bu işlemler ürünün fenolojik dönemine göre geçici (ön) ya da kesin

ekspertiz şeklinde uygulandığını, Eksperler aldıkları eğitimler doğrultusunda herhangi bir

kanaat kullanmadan sayısal verilere dayanan yöntemleri kullanarak hasar tespit çalışmalarını

yürütmekte ve ekspertiz işlemlerini tamamlanndığını, Eksperler aldıkları eğitimler doğrultusunda kanaat kullanmadan sayısal verilere dayanan

yöntemleri teknik bilgi ve deneyimleri ile hasar tespit çalışmalarını yürütmekte hasarın etkisini

ölçerek ekspertiz işlemlerini tamamladıklarını, poliçe için belirlenen toplam sigorta bedeli 1.466.112,50-TL üzerinden yine

görevlendirilen eksperler tarafından alanda belirlenen % 58 hasar oranından dolu hasarı için

mevzuatta tanımlı %8 muafiyet oranı düşülerek 733.056,00-TL tazminat bedeli hesaplanmış olduğunu ve

ödemesinin yapıldığını, Sonuç olarak ilgili poliçe incelendiğinde hasar tespit çalışması ekspertiz usul ve esaslarına

göre gerçekleştirilmiş olduğunu, Tazminat hesaplamaları ‘Genel şartlar, tarife ve talimatlar’

çerçevesinde gerçekleştirileceğini, Davacı taraf dava dilekçesinde değişik iş tespit raporuna göre davasının kabulünü talep

ettiğini, dava konusu sigortalı ürünlerde don hasarı bulunmadığından müvekkili şirketin hiçbir tazminat ödeme borcunun bulunmadığını, Teminat dahilinde don hasarı

bulunmadığı delillerle ortaya konmuş olmasına karşın hasar varmışçasına tazminat hesaplaması

yapılması poliçe hükümleri, Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Tarife Talimatlar teminatın

kapsamı konusunda inceleme yapılmadığı açıkça göstermekte olduğunu ve Tespit raporunu kesinlikle kabul

etmediklerini, haksız davanın reddini ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

: Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, hasar dosyası, -------- D. İş sayılı dosyası, müzekkere cevapları, kaza tespit tutanağı bilirkişi raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

:Dava, 08.09.2024 günü meydana gelen dolu yağışının verdiği hasar nedeni ile ödenmemiş bakiye hasar tazminatının ödemesinin TTK 1472. maddesi uyarınca davalıdan istemine ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; Uyuşmazlığın, davacıya ait --------Ş ye --------- poliçe numarası ile ürün sigortası yaptırmış olan -------- İli, --------- İlçesi, -------- Köyündeki -------- ada --------- parsel sayılı taşınmaz üzerindeki nar ağaçlarının 08.09.2024 günü meydana gelen dolu yağışında gördüğü hasar nedeni ile ödenmemiş bakiye hasar tazminatının olup olmadığı, davacının bu tazminatı davalıdan talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı tespit edilmiştir.Tarafların delilleri toplanarak, dosyanın 2 ziraat mühendisi bilirkişi ile sigorta bilirkişisinden oluşan heyette tevdine, dosya içindeki deliller ve değişik iş tespit dosyası da değerlendirilmek sureti ile don olayının mahsullere zarar verip vermediği, vermiş ise zararın tespitinin istenilmesine, (mahsullerin don olayı sırasında hangi aşamada olduğu mahsullerin cinsi, donun zamanın ,mahsullerin hangi evresine denk geldiği ve varsa zararın ne miktarda olduğu) bilirkişiden inceleme yaptırılarak teknik ayrıntıları gösterilen dosyada mübrez bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Davacı ile davalı arasındaki sigorta poliçelerinin ve bu poliçeler kapsamında verilen teminatların

çerçevesi ve somut olayda gerçekleşen hasar dosyadaki deliller kapsamında değerlendirilecektir. Dava dosyasında poliçede yer alan bilgilere

göre; Hasarlı Alan

: 40.000 m2 Toplam Ağaç Adedi ve yaşı : ███████

Mevcut Verim(kg/ağaç)

: 70

Toplam Ürün Miktarı(kg)

: 182.000,00

Ürün Birim Fiyatı

: 12,50-TL/kg

olduğu görülmüştür.Dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgeler incelendiğinde; --------- İli -------- İlçesi,

-------- Köyünde bulunan -------- ada --------- parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 14 yaşında 2.600 adet Nar

Ağaçları için dolu paket + don tarifesi ile --------Ş. ye --------- poliçe numarası ile ürün

sigortası yaptırmış oldukları, 08.09.2024 günü meydana gelen dolu yağışı sebebi ile ürünün hasar

gördüğü, Dolu yağışının olması hususunda davalı ve davacı tarafça herhangi bir uyuşmazlık konusu

Olmadığı görülmüştür. Tarsim Eksperlerince--------- nolu hasar dosyasından yaptırılan ekspertiz incelemesi sırasında belirlenen hasar oranı üzerinden onaylanarak hasar tazminatı hesaplanmış olup 733.056,00- TL ödenmiştir.

---------- numaralı poliçeye ilişkin yapılan hasar tespit incelemesinde dolu hasarı nedeniyle

--------- Eksperlerince söz konusu sigortalı ürünlerin bulunduğu alana gidilerek, 12.09.2024 ve

20.09.2024 tarihinde dolu hasarı olduğu gerekçesi ile --------- Hasar Dosya Numaralı Hasar

Tespit Raporu eksper açıklaması bilgilerinde, dolu hasarı olduğu, Hasarın etkilerini incelemek üzere

görevlendirilen eksperler tarafından hasar oranı ise ayrı günlerde poliçe kapsamında yapılan tespitler

ile (ilk tespit) % 69 ve %58 (son tespit) olarak tespit edildiğinin değerlendirildiği, Eksper tarafından

yapılan işlemlerde, rapor ve fotoğraflarla gözlem ve kayıt altına alınarak hasar tespit çalışması yaptığı

ve nihai olarak ---------- cevap dilekçesine göre %58 oranından ödemede bulunulduğu (2.213 Ağaç, 52

KG ağaç başı verim, %58 hasar oranından) anlaşılmaktadır.-------- D.İş Raporunda hasar oranının % 87.25 olarak ve ağaç başı verimin 70 kg olduğu tespit

edilmiş olup, ağaç başı verimin poliçede belirtilen verim ile uyumlu olduğu görülmüştür. Ancak % 87.25 olarak belirtilen hasar oranını destekleyici faktör olan Meteorolojik bilgi desteğine rastlanılmamıştır. Şöyle ki Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün dava dosyasına sunduğu 02.12.2025

tarih, ----------- sayılı yazısı dikkate alındığında 20.09.2024 tarihinde olağanüstü şekilde dolu yağışının

olmadığı belirtilmiştir. ---------- eksperinin çiftçinin fiziksel verim kaybı yasamaması adına gerekli

önlemleri alarak, ürün yetiştirme tekniklerini yerine getirdiği bu sebeple fiziksel verim kaybının

meteorolojik kaynaklı olduğu, fizyolojik nedenlere bağlı bir etmen söz konusu olmadığı hususları göz

önüne alındığında Nar ürünündeki verim kaybının % 70 oranında olması gerektiği görüş ve kanaati

oluşmuştur. Ağaç başına verimin (poliçedeki belirtilen gibi teknik kanaat ile de) 70 kg olduğu, poliçede

de bu durumun belirtildiği, rakamın kadri marufunda ve bölge ile ağaç yaşı, türü ile paralellik arz

ettiği, bu durumda gerçek sigorta bedelinin (Poliçe derci 2600 Adet ağaç sayısı X 12,5 TL X ağaç

başı 70 Kg, 1 kg Nar 12,50 TL ) poliçe ile aynı şekilde 2.275.000,00 TL hesaplanacağı (poliçe

üzerindeki sigorta bedeli (2.600 ağaç X 70 KG) 182.000,00 KG için 12,50 TL tutardan = aynı şekilde 2.275.000,00 TL’sıdır), hesap olunan sigorta bedeli üzerinden poliçe özel şartları

kapsamında %8 muafiyet tutarının (2.275.000,00 TL X (%8) 0,08 = 182.000,00 TL) hesaplanacağı,

hasar oranının dosya kapsamındaki bilgi, belgeler, metorolojik veriler sonucunda teknik olarak her

iki tarafın değerlendirmesinin aksine teknik olarak %70 düzeyinde olduğu sonuç ve kanaatine

varıldığı, bu durumda zarar tutarının 2.600 ağaç X 70 KG X 12,50 TL X %70 zarar oranı ile =

1.592.500,00 TL rakamı hesaplanacağı, (muafiyet sigorta bedelinin %8’i’dir. Yukarıda

hesaplamasına yer verilmiştir) bu tutardan 182.000,00 TL muafiyet tenzil edildiğinde

1.410.500,00 TL tutardan teknik olarak sigorta poliçesi kapsamında sorumluluğun teknik

olarak değerlendirileceği, -------- tarafından 30.12.2024 tarihinde ödenen 733.056,00 TL

tutarın tenzil ile bakiye 677.444,00 TL tutarın teknik olarak hesaplanabileceği, her türlü

muafiyet oranı ile diğer hesaplamalar yönünden nihai hukuki taktir ve değerlendirmenin

Sayın Mahkeme’ye ait olacağı, dain-i mürtehin muvafakat yazısı olduğu, husumet ile ilgili

husustaki nihai hukuki değerlendirme ile taktirin Sayın Mahkeme’ye ait olacağı teknik

yönleri ile bilirkişi raporunun sunulduğu, hukuki Tasnif ve Değerlendirme takdir Sayın

Mahkemenize ait olmak üzere, kanaatlerini bildirmişlerdir. Davacı vekili tarafından alacağın belirli hale getirilmesi içerikli talep dilekçesi ile; HMK'nun 107. Maddesi uyarınca alacağı belirli hale getirdiklerini, 100.000,00 TL tazminata bilirkişi raporuna göre ilave 577.444,00 TL tazminat ile toplam 677.444,00 TL tazminatın ödeme tarihi olan 30.12.2024 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı tarafça davaya konu poliçede --------Ş ---------- Şubesinin dain-i mürtehin şerhi bulunması nedeniyle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı savunulmuştur. ------Ş --------- Caddesi --------- Şubesi'nin █████/2025 tarihli yazı cevabı ile " dava konusu Sigorta ettirenin davacı olduğu ----------

nolu poliçe █████/2024 tarihinde sonlanmış olduğundan dain-i mürtehin durumu devam etmemektedir.

Bilgilerinize Arz ederiz. hususunun bildirildiği görülmüş, bu sebeple davacının davada aktif husumet ehliyeti bulunduğu kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davanın tazminat davası olduğu, yukarıda da belirtildiği gibi davacının aktif husumetinin bulunduğu, -------- İli --------- İlçesi, ------- Köyünde bulunan -------- ada ---------- parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 14 yaşında 2.600 adet Nar Ağaçları için dolu paket + don tarifesi ile

--------Ş’ ne--------- poliçe numarası ile ürün sigortası yaptırıldığı, 08.09.2024 tarihinde gerçekleşen dolu yağışı sebebiyle nar ürününde zarar oluştuğu yönünde tespit yapıldığı, --------- Eksperlerince söz konusu alanda 12.09.2024 tarihinde ekspertiz incelemeleri ile, dolu hasarı

nedeniyle çiçek dökümlerinin yanı sıra teminat dışı risk nedeniyle boş çiçek oluşumları da tespit edildiği, ekspertiz anında tespit edilen mevcut verim (kg/ağaç) 2600 adet ağaç ve ağaç başı verim 41 kg olarak, hasar oranının ise % 69 olarak tespit edildiği, bu doğrultuda hasar dosyasında belirlenen % 69 dolu hasar oranı üzerinden, 733.056,00- TL tazminat bedeli hesaplandığı, 30.12.2024 tarihinde ise sigortalı davacıya ödendiği, davacı tarafça zararın daha fazla olduğu iddiası ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Don olayının tespiti için ilgili kurumlara müzekkere yazılmış, dosyadaki deliller ve müzekkere cevapları dikkate alınarak hazırlanan bilirkişi raporu uyarınca; karşılanmamış zarar miktarının 677.444,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Bilirkişi raporunun dosyadaki deliller ve olayın oluş şekline uygun olarak hazırlandığı anlaşılmış, rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır. Bununla birlikte; hasar ihbar tarihinin 08.09.2024 olduğu, alacağın TTK 1427 uyarınca ihbardan 45 gün sonra muaccel olacağı ve aynı anda davalının temerrüte düşeceği, ancak somut olayda davalının 30.12.2024 tarihinde kısmi ödeme yapması nedeniyle alacağın tümü yönünden bu tarihte temerrütün gerçekleştiği, davacının tacir olmadığı nazara alındığında yasal faiz talep edebileceği kanaati ile davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın KABULÜ İLE; 677.444,00 TL’nin 30.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 46.276,20 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta alınan 1.707,75 TL peşin harç ile 9.861,30 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 34.707,15 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 615,40 TL başvurma harcı ve 1.707,75 TL peşin harç ile 9.861,30 TL tamamlama harcının toplamı olan 12.184,45 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,

4-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanacak olan 4.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,

5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderleri olan 21.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 277,50 TL posta/müzekkere masraflarının toplamı olan 21.277,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 107.616,60 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,

8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra HMK'nun 333.maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,

Dair, karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. █████/2026