Anahtar kelimeler: Sağlayıcıdan Bam Tedarik Kayıp İstirdat Başkan Enerjisi Yazim Bursa Yılları
T.C. BURSA BAM ..... HUKUK DAİRESİ
T.CBURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ.... HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: ....../......KARAR NO
: .../....T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN
: ... (...)ÜYE
: ... (...)ÜYE
: ... (...)KATİP
: ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: BURSA ..... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: .......NUMARASI
: .../.... - ..../....DAVACI
: ...VEKİLLERİ
: Av. ...Av. ...DAVALI
: ...VEKİLİ
: Av. ...İHBAR OLUNAN
: ...VEKİLLERİ
: Av. ...Av. ...-DAVANIN KONUSU
: İstirdatİSTİNAF KARAR TARİHİ
: .....KARAR YAZIM TARİHİ
: .............Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine dosya incelendi.İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ
:Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının 2012-2014 yılları arasında abonelik sözleşmesi ile davalı sağlayıcıdan elektrik enerjisi tedarik ettiğini, davalının davacıya kayıp kaçak bedeli tahakkuk ettirdiğini, dava tarihi itibari ile geriye dönük olarak 10 yıl boyunca ödenen kayıp kaçak bedellerinin tahsilini istediklerini belirterek fazlaya dair tüm hak ve alacakları saklı kalmak üzere HMK’nun 107. hükmü gereğince 3.500,00.- TL belirsiz alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı şirketten tahsil edilen kayıp kaçak bedellerinin UEDAŞ şirketine ödendiğini, husumetin bu şirkete yöneltilmesinin gerektiğini, .....’a davanın ihbarını istediklerini, uhdesinde olmayan bir bedelin davalıdan tahsilinin mümkün olmadığını, tahsil edilen bedellerin EPDK kararlarına uygun olarak alındığını, tarifelerin uygulanmasının lisans sahibi şirketler için zorunlu olduğunu, lisans sahibi şirketlerin tarifeyi değiştirme gibi yetkisinin olmadığı gibi kayıp kaçak bedelini tahsil etmeme gibi bir davranışta da bulunamayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
:Mahkemece, 6719 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklerin kanunun yürürlük tarihinden önceki dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak tahsil edilmiş dava konusu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden alacak davalarında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanmasının gerektiği, yeni çıkan yasa ile hakkın konusuz kaldığı gerekçesiyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
:Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacı yararına vekalet ücreti ile yargılama giderine hükmedildiğini, bu durumun usul ve yasaya aykırı olup dava lehine bu kalemlere hükmedilmesinin gerektiğini, kayıp kaçak ve sayaç bedeli kesintilerinin 6719 sayılı kanunun 20. maddesine uygun olarak kesildiğinin bilirkişi raporunda tespit edildiğini, mahkemece yapılan işlemin hukuka uygun olduğunun kabul edildiğini, mahkemece dava açılış tarihinde davacının haklı bulunduğunu, bu kararın kabulünün mümkün olmadığını, karar tarihinde haklı olan davalı şirketin dava açılış tarihinde de haklı durumda olduğunu, davalının lisans sahibi bir şirket olarak, EPDK tarafından belirlenen tarifelere uymak zorunda olduğunu, belirlenen tarife fiyatlarının içerisinde kayıp-kaçak bedeli de bulunduğunu, davalı şirketin tarife bedelinin tamamını abonelere yansıtmak zorunda olduğunu, taraflar arasında husumet bulunmadığını, davacının 6502 sayılı kanuna göre tüketici olmaması nedeniyle dava tarihinde kayıp kaçak bedellerini talep edemez durumda olduğunu, davalının kusurunun bulunmadığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.Davacı vekili davalının istinaf başvurusuna karşı verdiği cevap dilekçesinde, mevzuat sebebiyle davanın konusuz kalması nedeniyle davaya sebebiyet veren davalı aleyhine vekalet ücreti ve yargılama gideri verilmesi kararının yerinde olduğunu belirterek davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini istemiştir.İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
:6100 sayılı HMK'nun 355. maddesine göre istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Dava, elektrik enerjisi bedeli ile birlikte alınan kayıp-kaçak bedelinin istirdatı talebine ilişkindir.Davacı fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 3,500,00.-TL kayıp kaçak bedelinin tahsili için dava açmış, mahkemece 6719 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik nedeniyle davanın konusuz kaldığı davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, davalı vekili bu karara karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının kullandığı elektrik nedeniyle davacıdan kayıp kaçak bedeli alınıp alınamayacağı, dava tarihinden sonra yürürlüğe giren kanun değişikliğinin uyuşmazlığa etkisinin nasıl olacağı hususundadır.Dava tarihinden sonra 17/6/2016 tarih ve 29745 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı Kanun ile 6446 sayılı Kanunun 3, 5, 6, 7, 9, 14, 17, 18, 19, 27. maddeleri değiştirilip bazı maddelere yeni fıkralar eklenmiş, ayrıca geçici 19. ve 20. maddeler düzenlenmiştir. Geçici 20.maddede, Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17. madde hükümlerinin uygulanacağı, geçici 19. maddede ise, bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı hükmünü içermekte olup, 6719 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklerin Kanunun 17.06.2016 yürürlük tarihinden önceki dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak tahsil edilmiş dava konusu kayıp kaçak bedelleri ve diğer kalemlerle ilgili olarak açılan ve halen devam eden alacak davalarında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanması gerektiği anlaşılmaktır.Her dava, açıldığı tarihteki fiili ve hukuki sebeplere ilişkin koşullara göre hükme bağlanır. Ne var ki, dava açıldıktan sonra dava konusu alacağın ödenmesi, menkul malındavacıya teslim edilmesi, gayri menkulün tahliye edilmesi gibi nedenlerle veya davanın açılmasından sonra yürürlüğe giren yeni bir kanun yada Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı nedeniyle davanın konusuz kalması mümkündür. Davanın konusuz kaldığının tespit edilmesi halinde, mahkemece; esas (asıl talep) hakkında "Davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına" ilişkin hüküm kurulması gerekmektedir. Bu tür kararlar, hükümler gibi (eda, tespit, inşai) nihai kararlardandır. Mahkeme kararı, aynı zamanda dava konusu hakkın mevcut olmadığını da tespit ettiği için tespit hükmü niteliğindedir. 6719 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesi ile EPDK kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan bedeller ile ilgili olarak açılan davalar konusuz kalmış olup bu nedenle uyuşmazlığın esası hakkında davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir (Y. 3. HD.14.11.2017 T, ██████████- ██████████).6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Esastan Sonuçlanmayan Davada Yargılama Gideri” başlıklı 331.maddesinin 1.fıkrasında; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Bu durumda mahkemenin yargılamaya devam ederek dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğunu tespit etmesi ve tutumuyla dava açılmasına sebep olan tarafı yargılama gideri ile mahkum etmesi gerekmektedir.Bir kimseye diğer tarafın dava giderlerinin yükletilmesinin nedeni, o kimsenin diğer tarafın gider yapmasına haksız olarak sebebiyet vermiş olmasıdır. Bir tarafın, dava açıldığı andaki mevzuata veya içtihat durumuna göre davasında veya savunmasında haklı olup da, dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren yeni bir kanun hükmü veya yeni bir içtihadı birleştirme kararı gereğince davada haksız çıkmış olması halinde, yargılama giderlerine mahkum edilemeyecektir (YHGK'nun 18.11.2009 T, ███████-421 E.-████████ s.k).Dava konusu uyuşmazlığın yasa değişikliği sonucu konusuz kalması nedeniyle usul ilkeleri de nazara alınarak yargılama giderlerinin tespiti yönünden dava tarihinde hangi tarafın haklı olduğunun tespiti gerekmektedir.YHGK'nun 21.05.2014 T, 2013/7-2454 - ████████ sayılı kararı ile Anayasa'nın "Vergi Ödevi" başlıklı 73.maddesinde "Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, mali gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür. Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır. Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerin muaflık, istisnalar ve indirimleriyle oranlarına ilişkin hükümlerinde kanunun belirttiği yukarı ve aşağı sınırlar içinde değişiklik yapmak yetkisi Bakanlar Kuruluna verilebilir" şeklindeki düzenlemeye göre kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığından bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'ya sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak elektrik bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne kadar bedel ödendiğinin bilinmesinin de şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğundan EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınması doğru bulunmayarak hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.Dava konusu yapılan kayıp kaçak bedeli ile ilgili davacının talebi 6719 sayılı Kanunla yapılan değişiklik nedeniyle kanunun yürürlüğe girdiği █████/2016 tarihi sonrasında 6446 sayılı kanunun 17. ve geçici 20. maddeleri gereğince dayanaksız kalmıştır. İltihaki sözleşme ile ve ikincil mevzuat gereğince abonelerden tahsil edilen kayıp kaçak bedelinin dava tarihindeki mevzuat ve YHGK. 21.05.2014 T, 2013/7-2454- ████████ sayılı kararı ile daire kararlarında da (Y.3.HD. 28.03.2017 T, █████████ - █████████ s. k; Y.3. HD nin 16.11.2017 T, ██████████–██████████ sy.k; Y. 3.HD. ██████████ -██████████ ve aynı dairenin ██████████ – ██████████ sy kararları) belirtildiği üzere dava açıldığı anda haklı durumda bulunan tarafın yargılama sırasında oluşan yasa değişikliği sonucu haksız duruma düşmesi halinde yargılama giderlerinden, dolayısıyla karşı tarafın vekalet ücretinden sorumlu tutulması mümkün değildir.Somut olay yukarıda açıklanan ilke ve kavramlara göre değerlendirildiğinde mahkemece davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek davacı lehine yargılama giderlerine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;1-Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ..../....-.../.... sayılı kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından HMK 353/1-b-1 hükmü gereğince davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun ESASTAN REDDİNE,2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalıdan alınması gereken 179,90.-TL karar ve ilam harcından davalı tarafından yatırılan 54,40.-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 125,50.-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,3-İstinaf talebinde bulunan davalı tarafından karşılanan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, artan kısmın talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,5-Karar tebliğ, harç tahsil ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere █████/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi....Başkan...¸e-imzalıdır...Üye...¸e-imzalıdır...Üye...¸e-imzalıdır...Katip...¸e-imzalıdır