Anahtar kelimeler: Tesettür Butik Moda Pazaryerleri Online Wwwcom Unsurlu Markadan Markalı Siteleri
T.C. BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO
: ███████KARAR NO
: ████████DAVA
: Markaya Tecavüzün Tespiti, Men'i ve Manevi TazminatDAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025KARARIN YAZILDIĞI TARİH
: █████/2025Mahkememizde görülmekte bulunan Markadan Doğan Haklara Tecavüzün Tespiti, Men'i ve Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin ... nolu ... nolu .... MODA ve .... BUTİK, ... nolu .... MODA, ... nolu ... TESETTÜR ibareli marka tescil belgelerinin sahibi olduğunu, müvekkilinin, tekstil –giyim sektöründe uzun yıllardır faaliyet gösterdiğini ve "...." esas unsurlu markaları aktif şekilde kullandığını, müvekkili markasını sürekli geliştirmeyi hedeflediğini ve bu doğrultuda da "... moda" markalı ürünlerini online satış siteleri olan "...", "...", "...", "...", "..." gibi online pazaryerleri ve kendi web sitesi olan www....com üzerinden ve https://www...com/_..._/ hesabı üzerinden müşterisiyle buluşturduğunu, davalı tarafın ".... BUTİK" ibareli markayı sosyal medya hesaplarında ve pazaryerlerinde kullandığını, tekstil giyim ürünleri sattığını, davalı tarafın kötüniyetli olarak markayı birçok yerde etkin şekilde kullandığını, markayı yani işareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması yasak olduğunu, karşı tarafın, "... BUTİK" ibaresini/markasını hiçbir şekilde ekli/eksiz kullanamayacağını, "... BUTİK" ibaresinin internet ortamında, marka, ürün model adı, anahtar sözcük olarak kullanılması müvekkiline zarar verdiğini, karşı tarafın kullandığı marka/markaların müvekkilinin markaları ile benzer olduğunu, müvekkili ile aynı sektörde ve piyasada faaliyet gösteren bazı firmaların "..." ibaresinin önüne veya yanına ayırt edicilik vasfı olmayan ekler koyarak tescil alma girişiminde bulunduklarını, davalının suç oluşturan eylemleri nedeniyle, Cumhuriyet Başsavcılığına şikayet haklarının saklı olduğunu, açıklanan nedenlerle, marka hakkına tecavüzün tespit ve menine, dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte 20.000,00 TL manevi tazminatın, davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacı tarafın iddialarını kabul etmediklerini, müvekkilinin kullandığı "... BUTİK" isminin bir bütün olarak düşünülüp sadece "...." kelimesi üzerinden hak ihlali ve iltibasa sebebiyet vereceği yönündeki iddiaların hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, "... Yatırım ve İnşaat A.Ş." isimli şirketin Türkiye ve yurt dışında faaliyet gösterdiğini, ana iştigal konusu inşaat olsa da yönetim kurulu başkanı ...'nın eşinin isteğiyle ... ve ... isimli internet sitelerinden satış yapmak amacıyla satış hesabı açılıp kullanılmaya başlandığını, "... & ..." müvekkili tarafından .... adlı e-ticaret sitesinde satış yapabilmek amacıyla satıcı adı girilmesi istendiğinden müvekkili şirket yetkilisi ... 'nın eşinin opera mezunu olması nedeniyle ismini "..." koymak istediğini, .... 'nın eşi ... ve eşinin arkadaşı aynı zamanda şirket çalışanı .... 'ın baş harflleri kullanılarak sitede satış yapılabilmesi için tamamiyle kendine özgü ve farklı herhangi iltibasa yer vermeyecek "... & ...." ismi oluşturulduğunu, davacıya ait markalardan "... " markasının kullanımı, davalı müvekkilcince kullanılan "... &..."ten önce olsa da bu isimle davalıya ait marka arasındaki farkın açıkça anlaşılabilecek nitelikte olduğunu, davacının markaları ile davalı müvekkilinin markasının karıştırılma ihtimalinin kesinlikle bulunmadığını, davalı müvekkiline ait "... &... "te ki asıl belirleyici unsurun ".... & ...." belirtmesi olduğunu, bilirkişice yapılan karşılaştırmada da bütüne bakıldığında "... &..." belirtici unsurunun açık bir fark yarattığı ve karıştırma ihtimalini ortadan kaldırdığının sabit olduğunu, "... & ..." isminde ki ... ve .... ibarelerinin kullanılmasının genel anlamda iltibas oluşturacağından bahsedilmişse de davalı müvekkilinin markasında ayırt edici olarak "... &.... " ibaresi bulunması nedeniyle marka hakkına tecavüzün koşullarının oluşmadığını, ayrıca davalı şirketin bu isimleri kullanarak bir ayrıcalık sağlamadığını, davacı tarafın markasına zarar verecek bir eylemde de bulunmadığını, "... & ..." adlı satıcıda bulunan hiç bir ürünün davacının markaları ile karıştırılabilecek veya genel anlamda iltibasa neden olabilecek bir şekilde düzenlenmediğini, davacı tarafın markaları ile davalı müvekkilin kullandığı "... & ... " isminin rapordaki sitede de tespit edildiği üzere yazımı ve görüntüsü itibariyle büyük farklar bulunduğunu, davacı tarafın iddia ettiği gibi marka hakkına tecavüz bulunmadığını, açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan davacı adına kayıtlı marka tescil belgeleri celp olunmuştur.Davacı vekilinin tespit talebi üzerine dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler █████/2024 tarihli raporlarında; "Davalı tarafa ait olduğu belirtilen https://www....com/magaza/... URL adresinde yer alan mağazada yapılan incelemede; Mağaza adının “... &...”, Satıcı unvanının ... YATIRIM ve İNŞAAT A.Ş., Satıcı adresinin ... Sk.No:1 A”, Satıcı iletişim numarasının 0...., Satıcı vergi kimlik numarasının ..., Satıcı KEP adresinin ...@....kep.tr olduğu, Hesapta ibaresinin kullanıldığı, Davalı tarafa ait olduğu belirtilen https://www......com/.../ URL adresinde yer alan hesapta yapılan incelemede; Hesap adının “....” olduğu, Hesabın Eylül 2020 tarihinde oluşturulduğu, Hesapta ...&...Giyim açıklamasının yer aldığı, Hesapta firma iletişim numarasının 0... olduğu, Hesaptan 290 adet paylaşım yapıldığı, Hesabın takipçi sayısının 7.782 olduğu, Hesapta profil resminin kullanıldığı, Davalı tarafa ait olduğu belirtilen https://peradn.com/ alan adlı web sitesinde yapılan incelemede; Sitede logosunun kullanıldığı, Firma iletişim bilgilerinde; Firma unvanının “....&....”, Firma adresinin .... Sk.No:1 Süleymanpaşa/Tekirdağ, Firma iletişim numarasının 0.... olduğu, Site tescil bilgilerinde; Alan adının ... Tek.San.Tic.A.Ş. firması tarafından .... adına kayıt edildiği, Alan adının 02.10.2023 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt süresinin 02.10.2024 tarihinde son bulacağı, Site erişim ve yer sağlayıcısının .... olduğu, Davacı tarafa ait olduğu belirtilen https://www.....com/ alan adlı web sitesinde yapılan incelemede; Sitede firmanın 30 yıllık hazır giyim imalat ve ihracat tecrübelerini yeni marka ile tüketicilere sunduklarının belirtildiği, Firma iletişim bilgilerinde; Firma adının ...., Firma resmi adının ..., Firma iletişim numaralarının 0 .... ve 0 ...., Firma eposta adresinin ....@...com, Firma adresinin “.... Mah. .... Sok. No: 21-2 Güngören / İstanbul”, Firma vergi numarasının ..., Sitede ve ibarelerinin yer aldığı, Site tescil bilgilerinde; alan adının ... firması tarafından kayıt edildiği, Alan adı sahibi kişi bilgileri, .com uzantılı alan adlarında kişisel bilgilerin gizliliği kapsamında, internet alan adı dağıtımını sağlayan ICANN organizasyonu tarafından alan adı kaydı sağlayan firmalara WHOIS sorgulamalarından kişisel bilgilerin Avrupa Birliği Veri Koruma Yönetmeliği (GDPR) kapsamında 17 Mayıs 2018 tarihinden itibaren kaldırılması gerekliliğinden dolayı, alan adının kime ait olduğunun tespiti yapılamamış, alan adının kayıt kimlik bilgisinin bulunmadığı, o Alan adının 02.09.2019 tarihinde kayıt ettirildiği ve 02.09.2026 tarihine kadar kayıtlı olduğu, Site erişim ve yer sağlayıcısının “.... Merkezi Hizmetleri A.S.” olduğu, Davacı tarafa ait olduğu belirtilen https://.... URL adresinde yer alan hesapta yapılan incelemede; Hesap adının “_....” olduğu, Hesabın Ocak 2018 tarihinde oluşturulduğu, Hesapta “... Moda Resmi .... Sayfası” açıklamasının yer aldığı, Hesaptan 1.237 adet paylaşım yapıldığı, Hesabın takipçi sayısının 34B (bin) olduğu, Hesapta profil resminin kullanıldığı, Davacı tarafa ait olduğu belirtilen https://www....com/magaza/... adresinde yer alan mağazada yapılan incelemede; Mağaza adının .... Moda, Satıcının Pera Moda, Satıcı unvanının ... MARKET A.Ş., Satıcı kep adresinin ...@....tr, Satıcı Mersis numarasının .... Satıcı vergi kimlik numarasının ..., Hesapta resminin kullanıldığı, tecavüz açısından gereken iltibasın mevcut olduğu tespit edilmiş olup, belirtilen bu sebeplerle, davalı eylemlerinin, SMK’nın 7 ve 29. maddeleri gereğince, davacının marka hakkına tecavüz oluşturup oluşturmayacağına dair nihai hukuki nitelendirme ve takdirin Mahkemeye ait olduğu" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.Davalı vekili █████/2024 tarihli dilekçesi ile, bilirkişi raporunda ki aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, raporda davalı müvekkilinin kullandığı "...." isminin bir bütün olarak düşünülüp sadece "..." kelimesi üzerinden hak ihlali ve iltibasa sebebiyet vereceği yönündeki tespitlerin hatalı olduğunu, "..." müvekkili tarafından ... adlı e-ticaret sitesinde satış yapabilmek amacıyla satıcı adı girilmesi istendiğinden müvekkil şirket yetkililerince bu sitede satış yapılabilmesi için tamamiyle kendine özgü ve farklı herhangi iltibasa yer vermeyecek şekilde "..." isminin oluşturulduğunu, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere hesabın Eylül 2020 tarihinden beri açık olduğunu, sadece 7.782 adet takipçisi bulunduğunu, Eylül 2020 tarihinden beri kullanılan böyle bir hesabın takipçi sayısının bu düzeyde olmasının gayet olağan olduğunu, raporda da davacıya ait ".... BUTİK" markasının başvuru tarihinin █████/2021, tescil tarihinin █████/2021 olduğunu, açıkça anlaşılacağı üzere ".... BUTİK" davacı markalarının öncesinde davalı müvekkilince kullanıldığını, davacıya ait diğer markalardan "..." markasının kullanımı, davalı müvekkilince kullanılan "..."ten önce olsa da bu isimle davalıya ait marka arasındaki farkın açıkça anlaşılabilecek nitelikte olduğunu, davacının markaları ile davalı müvekkilinin markasının karıştırılma ihtimali bulunmadığını, müvekkiline ait "...." markasındaki asıl belirleyici unsurun "..." belirtmesi olduğunu, bilirkişice yapılan karşılaştırmada da bütüne bakıldığında "...." belirtici unsurunun açık bir fark yarattığı ve karıştırma ihtimalini ortadan kaldırdığının sabit olduğunu, bilirkişi raporunda "..." isminde ki ... ve ... ibarelerinin kullanılmasının genel anlamda iltibas oluşturacağından bahsedilmişse de davalı müvekkilinin markasında ayırt edici olarak "..." ibaresinin bulunduğunu, ayrıca davalı şirketin bu isimleri kullanarak bir ayrıcalık sağlamadığını, davacı tarafın markasına zarar verecek bir eylemde de bulunmadığını, "..." adlı satıcıda bulunan hiç bir ürünün davacının markaları ile karıştırılabilecek veya genel anlamda iltibasa neden olabilecek bir şekilde düzenlenmediğini, açıklanan nedenlerle, bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasını talep etmiştir.Rapor sonrasından sunulan tüm beyan, deliller ve itirazların değerlendirilerek ek rapor tanzimi için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişiler █████/2025 tarihli ek raporlarında; "“... Butik” ibaresinin marka tescili her ne kadar 2021 yılı ise de, yukarıda belirtildiği üzere Davacı https://www......com/ alan adlı web sitesinde “... butik” ibaresinin markasal anlamda 2019 tarihinde kullanıldığı ve bu kullanımın Davalının Instagram hesabının açılış tarihi olan Eylül 2020 öncesi olduğunun tespit edildiği, dolayısıyla, Davalının dava konusu işaret üzerinde “gerçek ve öncelikli hak sahibi” olduğu savunması, mevcut dosya kapsamına göre tespit edilememekte olup, işbu tespitler uyarınca, yapılan savunmaya ilişkin nihai hukuki değerlendirme ve takdirin Mahkemeye ait olduğu, Kök raporda tecavüz açısından gereken iltibasın mevcut olduğuna ilişkin değerlendirmelerin detaylı şekilde yapılmış olduğu, Sayın Taraf vekili itirazları noktasında “kök raporda varılan görüşten dönülmesini gerektirecek bir durum olmadığı tespit edilmiş olup, belirtilen bu sebeplerle, davalı eylemlerinin, SMK’nın 7 ve 29. maddeleri gereğince, davacının marka hakkına tecavüz oluşturup oluşturmayacağına dair nihai hukuki nitelendirme ve takdirin Mahkemeye ait olduğu" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.Davalı vekili █████/2025 tarihli dilekçesi ile, ... Butik'e ait ... üzerinden hesabın 2020 Eylül'e dayandığını, dolayısıyla ..... Butik ticaret yapmaya başlamış olduğu sırada ... Moda Butik'in sicile henüz kaydedilmediğini, sicile kayıtlı olmayan bir marka hakkında sosyal medya araştırması yapılması gerekmesinin, bu durum için de ticari işletmeye sorumluluk yüklenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu şekilde bir sorumluluğun ne tacirlerin ne de şirketlerin kendilerine ait sorumlukları bölümünde yer alan bir husus olmadığını, aksine eğer ki bir ticari şirket, markayı belli bir süre tescil etmeyip bu süre zarfında diğer şirketlerin veya tacirlerin benzer olabilecek bir markayı kullanmalarını bekleyip sonrasında markayı tescil edip uzun bir süre boyunca bu marka adına benzer olduklarını düşündükleri marka adını kullananlara dava açmasının TMK madde 2 ile bağdaşmayan kötü niyet uygulamasına örnek olduğunu, ek bilirkişi raporunda görüleceği üzere markanın kullanımının davacı markanın tescilinden önceye dayandığını, davacının markaları ile davalı müvekkilinin markasının karıştırılma ihtimalinin kesinlikle bulunmadığını, ek bilirkişi raporundaki gerekçelerin somut olayla uyuşmadığını, raporda eskiye dayalı kullanım ilkesi ve şartlarından bahsedilmiş olmakla birlikte bu şartların oluşmadığı ve dolayısıyla başvuruda dayandıkları gerekçenin şartlarının oluşmadığından söz edilmişse de bu ilke asıl olarak SMK madde 6/3 ile ilgili olup işbu madde hükmünden anlaşılacağı üzere bu ilke marka başvurusuna itiraz ile ilgili olup dosya kapsamıyla ilgisi bulunmadığını, gerçek hak sahipliği ilkesinin ise tasarım hukukuyla ilgili kısımda düzenlendiğini, bu dosya kapsamındaki olayla ilgisi bulunmadığını, dolayısıyla savunmalarına ilişkin raporda yer alan ilkelerin konudan alakasız olduğunu, ek bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, ek bilirkişi raporunda da görüleceği üzere tescil tarihinden önce her iki şirket de marka adını kullanmakta iken sonrasında davacı tarafından marka tescil edilmiş olup kötü niyetli olarak işbu davanın açıldığını, ek bilirkişi raporunda aleyhe hususlara itiraz ettiklerini, ek bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, farklı bir bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiştir.Dava, davalının, davacıya ait markalardan doğan haklarına tecavüzünün tespiti, men'i ve manevi tazminat talebine yöneliktir.SMK'nun 6/1 md'sinde nisbi red nedeni olarak düzenlenen karıştırma ihtimali, aynı kanunun 7/2 md'sinde marka hakkına tecavüz hali olarak yer almaktadır. SMK'nun 6/1 md'sine göre, önceki marka ile tescil başvurusu yapılan marka aynı ya da benzer ise sınıflar da aynı ya da benzer ise bu başvuru itiraz üzerine red edilir. SMK'nun 25/1 md'si gereğince hem 5.md'de yazılı mutlak red nedenleri , hem de 6.md'de yazılı nisbi red nedenleri birer hükümsüzlük nedenidir. Marka koruma kapsamına ilişkin SMK'nun 7/2-b md'sine göre ise, marka sahibi "tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerde aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılmasını engelleyebilir ve bu durum aynı zamanda marka hakkına tecavüz olarak nitelendirilmektedir.Somut olayda davacı adına tescilli markalar ile davalı kullanımlarında aynıyet taşıyan "..." kelimesi ayırd edici unsur mahiyetindedir. Taraf markalarında yer alan "club", "moda", "butik", "life" kelime unsurları sektörel tanımlayıcılık içeren ayırdediciliği düşük kelimelerdir. Davalı markasındaki "...." kelime unsuru ise asli unsur olan kelime unsurları arasında ayniyet bulunması dolayısı ile oluşan yüksek görsel, fonetik ve kavramsal benzerliği ortadan kaldıracak büyüklük ve orjinallikte değildir. Taraf markalarının bütüncül değerlendirmede ortalama tüketici nezdinde benzer olarak algılanacakları kanaatine varılmıştır. Davalının fiili markasal kullanımlarının, davacı markalarının tescilli olduğu 25.sınıfta "koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler" ve 35.sınıfta "25.sınıfta yer alan ürünlerin müşteriye ulaştırılması hizmetleri" emtia ve hizmet sınıfları kapsamında kaldığı, bu itibarla sınıfsal benzerlik şartının da somut olayda gerçekleştiği anlaşılmıştır.Bu durumda davacı markalarının asli ve ayırdedici unsurunu ihtiva eden ve sınıfsal ayniyet taşıyan davacı fiili kullanımlarının, hitap edilen, herhangi özel bir eğitim, uzmanlık ve dikkat seviyesine sahip olmayan, ortalama tüketici nezdinde işletmeler arasında idari veya ekonomik ilişkilendirme ihtimalini doğurduğu ve marka hakkına tecavüz oluşturduğu hukuki kanaatine ulaşılmıştır.Davalı vekili her ne kadar önceye dayalı hak sahipliği iddiasında bulunmuşsa da, davalının sunmuş olduğu deliller incelendiğinde, ... hesabının Eylül 2020 tarihinde açılmış olduğu, davacı ... hesabının Ocak 2018 tarihinde oluşturulduğu, https://www.....com/ alan adının █████/2019 tarihinde kayıt ettirildiği, davalı tarafça başkaca bir delil sunulmadığı, bu haliyle davalının önceye dayalı hak sahipliği iddiasını ispatlayamadığı anlaşılmıştır.İhlal edilen hakkın boyutu, kusurun derecesi ve tarafların mali durumları nazara alınarak talep edilen 20.000,00 TL manevi tazminatın yeterli ve dengeleyici olacağı kanaatine ulaşılmıştır.Yukarıda açıklanan tüm gerekçelerle davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M
: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;1-Davacının davasının KABULÜ ile;-Davalının, davacıya ait "...." ortak unsurlu markalarından doğan haklarına tecavüzünün tespiti ile bu tecavüzün men'ine,-20.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2-Alınması gereken 1.366,20 TL ilam harcından, peşin yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 938,60 TL harcın, davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,3-Davacı kendisini vekille temsil ettirmekle, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen tecavüzün tespiti davası yönünden 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmekle, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen manevi tazminat davası yönünden 20.000,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 300,00 TL posta/tebligat masrafı olmak üzere toplam 11.155,20 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Karar kesinleştiğinde kalan gider avansının yatıran tarafa iadesine,Kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliyesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır