çarparak eylemden kasko ttknun kazada araca rücu poliçesi kusuru kazasına

Anahtar kelimeler: Çarparak Eylemden Kasko Ttknun Kazada Araca Rücu Poliçesi Kusuru Kazasına

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████

KARAR NO

: █████████

DAVA

: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ

: 03.10.2024

KARAR TARİHİ

: 23.12.2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 31.07.2022 tarihinde davalı ----- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracın, müvekkili şirket nezdinde kasko sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ------plakalı araca çarparak trafik kazasına sebebiyet verdiğini, meydana gelen kazada davalı tarafın asli ve tam kusurlu olduğunu, meydana gelen kaza neticesinde müvekkili sigorta şirketi tarafından 01.09.2022 tarihinde ödenen tazminatın, 176.465,03-TL tutarında rücu edildiğini, müvekkili şirket tarafından ödenen tazminat bedelinin kusuru sebebiyle sorumlu olan davalı taraftan TTK.nun 1481 Maddesi kapsamında rücuen tazmin etme zorunluluğu doğduğunu, meydana gelen zarar miktarı ve kusur/rücu durumunun ekspertiz raporu ile tespit edildiğini, tüm bu nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulünü, davaya konu icra dosyasına yapılan itirazının iptalini, takibin 181.642,95-TL üzerinden devamı ile 01.09.2022 (sigorta tazminatının ödeme tarihi) tarihinden itibaren işleyecek faiziyle (ticari temerrüt faizi) birlikte tahsilini, asıl alacak tutarının %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

: Davalı ----- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; itiraza konu bilirkişi raporunda müvekkili sigorta şirketi tarafından 100.000,00-TL ödemenin toplu ödeme ile beraber davacı ---- yapıldığını ancak ilgili toplu ödemenin detayı olamadığından dolayı ödemenin ispat edilmediği tespitinde bulunulduğunu, ilgili ödemenin ispatına dair evrak cevap dilekçesi ekinde sunulduğunu, davacının icra takibi başlattığı borcun müvekkili şirket tarafından ödenmiş olup işbu davanın esastan reddini, konu dosya kapsamında davacı -----. müvekkili şirkete rücu talebi ile başvurduğunu, poliçe teminat limiti olan 100.000,00-TL hasar bedelinin rücuen davacı tarafa 29.11.2022 tarihinde şirketler arası protokole binaen toplu ödeme olarak ödendiğini, ilgili toplu ödeme dekontunun ve ilgili ödemelerin cevap dilekçesi ekinde sunulduğunu, bu ödeme ile müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, davanın reddini, itirazları baki kalmak kaydıyla; hasar bedelinin Genel Şartlara göre hesaplanması gerektiğini, sigorta şirketinin anlaşmalı olduğu onarım merkezleri bedeline göre hasarın tespit edilmesi uygun olup, cevap dilekçesinde açıklanan nedenlerle müvekkili sigorta şirketinin yalnızca yaptırmış olduğu ekspertiz raporundaki miktarla sınırlı kalarak sorumlu tutulmasını ve hesaplanan tazminat bedeli üzerinden asgari %20 oranında iskonto uygulanmasını, müvekkili şirketin KDV’den sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, huzurdaki davanın ikame edilmesinde müvekkili sigorta şirketinin kusuru bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini, tüm bu nedenlerle; kötü niyetle açılmış olan davanın reddini, haksız ve hukuka aykırı olarak açılan itirazın iptali davası neticesiyle %20’den az olmamak kaydıyla davacının icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı---- usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, davalı ------ davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;

Dava; █████/2022 tarihinde davacı sigorta şirketi nezdinde Kasko poliçesi kaspamında sigortal-----plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS'lisi olup, davalı -- sevk ve idaresindeki ---- plakalı araç arasında meydana gelen trafik kazasındaki kusur durumu, kaza sonucunda davacı araçta hasar oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davacının sigortalısına halef olup olmadığı, halef ise sigortalısına ödediği bedeli davalılardan rücuen talep edip edemeyeceğine ilişkindir.

Davacı tarafından davalılar aleyhine -----. İcra Dairesi'nin ----- esas sayılı dosyasında 176.465,03 TL asıl alacak ve 5.177,92 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 181.642,95 TL üzerinden icra takibine geçildiği, davalı --- vekilinin borca ve ferilerine itiraz ettiği, davalı --- vekilinin borca, ferilerine ve icra dairesinin yetkisine itiraz ettiği, yetkili icra dairesinin ---- İcra Dairesi olduğunu belirttiği, icra dairesince dosyanın ------ İcra Dairesi'ne gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

--- İcra Dairesi'nin ---- esas sayılı dosyasında verilen yetkisizlik kararı sonrası dosyanın ---- İcra Dairesinin --- esasına kaydedildiği, davacının alacaklı, davalı ----- borçlu olduğu, 176.465,03 TL asıl alacak ve 5.177,92 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 181.642,95 TL üzerinden icra takibine geçildiği, davalının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.---- plakalı araç davacı ---- Şirketi tarafından ----- poliçe numaralı genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile 15.09.2021 tarihi ile 15.09.2022 tarihi arasında sigortalanmıştır.

Kaza tarihinde davalı --- maliki olduğu ----- plakalı araç davalı ---- Şirketi tarafından ----- poliçe numaralı karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile 23.12.2021 tarihi ile 23.12.2022 tarihi arasında sigortalanmıştır. Kaza tarihinde araç başına 100.000,00 TL maddi zarar teminatı bulunmaktadır. Mal sigortaları türünden olan Kasko Sigorta Genel Şartlarının teminatın kapsamını belirlenen A.1. maddesine göre, gerek hareket ve gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında aracı ani ve harici etkiler sonucunda sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisime çarpması ... gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötü niyetle yaptıkları hareketler, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüsü sonucu oluşan maddi zararlar bu tür sigortanın teminatı kapsamındadır.

TTK'nın "Halefiyet" başlığı altındaki 1472. (eski TTK 1301.) maddesinde; "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" hükmüne yer verilmiştir.TTK'nın 1472.maddesinde (eski TTK 1301) düzenlenen halefiyet, yasal, sınırlı ve cüz’î halefiyet niteliğindedir. Bu maddeden doğan halefiyet hakkına istinaden açılan veya açılacak olan dava, esas itibariyle sigortalının, kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır. TTK'nın 1472. maddesi uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nisbetinde sigortacıya intikal eder. Bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketinin, ödediği tazminat miktarınca hukuken sigortalı yerine geçerek açtığı rücû davası, aslında bir tazminat davası olup, bu niteliği itibariyle aynı zamanda şahsî nitelikte bir eda davasıdır. Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için sigortalı hangi mahkemede dava açabilecek ise sigortacının da aynı mahkemede dava açması gerekir. Davanın ZMMS poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketine ve araç malikine karşı açılması sebebiyle mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır.

Dava konusu kaza sebebiyle davacı sigorta şirketi tarafından, kasko sigortalısı ----- plakalı araç için 01.09.2022 tarihinde 176.465,03 TL ödeme yapılmıştır. Davalı sigorta şirketi tarafından sunulan cevap dilekçesi ve ekindeki belgelerden, davacı tarafından kasko sigortası ile sigortalanan ----- plakalı araç için 29.11.2022 tarihinde 100.000,00 TL ödeme yapılmıştır. (Davalı sigorta şirketi tarafından davacı sigorta şirketine 29.11.2022 tarihinde toplam 2.433.320,71 TL toplu ödeme yapılmıştır.)Dava konusu kazadaki davacı tarafından kasko sigortası ile sigortalanan araçtaki hasar bedelinin tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda araçtaki hasar bedelinin 222.564,64 TL olduğu belirtilmiştir. Bilirkişi raporundaki tespitin dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kaza sebebiyle araçtaki hasar bedelinin 222.564,64 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 29.11.2022 tarihinde 100.000,00 TL ödeme yapıldığı, davacının bakiye zararının 76.465,03 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeden sonra 29.12.2022 tarihinde ----. İcra Dairesi'nin ----- esas sayılı dosyasında icra takibine geçildiği, ilk takip tarihi ve dava tarihi itibariyle davacının zararının 76.465,03 TL asıl alacak ve davalı----- yönünden ödeme tarihinden itibaren takip tarihine kadar işleyecek 3.872,56 TL (01.09.2022 tarihi ile 29.11.2022 tarihi arasında 176.465,03 TL'ye işleyen yasal faiz) ve 565,63 TL (29.11.2022 tarihi ile 29.12.2022 tarihi arasında 76.465,03 TL'ye işleyen faiz) faiz olmak üzere toplam 4.438,19 TL faiz talebinde haklı olduğu, buna göre dava tarihinde davacının toplam 80.903,22 TL (76.465,03 TL asıl alacak ve 4.438,19 TL işlemiş faiz) üzerinde haklı olduğu anlaşılmıştır. Yargılama devam ederken davacı vekilince, dava konusu bedelin ödendiği ve davanın konusuz kaldığı belirtilmiş olup davalı ----- vekilince sunulan bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi (UYAP'a 03.07.2025 tarihinde yüklenen) ekinde ödeme dekontu olduğu görülmüştür. Davalı ----- tarafından icra takip tarihinden önce ZMM poliçesi kapsamında poliçe limitlerini tüketecek şekilde 100.000,00 TL ödeme yapılması sebebiyle davalı ----- yöneltilen davanın reddine karar verilmiştir. Yargılama devam ederken davalı ---- adına yapılan ödeme sebebiyle davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından davalı ----- yöneltilen davanın konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davanın konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğinde yargılama giderleri hakkında dava tarihindeki haklılık durumuna göre değerlendirme yapılması gerekmektedir. Dava değerinin 181.642,95 TL olarak gösterildiği, yukarıda açıklandığı üzere dava tarihi itibariyle davacının 80.903,22 TL ile sınırlı olmak üzere haklı olduğu, anlaşıldığından davacı lehine 80.903,22 TL üzerinden hesaplanan, davalı----- lehine 100.739,73 TL üzerinden hesaplanan vekalet ücreti kararı verilmiştir. Davalı----- yöneltilen davanın reddine karar verilmesi sebebiyle dava değeri olarak gösterilen 181.642,95 TL üzerinden hesaplanan vekalet ücreti kararı verilmiştir.Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-Davalı---- yöneltilen davanın reddine,

2-Davalı ------ yöneltilen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 615,40-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 3.102,01-TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, artan 2.486,61-TL peşin harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4-Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL karar harcının davalı ----- alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından 427,60-TL başvurma harcı, 323,30-TL vekalet harcı, 9.000,00-TL bilirkişi ücreti, 751,00-TL tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen toplam 10.501,90-TL yargılama giderinden dava tarihindeki haklılık durumuna (davacının haklılık oranı %44,53) göre hesap edilen 4.676,49 TL'nin davalı ------ alınarak davacıya verilmesine, bakiye kalan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

6-Davalı ----- Şirketi tarafından 60,80-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ------- Şirketi'ne verilmesine,

7-Davalı ---- tarafından 87,50-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinden dava tarihindeki haklılık durumuna (davalı----- haklılık oranı %55,47) göre hesap edilen 48,53 TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalı ---verilmesine,

8-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı lehine hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ----- alınarak davacıya verilmesine,

9-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ---- lehine hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ------ verilmesine,

10-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı----Şirketi lehine hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ----- Şirketi'ne verilmesine,

11-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ayrı ayrı ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin dava tarihindeki haklılık oranına göre hesaplanan 1.603,08 TL'sinin davalı -----, 1.996,92 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

12-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ------ Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.