kik ödenerek yüklendiğini tehdidi başlattığı işler şirketten açtığı işçilik sunulan

Anahtar kelimeler: Kik Ödenerek Yüklendiğini Tehdidi Başlattığı İşler Şirketten Açtığı İşçilik Sunulan

T.C.

İSTANBUL

20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ███████

DAVA

: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davalı şirketin davacı şirketten KİK hükümleri iş yüklendiğini, dava dışı işçi ... 'ün yüklenilen bu işler kapsamında çalıştırıldığını, dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsili amacıyla .... İş Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında açtığı davanın lehine sonuçlandığını, dava dışı işçinin hükmolunan işçilik alacaklarının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı dosyasında başlattığı icra takibi sebebiyle icra tehdidi ile dosyanın 101.763,07 TL ödenerek kapatıldığını, söz konusu tutarın faiziyle birlikte Sözleşme hükümleri çerçevesinde ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

: ... Grup Özel Güvenlik Hizmetleri Anonim Şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Taleplere ilişkin zamanaşımı def'inde bulunduklarını, 696 Sayılı KHK kapsamında işyerleri kamuya devredilmiş olup işçiler de kamuda çalışmaya başladığını, Kadroya geçen işçilerin iş akdi de bu şirket nezdinde çalışmaktayken sona erdiğini, 6552 Sayılı Torba Yasanın 8. maddesinin a bendine göre sorumluluğun asıl işveren konumundaki davacı İdareye ait olduğunu, taraflar arasındaki Teknik Şartnamede kıdem tazminatından sorumluluğun açıkça belirtilmediğini, kabul anlamına gelmemek üzere sorumluluğun TBK'nın 167. Maddesi gereğince ancak yarı yarıya olabileceğini, davacının açmış olduğu davanın reddini talep etmiştir.

CEVAP

: ... ... ... Anonim Şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Taleplere ilişkin zaman aşımı def'inde bulunduklarını, dava dışı işçinin devirle davalı müvekkil şirket iş yerinde çalışmaya başladığını, 6552 sayılı Kanunla getirilen düzenleme ile asıl sorumluluğun davacı İdarede olduğunu, kıdem ve ihbar tazminatından sorumluluğun bulunmadığını, davacının açmış olduğu davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

: Arabuluculuk son tutanağı, .... İş Mahkemesine ait ... ... Karar sayılı dosyası, .... İcra Dairesine ait 2020/... Esas sayılı dosyası, Firma sözleşmesi, Teknik Şartname, Ticaret sicil kayıtları, SGK kayıtları, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Nitelikle hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Davacı İdare, dava dışı işçi ...'den dolayı .... İcra in 2020/... E sayılı dosyasına ödenmek zorunda kalınan 101.763,07 TL'nin Sözleşme hükümleri çerçevesinde ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsili talebine ilişkin olarak; dava dışı işçinin davalı ... Dan. Eğ. Den. Org. Loj. İnş. Hiz. Ve Tic, Ltd. Şti iş yerinde çalışmasına ilişkin tespitte bulunulamadığı, diğer davalı alt işveren sorumlulukları aşağıdaki gibidir;

-... Hizmetleri Limited Şirketi ile ... Hizmetleri Limited Şirketi İş Ortaklığının, 28.761,71-TL olduğu,

-... Hizmetleri Anonim Şirketinin, 6.188,78-TL olduğu,

-... Hizmetleri Anonim Şirketi ile Pars Limited Şirketi İş Ortaklığının 1,645,57-TL olduğu,

-... Grup Özel Güvenlik Hizmetleri Anonim Şirketinin 2.647,22-TL olduğu,

-... Hizmetleri Anonim Şirketi ile ... Hizmetleri Limited Şirketi İş Ortaklığının 62.519,78-TL olduğu,

Toplam olarak; 101.763,06 TL olduğunun görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçi Muzaffer Böngöl'e icra kanalıyla ödenen işçilik alacaklarından kaynaklı rücuen alacak davasıdır. Mahkememiz görevli ve yetkili, tarafların, taraf ve dava ehliyeti vardır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.

İşçi alacakları nedeniyle asıl ve alt işveren işçiye karşı müteselsilen sorumludur. Asıl işveren ile alt işveren arasındaki uyuşmazlıklarda ise genel hükümler uygulanır. Bu nedenle taraflar arasındaki uyuşmazlığın sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir.

Asıl işverenle alt işverenler arasında yapılan hizmet akitlerine göre yapılan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait işyerinde ara vermeden çalışan işçilerin işçilik alacakları için açtıkları davalar sonunda ödenmesine karar verilen miktarlardan alacaklı işçiye karşı her biri müteselsilen sorumludurlar. Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle (işçiye karşı) müteselsilen sorumludurlar. İç ilişkide (alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular arasındaki ilişkide) ise, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda taraflar kendi aralarında sözleşme yapabilirler. 6098 sayılı TBK’nun 167. (818 sayılı BK nun 146. m.) maddesindeki düzenleme uyarınca, aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça müteselsil sorumlulardan her biri alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu olacaklardır. Yasa hükmünde eşit sorumluluğun müteselsil borçlularda aksinin kararlaştırılmaması halinde uygulanacağı belirtilmiştir.

Dava dışı işçinin çalışmış olduğu her bir alt işveren dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından, davalı alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemiyle sınırlı olmalıdır. Davalının “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifadeyle davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverenden rücuen tahsilini talep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu dava dışı ve davalı alt işverenler, davacı üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Davalının kendisi dışında başka alt işveren bünyesinde dava dışı işçinin çalışıp çalışmadığı araştırılıp, kendi dönemiyle sınırlı sorumlu tutulması gerekmektedir. (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi ██████████ E, ████████ K)

Yargıtay uygulamaları doğrultusunda asıl işveren ile alt işveren arasında imzalanan sözleşmelerde işçilik alacaklarından hangi tarafın sorumlu olacağına dair hüküm bulunması halinde sözleşmedeki hükme göre sorumluluğun belirleneceği, sözleşmede hüküm bulunmadığı hallerde ise yarı yarıya sorumluluk esasına işçilik alacaklarından asıl işveren ile alt işverenin sorumlu olacağının belirlenmiştir.

Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin █████/2021 tarihli ████████ E. █████████ K. sayılı ilamında; "... Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır." şeklindedir.

Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır.

Tüm dosya kapsamında toplanan delillerden; SGK kayıtlarında dava dışı işçi ...'ün

17.11.2009- 30.01.2012 tarihleri arasında ... Özel Güv. Hiz. Ltd. ... Güv. Hiz. Ltd. Şti İş Ortaklığında , 01.02.2012 -08.12.2013 tarihleri arasında ... Güv. Hiz. AŞ-... Özel Güv. Hiz. Ltd. şti İş Ort.da 09.12.2013|-31.05.2014 tarihleri arasında ... Güv. Hiz. AŞ, 01.06.2014| 17.07.2014 ... Güv. Hiz. ... Ltd. Şti İş Ort.da , 18.07.201-|30.09.2014 tarihleri arasında ... Grup Özel Güv. Hiz. AŞ'de 01.10.2014-29.09.2016 tarihleri arasında ... Güv. Hiz. AŞ-... Özel Güv. Hiz. Ltd. şti İş Ort. İşçi olarak çalıştığı , Dava dışı işçinin .... İş Mahkemesinin ... E. ... K. Sayılı dosyasında hükmolunan işçilik alacaklarının kesinleşmesini müteakip tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı dosyasında takibe konu ettiği, takipteki alacakların toplam tutarı 65.819,52 TL olup, dosya 101.763,07 TL ödenerek kapatıldığı görülmüştür. Personellerle ilgili Taraflar arasında akdedilen Hizmet Alım Sözleşmesi incelendiğinde; Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesinde; “Yüklenici, çalıştırdığı işçilerin işi yapmakta olduğu bir iş kolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatta kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme ile veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve en uygun bir bölgedeki iş kolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır.” şeklinde sözleşme hükmü bulunduğu görülmüş olup işçinin işçilik alacaklarından alt işverenlerin sorumlu olacağının açıkça düzenlendiği anlaşılmıştır. Davalı ... şirketi teminata ilişkin itirazda bulunmuş ise de soyut beyanı dışında açıklayıcı ve ispata yarar başkaca bir delil sunulmadığından bu konuda araştırma yapılamamıştır. Mahkememizce dava konusu olaya ilişkin tüm belge ve kayıtlar celp edilerek bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi raporu olaya uygun ve denetime elverişli olduğundan itibar edilerek hükme esas alınmış olup davalı alt işverenin işçinin çalıştığı dönem itibari ile işçilik alacaklarından sorumlu olduğu sabit olduğundan davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Eldeki dava niteliği itibariyle bir rücu davası olup davalıların işçiyi çalıştırdığı dönemle sınırlı olarak ödemesi gereken borcu mahkeme ilamı uyarınca ödemek zorunda kalan davacının zararı ödeme tarihinde doğmuştur. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2017/3-993 Esas ████████ Karar sayılı ilamı). Bu nedenle davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebilmesi için karşı tarafı ayrıca bir ihtar ile temerrüde düşürmesine gerek olmadığından ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile;

a-) 28.761,71 TL nin ödeme tarihi olan 25.03.2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ... Dan. Eğitim Den. Org Loj. İnş. Hizmet ve Tic. Ltd Şti ( ...) ile ... Hiz Ltd Şti şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

b-) 6.188,78 TL nin ödeme tarihi olan 25.03.2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ) ... Hiz. A.ş şirketinden alınarak davacıya verilmesine,

c-) 1.645,57TL nin ödeme tarihi olan 25.03.2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ) ... Hiz. A.ş ile ... Bakım Yönetimi Hiz. İnş. San. Ve Tic. A.ş ( ... Hiz. Ltd. Şti.) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

d-) 2.647,22 TL nin ödeme tarihi olan 25.03.2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ... Özel Güv. Hiz. A.ş den alınarak davacıya verilmesine,

e-) 62.519,78 TL nin ödeme tarihi olan 25.03.2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ... Hiz. A.ş ile ... Dan. Eğ. Den. Org. Loj. İnş. Hiz. Ve Tic. Ltd. (... Hizm. Ltd. Şti.) şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 6.951,44-TL karar ve ilam harcından daha önceden ödenen toplam 1.737,86-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 5.213,58-TL harcın; 1.642,74 TL'sinin davalı ... Dan. Eğitim Den. Org Loj. İnş. Hizmet ve Tic. Ltd Şti ( ...) ile ... Hiz Ltd Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, 3.570,84 TL'sinin davalı ... Hiz. A.ş ile ... Dan. Eğ. Den. Org. Loj. İnş. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti. (... Hizm. Ltd. Şti.) müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,

3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.000,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,

4-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan (bu miktarın 28.761,71 TL'sinden davalı ... Dan. Eğitim Den. Org Loj. İnş. Hizmet ve Tic. Ltd Şti ( ...) ile ... Hiz Ltd Şti, 6.188,78 TL'sinden ... Hiz. A.ş, 1.645,57TL nin ... Hiz. A.ş ile ... Bakım Yönetimi Hiz. İnş. San. Ve Tic. A.ş ( ... Hiz. Ltd. Şti.), 2.647,22 TL'sinden davalı ... Özel Güv. Hiz. A.ş, tamamından davalı ... Hiz. A.ş ile ... Dan. Eğ. Den. Org. Loj. İnş. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti. (... Hizm. Ltd. Şti.)'nin. sorumlu olması kaydıyla) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

5-Davacı tarafça yatırılan 615,40-TL başvuru harcı ve 1.737,86-TL peşin harç olmak üzere toplam 2.353,26-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

6-Davacı tarafça yapılan 7.000,00-TL Bilirkişi ücreti ve 3.165,40-TL posta giderinden ibaret toplam 10.165,40-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

7-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya re'sen iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ...

e-imza*

Hakim ...

e-imza*