Anahtar kelimeler: Hüviyetinde Davaitirazın Ttkda Yönelttiği Zmms Eylemden Motorlu Rücuen Tacir Zamanda
T.C.
İSTANBUL16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ
:█████/2023KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; Dava, Trafik (ZMMS) Sigortası'ndan dolayı sigorta şirketinin sigortalısına yönelttiği rücuen tazminat istemine ilişkin olduğunu, Taraflar arasındaki ilişki her iki tarafın da tacir olması ve taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklanması nedeniyle, aynı zamanda Sigorta Hukuku TTK'da düzenlendiğinden ve TTK'da düzenlenen hususlar ticari iş niteliğinde olduğundan bu davada Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli olduğunu, müvekkili Sigorta Şirketi ile davalı arasında sigorta sözleşmesi hüviyetinde olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, Taraflar arasında akdedilmiş olan .../0 numaralı poliçede, "İşbu poliçe ile ... SİGORTA A.Ş. sigortalıya ait, yukarıda özellikleri yazılı kara taşıtını,ilişik genel ve özel şartlar çerçevesinde sigorta eder." denilerek genel şartları sözleşmenin parçası haline getirdiğini, Davalı ise tarafları arasındaki sözleşmenin bir parçası olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına aykırı hareket ederek üçüncü kişilerin zarara uğramasına neden olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin, üçüncü kişi zararını tazmin etmek zorunda olsa da, davalının genel şartlara ve dolayısıyla sözleşmeye aykırı hareket etmesi nedeniyle, ona rücu etmesi gerektiğini, dolayısıyla, müvekkilinin rücu alacağı sözleşmeye dayanmakta olduğunu, müvekkili şirketin alacağına kavuşamama ihtimaline binaen, alacak tutarınında yüksek olması da dikkete alınarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, davalı, takibe haksız olarak itiraz ettiğini, yargılamaların uzun sürmesi sebebiyle işbu davanın neticelenmesine kadar davalıların mal kaçırma ve müvekkili şirketin işbu dava sonucunda alacağına kavuşamama ihtimali bulunmakta olduğunu, ihtiyati haciz kararı verilmesini, aksi kanaatte olunursa ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, .arabuluculuk faaliyetine rağmen davalı tarafla anlaşma sağlanamadığını, davalı ... Ltd. Şti. ile müvekkili şirket arasında karayolları motorlu araçlar zorunlu sorumluluk sigortası akdedildiğini, müvekkili ile sigortalı davalı ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti arasında .../0 poliçe numaralı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, anılan poliçe ile ... plaka numaralı araç 03.06.2022 - 03.06.2023 tarihleri arasında sigortalandığını, sigortalı araç, olay yerini terk eden ve kazanın meydana gelmesine sebebiyet veren sürücü sevk ve idaresinde iken trafik kazasına karıştığını, 28.07.2022 tarihinde, maliki ... ... Limited Şirketi olan ve sürücüsü olay yerini terk eden ... plakalı aracın %100 kusuru olduğunu, otokorkuluklara çarpmak suretiyle sebebiyet verilen kaza neticesinde, ... ... A.Ş. tarafından 4/... numaralı hasar dosyası ile kazada zarar görenlere 95.925,00-TL hasar tazminatı ödendiğini, davalının menkul ve gayrimenkulleri ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini, .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasına vaki İtirazın 95.925,00-TLalacak açısından iptalini takibin 13.09.2022 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamını, Davalının en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesini, dava dilekçesi ve eklerinin davalı asile tebliğini, Yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkili davalı şirketin adresi ... olduğunu, davalının yerleşim yeri olan Mersin Mahkemeleri yetkili olduğundan yetki itirazında bulunduklarını, davanın zamanaşımına uğramış olduğunu, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının, müvekkili şirkete ait aracın kazaya sebebiyet vermediğini, kaza yerinden kaçtığını ve bu nedenle müvekkili şirketin zarardan sorumlu olduğuna ilişkin iddiası gerçek dışı olduğunu, müvekkili şirkete ait aracın kazaya sebebiyet vermesi, kaza yerinden kaçması söz konusu olmadığını, müvekkili şirketin ve şirkete ait aracın iddia edilen kaza ile bir ilgisi bulunmadığını ve müvekkilinin iddia edilen zarara ilişkin de herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, iddia edilen kaza olayına müvekkili şirkete ait aracın, iddia edilen kaza olayındaki kusur durumunu ve kaza tespit tutanağını kabul etmediklerini, davacı tarafından bildirilen ve dava dilekçesinin ekinde olduğu belirtilen sigorta poliçesi, hasar dosyası, ödeme belgeleri, vs. deliller taraflarına tebliğ edilmediğini, delillerin tarafların tebliğinden sonra beyanda bulunma haklarını saklı tuttuklarını, belirtilen nedenlerle, haksız ve hukuksal dayanağı bulunmayan davanın reddini ve davacının haksız ve kötüniyetli olması nedeniyle davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep ettiklerini, yetki ve zamanaşımı itirazlarının kabulünü, davanın reddini, davacı aleyhine %20 den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.DELİLLER
:.... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasının UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.Davacı vekilince poliçe ve hasar dosyası celp edilmiştir.Davaya konu, ... plakalı aracın tescil kayıtları Uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.Makine Mühendisi ... ve ... ve Sigorta Uzmanı ... tarafından hazırlanan █████/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.Dava; davacı sigorta şirketinin dava dışı 3. Kişiye ödediği zararı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesine göre olay yerini terk nedeniyle sigortalısına rücuya dayalı olarak başlatılan .... İcra Dairesinin ... sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce celp edilen .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı ... ... ... ve ... ... ... aleyhine █████/2023 tarihinde 97.604,34 TL alacak yönünden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.Makine Mühendisi ... ve Sigorta Uzmanı ... tarafından hazırlanan █████/2024 tarihli bilirkişi heyet raporundan özetle;"....Davalıya ait ... plakalı tankerin kimliği belirsiz sürücüsünün *675 (yüzde yetmişbeş) oranında asli kusurlu olduğu, Dava dışı sürücü ...'nın *425 (yüzde yirmibeş) oranında tali kusurlu olduğu, Aracın onarımının ekonomik olmadığı, Uygulanan pert total işlemi sonucunda ortaya çıkan Zarar tutarının 127.900,00 TL olduğu Bu zararın kusur oranına göre *675'i olan 95.925,00 TL kısmının dava dışı araç sahibine ödenmiş olduğu, dava konusu hasarın gerçekleşmesi akabinde sigortalı araç sürücüsünün kaza akabinde olay erini terk etmesi, sürücünün tespit edilememesi, ZMMS Genel Şartlarında belirli yükümlülüklerini yerine getirmemesi, sürücünün olay yerini terk etti edildiği ve sigortalı araç sürücüsünün tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gittiğine dair ve/veya can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerin varlığına dair ispata yönelik tutanak/belgenin dava dosyasında bulunmaması nedeniyle davacı sigorta şirketinin mağdura ödemiş olduğu tazminatı davalı sigortalısına rücu hakkı olduğu tespit, hesap, görüş ve kanaatine varılmıştır. Takdir Sayın Mahkemenize ait olmak üzere tespit, görüş ve kanaatimiz saygı ile arz olunur. 02.08.2024..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.Yargıtay 4. Hukuk Dairesi Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı ilamında da belirtildiği gibi; 01.06.2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine ilişkin olarak meydana gelen trafik kazalarında o dönem yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesinde sigortacının işletene rücu nedenleri arasında sigortalı aracın sürücüsünün kaza sonrası olay yerinden ayrılması sayılmamıştır. Dolayısıyla 01.06.2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine dayalı olarak zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan sigorta şirketi salt olay yerini terk nedenine dayalı olarak kendi akidine rücu edemeyecektir. Ancak 01.06.2015 tarihinden sonra düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçeleri nedeniyle bedensel hasarlı trafik kazası sonucu zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan zorunlu trafik sigortacısı, kendi akidi olan sigortalısına karşı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesine göre olay yerini terk nedeniyle rücu davası açabilecektir. Zira bedensel hasarlı trafik kazalarında 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların B.4 maddesinde ifade edilen haller ile benzer zorunlu haller dışında olay yerini terkin, içe rücu sebebi olduğu kabul edilmiştir. Olay yerini terk ile içe rücu sebebi gerçekleşmiş olup olay yerini Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan haller ile benzer zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini, dolayısıyla rücu sebebinin oluşmadığını ispat yükü ise sigortalıdadır. Sigortalı kaza yerini ancak Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini ispatlar ise rücu durumundan kurtulacaktır.Yargılamaya konu olayda, Trafik Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının B.4.f maddesine dayanılarak rücuen tazminat talep edilmiştir. █████/2022 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle polis memurlarının katılımıyla tanzim edilen kaza tespit tutanağında davacının sigortalısı araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerinden firar ettiğinin yazılı olduğu, sigortalı aracın sürücüsünün zorunlu haller nedeniyle olay yerini terk ettiğini iddia ve ispat edilemediği, olay yerini terk etmesi sonucu alkol raporu ve kazanın oluşuna etki edecek hususlara ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davrandığının anlaşılmasına göre oluşan kaza yerini terk sebebinin ZMMS Genel Şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden olmadığı, bu nedenle rücu koşullarının oluştuğu gözetilerek ve ilgili maddenin "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında" ifadesi ile başlamasının bu bendin sadece bedeni hasarlı kazalara uygulanacağı anlamı taşımadığı, olay yerini terk etmenin istisnasını oluşturduğu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi ...) yerleşik yargıtay ve istinaf ilamlarında da belirtildiği gibi ilgili bedeni hasarlara neden olan kazalarda şeklinde başlaması olay yeri terke dayalı rücu sebebinin sadece bedeni hasara dayalı kazalarda uygulanacağı anlamını taşımadığı bilakis maddi hasarlı kaza meydana geldiğinde sürücülerin olay yerini terk etmemeleri gerektiği, maddi hasarlı kaza meydana geldiğinde sürücünün olay yerini terk etmesinin doğrudan rücu sebebi sayılacağı anlamına geldiği anlaşılmıştır. (.... Hukuk Dairesi ...; .... Hukuk Dairesi ... Esas, ... Karar) Maddi hasara ilişkin bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın usul ve yasaya uygun olduğu, davacının icra takibine konu edilen alacak miktarı ile uyumlu olduğu, gerek kaza tarihi itibariyle gerekse TBK'nın 73. Maddesi gereğince zamanaşımı süresinin dolmadığı, taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunduğu, para borcu tazmini talepli icra takibine yapılan itirazın iptali istenildiği görülmekle HMK 10 ve TBK 89. Maddeleri gereğince mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmakla bu yönde yapılan usuli itirazlara itibar edilmediği, davalı tarafça olay yeri terkin söz konusu olmadığını iddia etmiş ise de gerek kaza tespit tutanağının polis memurlarınca tazmin edildiği, davalı tarafça tutanağın aksini ispat eder hiçbir delil ibraz edilmediği, her ne kadar mahkememizce dava dışı ... Petrol İstasyonunun güvenlik kayıtlarının istenilmesine dair müzekkere yazılmış ise de müzekkereye yanıt verilmediği, kazanın üzerinden geçen zaman diliminin uzunluğu dikkate alındığında ve 6698 sayılı yasa hükümlerine göre de kamera kayıtlarına ulaşılmasının fiilen mümkün olmadığı kanaatine varıldığı ve hali hazırda polis memurlarınca düzenlenen kaza tespit tutanağında kamera kayıtlarının bulunduğunun bildirilerek bu kayıtlara göre rapor düzenlendiği anlaşıldığından davalı araç sürücüsünün olay yeri terk ettiğinin sabit olduğu, mahkememizce hükme esas alınabilecek yeterlilikte ve denetime açık tanzim edilen bilirkişi raporlarına göre davalı araç sürücüsünün %75 oranında kusuruna göre hesaplanan 95.925,00-TL'nin sigortalısı davalıdan tazmini talebinin haklı olduğu anlaşıldığından ve ayrıca rücuen tazminat davalarında ödeme tarihinden itibaren işlemiş faiz talep edilebileceği, davacı sigorta şirketince █████/2022'de hasar bedellerinin ödenmiş olduğu talebinde de yasal faiz istediği göz önünde bulundurularak davalının icra takibine yaptığı itirazın haksız olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.H Ü K Ü M
: Gerekçesi açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜNE; İİK.67/1. Maddesi uyarınca .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasında ilamsız icra takibine davalı tarafından yöneltilmiş olan İTİRAZIN İPTALİ ile, 95.925,00-TL asıl alacak ve 1.679,34-TL işlemiş faiz ile asıl alacak tutarına icra takip tarihinden itibaren işletilecek yasal temerrüt faizi ile birlikte tahsili için TAKİBİN DEVAMINA,2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar talebinin REDDİNE,3-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 6.667,35 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 1.638,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.029,19 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,4-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 10.654 TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,5-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,7-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine Yer olmadığına,8-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,9-Davacı tarafça peşin yatırılan 1.638,16 TL ve başvurma harcı olan 269,85 TL toplam 1.908,01 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,10-Devletçe karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır