konusuitirazın alımın teklife eleme bayisi satımdan denizli teklifi sistemleri bulunarak

Anahtar kelimeler: Konusuitirazın Alımın Teklife Eleme Bayisi Satımdan Denizli Teklifi Sistemleri Bulunarak

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ

:█████/2021

DAVANIN KONUSU

:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ

:█████/2025

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, Davacı müvekkilin araç takip sistemleri satıcıcısı olduğunu, ... araç takip sistemlerinin İzmir ana bayisi olduğunu, davalı kurum tarafından araç takip sistemleri alımı yapılacağı 16.08.2014 tarihinde ilan edildiğini, davacı müvekkilin bu alım için teklif verdiğini, yapılan eleme sonucu müvekkilin teklifi uygun bulunarak alımın kendisinden yapılmasına karar verildiğini, verdiği teklife uygun olarak ilgili kuruma ait araçlara 18.09.2014 tarihinde takip sistemlerini takıp ,gerekli testlerini yaparak imza karşılığı teslim ettiğini, yapılan sistemin ödemesini almak üzere davalı kuruma 02.10.2014 tarihli 27.682.80 TL. bedelli fatura kestiğini, davalı kurum,KDV muafiyetleri sebebiyle faturanın vergi mevzuatına uygun olmadığını belirtilerek ödeme yapılamayacağını belirterek yenisi kesilmek üzere faturayı iade ettiğini, bu faturayı iade eden satın alma görevlisi ... tarafından el yazısıyla davacı şirkete bir yazı yazılıp verildiğini, bu yazıda 02.10.2014 tanzim tarihli faturanın muhasebe mevzuatına uygun olmadığı için iade edildiği, iade edilen faturayla birlikte gönderdikleri fatura örneğine göre davalı kurumun ismine kesilmesi, kesilen faturanın arkasına kaşe ve imza edilerek borcu yoktur belgesi ile gönderilmesi istendiğini, faturanın tüm rakamları kendileri tarafından belirlendiğini, davacı müvekkil,normal kestiği 02.10.2014 tarihli 27.682.80 TL.bedelli faturayı iptal ederek aynı tarihe davalının kendisinin belirlediği rakamlara göre tevkifatlı fatura kestiğini, bu faturanın 25.571 TL. bedelli olduğunu, Faturayı davalı şirkete vermiş,faturanın mevzuata uygun olduğu kabul edilmiş,ödeneceğinin söylendiğini, davacı müvekkilin fatura bedelinin ödeneceği günü beklemeye başladığını, ödemenin yapılması gecikmesine rağmen rahatsız etmeme adına davacının beklediğini, bir süre sonra aramış ve ödemenin çok geciktiğini ödemenin yapılmama sebebini sorduğunu, davalı şirket çalışanları davacının faturasını kurumun ödeme sisteminde bulamadığını, daha sonra faturayı bulan muhasebe bölümü,gelen faturaların belirli bir süre içerisinde muhasebe kayıtlarına girilmesinin zorunlu olduğunu,kendilerinin faturayı kayıtlara girmeyi gözden kaçırdıklarını söylediğini, üçünçü bir faturanın kesilmesini istediklerini, ödeme yapılmaması üzerine davacı müvekkil İzmir 6.İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı icra dosyasında alacağını tahsil etmek için icra takibine başlandığını, davalı kurum tarafından borca ve tüm ferilerine itiraz edildiği gibi yetki itirazında da bulunulduğunu, itirazın iptali amacıyla açılan davaya da görev itirazında bulunulduğunu, davalı kurumun yetki itirazı kabul edilerek İcra dosyası İzmir İcra Müdürlüğü’nden Denizli İcra Müdürlüklerine gönderilmiş,yapılan tevzi sonucu dosyamız Denizli 4.İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasında numara aldığını, davalı kuruma ödeme emrimiz tekrar gönderildiğini, davalı kurum borcunu ödeme fırsatı bulmasına rağmen borca faturaya ve tüm ferilere en geniş anlamda itiraz ederek takibi durdurduklarını, davalı tarafın bu itirazının haksız ve kötüniyetli bir itiraz olduğunu, bu sebeplerle,davalının Denizli 4.İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazlarının iptaline karar verilmesini,kötüniyetli olan davalının %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini,mahkeme masrafları,arabuluculuk ücretleri ve avukatlık ücretlerinin davalıya yüklenmesini taep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, davanın taraf sıfatı yokluğundan reddinin gerektiğini, dava dilekçesinde belirtilen hususların gerçeği yansıtmadığını, davanın haksız ve kötü niyetli olarak açıldığını, bu nedenle açılan davanın esastan dolayı reddinin gerektiğini, davacının aldığı işi bütün araçlarda tam ve eksiksiz olarak çalışır durumda teslim etmesi 16.02.2015 tarihini bulduğunu, bu tarihden sonra olmak kaydıyla davacı ... OTO dan herhangi bir faturanın gelmediğini, dolayısıyla 16.02.2015 tarihinden önce söz konusu doğrudan temin işlemine yönelik olarak Kamu İhale Kanunu sebebiyle idarelerinin muaccel hale gelmiş herhangi bir borcunun söz konusu olmadığını, bu tarihten önce kesilmiş bir faturanın Kamu İhale Kanunu ve İhale yönetmeliklerine göre ödenmesinin mümkün olmadığını, davacının ısrarla 02.102014 tarihinde kesmiş olduğu faturaya göre ödeme yapılmasını istediğini, davacının Muayene Kabul yaplmadan fatura kesmesinin kendi hatası olduğunu, davacının 02.10.2014 tarihli faturası muayene kabul yapılmadığı için idarelerince kabul edilmediğini, davacıya ödeme yapabilmek için yine iyi niyetli olarak ... Elektrik Makine ve İkmal Dairesi Başkanlığı 'nın 15.09.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile 16.02.2015 tarihli muayene kabul tarihinden sonra düzenlenmiş bir fatura gönderilmesi halinde ödeme yapılacağının davacıya bildirildiğini, davacı muayene kabul yapılmadan işi teslim etmiş sayılmayacağının gerçek olduğunu, muayene kabul tarihinin 16.02.2015 olduğunu, davacının fatura tarihinin 02.10.2014 olduğunu, yani iş teslim edilmeden fatura kesildiğini, alacak muaccel hale gelmeden fatura kesildiğini, idarelerinin söz konusu ödemeyi 16.02.2015 tarihli muayene kabul tarihinden önce 02.10.2014 tarihli faturaya göre yapmasının hukuken mümkün olmadığını, bu nedenlerle kanun ve usul hükümerine aykırı olan, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddini, masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini, davacının haksız ve kötüniyetli icra takibinde bulunması nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan bakiye hakediş alacağının tahsili için yapılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.Taraflar arasında hizmet alımına ait sözleşme imzalandığı ve davacının davalıya hizmet verdiği tarafların kabulündedir. Uyuşmazlık, alacağın miktarı, hangi tarih itibariyle istenebilir olduğu, kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin gerekip gerekmediği hususlarında toplanmaktadır.6102 sayılı TTK'nun 16. maddesinde kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümleri dairesinde idare edilmek ve ticari şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşların dahi tacir sayılacakları belirtilmiştir. Tarafların tacir olduğu ve sayıldığı, davaya konu alacağın her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili olduğu, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 4/1. madde hükmü uyarınca davanın nispi ticari dava olduğu, buna göre de mahkememizin bu davaya bakmaya görevli olduğu görülmüştür. Taraflar arasında düzenlenen █████/2014 tarihli hizmet alımına ilişkin sözleşme yapılmıştır. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede ödeme ve muacceliyet tarihi konusunda özel hüküm olmadığından davacı tarafından araç takip sistemini tam ve eksiksiz teslim etmesi 16.02.2015 tarihidir. Mevzuat gereği muayene ve kabul işlemi yapılmaksızın fatura alacağı talep olunmuştur. Muayene ve kabul tarihi 16.02.2015 tarihidir. 27.04.2015 ise icra takip tarihidir. Davacı 02.10.2014 kesim tarihli faturaya istinaden talepte bulunmakta olup takip tarihinde hakediş alacağı henüz istenebilir yani muaccel olmadan önce ilamsız takip başlatmış ve borca itiraz üzerine de itirazın iptali istemli eldeki davayı açmıştır. Başka bir deyimle davalının davacıya muaccel borcu bulunmadığından, takip tarihi itibarı ile alacak henüz istenebilir olmadığından dolayı davanın reddine karar vermek gerekmiştir. (Ankara Bam 23.H.D. ████████ E.-████████ K. 02.07.2020)

''Mal alımları denetim muayene ve kabul işlemlerine dair yönetmelik ''Kabul işlemleri'' üçüncü bölümü 25.md Sözleşme konusu malların denetim, muayene ve testleri tamamlandığında, komisyonun olumlu raporu idarece kabul edilerek, ödemeye ilişkin belgenin düzenlenmesinde esas alınır.'' Hükmü yer almaktadır.(19.12.2002 RG say 24968)

İİK'nun 67/1. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davalı lehine kötüniyet tazminatına hükmetmek için davanın davalı lehine sonuçlanması, davacının icra takibinde kötüniyetli olması ve davacının talebi gerekir. Davacının kötüniyetli sayılabilmesi için haksız olduğunu bildiği ya da bilmesi gerektiği halde icra takibine girişmiş olmalıdır. Alacaklının kötüniyetli olduğu konusunda ispat yükü davalıdadır. Davalı borçlu, takip konusu alacağın aslında hiç doğmadığını veya sona erdiğini alacaklının bildiği halde takibe geçtiğini kanıtlarsa alacaklı aleyhine tazminata hükmedilir.

Dosya kapsamına göre; davalı vekili cevap dilekçesinde icra inkar tazminatı talep etmişse de; davalı lehine kötü niyet tazminatı hükmetmek için davacının takipte kötü niyetli olması gerekmektedir. Davacının takipte kötü niyetli olduğu ispatlanmadığından, dava dosyası içinde bu yönde delil bulunmadığından dolayı, koşulları bulunmadığı için davalı tarafın kötü niyet tazminatı isteminin reddine"şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin ihale için verdiği teklife uygun olarak █████/2014 tarihinde araç takip sistemlerini gerekli testleri yaparak davalıya teslim ettiğini, faturasını davalı kuruma gönderdiğini, ödeme talep edildiğinde davalının faturanın bulunamadığını söylediğini, İzmir 4. Noterliğinin █████/2015 tarihli ... sayılı ihtarnamesi ile borcun ödenmesinin talep edildiğini, davalı kurumun ihtarnameye cevap olarak muayene kabul tarihinin █████/2015 tarihi olduğunu, bu tarihten sonra faturanın kuruma gönderilmesi durumunda ödemenin yapılacağını beyan ettiğini, davalının sunduğu belgelerden; █████/2014 tarihinde kabul ve muayene komisyonu oluşturulduğunun belli olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının işi teslim etmeden fatura kestiğini, alacağın muaccel olmadığını, davacının başlattığı takibin kötü niyetli olduğunu, davalı lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Taraflar arasında faturaya konu malların teslim edildiği ihtilafsızdır. İhtilaf fatura alacağının hangi tarihte muaccel olduğuna ilişkindir.

İşin alımına ilişkin teknik şartnamede, sipariş mektubunda ödemenin ne zaman yapılacağına ilişkin bir kayıt bulunmadığı anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki ilişki, hizmet alım sözleşmesidir. Kabul komisyonunca da, 16.02.2015 tarihinde hizmet alım işinin kabulü yapılmıştır. Davacı tarafından 27.04.2015 tarihinde takip başlatıldığı, takip tarihi itibari ile hizmet alım işinin kabulünün de yapıldığı, yani davacının alacağının muaccel olduğu anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince ise alacağın takip tarihi itibari ile muaccel olmadığı kabulü ile davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yine davacının İzmir 4. Noterliğinin19.02.2015 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesinin davalı tarafa 19.02.2015 tarihinde tebliğ edildiği davalının sunduğu ek-7 ve devamındaki belgelerden anlaşılmakla davacının, bu tarihten takip tarihine kadar işlemiş faizi, alacak likit, davalı icra takibine itirazında haksız olduğundan hüküm altına alınan alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatını da davalıdan talep edebileceği sabittir.

Davanın kabulüne karar verilmekle, kötü niyet tazminatının şartları oluşmadığından davalı vekilinin bu yöndeki istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜYLE; yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince düzelterek esas hakkında yeniden karar verilmek üzere DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin █████/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,

3-Davanın KABULÜYLE; davalının Denizli 4. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından gönderilen ödeme emrine yapmış olduğu itirazın İPTALİNE

Hüküm altına alınan 25.935,79 TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE;

a-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin olarak yatırılan 442,92 TL harcın mahsubuyla bakiye 172,48 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA,

b-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı ile 442,92 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

c-Davacı tarafından yapılan davetiye gideri, posta masrafından oluşan toplam 88,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Arabuluculuk aşamasında sarf edilen 1.320 TL'nin yargılama gideri olarak 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilmek üzere davalıdan alınarak Hazine'ye GELİR KAYDINA,

e-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 25.935,79 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

f-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince ilk derece mahkemesince karar kesinleştiğinde ilgiliye İADESİNE,

4-İstinaf incelemesi yönünden;

a-Davacının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 59,30 TL maktu istinaf karar harcının talebi halinde davacıya İADESİNE,

b-Davalının istinaf başvurusu reddedildiğinden, 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL maktu istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL istinaf karar harcının davalı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,

c-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 389,10 TL posta masrafı ve tebligat gideri olmak üzere toplam 551,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

e-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

f-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince dava değerinin karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL'nin altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi.

...