mukavele blok yazim layihalar izmir bedel dinlenip istenmiş üye imzalandığını

Anahtar kelimeler: Mukavele Blok Yazim Layihalar İzmir Bedel Dinlenip İstenmiş Üye İmzalandığını

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████

KARAR NO

: ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: 30.03.2022

NUMARASI

: █████████ E. - ████████ K.

DAVANIN KONUSU

: Tapu İptali ve Tescil

KARAR TARİHİ

: 07.02.2025

KARAR YAZIM TARİHİ

: 07.02.2025

İzmir 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 30.03.2022 tarih █████████ E. - ████████ K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

: Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifle özel mukavele imzalandığını, bu sözleşme ile kooperatifin D Blok, 5. Kat, 18 nolu dairesinin 90.000 TL bedel ile müvekkiline satılarak müvekkilinin üye olarak kaydedildiğini, müvekkilinin özel mukavelede belirtilen bedeli kooperatife ödediğini, kooperatif adına taşınmazlar yapılıp diğer üyelere taşınmazların tapularının verilmesine rağmen müvekkiline ait dairenin tapusunun verilmediğini, en son 2012 olağan genel kurul toplantısı ekindeki hazirun listesinde müvekkilinin adına yer verildiğini, bu durumun müvekkilinin kooperatife herhangi bir borcu olmadığının kanıtı olduğunu, söz konusu taşınmazın diğer davalı ... Firmasına devredildiğini, çeşitli nedenlerle konut tahsisi imkansızlığı ortaya çıktığında ortağın uygun bir tazminat isteme hakkı olduğunu belirterek, müvekkilinin kooperatif üyesi olduğunun tespitine, davalı ... adına kayıtlı dairenin tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline, bunun mümkün olmaması halinde fazlaya ilişkin ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 90.000 TL tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

CEVAP

:Davalı vekili, yetkili mahkemenin İzmir Mahkemeleri olduğunu, davacı davalı kooperatife 27.07.2009 tarihinde üye olduğunda o zamanki yönetimle kooperatif üyeliği için ‘özel mukavale’ yapıldığını, üyelik aidatlarını gönderilen ihtarnameler rağmen ödemediği için 04.11.2013 tarihinde kooperatif üyeliğinden ihraç edildiğini, ihraç kararının bizzat davacıya tebliğ edilmediğini, davacı tarafından bu ihraç kararına yasal süresi içinde herhangi bir itiraz yapılmadığından kararın kesinleştiğini, dava dayanağı sözleşmenin hiçbir geçerliliği kalmadığını, davacının sözleşmeyi imzalarken ‘Giriş Tahhütnamesi’ imzalayarak ödeme planına uymayı taahhüt ettiğini, Kooperatifler Yasasına, Ana sözleşmeye ve taahhüdüne uymayan davacı üyelikten ihraç edildiğini, kooperatif ile ilişkisi kalmayan davacının kooperatiften bağımsız bölüm talep etmesinin hiçbir dayanağı olmadığını, davacı 27.7.2009 tarihinde davalı ... kooperatifine üye olmuş üye kayıt defterinin 37. sayfasına üye olarak kaydedildiğini, üye kayıt defteri incelendiğinde davacının üyeliğinin 04.11.2013 tarihinde sona erdiğini, kooperatif yönetimi tarafından davacıya 30.01.2013 tarihinde 25.370 TL ödeme yaptığı ve eksik olan 15.880 TL borcunu ongün içinde ödemesi için İzmir 11. Noterliğinin 01687 yevmiye nolu ihtarname gönderildiğini, davacının en kısa zamanda ödeme yapacağı sözü üzerine ikinci ihtar gönderilmediğini, davacının ödeme yapmaması üzerine İzmir 11. Noterliği vasıtasıyla gönderilen 22.08.2013 tarihli 14051 yevmiye nolu ihtarname ile ongün içinde 21.880.TL. borcunu ödemesi aksi taktirde kooperatif üyeliğinden çıkarılacağı ihtar edildiğini, ihtarname 26.08.2013 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini, birinci ihtarname üzerine davacının ödeme yapmaması üzerine İzmir 11. Noterliği vasıtasıyla 18.09.2013 tarihli 15467 yevmiye nolu ihtarname gönderilerek 21.880.TL. borcun bir ay içinde ödenmesi, aksi taktirde kooperatif ortaklığından çıkarılacağı ihtar edildiğini, ihtarname 20.9.2013 tarihinde tebliği edildiğini, davacının gönderilen her iki ihtara rağmen ödeme yapmaması üzerine yönetim kurulunun 04.11.2013 tarihli kararı ile üyelikten çıkarılmasına karar verildiğini, üyelikten çıkarılma kararı İzmir 11. Noterliğinin 05.11.2013 tarih 17632 yevmiye nolu ihtarnamesi ile davacıya 11.11.2013 tarihinde tebliğ edildiğini, davacı üyelikten çıkarma kararına herhangi bir itirazda bulunmadığını, davacının kooperatife ödediği toplam paranın 25.370.TL olduğunu, davacı ... kooperatifine 90.000.TL. ödediğini ispat etmesi gerektiğini, davacının sözleşmede yer alan 90.000.TL'nin tamamını ödemediğini, diğer yandan davalı ... kooperatifinin kendisine ait arsası ve üyelerine teslim edeceği bağımsız bölümleri olmadığını, davacının talep ettiği arsanın malikinin dava dışı ... yapı kooperatifi olduğunu, davalı ..., ... kooperatifinin müteahhidi olduğunu, ... kooperatifi ile ... kooperatifi arasında İzmir 5.noterliğinde 14.2.2008 tarih 03052 yevmiye nolu düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat ve gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi yapıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

: Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının tarihsiz olarak imzalanan sözleşme ile davalı kooperatif tarafından inşa edilecek olan D bloktaki 18 nolu bağımsız bölüm için ortak olduğu, davacının 27.07.███████ sayılı yönetim kurg kararıyla davalı kooperatifin ortaklığına kabul edildiği, davacı tarafça, daire bedelinin tamamı olan 90.000,00-TL'nin ödendiği belirtilmiş ise de, kooperatif kayıtlarına göre, yapılan toplam ödeme miktarının 25.370,00-TL olduğu, kooperatif kayıtlarının aksine, davacı tarafça iş bu miktarı aşan miktarda ödemede yapıldığının kanıtlanamadığı, davacı tarafından davalı kooperatife üyelikten dolayı yaptığı ödeme miktarının 25.370,00-TL olduğu, davalı kooperatifin █████/2013 tarihi itibarı ile oluşan 21.630,00-TL tutarındaki borcunu ödemediği iddiası ile, davacıya İzmir 11. Noterliği'nin █████/2013 tarih 14051 yevmiye numaralı ilk ihtar ve █████/2013 tarih 15467 yevmiye numaralı ikinci ihtarı keşide ederek █████/2013 tarihinde yapılan yönetim kurulu toplantısında, davacının ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiği, çıkarma kararının İzmir 11. Noterliği'nin █████/2013 tarih ve 17632 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacıya tebliğe çıkarıldığı, ancak davacıya tebliğe ilişkin ihtarnamede belirtilen ve ihtara eklenen ihraç kararının başka bir üyeye ait olduğu, iş bu nedenle ihraç kararının davacıya usulüne uygun tebliğ edilmediği, bu nedenle de dava tarihi itibarı ile ihraç kararının kesinleşmemiş olduğu, davacının kooperatif üyeliğinin devam ettiği, davalı ... adına tapuda kayıtlı olan taşınmazın, tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili talep edilmiş ise de, iptal ve tescili istenen taşınmazın tapusunun, yapı kooperatifi olan davalı kooperatifin, dava dışı arsa sahibi konumundaki ... Kooperatifi ile olan kat karşılığı inşat sözleşmesindeki edimleri yerine getirmemesi nedeni ile davalı şirket, davalı kooperatif ve dava dışı arsa sahibi kooperatifin tarafı olduğu █████/2011 tarihli sözleşme kapsamında üstlendiği işi karşılığı davalı şirket adına kayıt ve tescil edildiği, davalı kooperatifin ortaklık amacına ulaşarak herhangi bir ortağı adına taşınmaz tahsisi ve tescili yapmadığı, aynı zamanda dava dışı arsa sahibi kooperatifin ortağı olan davalı kooperatif üyelerine ise arsa sahibi kooperatif üyeliğinden dolayı tahsislerin yapıldığı, davalı kooperatif üyeliğinden dolayı yapılmış herhangi bir tahsis işleminin bulunmadığı, iş bu nedenle davacının kooperatife yapmış olduğu ödeme miktarlarından gider mahsubu yapıldıktan sonra, kalan 24.208,00-TL miktarın tasfiye sonucu davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davalı ... aleyhine açılan davanın reddine, davalı ... Yapı Kooperatifi aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, davacının kooperatif üyeliğinin devam ettiğinin tespiti ile, 24.208,00-TL tasfiye alacağının, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı kooperatiften alınarak, davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

:Davacı vekili, bilirkişi tarafından sadece kooperatif kayıtları dikkate alınarak müvekkilince yapılan ödeme miktarı 25.370,00 TL olarak kabul edilmiş ise de, müvekkilinin 90.000,00 TL ödeme yaptığının taraflar arasında düzenlenen özel mukavelede yazılı olduğunu, bu ödeme karşılığında üye olarak kaydedildiğini, bu nedenle 90.000-TL'lik ödemenin varlığının kabul edilmesi gerektiğini, bunun yanında müvekkilin inşaatı esnasında kooperatife müvekkili tarafından kayınpederinin demir ticareti ile uğraşması nedeniyle aracı olarak gönderdiği demir bedelinin müvekkili tarafından ödendiğini, bu bedelin üyelik borcundan düşüleceği bildirilmesine karşın düşülmediğini, işbu bedelin de müvekkil tarafından yapılan ödemelere dahil edilmesi gerektiğini, davalı kooperatif üyelerine daire teslimi yapıldığını, tüm taşınmazların ...'e devredilmiş olmasının hukuka aykırı olup, kooperatif üyelerinin haklarını ortadan kaldırmaya ve kooperatifin alacaklılarından mal kaçırmaya yönelik bir işlem olduğunu, gerekçeli kararda üstlendiği iş karşılığında tapuların tamamının ...e devredildiğinin belirtildiğini, tüm inşaatı yapmamasına rağmen, belli bir inşaat imalatı yapıldıktan sonra yapımı devralan ... firmasına tüm tapuların devredilmesi üyelerin haklarını ortadan kaldırır mahiyete olup, davalı kooperatif üzerine tapu devri almadan ... veya arsa sahibi ... kooperatifi aracılığıyla üyelere devir yapılmış olmasının, yani davalı kooperatifin doğrudan üyelere tapu devri yapmamış olmasının üyelerine daire teslimini yapmadığı anlamına gelmediğini, ... firması tarafından imalatlara başlanmadan önce inşaatların %40'ının tamamlanmış olduğunu ve bu imalatların üyelerin yaptığı ödemeler karşılığı imal edilmiş olduğunu, davalı kooperatifin amacı doğrultusunda konutların inşaatını yaptırdığını, bu imalatlar karşılığı üyelerine konut tahsis ve teslimi yapılmasının da kooperatifin amaçlarından olduğunu, dolayısıyla davalı ... Kooperatifi'nin ve üyelerinin daire hakkının doğduğunun açık olduğunu, ...'nın arsa sahibi ... ile yaptığı anlaşma kapsamında 64 daire dışındaki tüm daireleri alacağının açıkça belirtildiğini, sonrasında ...., ... ve ... arasında imzalanan inşaat sözleşmesinde de yine 64 dairenin ...e ait olduğu, 128 adet bağımsız bölümün ise ...ya ait olduğunun belirlendiğini, yerel mahkemece sanki tüm inşaatı baştan sona ... yapmış gibi lanse edilerek tüm tapuların ...'e devredilmiş olduğuna hükmedilmesi ve kooperatifin üyelerine tapu devri yapmadığına hükmedilmesinin ve kooperatifin amacını gerçekleştirmediğine yönelik tespitin yasaya aykırı olduğunu, davalı kooperatif tarafından doğrudan bir tapu devri işlemi yapılmamış olmasının kooperatifin üyesine tahsis ve teslim yapmadığı anlamına gelmediğini, bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, bilirkişi ilk raporunu hazırlarken kooperatif yetkililerinin bizzat beyanı doğrultusunda konutların ortaklara teslim edilmiş olduğu bilgisinin edinildiğinin belirtildiğini, kooperatifin edimini yerine getirip üyelere daire teslimi yaptığını, kooperatif tapu kayıtlarının incelenmesi halinde de müvekkil adına tescili istenen taşınmazdaki diğer dairelerin hissedarları incelendiğinde sınırlı sayılmamakla birlikte ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... davalı kooperatifin üyesi olup, bilirkişinin tapu kayıtlarındaki isimler ile davalı kooperatifin üyelerini karşılaştırmadığını, bu itirazlarının mahkemece dikkate alınmadığını, 03.09.2021 tarihli bilirkişi raporunda ortaklarına daire tahsis ve tesliminin yapılıp yapılmadığının defter ve kayıtlardan anlaşılamadığı ancak kooperatif yetkililerinin beyanı doğrultusunda konutların ortaklara teslim edildiği bilgisine yer verildiğini bu şekilde Kooperatif yetkililerinin de dairelerin üyelere verildiğini kabul ettiklerini, yerel mahkemece kooperatifin daire teslimi yapmadığı yönündeki belirlemenin hatalı olduğunu, davalı kooperatifin ortaklarına daire teslim etmiş olduğu hususu göz önüne alındığında müvekkiline ödenmesi gereken tazminat miktarının da hatalı hesaplandığını bu itibarla, taşınmazın dava tarihi itibarıyla rayiç değeri belirlenerek, başkaca bir ortağın ödediği bedel ile hangi bedelde bir taşınmaza sahip olduğu mukayese edilerek müvekkilin ödediği bedelin isabet ettiği tazminat tutarının yargıtay yerleşik içtihatlarındaki formüle göre hesaplanması gerektiğini, davalı ... e hak ettiğinden fazla taşınmaz devredilerek üyelerin haklarının zayii edildiğini, bu yöndeki itirazlarının incelenmediğini, müvekkilin haklarını ortadan kaldırır şekilde ve üyelerin aleyhine işlem tesis edilerek taşınmazların ...e devredilmiş olmasının kabul edilebilir olmadığını, 3'lü bir heyetten rapor aldırılmadığını, tanıklarının da dinlenmediğini, müvekkil lehine hükmedilen tazminat miktarına dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiş olmasının da hatalı olduğunu, davalı Kooperatifin tacir olması nedeniyle müvekkili lehine hükmedilecek tazminata avans faizi işletilmesi gerektiğini, müvekkil aleyhine hükmedilen vekalet ücretlerinin de hatalı olduğunu, dava değerinin 380.000-TL olup 01.10.2020 tarihi itibariyle bu miktar üzerinden harç tamamlandığını, ancak gerekçeli kararda müvekkili aleyhine hükmedilen vekalet ücretinin fazla olduğunu, ayrıca her iki davalının da vekilinin aynı olup her bir davalı için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, tek bir vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

GEREKÇE

:Dava, davacının kooperatif üyeliğinin tespiti, davacı yerine diğer davalıya devredilen taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili, olmadığı taktirde tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, hükme esas alınan bilirkişi rapor ve ek raporlarındaki tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, istinaf itirazı olarak ileri sürülen hususların ek bilirkişi raporlarıyla etraflıca değerlendirilmiş olmasına, mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davacı yönünden istinaf karar harcı olan 615,40 TL'nin peşin alınan 1.622,50 TL'den mahsubu ile fazla yatan 1.007,10 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere 07.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.