arnavutköy polatlıankara hamiline şubesi muhataplı keşidecisi makine kambiyo çekin ilişki

Anahtar kelimeler: Arnavutköy Polatlıankara Hamiline Şubesi Muhataplı Keşidecisi Makine Kambiyo Çekin İlişki

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: ████████ Karar

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2021

NUMARASI

: ████████ E. - ████████ K.

DAVANIN KONUSU

: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ

: █████/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü

DAVA

: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ticari ilişki sebebi ile 31.10.2018 keşide tarihli, 5.500,00.TL bedelli, ... Polatlı/Ankara Şubesi muhataplı ... seri numaralı keşidecisi ... olan hamiline yazılı çekin, keşidecisi ... tarafından teslim edildiğini, bu çekin yine bir ticari ilişki sebebiyle Arnavutköy İlçesi, ... Makine Ltd. Şti.’ ne ciro etmek suretiyle ... Kargo Polatlı Şubesi aracılığı ile gönderildiğini, çekin ... Kargo Hadımköy Şubesi tarafından evrak dağıtımı yapılırken 30.04.2018 tarihinde kargo firmasının çalınan diğer evrakları ile birlikte çalındığını, davacı şirketi temsilen ... tarafından yapılan şikayet üzerine Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsavcılığında ██████████ soruşturma numarasının alındığını, çalıntı çek ile ilgili olarak Polatlı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ████████ Esas sayılı dosyası üzerinden çek iptal davası açıldığını, çek iptali davası devam ederken davacı şirkete ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile çalıntı çekin davalı adına icra takibine konu edildiğini, dava sırasında çekin ortaya çıkmış olması nedeniyle, davanın konusunun kalmadığını, mahkemece davanın reddine karar verildiğini, çek iptali davası devam ederken takibe intikal ettirilen çekin arka yüz fotokopisinden anlaşıldığı kadarıyla davacı firma tarafından İstanbul Arnavutköy İlçesindeki ... Makine Ltd. Şti adına yazılan beyaz ciro sonrasında ilk hamilin ... San. ve Tic. Ltd. Şti. kaşesi üzerinde ismi bulunan ... (esasen isminin ... olduğu anlaşıldığını), sonrasında ... cirosu ile tekrar ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ‘nin hamil olduğu ve çeki bu firma adına yetkilisi ...’nın bankaya-takasa ibraz ettirdiğini, davalı firmaya borçlarının bulunmadığını, beyan ederek, İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibi kapsamında davalıya ödenen 7.524,00.TL’nin, ödeme tarihi olan 22.02.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari-avans faizi ile birlikte davalıdan geri alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

: Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirketin; ... ile olan ticari ilişkisini, ticari kayıtları ile doğrulamak zorunluluğunun bulunduğunu, davalı ile çeki kendisinden aldığını beyan ettiği ... arasında, 2018 yılı itibariyle ticari bir ilişkinin mevcut olup olmadığının incelenmesi gerektiğini, müvekkilinin iyiniyetli meşru hamil olduğunu, davacının çek bedelini ödeyerek çek aslını aldığını, çekte cirosu bulunan diğer cirantaları da davaya dahil etmesi gerektiğini, çekin çalındığını da ispatlayamadığını belirterek, davanın reddi ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI

: Bakırköy 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2021 tarihli ████████E. - ████████ K. sayılı kararıyla; "...Somut olayda, davalının kötüniyet ve ağır kusurunun ispatlanamadığı, ... imzasından önce kaşe olduğunun tespit edilemediği, kaşeye uygun atılmış ciro bulunmadığı, ticari ilişkisinin bulunmamasının kötüniyet ve ağır kusurun ispatı için yeterli olmadığı, imzaların istiklali gereği takip borçlularının attıkları imzalarla sorumlu olduğu, davalı tarafın belirttiği gibi kaşenin sehven yanlış yere vurulduğu yönünde dosya kapsamı itibariyle kanaat edinildiği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir. Davacının kötüniyetli olduğu ispatlanamadığından davalı tarafın kötüniyet tazminat talebinin de reddine" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

: Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davalının kötü niyetli olduğunun, gerek çek iptali davası kapsamında yapılan ilanlara rağmen mahkemeye müracaat etmemesi, gerek, işbu dava kapsamında yürütülen yargılamada tarafların ve çekteki diğer cirantaların birbirleriyle hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığının tespit edilmesi, gerek, taraflar arasındaki ve davaya konu çalıntı çekteki cirantaların birbiri arasındaki ticari ilişkilerin tespit edilmesi bakımından yapılacak bilirkişi incelemesine esas olmak üzere, ilk derece Mahkemesince ihtarda bulunulmasına rağmen, davalının ticari defterlerini ibrazdan kaçınması, gerek, davalının, "çeki ... isimli kişiden ticari ilişki kapsamında elde ettiği" savunmasını ispatlayamaması, gerekse, davaya konu çalıntı çekteki vekil edeninden sonra gelen ilk ciroda davalının kaşesinin bulunmasıyla, açık ve tartışmasız şekilde anlaşıldığını, davacının kötüniyet ve ağır kusurunu ortaya koyan ve dosyaya yansıyan tüm bu sabit delil ve emarelere rağmen, davanın kabulü yerine reddi yoluna gidilmesinin tamamen hukuka aykırı olduğunu, İlk derece Mahkemesinin gerekçeli kararında, davalıya ait kaşenin, sehven ... cirosunun üzerine sonradan vurulduğu yönünde kanaat edinildiğini ifade etmiş ise de, Mahkemenin bu kanaatini destekleyecek somut bir delilin dosya içerisinde yer almadığını, böyle bir kanaatin Mahkeme nezdinde oluşabilmesinin, davalı ile ... ve davalının ciro yoluyla çeki teslim aldığını iddia ettiği ... arasında bir ticari ilişkinin varlığına bağlı olduğunu, dosya kapsamında, bu yönde bir ticari ilişkinin varlığına delalet edecek ve Mahkeme nezdinde davalıya ait kaşenin sehven yanlış yere vurulduğu kanaatini oluşturacak hiçbir delil bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, bir an için Mahkemece bu yönde oluşan kanaatin doğru olduğu kabul edildiğinde; vekil edeninden sonra kimin çeki ciroladığının çek metninden anlaşılamaması sebebiyle, çek üzerindeki ciro silsilesinin bozuk olduğunun kabul edilmedi gerektiğini, bu durumda, hem çekin çalıntı çek olması, hem de ciro silsilesinin bozuk olması dikkate alınarak kambiyo vasfını haiz bir çekin varlığından bahsedilebilmesinin mümkün olmadığını, dolayısıyla ilk derece Mahkemesinin, "imzaların istiklali" ve "mücerretlik ilkeleri" gereğince davanın reddi yoluna gitmesinin hukuken mümkün olmadığını, ilk derece Mahkemesince hukuka aykırı gerekçelerle, dosya kapsamındaki sabit delillere aykırı olarak davanın kabulü yerine reddine karar verilmesinin haksız olduğunu beyan ederek, izah ettikleri sebeplerle; İcra Hukuk Mahkemesinden icranın geri bırakılması talebinde bulunma hakları saklı kalmak kaydıyla, istinaf başvurularının kabulü ile Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2021 Tarih, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı ilamı ile verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

: İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası incelendiğinde; alacaklının ..., borçluların ..., ... Ürünleri Tic. Ltd. Şirketi, ... ve ... olduğu, 5.500,00 TL asıl alacak olmak üzere toplam 6.307,60 TL alacak için █████/2018 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlatıldığı, takip dayanağının █████/2018 tanzim ve █████/2018 vade tarihli, 5.500,00 TL bedelli çek olduğu tespit edilmiştir. Dava konusu çek örneğinin incelenmesinde; █████/2018 keşide tarihli, 5.500,00.TL bedelli, ... Polatlı/Ankara Şubesi muhataplı ... seri numaralı keşidecisi ... olan hamiline yazılı çek olduğu, arkasında sırasıyla ... Ürünleri Tic. Ltd. Şirketi, ..., ..., ... ve ...'nin cirolarının bulunduğu, █████/2018 tarihinde bankaya ibraz edildiği, ödeme yasağı nedeniyle işlem yapılmadığının yazıldığı, ciro silsilesinde kopukluk olmadığı anlaşılmıştır.Gaziosmanpaşa C. Başsavcılığının ██████████ soruşturma sayılı soruşturma evrakı incelendiğinde; şikayetinin davacı şirketin ortaklarından ... olduğu, dava konusu çekin ...Kargo Hadımköy Şubesi'nden çalınmasıyla ilgili hırsızlık suçundan soruşturma yapıldığı, failin meçhul olduğu ve daimi arama kararı verildiği, soruşturmanın devam ettiği tespit edilmiştir. İstanbul 20. İcra Hukuk 2019/3 Esas sayılı dava dosyası incelendiğinde; davacının ..., davalıların ..., ... Sanç ve tic. Ltd. Şirketi ve ... olduğu, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına ilişkin çek üzerindeki imzanın kendisine ait olmadığı iddiasıyla takibin iptaline karar verilmesi için dava açtığı, yapılan yargılama sonucunda █████/2020 tarihli, ████████ Karar sayılı kararı ile "…Dosya içerisindeki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafın takibe konu senetteki imzaya itirazı olduğu görülmekle, davacının imza örnekleri celp edilmiş, Mahkememizin █████/2019 tarihli duruşmasında verilen ara kararı uyarınca; davalı vekiline imzaya itirazda ispat yükünün davalı alacaklıda olduğu göz önünde bulundurularak bilirkişi ücretini 2 haftalık kesin süre içinde mahkeme veznesine yatırmak üzere yüzüne karşı yapılan ihtarat ile kesin süre verilmiş, iş bu ara kararın verilen kesin süre içinde yerinde getirilmemesi halinde davanın ispat edilemediği kanaatiyle mevcut hali ile karara bağlanacağı hususunun ihtar edildiği, verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücretinin yatırılmamış olduğu anlaşılmakla, davacının imzaya itirazının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, taraflar arasında doğrudan bir ilişki olmayıp davalının davacının imzasının sıhhatini kontrol edebilme şansı bulunmadığından davacının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

: 1-Davacının imzaya itirazlarının kabulü ile İstanbul ... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasından yapılan takibin İİK. Md. 170 gereğince davacı yönünden durdurulmasına, 2-Davacının tazminat talebinin reddine, 3-Davalılar ... ve ... takip alacaklısı olmayıp pasif husumet ehliyetleri olmadığından bunlara karşı açılan davanın usulden reddine…" karar verildiği tespit edilmiştir. İlk derece mahkemesince İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi’nden alınan █████/2020 tarihli, ██████████ numaralı bilirkişi raporu incelendiğinde; "İnceleme konusu çekin arka yüzünde 2. ciranta "..." kaşe izinin bulunduğu bölüme mavi mürekkepli kalemle yazılmış "...", "..." okunur ibareler ile kısmen silik vaziyette olan kaşe izinin kesişim noktalarında kaşenin mi yoksa yazıların mı üstte olduğu hususunda teknik bir tespite gidilemediği..." yönünden görüş bildirildiği anlaşılmıştır.İlk derece mahkemesince mali müşavir bilirkişi ...'ten alınan █████/2021 tarihli bilirkişi raporunda; davalı tarafın ticari defter ve belgelerini sunmadığı, yerinde inceleme talebinde bulunmadığı, Davacı yasal defter ve belgelerinin hesap ve kayıt yönünden incelenmesi neticesinde; davacının, ticari ilişkisinin bulunduğu, dava dışı ...’dan 14.04.2018 tarihinde iktisap ettiği davaya konu çeki yasal defterlerine kaydettiğini, Davacının yasal defter belgelerine göre; davalı ... Kumaşçılık Ltd. Şti. ile aralarında bir ticari ilişki bulunmadığını, Davacının yasal defter belgelerine göre; çekin arkasında cirosu bulunan ... (...) ... ile aralarında ticari bir ilişki bulunmadığını,Davacının yasal defter belgelerine göre; çekin arkasında cirosu bulunan ... ile aralarında ticari bir ilişki bulunmadığını,Yukarıdaki tüm değerlendirme sonuçlara göre şayet davacının haklı görülmesi halinde,İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına ödenmiş olunan 7.524,00.TL’nin davacıya geri ödenmesi, Ödemenin yapıldığı tarihten (22.02.2019) dava tarihine kadar (08.07.2019) olan (136) gün için yıllık 9618,25 oranındaki avans faizinin 546,68.TL tutarında hesaplandığını tespit ettiğine dair görüş ve tespitlerini bildirmiştir.

G E R E K Ç E

: Dava, kargoda çalındığı iddia edilen ve davacının cirosunun bulunduğu çekle ilgili icra dosyasına yapılan ödemenin davalıdan istirdatı davasıdır.Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yargı yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya incelendiğinde; davaya konu çekte ilk cironun davacıya ait olduğu, sonraki cironun ise ... adıyla yapıldığı, ancak davalı ...’ne ait kaşenin de bu ciro üzerinde yer aldığı tespit edilmiştir. Her ne kadar davacı tarafça kendilerinden sonraki ilk cironun davalı şirket olduğu iddia edilmişse de, davalı şirkete ait kaşe üzerinde şirket yetkilisinin imzasının mevcut olmadığı, sadece kaşe basılmak suretiyle davalı şirket adına geçerli bir cironun yapıldığının kabul edilemeyeceği, Adli Tıp Kurumu raporu ile kaşenin ciro imzasından daha önce mi yoksa sonra mı basıldığının da tespit edilemediği, bu nedenle davalıdan sonraki ilk cironun davalı şirkete ait olmadığına dair mahkemenin kabulünün yerinde olduğu, bu şekliyle ciro silsilesinin düzgün olduğu, davacının cirosu ile davalının arasında iki ciro daha bulunduğu, davalının kötüniyetle hareket ettiğinin de ispatlanamadığı, davacının şahsi defilerini son hamil olan davalıya karşı ileri süremeyeceği, çeki düzgün ciro silsilesiyle devralan davalının kendisinden önceki cirantaların imzalarının sahte olup olmadığını araştırma yükümlülüğünün bulunmadığı, imzaların istiklali prensibi gereğince davacının kendisine ait ciro imzası nedeniyle sorumlu olduğu, Mahkemenin gerekçesinin dosya kapsamına uygun ve yerinde olduğu, buna göre davanın reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

H Ü K Ü M

: Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 615,40 TL maktu harçtan, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55 TL eksik harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak; davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu █████/2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.