Anahtar kelimeler: Artışı Esaskarar Teminen Yolcu Yazildiği Eser Katip Kişi Yardımcısı Dahil
T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAT.C.ANKARA13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████HAKİM
: ....KATİP
:....DAVACI
:....VEKİLİ
: Av. ....DAVALI
:....VEKİLİ
: Av. ....DAVA
: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2020KARAR TARİHİ
: █████/2023GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2023Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında; 360 (60 kişi iş artışı dahil ) kişi ile yolcu .... hizmetlerinin 01.03.2018-31.12.2019 tarihleri arasında yerine getirilmesini teminen 15.02.2018 tarihinde ve 196 (28 kişi iş artışı dahil ) kişi ile ... (1 kişi), ... Yardımcısı (4kişi ), ... (46 kişi), ... (122 kişi) ve Taşıyıcı(23 kişi) hizmetlerinin 01.06.2018-31.12.2019 tarihleri arasında yerine getirilmesini teminen 31.05.2018 tarihinde sözleşmelerimzalandığını,müvekkili şirketin sözleşmeler gereği kendi üzerine düşen edimleri eksiksiz ifa ettiğini, ifa esnasında hakediş hesaplamaları ve fatura içeriğibilgilerin davalı tarafından tespit edilerek ve hesaplanarak müvekkili şirkete bildirildiğini, bu bildirimüzerine gerekli evrakların tanzim edilerek tekrar davalıya sunulduğunu, davalı tarafından gerekliincelemeler yapılarak onaylanmak suretiyle ödemelerin yapıldığın, bu aşamada müvekkili şirketin hiçbirtakdir hakkı bulunmadığını ve alınan meblağların personele ödendiğini, ancak davalı şirket tarafından 18.02.2020 tarihinde (mail olarak) 19.05.2020 tarih, .... sayılı yazı ile 2018-2019 yıllarında müvekkili şirket tarafından yürütülen anahatgişe ve ... hizmetlerinde yapılan fiyat artışlarının fazla hesaplanarak ödendiğinden bahisle yapılan protokol gereği hakedişlerdeki firma karının 2/3 oranında kesilerek mahsup edildiğinin ve fazla ödemenin tahsil edildiğinin bildirildiğini, bu yazı içeriğinde 2018 ve 2019 yıllarına ait aylık hakkedişraporlarının yeniden hesaplanması neticesinde gişe hizmet alımlarında, 2018 yılı için: 13.690,77 TL ve 2019 yılı için de 103.292,12 TLolmak üzere toplam 116.982,89 TL ve ... hizmet alımlarında 2018 yılı için 17.890,97 TL ve 2019 yılı için 63.840,03 TLolmak üzere toplam 81.671,00 TL fazla ödeme yapıldığının anlaşıldığı, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından 27.05.2020 tarih ve .... sayılı yazı ileyapılan işlemlerin TTK'nın 21. maddesine aykırı olduğu, fatura içeriği bilgilerin .... hesaplanarak bildirilen bilgilere istinaden faturaların düzenlendiği, faturanın içeriğine süresinde itirazda bulunulmadığı, bu şekilde yapılan sözleşmeye uygun olduğunun kabul edildiği belirtilerek ....bloke hesabından davalıtarafından yapılan kesintilerin iade edilmesinin talep edildiğini, ancak sonuç alınamadığını beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, gişe hizmet alımlarında, 2018 yılı için 13.690,77 TL ve 2019 yılı için de 103.292,12 TLolmak üzere toplam 116.982,89 TL kesintinin şimdilik 10.000 TL’sinin (her yıl için 5.000’er TLtoplam 10.000TL), ... hizmet alımlarında 2018 yılı için 17.890,97 TL ve 2019 yılı için63.840,03 TL olmak üzere toplam 81.671,00 TL kesintinin şimdilik 10.000 TL’sinin (her yıl için5.000’er TL toplam 10.000 TL) toplam 20.000 TL’nin kesinti tarihinden itibaren işleyecek avans faiziile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı şirket arasında personel çalıştırılmasına dayalı Gişe ve ... alımına yönelik olarak15.02.2018 ve 30.05.2018 tarihli sözleşmelerin imzalandığını,davacı tarafın müvekkili şirkete, geçici hakediş ödemeleri kapsamında "firma karı" olarak adlandırılan alacağının 2/3'üne bloke konulmasına muvafakat ederek bukonuda taahhütname verdiğini, taraflar arasında aktedilen sözleşmelerin 14/2 maddesine göre ... Fiyat FarkıKararnamesinde yer alan düzenlemeler çerçevesinde fiyat farkı ödeneceğine ilişkin kurala yerverildiğini, süreç içerisinde aylık hakediş ödemelerinin gerçekleştirildiğini, ancak 2019 yılı ikinci yarısında ... denetçilerince müvekkilinin ilgili biriminden hizmetalımı kapsamında 2018 yılında yapılan fiyat farkı ödemelerine ilişkin açıklama talep edilmesiüzerine yapılan tetkiklerde davacı yana gişe hizmetleri ve ... işleri kapsamında "firma karı" adı altında yapılan ödemelerde fazla ödemenin yapıldığınıntespit edildiğini, geçmişe dönük tüm hakediş raporları ve düzenlenen faturalar tekrardan gözden geçirildiğini vehakediş ödemesine esas olması gereken bedellerin tespitinin tekrardan hesaplandığını, bu kapsamda herhakediş için fiili çalışma gün ve saat sayıları üzerinden işçilik bedelleri, asgari ücret artışından kaynaklıfiyat farkları ve toplu iş sözleşmesinden kaynaklı parasal menfaatler ayrı ayrı gösterilmek suretiyle yapılan hesaplama sonucunda tespit edilen tutar ile davacı yana yapılan ödemelerin mukayeseedildiğini ve neticede, gişe hizmetleri alımında; 2018 yılında 13.690,77 TL, 2019 yılında ise 103.292,12 TL olmak üzere toplam 116.982,89 TL, ... alımında; 2018 yılında 17.890,97 TL,2019 yılında 63.840,03 TL olmak üzere toplam 81.671,00 TL, olmak üzere davacıya her iki iş kapsamında "firma karı" kaleminden genel toplamda 198.653,89 TL fazla ödeme yapıldığının tespit edildiğini, fazla ödemeye konu tutarların, hakediş ödemeleri kapsamında "firma karı" olarak kararlaştırılanbedellerin 2/3'üne tekabül eden ve bloke edilen meblağdan mahsup edilmek suretiyle tahsil edildiğini, fazla ödemeye ilişkin hesaplama tutanakları ve fazla ödenen 198.653,89 TL'nin tahsiline yönelikişlemlerin davacı şirkete 18.02.2020 tarihli ve .... sayılı yazı ile bildirildiğini, davacı tarafından bu işlemlere karşı 27.05.2020 tarihli yazı ile müvekkili şirkete başvuruyapıldığını, davacının başvurusunda, hesaplamaya ve kesinti tutarına ilişkin herhangi bir itirazda bulunmadığını, itirazının sadece, TTK 21/2 uyarınca süresinde faturalara itiraz edilmediğine yönelikolduğunu, ancak bu itirazın kabulüne olanak olmadığını, geçici hakedişler kapsamında davacıya yersiz şekildefazladan ödeme yapıldığı sabit olup, bu nedenle iadesi istemiyle ikame edilen iş bu davanın reddigerektiğini, fazla ödemeden kaynaklı alacakların mahsup suretiyle tahsili işlemlerinin, sözleşmelerin eki...'nin ilgili hükümlerine uyar şekilde gerçekleştirildiğini, geçici hakediş ödemelerinin kesin ödememahiyetinde olmadığı ve kazanılmış hak oluşturmayacağını, müvekkili temerrüde düşürülmediğinden faiz talebinin de reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla ancak dava tarihinden itibaren faiz talep edilebileceğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafınüzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
: Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış, taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri, hakediş tutanakları, yazışmalar dosyaya kazandırılmış, tarafların ticari defter ve kayıtları ile tüm dosya kapsamı üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Davacının ticari defter ve kayıtlarının, yer itibariyle .... Mahkemesi'nden istinabe yoluyla incelenmesi gerekmiş, sonucunda mali müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen █████/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, incelene 2018-2019 hesap dönemleri ticari defterlerinde gerek davacının düzenlediği faturaların ve gerekse davalı tarafından yapılmış ödemelerin kaydedildiği, davalı tarafından yapılan kesintiler dışında davacının herhangibir cari hesap alacağının olmadığı" yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.Tüm dosya kapsamından inceleme yapılmasını teminen mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerce düzenlenen █████/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "davacı tarafından kesilen faturalara davalı tarafından TTK 21/2 maddeye göre itiraz edilmediği, fatura münderecatının kesinleştiği kabul edildiği takdirde davanın kabulünün gerekeceği, ödemenin geçici hak ediş ödemesi olduğu, henüz kesin hak ediş düzenlenmediğinin ve ... denetimi ile fazla ödemenin ortaya çıktığınının kabul edilmesi halinde, gişe hizmetleri ile ilgili fazla tahsil edilen 7.030,49 TL'nin, ... kapsamında fazla tahsil edilen 1.930,82 TL'nin davalıdan tahsili gerekeceği" yönünde görüş bildirilmiş, tarafların rapora yönelik itirazlarının karşılanması amacıyla dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdii gerekmiş, düzenlenen █████/2022 tarihli raporunda da özetle; "hizmet alımlarında ara hak ediş olarak düzenlenen geçici hak edişlerin kesin ödeme olmadığı ve kazanılmış hak sayılamayacağı her iki tarafça bilinen bir husus olduğunun açık olduğu, bu yönüyle yapılan kesintinin TTK 21/2 maddesine aykırı olduğu iddiasının geçerli olmadığı, fazla ödenen fiyat farkının kesinti olarak tahsil edilmesinin sözleşme ve eklerine uygun olduğu, ödemenin kesin hak ediş olmayıp geçici hak ediş olması karşısında idarece yapılan fazla hesabın (gişe hizmetleri için 7.030,49 TL ... için 1.930,82 TL) davalıdan tahsili gerekeceği, geri kalan ve davacı tarafından iadesi istenen 189.594,58 TL'nin davalıdan istenemeyeceği" yönünde kanaat bildirilmiştir. Bilirkişi raporuna karşı taraflarca itiraz edilmiş olmakla birlikte, raporda tarafların önceki rapora yönelik itirazlarının karşılandığı ve bilirkişilerce yapılan hesaplamaların da dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu görülmekle mahkememizce benimsenmesine karar verilmiş, tarafların diğer itirazlarının ise hukuki değerlendirme ile aşılabileceği kanaati ile usul ekonomisi gözetilerek yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek duyulmamıştır.Dava, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmelerinden kaynaklanan, davacının eksik ödenen hizmet bedeli alacağının tahsili isteminden ibaret olup tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında varlığı uyuşmazlık konusu olmayan .... işi için █████/2018 tarihli, ... işi için ise █████/2018 tarihli sözleşmelerin imzalandığı ve bu sözleşmelere göre hizmetin davacı tarafından verildiği, davalı tarafından da düzenlenen geçici hakedişlere istinaden hizmet bedellerinin ödenmesi suretiyle taraflar arasındaki akdi ilişkinin sürdürüldüğü konusunda niza bulunmayıp uyuşmazlık, davalı tarafından ... denetimleri sonucunda 2018-2019 yılları arasında gişe ve ... kapsamında davacıya yapılan fiyat farkı ödemelerinde hatalı hesaplama yapıldığından davacıya fazladan ödendiği belirtilerek davacının hakedişinden kesilmek suretiyle davalı tarafından tahsil edilen gişe hizmetleri bakımından toplam 103.292,12 TL, ... için toplam 81.671,00 TL'nin davacıya iadesinin gerekip gerekmediğinde toplanmaktadır. Taraflar arasındaki sözleşmelerin, ekleri başlıklı 8. maddesinde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ("....") sözleşmenin ekleri arasında sayılmış, 14. maddesinde de uyuşmazlık konusu olan fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları düzenlenmiştir. Sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi dava tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 193. maddesi gereğince delil sözleşmesi niteliğinde olup kendiliğinden göz önünde tutulması gerekmektedir (Benzer yönde: .....'nin 22.10.2020 tarih ve .... sayılı ilamı). Bu bağlamda somut olay bakımından ...'nin 42. maddesinin (a) fıkrasında aynen; "Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır." hükmünü haiz olup bu hüküm kapsamında davacının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 21/2. maddesi bağlamında faturalara itiraz edilmediğinden kesinleştiğine dair savunmasına itibar edilmesine olanak bulunmamıştır. Diğer bir ifadeyle davalı tarafından geçici hakedişlere istinaden yapılan fazla ödemenin davacıdan tahsili olanaklı olup bu kabule göre, davalı tarafından fazla ödeme yapıldığından bahisle davacının hakedişinden kesilerek tahsil edilen miktarın, taraflar arasındaki sözleşme ve eklerine göre tetkiki bakımından dosyanın bilirkişi heyetine tevdii gerekmiş, gerek █████/2022 gerek █████/2022 tarihli bilirkişi raporlarında davalı tarafından gişe hizmetleri için 7.030,49 TL, ... için 1.930,82 TL olmak üzere toplam 8.961,31 TL fazladan kesinti yaptığı anlaşılmıştır. Bu bağlamda mahkememizce dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olmakla benimsenmesine karar verilen bilirkişi raporlarındaki hesaplamalar nazara alınarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Temerrüt durumu bakımından, TBK’nın 117. maddesi hükmüne uygun olarak miktar ve ödeme talebi içeren bir ihtarname ile temerrüde düşürüldüğünün iddia ve ispat olunmadığı, davacı vekilince dava dilekçesinde anılan █████/2020 tarihli yazının da bu nitelikte olmadığı, salt fatura tebliğinin de temerrüde neden olmayacağı gözetilerek (Emsal: .....'nin █████/2014 tarih ve .... sayılı ilamı), mahkememizce hükmolunan alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi uygun bulunmuş, son tahlilde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.(Mahkememizce verilen kısa kararda, taraf vekillerine tefhim edilen hükümde belirtilen avans faizine dair ifadenin daktilo hatası ile zuhulen kısa karara yazılmadığı, kısa kararın içeriğine göre mahkememizce faize hükmedildiğinin ve hükmün yazım hatası içerdiğinin açıkça anlaşılabildiği, yine davacı yönünden kabul edilen miktara göre 6100 sayılı HMK'nın 341/3. maddesi hükmünce istinaf kanun yolunun açık olmasına rağmen hükmün kesin olduğunun belirtildiği anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK'nın 304. maddesi gereğince hükmün maddi hata içerdiği anlaşılan bu kısımlarının (Benzer şekilde: .....'nin █████/2003 tarih ve.... sayılı, █████/2005 tarih ve .... sayılı ilamları) mahkememizce resen tashihine karar verilmiştir.)HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kısmen kabulü ile; gişe hizmetleri bakımından 7.030,49 TL, ... bakımından 1.930,82 TL olmak üzere toplam 8.961,31 TL'nin dava tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,2-Fazlaya dair istemin reddine,3-Alınması gereken 612,14 TL harçtan peşin alınan 341,55 TL'nin mahsubu ile bakiye 270,59 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 54,40 TL başvurma harcı ve 341,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 395,95 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 221,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.650,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.871,50 TL olan yargılama giderinden davanın kabul ve red oranlarına göre 2.182,75 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin kabul ve red oranına göre 591,44 TL'sinin davalıdan, 728,55 TL'sinin de davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 8.961,31 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,9-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,10-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.█████/2023Katip....E-imzalıHakim ....E-imzalı