Anahtar kelimeler: Gkarar Nden Çokluğu Denizli Teklifi Başkan Yazim Ortağı Katip Kurul
T.C.
DENİZLİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ4. HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: ...KARAR NO
: ...KARAR TARİHİ
: █████/2025T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN
: ...ÜYE
: ...ÜYE
: ...KATİP
: ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ...TARİHİ
: ...NUMARASI
:...DAVACILAR
: ...VEKİLİ
: ...DAVALI
: ...VEKİLİ
: ...DAVANIN KONUSU
: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)G.KARAR YAZIM TARİHİ
: ...İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
:Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacıların ortağı olduğu ...'nden yönetim kurulunun teklifi üzerine █████/2023 tarihli Olağan Genel Kurul Toplantısında oy çokluğu ile alınan karar ile haksız ve hukuka aykırı olarak hiçbir gerekçe gösterilmeden davacıların ortaklıktan çıkarıldığını, Kooperatifler Kanunu 16. Maddesi ile Ana Sözleşmenin 14. Maddesi uyarınca “Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler ana sözleşmede açıkça gösterileceğini, ortakların ana sözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkartılamayacağını, ayrıca çıkarılma kararının gerekçeli olarak tutanağa geçirilmesi gerektiğini, ayrıca yine Ana Sözleşmenin Ortaklıktan Çıkarma başlıklı 14. Maddesinin 3. Bendinde'' Çıkarma kararı gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 gün içinde notere tevdi edilir. Ortak çıkarma kararının tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde iptal davası açabilir veya genel kurula itiraz edebilir....'' denildiğini, genel kurul kararında hiç bir şekilde ana sözleşmede gösterilen sebebe dayanılarak ortaklıktan çıkarma kararı alınmadığını ve yine genel kurul kararında çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirilmediğini, ayrıca Ana Sözleşmenin 14. Maddesinin 3. Bendinde açıkça belirtilmesine rağmen çıkarma kararının gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilmediğini, kararın onaylı örneğinin süresi içerisinde davacılara noterden tebliğ edilmediğini, davacıların kanun ve sözleşmede yer alan tüm yükümlülükleri sürekli olarak eksiksiz bir biçimde yerine getirmiş olup halen de yerine getirmekte olduklarını, davacıların aidat ve üyelik sorumlulukları dahil tüm ödev ve görevlerini davalı Kooperatife karşı eksiksiz bir biçimde yerine getirdiklerini ve olup davalı aleyhine hiçbir faaliyetlerinin olmadığını, davalı Kooperatifin yönetim kurulunun teklifi üzerine █████/2023 tarihli Olağan Genel Kurul Toplantısında oy çokluğu ile alınan karar ile gerekçe gösterilmeksizin usul ve yasaya aykırı olarak davacıların ortaklıktan çıkarıldığını beyan ederek, mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle davanın kabulü ile █████/2023 Tarihli Olağan Genel Kurulunun 8 No’lu Usul Ve Yasaya Aykırı Ortaklıktan Çıkarılma Kararının İptaline Karar Verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; ...nin █████/2023 tarihli Olağan Genel Kurulu Toplantısında oy çokluğu ile alınan karar ile davacıların ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiğini, site işletme kooperatifinin Ana sözleşmede ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununda da düzenlendiği gibi ortaklıktan çıkarma kararının gerekçeli olarak Yönetim Kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir ve kararın onaylı örneğinin 10 gün içinde çıkarılan ortağa gönderilmek üzere notere tevdi edilir düzenlemesinin bulunduğunu, █████/2023 Olağan Genel Kurulu Toplantısında 8. Nolu kararla oy birliği ile davacıların ortaklıktan çıkarılmalarına karar verildiğini, ancak Genel Kurul toplantısının hemen sonrasında Ticaret Bakanlığının soruşturması için Kooperatife ait tüm defter ve evrakların müfettişe teslim edildiğini, davacılar hakkında Genel Kurulda alınmış karar olmasına rağmen yasada ve ana sözleşmede ortaklıktan çıkarma kararının gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir ve kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 gün içinde notere tevdi edilir düzenlemesinin hukuki imkansızlıklar nedeniyle yerine getirilemediğini, davacıların ortaklık sıfatı devam ettiğinden dava açma tarihi itibarı ile bu davayı açmakta hukuki yararlarının bulunmadığını, öncelikle davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmesini, ana sözleşme ortaklık şartları başlığı altında düzenlenen madde 10-2 de kooperatife ortak olabilmek için “Site dahilinde konut maliki ,oturma hakkı sahibi,genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmak gerekir" düzenlemesi bulunduğunu, dava dilekçesinden de anlaşılacağı gibi davacıların site içerisindeki evlerini sattıkları ancak kooperatif üyeliklerini devretmediklerinin kendi beyanları ile de sabit olduğunu, taşınmazın satılarak tapudan devrinin yapılması ile kooperatif ortaklığının devrinin farklı işlemler olup Yargıtay'ın yerleşmiş kararında da konutun devredilmesi ortaklığın da devredilmesi sonucunu doğurmayacağının açık olduğunu, müvekkili Kooperatifin Genel Kurul çağrısında gündem maddelerinden bir de evi olmayan 3 üyenin üyelikten çıkarılması ile ilgili hususların görüşülerek karara bağlanması olup; █████/2023 tarihli Olağan Genel Kurulda 8 no lu kararda bu gündem maddesinin tartışıldığını ve site dahilinde konut maliki, oturma hakkı sahibi, genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmak gerekir şartlarından hiçbirini taşımayan davacıların oybirliği ile kooperatif üyeliğinden çıkarılmalarına karar verildiğini, davacıların beyanlarının aksine ana sözleşmede m 14 -1 de ortaklıktan çıkarılma sebepleri arasında "10 uncu maddede yazılı ortaklık şartlarını kaybedenler" olduğunu, dava konusu edilen Genel Kurul 8 nolu kararında davacıların ortaklıktan çıkarılma gerekçesinin evlerinin olmaması olduğunu ve bu gerekçe ile tutanağa geçirildiğini, █████/2023 tarihli Genel Kurulda oy birliği ile alınan 8 nolu kararın ana sözleşmede madde 10 -2 de gösterilen sebebe dayandığını, davacıların sitede evi bulunmaması nedeniyle ortaklıktan çıkarılmalarına oy birliği ile karar alındığını ve gerekçesinin de tutanağa geçirildiğini, davacıların aksi yöndeki beyan ve iddiaları hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
:İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; mahkemece kooperatif kayıtlarında inceleme yapmak üzere dosyanın bilirkişiye tevdii edildiğini ve rapor içeriği uyarınca davacıların ortaklıktan çıkma sebebi olarak davalı kooperatifin ana sözleşmesinin 14. Maddesin'de yer alan "10. Maddede belirtilen ortaklık şartlarından birini kaybedenler" maddesindeki şarta yönelik olarak davacıların bağımsız bölümlerini sattıkları ancak kooperatif üyeliklerinin devam ettiği nedeni ile ana sözleşmenin 10. Maddesinde yer alan "sitede dahilinde konut ya da işyeri maliki, oturma hakkı sahibi, genel hizmet tesislerinden birinin maliki veya kiracısı olmak " şartlarının davacılar yönünden ortadan kalktığı gerekçesi ile davacıların üyeliklerinin sonlandırıldığının anlaşıldığını, davalı kooperatifin ana sözleşmesinin 14/2 maddesinde "parasal yükümlülüklerini 30 gün geciktirmeleri üzerine, yönetim kurulunca noter aracılığı ile yapılacak ihtarı takip eden 10 gün içinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere yine aynı kurulca 2. İhtar yapılır. 2. İhtarı takip eden 1 ay içerisinde yükümlülüklerini yerine getirmeyenler, çıkarma kararı gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 gün içinde notere tevdii edilir." denilerek ihraç öncesi ihtarname gönderilmesi hususunda bahsedildiğini, Ana sözleşme uyarınca ihraç öncesi ihtarname şartlarının parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyenler için düzenlenmiş olduğu görülmekle aynı düzenleme Kooperatifler Kanununun 27. Maddesinde de yer aldığını, Ana sözleşmede, Kooperatife ortak olabilmek için gereken nitelik ve şartların kaybedilmesi durumunun çıkarma sebebi olarak düzenlendiği anlaşılmakla kooperatiflerde bu nitelik ve şartların kaybının hemen üyenin ortaklık sıfatını yitirmesi sonucunu doğuran bir neden olarak kabul edilip edilmeyeceği hususuna değinmek gerektiğini, Ana sözleşmede ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununda anılan ortaklık koşulunu kaybedenler için ihraç öncesinde ihtar gönderilmesi düzenlemesi öngörülmemiş ise de 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 27. Maddesinde parasal yükümlülükleri için ihraç öncesinde aranan uygun süre verilmesi koşulunun burada kıyasen uygulanması gerekip gerekmediğine dair Yargıtay (Kapatılan) 23. Hukuk dairesinin yerleşik ilamları (█████████ Esas █████████ Karar, █████████ Esas █████████ Karar) bu ilamlarla benzer nitelikteki İstanbul Bam 45. Hukuk Dairesi ████████ Esas ████████ Karar, ████████ Esas ████████ Karar sayılı ilamlar incelendiğinde; ortaklık şartlarının kaybeden üyeler için 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununda yer alan 27. Madde içeriğindeki ihraç öncesi aranan uygun süre verilmesi koşulunun kıyasen uygulanması gerektiği anlaşıldığından ve somut olayda davacıların ihracı öncesi kendilerine herhangi bir ihtar gönderilmemiş olduğundan ve davacılara ihraç kararı öncesi uygun süre verilmesine yönelik herhanği bir imkan sağlanmadığından gerekçesiyle, davacıların davasının kabulüne karar verilerek; Davalı ...Kooperatifi 'nin █████/2023 tarihinde yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısında alınan kararlardan 8 nolu kararın İptaline karar verilmiştir.İSTİNAF SEBEPLERİ
:Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; dava açıldığı tarih itibarı ile davacıların ortaklık sıfatı devam ettiğinden bu davayı açmakta hukuki yararlarının bulunmadığını, öncelikle davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmesini, █████/2023 Tarihli Genel Kurul çağrısında gündem maddelerinden birinin de evi olmayan 3 üyenin üyelikten çıkarılması ile ilgili hususların görüşülerek karara bağlanması olduğunu; 8 nolu kararda bu gündem maddesinin tartışıldığını ve Ana sözleşmede düzenlendiği gibi site dahilinde konut maliki, oturma hakkı sahibi, genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmak gerekir şartlarından hiçbirini taşımayan davacıların oybirliği ile kooperatif ortaklığından çıkarılmalarına karar verildiğini, dava konusu edilen Genel Kurul 8 nolu kararında davacıların ortaklıktan çıkarılma gerekçesinin evlerinin olmaması olduğunu ve bu gerekçe ile tutanağa geçirildiğini, davacıların site dahilinde konut maliki, oturma hakkı sahibi yada genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmadığını, █████/2023 tarihli Genel Kurul çağrısında gündem maddelerinden biride evi olmayan 3 üyenin üyelikten çıkarılması ile ilgili hususların görüşülerek karara bağlanması olup; 8 nolu kararda bu gündem maddesinin tartışıldığını ve Ana sözleşmede düzenlendiği gibi site dahilinde konut maliki, oturma hakkı sahibi, genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmak gerekir şartlarından hiçbirini taşımayan davacıların oybirliği ile kooperatif ortaklığından çıkarılmalarına karar verildiğini, Kooperatif ana sözleşmesi ve Kooperatifiler Kanununda parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen ortaklar için ihraç öncesi ihtar gönderilerek uygun süre verilmesi düzenlendiği ve davaya konu olayda kıyasla ihraç öncesi ihtar gönderilip gönderilmeyeceği yönünde Yerel Mahkemece yapılan değerlendirme sonucu emsal alınan kararlar doğrultusunda 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununda yer alan 27. Madde içeriğindeki ihraç öncesi aranan uygun süre verilmesi koşulunun kıyasen uygulanması gerektiği sonucuna varıldığını; davacılara üyelikten ihraç öncesi herhangi bir ihtar gönderilmediği ana sözleşmedeki şartları yerine getirmelerine imkan sağlanmadığı değerlendirmesi yapılarak █████/2023 tarihinde yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısında alınan kararlardan 8 nolu kararın iptaline karar verilmesinin doğru olmadığını, dosya kapsamından da anlaşıldığı üzere davaya konu ortaklık koşulunu kaybedenler yönünden gerek mevzuatta gerekse ana sözleşmede ihraç öncesi ihtar şartının varlığının düzenlenmediğini, müvekkili kooperatife ait konut maliki, oturma hakkı sahibi, genel hizmet tesislerinden birinin maliki olmak şartlarından birini taşımak gerektiğinden konutunu satarak ortaklık şartlarını kaybeden davacılara ihraç öncesi ihtar gönderilmesinin sonucu değiştirmeyeceği kanaatinde olduklarını, müvekkili kooperatifte konut sayısı kadar ortak bulunduğunu davacının üç kişiye ihraç öncesi konut edinmesi için ihtar gönderilse bile davacıların konut edinmesi halinde bu sefer de konutunu devredenin ortaklık sıfatı tehlikeye gireceğinden parasal yükümlülüklerle ilgili düzenlemenin davaya konu olayda kıyasen uygulanması mümkün olmadığını, yine █████/2023 Olağan Genel Kurulu Toplantısında 8. Nolu kararla oy birliği ile davacıların ortaklıktan çıkarılmalarına karar verildiğini, ancak Genel Kurul toplantısının hemen sonrasında Ticaret Bakanlığının soruşturması için Kooperatife ait tüm defter ve evrakların müfettişe teslim edildiğini, davacılar hakkında Genel Kurulda alınmış karar olmasına rağmen yasada ve ana sözleşmede ortaklıktan çıkarma kararının gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir ve kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 gün içinde notere tevdi edilir düzenlemesinin hukuki imkansızlıklar nedeniyle yerine getirilemediğini, bu hususun dosyada alınan bilirkişi raporunda da tespit edildiğini, davacıların ortaklık sıfatı devam ettiğinden bu davayı açmakta hukuki yararlarının bulunmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE
:Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali talebine ilişkindir.Dosyadaki belgelere, mevcut delil durumuna, kararın dayandığı delillerle belirtilen gerekçelere, yerleşik Yargıtay uygulamasının 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 27. maddesinde parasal yükümlülükleri için ihraç öncesinde aranan uygun süre verilmesi koşulunun, ana sözleşmelerinde kooperatife ortak olabilmek için gereken nitelik ve şartların kaybedilmesi durumununda da kıyasen uygulanması yönünde olduğuna, bu uygulamanın hayatın olağan akışına, iyi niyet kurallarına ve kooperatifin amacına daha uygun olacağının kabul edilmesi gerektiğine göre, ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesinin usul ve yasaya uygun olduğu, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı anlaşmakla; davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.(YHGK. ███████-149 Esas ve ████████ Karar, Y. 11. HD. █████████ Esas ███████ Karar sayılı emsal ilamları)HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-... Mahkemesi'nin ...tarih, ... Esas ... Karar sayılı kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde re'sen yatırana iadesine,5-İstinaf kararının dairemizce taraflara tebliğine,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi......Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.