ismine listede talebiyle eki süreci olağanüstü beşinci kararnamenin komisyonunun hükmünde

Anahtar kelimeler: İsmine Listede Talebiyle Eki Süreci Olağanüstü Beşinci Kararnamenin Komisyonunun Hükmünde

Danıştay 5. Daire Başkanlığı ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

BEŞİNCİ DAİRE

Esas No

: ██████████

Karar No

: █████████

TEMYİZ EDEN (DAVACI)

: ...

VEKİLİ

: Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI)

: ... Bakanlığı / ANKARA

VEKİLİ

: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem

: 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, kamu görevine iade edilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'nun ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti

: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacı hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma numaralı dosyasında FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü tarafından 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde davacının PKK/KCK terör örgütü ile iltisakı ve irtibatı bulunduğu kanaatine varıldığı belirtilmiş ve anılan tespitlerle birlikte dosya içindeki bilgi ve belgelerin incelenip değerlendirilmesinden, davacının PKK/KCK silahlı terör örgütü ile en az irtibat ve iltisak düzeyinde bağı bulunduğu ve Anayasa'da yer verilen sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti

: Davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacının kamu görevinden çıkarılmasına dayanak olan, Adalet Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısı ekinde sunduğu Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Kontrolörleri tarafından hazırlanmış olan personel çalışma raporu ekindeki çizelgenin davacıya yönelik kısmının incelenmesinden, "Yoğun olarak PKK sempatizanlığı ve propagandası yaptığı, memurlar arasında Türklük ve Kürtlük ikilemi çıkardığı, bu durumu işine yansıtan birisi olduğu yönünde beyanlar alınmıştır. İlgilinin aleyhindeki söylemlerin örtüşmesi ve yoğunluğu dikkate alındığında PKK bağlantılı personel kapsamında değerlendirilmesi uygun görülmüştür." tespitine yer verildiği, anılan tespite dayanak olarak ifadeleri veren kişilerin "F.K., H.S., M.S., H.İ.S, R.S., M.G., K.B., E.A., İ.K., M.S., S.A., F.A." olduğunun aynı çizelgede belirtildiği, davacının en yakın sosyal çevresine dâhil olan kardeşi N.E'ın; ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı esasına kayden görülen davasında, PKK/KCK silahlı terör örgütünün propagandasını Yapmak suçundan hakkında hapis cezasına hükmedildiği ve akabinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) karar verilerek 5 yıl süreyle denetim süresine tabi tutulmasına, denetim süresi içinde kasten bir suç işlemesi hâlinde hükmün açıklanacağına karar verildiği ve kararın █████/2016 tarihinde kesinleştiği, █████/2019 tarihindeki eylemi nedeniyle; ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... sayılı esasına kayden görülen davasında, kasten işlediği "yapacak nitelikte emval veren ağaç kesme" suçundan cezalandırılmasına karar verildiği ve kararın █████/2021 tarihinde kesinleştiği, bu durumun ... Asliye Ceza Mahkemesince, HAGB kararını veren ... Ağır Ceza Mahkemesine bildirildiği, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı esasına kayden görülen davasında; kesinleşmeyle birlikte █████/2016 tarihinde başlayan 5 yıllık denetim süresinin, █████/2021 tarihinde sona erdiği, ihbar eden dosyadaki suç tarihi █████/2019 olup suçun denetim süresi içinde işlendiği anlaşılarak, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı esasına kayden görülen davasında verilen hükmün aynen açıklanmasına karar verildiği, bu doğrultuda PKK/KCK silahlı terör örgütünün propagandasını yapmak suçundan neticeten hakkında 10 ay hapis cezasına hükmedildiği, yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... sayılı esasına kayden görülen davasının derdest olduğu, anılan Ceza Mahkemesi kararında hakkında yer verilen tespitlerin incelenmesinden; █████/2014 tarihli Görüntü İnceleme ve Şahıs Tespit Tutanağı ve CD içerikleriyle PKK/KCK silahlı terör örgütünün sözde bayrağını açtığı ve gerilla marşı söylediğinin sabit olduğu belirtilmiş ve davacının infaz ve koruma memuru olarak görev yapmakta iken PKK/KCK ile bağlantısı nedeniyle kamu görevinden çıkarıldığı, davacının hükümlü ve tutuklularla doğrudan teması gerekli kılan ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde görev yaptığı gözetildiğinde, davacının en yakın sosyal çevresine dâhil olan kardeşi hakkındaki tespitlerin, dosyada bulunan diğer deliller ile birlikte davacının PKK/KCK silahlı terör örgütüyle irtibatının bulunduğu yönündeki kanaatin oluşmasına neden olan bir delil niteliğinde olduğu, bu durumda, anılan hususların da İdare Mahkemesi kararında yer verilen diğer tespitler ile birlikte davacının PKK/KCK silahlı terör örgütüyle irtibatının varlığını ortaya koyacak mahiyette olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

: Davacı tarafından; kamu görevinden çıkarılmasını gerektirecek herhangi bir somut tespitin olmadığı, FETÖ/PDY veya PKK/KCK terör örgütleriyle irtibat ve iltisakının bulunmadığı, hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, soyut iddialara dayanılarak kamu görevinden çıkarılmasının hukuka aykırı olduğu, kardeşi hakkındaki tespitlerin kamu görevinden çıkarma işlemine gerekçe olarak gösterilemeyeceği, suç ve cezaların şahsiliği ilkesinin ihlal edildiği, terör örgütleriyle irtibat ve iltisaklı olma hususunun ceza kanunlarında ya da diğer ilgili mevzuatta düzenlendiği tarihten sonraki olaylar hakkında uygulanabileceği belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği iddia edilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

: İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davalı idare bünyesinde bünyesinde infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacı, 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmış, kamu görevine iade edilmesi istemiyle yaptığı başvurusu Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı işlemiyle reddedilmiştir.

Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

Diğer yandan, davacı hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... tarih ve Soruşturma No:... Karar No:... sayılı kararıyla FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği verildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Türkiye'de 15 Temmuz 2016 gecesi, kendilerini “Yurtta Sulh Konseyi” olarak isimlendiren bir grup Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) mensubu tarafından, demokratik biçimde halk tarafından göreve getirilen Türkiye Büyük Millet Meclisini (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetini ve Cumhurbaşkanı'nı devirmek ve anayasal düzeni ortadan kaldırmak amacıyla darbe teşebbüsünde bulunulmuş, bu teşebbüs Türk Milleti tarafından akamete uğratılmıştır.

Anayasa'nın olay tarihinde yürürlükte bulunan 118. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Milli Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından █████/2016 tarihli toplantıda yapılan değerlendirmede, darbe teşebbüsünün TSK içindeki Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) mensupları tarafından başlatıldığı, bu örgütün kuruluş aşamasından itibaren etkisi altına aldığı eğitim kuruluşları, sivil toplum kuruluşları, medya kuruluşları, ticari kuruluşlar ve kamu görevlileri aracılığıyla Milleti ve Devleti kontrol altında tutmayı amaçladığı belirtilmiştir.

MGK'nın anılan toplantısında "demokrasinin, hukuk devleti ilkesinin, vatandaşların hak ve özgürlüklerinin korunmasına yönelik tedbirlerin etkin bir şekilde uygulanabilmesi amacıyla" Hükûmete olağanüstü hâl ilan edilmesi tavsiyesinde bulunulması hususu kararlaştırılmıştır. Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu █████/2016 tarihinde, ülke genelinde █████/2016 Perşembe günü saat 01.00'den itibaren geçerli olmak üzere doksan gün süreyle olağanüstü hâl ilan edilmesine karar vermiştir. Anılan karar █████/2016 tarih ve 29777 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş ve aynı gün TBMM tarafından onaylanmıştır. Olağanüstü hâl, daha sonrasında üçer aylık dönemler hâlinde Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından uzatılmış ve █████/2018 tarihinde sona ermiştir.

█████/2017 tarih ve 30052 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 689 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (KHK) ''Kamu personellerine ilişkin tedbirler'' başlıklı 1. maddesinin 1. fıkrasında, ''Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olan ve ekli (1) sayılı listede yer alan kişiler kamu görevinden başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın çıkarılmıştır. Bu kişilere ayrıca herhangi bir tebligat yapılmaz. Haklarında ayrıca özel kanun hükümlerine göre işlem tesis edilir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bakılan uyuşmazlıkta, Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde; davacının kardeşi olan N.E. Hakkındaki tespitlere yer verilmiş ise de, davacı tarafından, bu tespitlere ilişkin olarak dava dosyasındaki beyanlarında özetle; suç ve cezaların şahsiliği ilkesi gereğince kardeşinin eylemlerinden sorumlu tutulamayacağını, anılan tespitlerin doğrudan kendisine isnat edilemeyecek tespitler olduğunu ileri sürdüğü, davacının kardeşi hakkındaki tespitlerde, davacının bizzat kendisini PKK/KCK terör örgütü ile ilişkilendirecek herhangi bir hususa yer verilmediği görüldüğünden, davacının kardeşine yönelik olan söz konusu iddiaların, davacının PKK/KCK terör örgütü ile irtibatını ve/veya iltisakını ortaya koyan bir delil olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, Bölge İdare Mahkemesince yapılan █████/2023 tarihli ara karar ile davalı idareden "...Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Kontrolörleri tarafından davacı hakkında PKK/KCK kapsamında hazırlanmış başkaca bir rapor olup olmadığının sorulmasına, şayet var ise anılan raporun onaylı ve okunaklı örneğinin istenilmesine, ... tarih ve ... sayılı yazı ekinde İdarenizce gönderilen 7 sayfalık raporun ve 1 sayfalık ekinin kontrolörler (ad-soyad) tarafından imzalanmış nüshasının onaylı ve okunaklı örneğinin istenilmesine, ... tarih ve ... sayılı yazı ekinde İdarenizce gönderilen 7 sayfalık rapor ekindeki belgede davacının PKK ile bağlantılı olduğu kanaatine varılmasına dayanak olan ifadeleri veren kişilerin "F.K., H.S., M.S., H.İ.S, R.S., M.G., K.B., E.A., İ.K., M.S., S.A., F.A." (dava dosyası içindeki belgeden bazı kişilerin adlarının okunmasında zorluk çekilmiş olup olası maddi hataların İdarenizce göz önünde bulundurulması) olarak belirtildiği görüldüğünden anılan kişilerin öncesinde alınmış ifadelerinin yollanmasına, veyahut anılan kişilerin çalıştığı birimlerin İdarenizce tespit edilmek suretiyle davacı hakkındaki beyanlarının yeniden alınmasına, davacı hakkındaki beyanlara yönelik tanzim edilmiş tefahhus tutanağının/tutanaklarının olup olmadığının sorulmasına, şayet var ise anılan tutanağın/tutanakların onaylı ve okunaklı örneğinin istenilmesine..." karar verildiği, █████/2023 tarihli cevabi yazıda davacının Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü kontrolörleri tarafından hazırlanan 7 sayfa ve 1 ekten oluşan personel çalışma raporuna (kanaat notu) istinaden kamu görevinden çıkarıldığının, kanaat notundaki bilgilerin kontrolörlerin, davacının çalıştığı kurumda yaptıkları araştırma ve incelemeler sonucunda tespit edildiğinin, tespit ve değerlendirmelerin tutanağa dökülmediğinin, imza altına alınmadığının belirtildiği, Adalat Bakanlığı Maltepe 3 Nolu L Tipi Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü'nün █████/2023 tarihli cevabi yazıda ise davacı hakkında herhangi bir araştırma, inceleme veya soruşturma yapılmadığının ifade edildiği, yapılan ara kararlarına verilen diğer cevaplarda davacının PKK/KCK terör örgütü ile irtibatı ve iltisakı olduğu yönünde herhangi bir bilgi ve belgeye ulaşılamadığının belirtidliği, UYAP kayıtlarının ve dava dosyasının incelenmesinden; davacı hakkında, terör örgütüne üye olmak, yardım etmek ya da terör örgütü propagandası yapmak suçlarından açılmış adli veya idari bir soruşturma bulunmadığı görülmektedir.

Bu haliyle, hakkında somut tespitlere dayanmayan istihbari bilgiler ve kurum kanaati dışında PKK/KCK terör örgütü ile irtibatı ve iltisakına dair başkaca bir delil bulunmayan davacının, yoğun şekilde PKK sempatizanlığı ve propagandası yaptığı, memurlar arasında Türklük ve Kürtlük ikilemi çıkardığı yönündeki iddianın kesin ve somut verilerle ortaya konulamadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun gerekçe eklenmek suretiyle reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. 2577 sayılı Kanun’un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,

2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun gerekçe eklenmek suretiyle reddine dair temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X)KARŞI OY

Dava; davalı idare bünyesinde görev yapmakta iken 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamesi ile kamu görevinden çıkarma tedbirinin uygulanabilmesi için terör örgütleriyle, terör faaliyetleriyle veya MGK'ca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum ve gruplarla davacı arasında bağ kurulmasının yeterli olduğu, söz konusu bağın örgüte/yapıya üyelik veya mensubiyet şeklinde olmasının zorunlu olmadığı, irtibat ya da iltisak şeklinde olmasının yeterli olduğu, terör örgütleri veya MGK’ca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplar ile bağın sübut derecesinde ortaya konulmasının aranmadığı, böyle bir bağın idareler tarafından değerlendirilmesinin yeterli görüldüğü, İdare tarafından bu kanaate varılabilmesi için belli bir tür delile dayanma zorunluluğu öngörülmediği anlaşıldığından, dava dosyasındaki tüm bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının PKK/KCK terör örgütü ile irtibat ve iltisakının varlığına kanaat getirilmesine yeterli düzeyde verinin dosyada mevcut olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, dava reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçe eklenmek suretiyle reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının onanması gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.