özet cismani mesuliyet esaskarar müteveffa yazildiği poliçe katip konya ölüm

Anahtar kelimeler: Özet Cismani Mesuliyet Esaskarar Müteveffa Yazildiği Poliçe Katip Konya Ölüm

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

MÜTEVEFFA

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; davalı nezdinde ... poliçe numarası ile Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortalısı ... ait ve olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile 18.03.2023 tarihinde trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre davalı sigortalı aracın tam kusurluğu olduğunu, söz konusu kaza ile ilgili olarak Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma numarası ile soruşturma başlatıldığını, dava konusu kaza sonucunda müvekkilinin ağır bir şekilde yaralandığını, müvekkilinin kaza öncesinde e-ticaret işi ile iştigal etmekte ise de dava konusu kaza sonucunda çalışamaz ve iş yapamaz hale geldiğini, dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine KTK 97. madde uyarınca 22.06.2023 tarihinde gerekli başvurunun yapılmış olduğu ancak herhangi bir dönüşün olmadığını, arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşma sağlanamadığını, açıklanan nedenlerle HMK 107. maddesine göre yargılama sırasında belirlenecek olan bedelin artırılmak üzere şimdilik; müvekkilin tedavi ve iyileşme süresince çalışamamaktan kaynaklı kazanç kaybı (geçici iş göremezlikten) için 10,00' TL, kaza sonucu oluşan/oluşacak olan maluliyet (sürekli iş göremezlik, meslekte kazanma güç kaybı) için 10,00 TL, SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderlerinden kaynaklı tazminatları ile ilgili olarak 10,00' TL ve bakıcı gideri 10,00' TL olmak üzere şimdilik toplam 40,00 TL maddi tazminatın sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek olan faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özet olarak; █████/2022 tarihinde, müvekkil sigorta şirketinin ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortaladığını, dava dışı ... maliki olduğu ve ... sürücüsü olduğu ... plakalı aracın yaya kaldırımı üzerinde bulunan ağaca çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü kusursuz olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğundan kusur durumuna ilişkin uzman kurum ya da kişiler tarafından oran gösterir bir şekilde tespit edilmesi gerektiğini, davacının kaza sebebi ile geçici ve kalıcı bir arazları ile özürlülük durumlarının bulunmadığını, müvekkil sigorta şirketinden talep edilen tazminat miktarının kabulünün mümkün olmadığını, müvekkil sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatı ile tedavi/bakıcı giderlerinden sorumlu olmadığını, karayolları trafik kanununda ve genel şartlarda yapılan değişikliğin dikkate alınması gerektiğini, davacının müterafik kusurunun varlığının araştırılmasını ve hatır taşıması indirimi uygulanmasının gerektiğini, soruşturma ve kovuşturma dosyasının celp edilerek uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespitinin gerektiğini, izah edilen sebeplerle, davacının davasının esastan reddine ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Açılan dava ilk önce Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş, bu sıra üzerinden yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Konya BAM . Hukuk Dairesi'nin ... E. ... K. sayılı kararı ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kaldırma kararı sonrasında dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Kaldırma kararından önce tanzim edilen NEÜ Meram Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından tanzim edilen █████/2023 tarihli maluliyet raporu ile, davacının yaralanmasının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre % 12 oranında kalıcı sakatlık niteliğinde olduğu, davacının geçici iş göremezlik süresinin 6 ay, başkasının yardımına muhtaç olduğu sürenin 2 ay ve tedavi gideri zararının 12.000,00 TL olduğu, █████/2024 tarihli hesap raporu ile, davacının sürekli iş göremezlik zararının 1.097.269,59 TL, geçici iş göremezlik zararının 58.569,15 TL, bakıcı gideri zararının 20.016,00 TL ve tedavi gideri zararının 12.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. (hesap raporunun son kısmında bakıcı süresi 5 ay denilmiş ise de hesabın 2 ay üzerinden yapılması karşısında bunun maddi hataya dayalı olduğu kabul edilmiştir.)

Davacı vekili, █████/2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile sürekli iş göremezlik tazminatı istemini 1.097.259,59 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı istemini 58.569,15 TL'ye, bakıcı gideri tazminatı istemini 20.016,00 TL'ye ve tedavi gideri tazminatı istemini 12.000,00 TL'ye çıkarmıştır.

Kaldırma kararına istinaden;

NEÜ Meram Tıp Fakültesi Hastanesi tarafından tanzim edilen █████/2025 tarihli maluliyet raporu ile, davacının yaralanmasının Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre; sürekli iş göremezlik oranın %.2.3, geçici iş göremezlik zararının 6 ay olduğu, bu sürenin 2. ayında bakıcıya muhtaç olacağı, tedavi giderinin ise 32.016 TL olacağı tespit edilmiştir.

█████/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; geçici iş göremezlik nedeni ile uğradığı maddi zararının 58.569,15 TL, sürekli iş göremezlik nedeni ile uğradığı maddi zararının 228.520,90 TL, iyileşme sürecindeki bakıcı giderinden doğan maddi zararının 20.016 TL, kaçınılmaz tedavi giderinden doğan maddi zararının 12.000 TL olmak üzere toplam maddi zararının olduğu tespit edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan zararın tahsiline ilişkin tazminat isteminden ibarettir.

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigorta kuruluşu kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacılar davaya konu trafik kazası neticesinde vefat eden Zeynep İnce'nin desteğinden yoksun kaldıklarını, ayrıca davaya konu trafik kazası neticesinde yaralandıklarını iddia ederek sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri tazminatı ve tedavi tazminatı istemlerinde bulunmuştur.

Konya BAM . Hukuk Dairesi'nin ... E. ... K. sayılı kararı sayılı ilamı ile; Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre ve PMF-1931 yaşam tablosuna uygun aktüer bilirkişiden rapor alınması istendiğinden, BAM kaldırma kararı doğrultusunda Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine uygun maluliyet raporu ve aktüer raporu alınmış, Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine uygun maluliyet raporunun ve aktüer raporunun Konya BAM. . HD.'nin kaldırma kararına uygun, denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli olduğu kanaatine varılmıştır.

Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nin 51.maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir. Ayrıca ahlaki ödev kapsamında kalan taşımaların hatır taşınması niteliğinde olmayacağının da belirtilmesinde fayda vardır. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır. Hatır taşıması indiriminin resen dikkate alınması mümkün olmayıp taşımanın hatır taşıması olduğu yönünde bir savunmanın bulunması gerekmektedir. Ayrıca bu savunma sadece ileri sürenler yönünden etkisini gösterecek olup, yasal süresi içinde hatır taşıması definde bulunmayanlar yönünden bu indirimin yapılması mümkün değildir. (Emsal için bknz. Yargıtay . Hukuk Dairesi ... E ... K ve ... E ... K ) Hatır taşıması yönünden bir başka önemli husus ise bu indirimden sadece hatır taşıması yapan sürücü, işleten ve bu aracın sigortacısı yararlanacaktır. Karşı aracın sürücü işleten ve sigortacısının bu indirimden yararlanma olanağı bulunmamaktadır.(Yargıtay . HD.nin █████/2015 gün ve ... E. ... K.)

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamına göre; Genel ilke olarak araçta yolcu olarak taşınan kişinin akrabalık ve iş ilişkisi gibi haller dışında hatır için taşındığı kabul edilmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamına göre ise; Somut olayda, davalı vekili, davacıların desteğinin sigortalı araçta hatır için taşındığı savunmasında bulunarak, bu sebeple tazminattan indirim yapılmasını talep etmiş; İtiraz Hakem Heyeti tarafından, hatır taşıması yapıldığına dair herhangi bir belge ya da bilgi mevcut olmadığı gerekçesiyle kanıtlanamayan hatır taşımasına yönelik itirazın reddine karar verilmiştir.

İstanbul . Asliye Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında sürücü sorgusunda yolcu ... ’ ün çocukluk arkadaşı olduğunu ifade etmiştir.

Buna göre, davacıların desteği ile araç sürücüsünün arkadaş oldukları ceza soruşturması kapsamında alınan ifadelerde beyan edilmiştir. Araçtaki kişilerin araçta bulunma sebepleri konusunda ifadelerde somut veri bulunmamakla birlikte, taşımanın ticari amaçla (davacı tarafından bir bedel ödenerek) ya da sürücünün bir işinin görülmesi maksadıyla yapıldığına dair de veri yoktur. Sürücü ile arkadaş olan desteğin taşımada bir yararı olduğu ve karine olarak davacı yararına hatır taşıması bulunduğunun kabulü hayatın olağan akışına uygun görünmektedir. Bu nedenle de; karineden yararlanan ve taşımanın hatır için yapıldığını savunan davalı taraf ispatla mükellef olmayıp, hatır taşıması bulunmadığını ispat yükünün davacı yanda olduğu gözetilerek değerlendirme yapılması gerekirken, eksik incelemeyle karar verilmesi doğru olmamıştır.

Somut olayda, davacı kazaya karışan araçta yolcu olup, davacı ile araç sürücüsünün arkadaş oldukları anlaşılmıştır. Davalının süresinde hatır taşıması definde bulunması ve davacı tarafça taşımanın hatır için olmadığına yönelik bir beyan ve delil ibraz edilmemesi karşısında zarardan % 20 oranında indirim yapılması gerekmiştir. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamına göre, hatır taşıması nedeniyle yapılacak indirimin son aşamada yapılması gerekir.

Bu kapsamda, hatır taşıması indiriminden sonra davacının davalıdan talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatı tutarının 182.816,72 TL, geçici iş göremezlik tazminatı tutarının 46.855,32 TL, geçici iş göremezlik nedeniyle bakıcı gideri tazminatı tutarının 16.012,80 TL, SGK tarafında karşılanmayan tedavi gideri tazminatı tutarının 9.600,00 TL olduğu sonucuna varılmış ve bilirkişi raporu doğrultusunda aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Yukarıda da belirtildiği üzere hatır taşıması indirimi nedeniyle davanın reddedilen kısmı üzerinden davalı lehine yargılama giderine hükmedilmesi mümkün değildir. Bu bakımdan yargılama giderinin, müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılmadan önceki tazminat tutarları ile davacının talebi karşılaştırılmak suretiyle davanın müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi dışında kalan sebeplerden dolayı reddedilen tutarın tespiti gerekmektedir. Bu yönde yapılan değerlendirmede, davanın reddedilen toplam 932.569,90 TL'lik kısmının, 63.821,21TL'lik kısmının hatır taşıması indiriminden, bakiye 868.748,69 TL'lik kısmının ise diğer sebeplerden kaynaklandığı sonucuna varılmış ve yargılama giderinin belirlenmesinde bu tutarlara göre değerlendirme yapılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, 182.816,72 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 46.855,32 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 16.012,80 TL bakıcı gideri tazminatı ve 9.600,00 TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere toplam 255.284,84 TL tazminatın █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2-Alınması gereken 17.438,50 TL harçtan, peşin ve tamamlama harcı ile birlikte alınan 4.326,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 13.111,65 TL eksik harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.120 TL. yargılama giderinden, 838,15 TL'lik kısmının davalıdan, 2.281,84 TL 'lik kısmın da davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

4-Davacı tarafından yapılan 4.326,85 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL harç gideri ve 6.540,75 TL yargılama gideri ve 9.999,46 TL N.Ü. Meram Tıp Fakültesi maluliyet raporu masrafı olmak üzere toplam 16.810,06 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 4.515,86 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Kendisini vekille temsil eden davacı için, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 40.845,57 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Kendisini vekille temsil eden davalı için, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 133.624,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2025

Katip Hakim

e-imzalıdır e-imzalıdır