Anahtar kelimeler: Bayrak Endüstriyel Kamuya Sinaî Fikri Yazildiği Şahsın Katip Tasarım Tasarımla
T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİT.C.ANKARA3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████HAKİM
: ... ...KATİP
: ... ...DAVACI
: ... - (T.C.:...)VEKİLLERİ
: Av. ... -...Av. ... - ...DAVALILAR
: 1- ... ...Av. ... - ...: 2- ... (T.C.:...) ...Av. ... ...DAVA
: Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımla ilgili Kurum Kararlarının İptali)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2023GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2024TALEP
:Davacı vekili █████/2023 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkili tarafından █████/2021 tarihli ve ... sıra numaralı tasarımların tescili amacıyla ...'na başvuru yapıldığını, ancak davalı şahsın önceki tarihli tescilli yurt dışı tasarımları, önceki tarihte kamuya sunulan ürünleri, başvuruya konu tasarımlarda bayrak kullanılması ve kötü niyet gerekçelerine dayanarak başvuruya itiraz ettiğini, başvurunun nihai olarak Kurum'un ... (...) kararı ile reddine karar verildiğini, ancak kararın hatalı olduğunu, davalının redde mesnet tasarımları ile müvekkili tasarımlar arasında herhangi bir benzerliğin olmadığını ve farklılıklar bulunduğunu, bu nedenle de ilgili ... kararının iptalinin gerektiğini ileri sürerek; ...sayılı tasarım başvurusu ile ilgili olarak ... tarafından alınan ... sayılı kararın iptalini ve ... başvuru numaralı tasarımların tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.Davalı şahıs vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili ve davacının hem akraba hem iş ortağı olarak uzunca bir süre tekstil ürünleri sektöründe faaliyet göstermiş olduğunu ve ortaklık bittikten sonra davacı yanın müvekkiline karşı hukuki müdahaleler gerçekleştirmek sureti ile ticari faaliyetlerini engellemeye çalıştığını, tarafların uzun yıllardır ilgili piyasada satışını gerçekleştirdiği dava konusu çoklu tasarım başvurusuna konu "..." ibaresini içerir sweatshirt tasarımları ile birebir aynı unsurları ihtiva eden önceki tarihli dokümanların olduğunu, şehir isimlerinin yer aldığı ürünlerin yıllardır turistik şehirlerin hediyelik eşya dükkanlarında, o şehre özgü olarak revize edilecek şekilde tasarlanan ürünler olduğunu, başka bir ifadeyle bu tasarımların üzerinden aynı yazı formatı ile aynı görsel algıyı verecek şekilde ... vb. yazması arasında hiçbir farkın olmadığını, tasarımlarda kullanılan renkler bu renklerin konumlandırılmaları dahi aynı olduğundan her iki tasarımın da yeni ve ayırt edici olmadığını, dava konusu reddine karar verilen tasarımların, yalnızca ... karar gerekçesine bağlı olarak yeni olup olmadığı hususunun tartışılmaması, ayrıca mutlak yenilik kriteri çerçevesinde de incelemeye tabi tutulmasının gerektiğini, gerek işlem dosyasına gerekse de dava dosyasına sundukları önceki tarihli dokümanlardan da görülebileceği üzere davacı yanca tescil başvurusuna konu edilmiş sweatshirt tasarımlarının birebir aynı şekilde, küçük ayrıntılarda farklılaşan unsurları ile uzun yıllardır ticari hayatta satın alınıp tüketilen ürünler oldukları gibi birçok farklı tasarım başvurusuna da konu edildiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.MUHAKEME
: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR
:Dava; davacı başvurusu olan ... sayılı tasarımlar hakkındaki █████/2023 tarihli ve ... sayılı ... kararının iptali istemine ilişkindir.Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ...'dan celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, █████/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ
:Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı şahsın ... sayılı tasarımların yenilik ve ayırt edicilik içermediği iddiası yönünden ... sayılı ... kararının iptalinin gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır.İptali istenen ... kararının davacıya tebliğ tarihinin █████/2023 olduğu, █████/2023 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı ... Vekilliği ile Bazı düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.... sayılı kararında; " ... sıra numaralı tasarımların itiraza gerekçe gösterilen önceki tarihli tescilli yurt dışı tasarımlar, önceki tarihte kamuya sunulan ürünler, başvuruya konu tasarımlarda bayrak kullanılması ve kötü niyet gerekçelerine dayanılarak reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir.…Akabinde Kurul ülke bayraklarının kullanılması gerekçesini incelemiştir. Bu kapsamda yapılan incelemede itiraz gerekçesinin aksine, itiraza konu sweatshirtlerde yer alan görsellerin ürünler üzerinde bayrak olarak değil tasarımın bir parçası olarak yer aldığı görülmüş ve bu görsellerin tek başına bir bayrak olarak algılanmayan desen olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 61/6 maddesi ise “Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen, tasarımın görsel anlatımı üzerinde yer alan yazılı ibareler, ifade ettikleri kavramlar üzerinde inhisari hak sağlamaz.” hükmünü ihtiva etmekte olup bu açık hüküm uyarınca herhangi bir tasarımda yer alan yazılar ve şekiller başvuru sahibine inhisari bir hak da sağlamamaktadır.Nihayetinde de Kurul yeni ve ayırt edici olmama gerekçesini incelemiştir. İtiraza konu ...sıra numaralı tasarımlar ile itiraza gerekçe gösterilen önceki tarihli tescilli yurt dışı tasarımlar ile önceki tarihte kamuya sunulan ürünlere ait fotoğraflar genel izlenim itibariyle benzer görülmüştür. Diğer taraftan başvuru sahibi vekili tarafından beyan edilen itiraza gerekçe tasarımların sahibinin müvekkilinin babası ... olması, ...’un müvekkilinin yaptığı tasarımların tesciline muvafakat vermesi veya itiraza sadece ...’un ye kili olduğu biçimindeki iddialar ise tasarım hukukunda mutlak yenilik ve ayırt edicilik arandığından değerlendirmeyi etkiler nitelikte bulunmamıştır. Belirtilen nedenlerle itiraz kabul edilmiştir.KARAR
:İtirazın kabulüne ve ... sıra numaralı tasarımın tescilinin hükümsüzlüğüne karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.Yargılama kapsamında ön inceleme duruşması ara karınca bilirkişi incelemesi kararı verilmiş, davacı vekili █████/2023 tarihli dilekçe ile bilirkişi delillinden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmesini talep etmiştir.GEREKÇETasarım, bir ürünün veya onun bir kısmının görmek veya dokunmak gibi insan duygularıyla fark edilen görünümüdür. Görünüm, ürünü veya onun üstündeki süslemeyi oluşturan çizgilerin, özel şekillerin, çevre çizgisinin, renklerin, biçimin ve/veya malzemenin sonucudur.6769 sayılı SMK’nın 56. maddesinde tasarımın korunma koşulları düzenlenmiş olup, bir tasarımın tescili için yeni ve ayırt edici nitelikte olması gerektiği vurgulanmıştır. 6769 sayılı SMK’nın 56/f.4'e göre bir tasarımın “yeni” olması o tasarımın aynısının daha önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması anlamına gelir. Eğer herhangi iki tasarım arasında sadece küçük ayrıntıda farklılık varsa o tasarımlar aynı kabul edilir. Yenilik değerlendirmesinde temel alınan kriter mutlak yenilik, yani dünyada yenilik ilkesidir. Yenilik mutlaktır; çünkü, tescili istenen tasarımın aynısının kamuya sunulması halinde, kamuya sunma eylemi Türkiye’de ya da dünyanın neresinde ne zaman yapılmış olursa olsun, yenilik ortadan kalkar. Bundan tescil başvurusunda bulunan tasarımcının haberinin bulunup bulunmaması önem arz etmez.Ayırt edicilik kriterini düzenleyen SMK'nın 56/f.5, “Bir tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim; a) Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce, b)Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce, kamuya sunulmuş herhangi bir tasarımın aynı kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimden farklı ise bu tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir.” Bir tasarımın ayırt edici nitelikleri o tasarıma has, yani sadece o tasarıma ait özelliklerdir. Yine 56/5. maddeye göre tasarımlar arasındaki kıyaslamada ölçü "bilgilenmiş kullanıcı" dır. Bilgilenmiş kullanıcının tanımı SMK'da yer almamakla beraber, tasarımın ayırt ediciliğinde "ürün hakkında temel bilgilere sahip bir kişinin" yapacağı değerlendirme esas alınacaktır. Öğretide, bilgilenmiş kullanıcının bir uzmanı ifade etmediği; ortalama bir tüketiciden daha üst düzeydeki bir ara veya nihai tüketici olarak anlaşılması gerektiği ifade edilmiştir.Aynı maddede (56/6); ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır. “Seçenek özgürlüğü” kavramı ile ilgili olarak, koruma dışı hallerin değerlendirildiği 58. maddede; “Ürünün teknik fonksiyonunun zorunlu kıldığı görünüm özellikleri.” ifadesi yer almaktadır. Aynı maddeye göre, “Tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün, başka bir ürüne mekanik olarak monte edilmesi veya bağlanması için belirli biçim ve boyutlarda üretilmesi zorunlu ürünlerin görünüm özellikleri.” koruma kapsamı dışında kalmaktadır.Bilgilenmiş kullanıcı, kıyaslama yaparken ayrıntılar içerisinde boğulmamalı, iki tasarımın kendisinde uyandırdığı genel izlenime dikkat etmelidir. Bir tasarım diğerinden ayrıntıda bir çok farklılık içerse dahi, eğer genel izlenim benzerlik arz ediyorsa, söz konusu tasarım korunmayacaktır.... tasarım hukukuna ilişkin davalarda yenilik kriterinin belirlenmesi açısından bilirkişi incelemesini aradığından (..., 14.12.2002 tarihli ve ...rsayılı ilamı ve daha birçok emsal ilam) dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edilmesi için ara karar oluşturulmuş, ancak davacı bilirkişi delilinden vazgeçmiştir.Dosya kapsamındaki ürünlerin yukarıda açıklanan unsurlar bakımından tasarım olarak tesciline ilişkin verilen ... kararının iptali hususlarının oluşup oluşmadığı değerlendirilmesinin yapılabilmesi için, aralarında tekstil sektöründen bir bilirkişinin de bulunduğu uzman heyetten görüş alınması elzem olup, davacı vekilince bilirkişi ücreti süresinde yatırılmayıp, bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçme beyanı karşısında, davanın ispatlanamadığı ortadadır.Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, yukarıda açıklanan gerekçelerle ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
:1-Davanın REDDİNE,2-Alınması gereken 269,85 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harcın düşümü ile bakiye 89,95 TL karar harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,3-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 25.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde ... aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2023Katip ...¸Hakim ...¸