Anahtar kelimeler: Tünelden Yapişletdevret Ödemeksizin Geçişler Modeli Geçişlerde Yapım Katı Geçiş Yatırım
T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ███████DAVA
: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesi özetle; Müvekkil şirket, 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun çerçevesinde ----------- yapım ve işletmesi ile görevli olduğu, Davalı adına kayıtlı araçlar ile çeşitli tarihlerde ---------- ücret ödemeksizin geçişler gerçekleştirildiği, Tünelden yapılan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirildiği aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulandığı, geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 sayılı Kanun'un 30/7 maddesi uyarınca ceza uygulanmadığı, -------, ---------- plakalı araçlar ile ----------- ücret ödemeksizin, ihlalli geçiş gerçekleştirdiği, Davalının maliki olduğu aracın ücret ödemeksizin geçiş yaptığı, ihlalli geçişler --------- Esas Bilirkişi Raporu nedeni ile doğan alacağı ---------- İcra Müdürlüğü ------------ Esas sayılı dosyası ile takibe girişildiği, borçlunun yasal süresi içinde itiraz edildiği, takip durduğu, İtiraz üzerine yapılan incelemede ----------- plakalı aracın 16.11.2019 arihli geçişler yönünden davalının borcu bulunmadığı tespit edilmiş olup bu plakalara ait geçişler yönünden takipteki alacaktan vazgeçildiği, icra dosyasına konu ------------ plakaya ait 01.02.2020 ve 02.02.2020 tarihli ihlalli geçişlere ilişkin geçiş ücreti ve gecikme cezası toplamı 364 TL ve ferileri yönünden alacağımız devam ettiği, Arabuluculuk kurumuna başvuru yapıldığı anlaşma sağlanamadığı, icra takibine yaptığı itiraz haksız ve kötü niyetli olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali başlıklı 30. maddesinin 5. Fıkrasında ifade edildiği üzere, geçiş ücret, ceza ve ferilerinin araç sahiplerinin sorumluluğunda olduğu, emsal karar da bulunduğu (----------. Geçişin ödenmemesine yönelik cezanın Yasa hükmü olduğu, ceza miktarının yasayla konulmuş olması karşısında ne davacının ne de mahkemelerin, bu miktarın hakkaniyetli olup olmadığı ve sebepsiz zenginleşmeye yol açıp açmayacağını takdir etme hakkı bulunmadığı, Kaldı ki davalı da araç sahipliğini ve geçişlerin yapıldığını inkar etmemekte olup, ödeme savunması da olmadığı için davalı borçlunun itirazında haksız olduğu açıkça anlaşıldığı ifade edilerek, Davanın kabulü, -------- İcra Müdürlüğü ---------- esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve takibin devamı, Asıl alacağın 9020'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkil şirkete ödenmesi, Yargılama giderleri ve vekâlet cretinin davalıdan tahsili ile müvekkil şirkete ödenmesine karar verilmesi talep edilmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi özetle; Yetki yönünden davanın ---------- Ticaret Mahkemelerinde ikame edilmesi gerektiği, yetki itirazı bulunduğu, Davacının dava dilekçesinde "araç sahipliğini ve geçişlerin yapıldığını inkar etmemekte olup" iddiası somut gerçekliği yansıtmadığı, mezkur araç müvekkil bankanın zilyetliğinde olmamakla birlikte, takibe ilişkin borcu bulunmadığına ilişkin itiraz sebeplerinin dayanakları arasında işbu ihlalli geçiş vakasının olup olmadığı hususu da yer aldığı, Müvekkil Banka ile -----------Şti. Arasında akdedilen ------------ nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi ve Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi kapsamında dava dışı şirket ile kira ilişkisi mevcut olduğu, sözleşme kapsamında davalı müvekkil bankanın kiralayan, dava dışı şirket ise kiracı olduğu, işbu araç ---------- Noterliği █████/2020 tarih ve ------------- sayılı araç satış sözleşmesi ile mezkur şirkete satıldığı, ------------ Plakalı araç ---------- nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi ile dava dışı ----------Ştİ'ne kiralandığından ve mezkur araç dava dışı şirketin zilyetliğinde bulunduğundan, işleten sıfatı bulunmayan müvekkil banka, takibe/ davaya konu taleplerin de muhatabı olamayacağı, Karayolları Trafik Kanunu'nda da bu husus açıkça düzenlendiği, Madde 3-"İşleten : Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde füli tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." Emsal Yüksek Mahkeme Kararlarında da bu konuda çok sayıda karar bulunduğu, Benzer talepler ile açılan bir davada ----------- Sayılı gerekçeli karar ile davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği, kararda; sözleşmenin tadil edilen şekliyle ödemelerinin 2030 yılına kadar ödemelerinin devam ettiği, aracın dava dışı şirkete teslim edildiği görülmekle uzun süreli kiralama niteliğinde olan finansal kira sözleşmesi gereğince dava dışı şirketin aracı kullandığı sırada doğan geçiş ücreti ile idari para cezasından bu şirketin sorumlu olacağı kanaatine varılmakla davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.” Şeklinde ibare bulunduğu, Esas bakımından davcının ihlalli geçiş iddiasından ve ihlalli geçişleri gerçekleştirdiğini iddia ettiği araçlara ilişkin bir açıklama sunmadığı, ödeme emri ile birlikte takip sebebine ilişkin bir belge tebliği gerçekleşmediği, İtirazın iptali davalarında kural olarak ispat yükü davayı açan alacaklıda olduğu ifade edilerek, Yetkisizlik kararı verilerek dosyanın görevli ve yetkili ----------- Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesi, davanın müvekkil banka açısından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi, haksız ve hukuka aykırı olduğu tartışmasız olan huzurdaki davanın tüm talepler yönünden reddi, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin Davacıya yüklenmesine karar verilmesi talep edilmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, İİK'nun 67. maddesi gereğince geçiş ihlalinden kaynaklı alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibinde itirazının iptali istemine ilişkindir.Davacı tarafından davalı aleyhine geçiş ücretinden doğan geçiş ücretin ve cezai şartın tahsili için icra takibine girişildiği, davalı tarafa ödeme emrinin tebliğ edildiği, davalının ödeme emrine itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiğinden takibe devam edilebilmesi istemiyle arabuluculuk çözüm yolu tüketilmek suretiyle davanın mahkememize ikame edildiği anlaşıldı. Davacı tarafından işletilen ---------- ihlalli geçiş iddiasına dayalı alacağın tahsili talebi ile ---------- İcra Müdürlüğünün ----------- esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminat talepli dava açılmıştır. Dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.Bilirkişi raporunda özetle;Uyuşmazlık özel otoyol işletmeciliği yapan davacının uhdesindeki karayolundan ----------cihazı bulunan davalıya ait ---------- plakalı aracın 13.07.2020 tarihinde ihllali geçişi bulunduğu gerekçesiyle geçiş bedeli ve geçiş cezası olarak tahakkuk eden ücretlerin ödenmediği iddiasıyla yapılan icra takibine yapılan itirazın iptali üzerinedir. ----------- dosya numarası ile arabuluculuk süreci 28.10.2022 tarihinde tamamlanmış taraflarca anlaşma sağlanamamıştır. Takip kapsamında ----------- plakalı araç bulunmakta iken, sonrasında ödendiği tespiti ile bu aşamad 480,50 TL üzerinden açılan alacak talebinin 364,00 TL üzerinden devam ettiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla bu plakalı araç yönünden ortada uyuşmazlık kalmadığından incelemelerde dikkate alınmamıştır.Davacı tarafından dosyaya sunulan kayıtların tetkikinden ihlal listesi ile plakaların uyuştuğu, plakaya ait görüntü kayıtlarının dosyaya eklendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu ihlalli geçişlerde , aracın belirtilen istasyonlar arasında davacıya ait otoyolu kullandığı, ihlalin somutlaştırılması için sunulan fotoğraflarda tarih, zaman ve istasyon etiketi bulunduğu görülmektedir. Zaten davalı vekili de halihazırda otoyolunun kullandığını beyan etmektedir. Dolayısıyla aracın geçiş yaptığı somuttur. Araç geçiş fotoğraflarındaki araç sınıfları ile geçiş kayıtlarında belirtilmiş araç sınıflarının uyumlu olduğu Sorumluluğun davalı üzerinde mi yoksa kiralama sözleşmesi tarafı olan ----------Şti. üzerinde mi olduğudur. Bu kapsamda yapılan incelemede aracın tescil aşamasından itibaren kiralama sözleşmesi yapıldığı ve nihai olarak 26.11.2020 tarihinde devri yapıldığı görülmektedir. Bu kapsamda dosyaya sunulan emsal kararda kiralama şirketi bakımında dava reddedilmiş olmakla henüz kesinleşmediği görülmektedir.Diğer bir husus ise aracın ----------- etiketi var iken bedellerin ödenip ödenmediği, şayet ödenmemiş ise bunun sebebi ile ilgilidir. Aracın ---------- etiketi olmasına rağmen girişler esnasında kullanımın ihlalli geçiş olarak tanımlanması, yine 15 gün içinde eksik bakiyenin tamamlanmaması ile ödemenin tahsil edilememesi hususunda inceleme yapılmıştır. --------- tarafından gönderilen ekstrede davacı ihlal kayıtlarına da yansıyan ---------- nolu ----------- he sabı detayları paylaşılmıştır. Aşağıda görüldüğü üzere ---------- hesabında geçişler esnasında davacının talep edeceği provizyon tutarı olan 36,40 TL’nin hazır bulunmadığı, dolayısıyla ne geçiş esnasında ne de sonrası 15 günlük dönemde ödeme alınamadığı görülmektedir.Dolayısıyla ----------- plakalı davalıya tescilli aracın 01.02.07.2020 tarihinde davacı otoyolundan yapmış olduğu geçişe ait ücretin ödenmediği somuttur. Yine davalı tarafından sunulmuş, araç plaka, giriş çıkış istasyonları ile tarih bilgileri uyuşan ve ödeme bilgilerini gösteren ----------- ekstresi de dava dosyasında yer almadığı gibi başka kanallardan yapılmış ödeme belgesi de dosyaya sunulmamıştır. Dosya kapsamında davacı ve davalı iddia ve talepleri, somut belgeler, dosya kapsamındaki diğer yazışma ve muhteviyatının incelenmesinden ve konunun mevzuat yönünden değerlendirilmesinden yukarıda gerekçeleri ayrı ayrı açıklandığı üzere; 1. Davalıya tescilli aracın davacının iddia ettiği tarih ve saatlerde işletmesi davacıya ait otoyoldan ücret ödenmeksizin geçiş yaptığının somut olduğu, İhlalli geçiş cezası olarak belirlenen bedellerin geçiş ücretinin 4 katı kadar olduğu, bu yönüyle mevzuata aykırılık bulunmadığı, Otomatik tahsilat sistemleri ile ücretin tahsili yönünde gerekli altyapının kurulmuş olduğu, davalıya tescilli aracın ihlalli geçiş döneminde ve sonrasında provizyon talep döneminde ---------- hesabı bulunmasına rağmen bakiyesi bulunmadığı, talimatı da yetersiz olduğundan ödeme alınamadığı, davacı işletmenin herhangi teknik bir kusuru bulunmadığı, Kanaati Belirtilmiştir. Davalı aracını finansal kiralama sözleşmesi ile dava dışı ---------- Şti’ne tahsis ettiği, aracın bu şirket tarafından kullanıldığı, ödeme yükümlülüğünün bulunmadığı beyanında bulunmuştur.Davalı şirket ihlalli geçiş tarihlerinde ihlalli geçiş yapan araçların malikidir. Geçiş ücreti ve ceza tutarlarının sorumlusu, araç sahibi davalı şirkettir. Davalının işleten olup olmadığı, uzun süreli kiralama ilişkisi olup olmadığı, ihlalli geçişlerden kimin sorumlu olacağı davalı ile kiracısı arasındaki iç ilişkiyi ilgilendiren hususlardır. Denetlenebilir bilirkişi raporu mahkememizce de benimsenmiştir. Davacının ---------- İcra Müdürlüğü ---------- E. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali yönündeki talebinin mevcut dosya kapsamına göre uygun olduğu, asıl alacak miktarının 364,00 TL olduğu anlaşılmıştır.------------- yapımı ve işletmesinin 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun çerçevesinde, ---------Ş. tarafından gerçekleştirildiği, davalının sahipliğinde olan araçların davacı şirket tarafından işletilen ----------- ücret ödenmeksizin geçiş yaptığı, davacının davalıdan alacağın likit olduğu bu kapsamda İİK 67. Maddesi uyarınca davacının talep etmiş olduğu %20 den aşağı olmamak üzere tazminat talebinde haklı olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;Davanın KABULÜ ile,1--------- İcra Müdürlüğün ------------ esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin 364,00 TL üzerinden aynen DEVAMINA,2-Asıl alacak 364,00 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,3-Harçlar Kanununa göre göre alınması gereken 24,86 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 155,04 TL harcın davacıya iadesine,4-Davacı taraf kendini vekil ile temsil ettiğinden tarife gereğince hesaplanan 364,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,5-Davacı tarafça yapılan masraflar toplamı olan 2.871,75 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,5-Davalı taraf yargılama esnasında masraf yatırmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,6- Yargılama gideri mahiyetinde olan 179,90 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7- Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca --------- bütçesinden ödenen 1.560 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,7-Taraflarca yatırılan gider avansının artan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulün anlatıldı. █████/2025