İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde, sigorta poliçesi yangın hasarı kaynaklı icra takibi itirazının iptali ile faiz ve vekalet ücreti talebi davası.
Özet: Bu itirazın iptali davası, bir inşaat tüm riskler sigorta poliçesi kapsamında meydana gelen yangın hasarı sonrası başlatılan icra takibine ilişkin olup, sigorta şirketinin asıl alacağı takip sonrası ödemesine rağmen, işlemiş faiz, icra vekalet ücreti ve icra masraflarına itiraz etmesi üzerine açılmıştır. Davacı, sigorta şirketinin bu itirazlarının iptalini ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ederken; davalı, ödemenin ilgili bakanlık onayı sonrası yapıldığını, takibin kötü niyetli olduğunu savunmuştur. Yapılan inceleme ve bilirkişi raporuyla, sigorta şirketinin temerrüde düştüğü ve talep edilen işlemiş faiz, vekalet ücreti ve masraflardan sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilleri ile davalı şirket arasında --- İli ---- İlçesi ------sayılı İnşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesinin akdedildiğini, şantiyede 24.02.2024 tarihinde yangın meydana geldiğini,----Asliye Hukuk Mahkemesinin------dosyası ile maddi zararın 6.193.197,80 TL olarak tespit edildiğini, poliçe kapsamında 20.03.2024 tarihinde kep üzerinden hasarın ödenmesinin talep edildiğini, herhangi bir öedeme yapılmayınca ----- İcra Müdürlüğünün ------ sayılı dosyası ile davalıya karşı ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı sigorta şirketinin 29.07.2024 tarihinde icra dosyasına asıl alacak miktarı olan 6.213.291,37 TL yi ödediğini, icra vekalet ücreti işlemiş faiz icra masrafları yönünden bu itirazların iptali için iş bu davanın açıldığını, ayrıca takip çıkışının 6.451.141,27 TL olduğunu ve bu tutar üzerinden % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve itirazların kaldırılmasını talep ve dava etmiştir.SAVUNMA
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şrkete başlatılan takibe ilk etapta muvafakat henüz ulaşmadığı için itiraz edildiğini, muvafakat talebine bakanlığın onay vermesi üzerine onaylanan tutar üzerinden icra dosyasına ödeme yapıldığını,poliçede sigortalı olarak gözüken Çevre Şehircilik İklim Değişikliği Bakanlığının onayı olmadan davacı tarafa ödeme yapılmasının mümkün olmadığını,icra takibinin 06.06.2024 tarihinde yapıldığını, muvafakat ulaşmadan davacı tarafça tazminat üstü kazanımlar için iyi niyete aykırı şekilde takip başlatıldığının açık olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunu icra dosyasına ödeme yaparak yerine getirdiğini, başka bir borcunun bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, yangın sebebiyle meydana gelen hasarın sigorta poliçesi kapsamında davalıdan tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın İİK 67. maddesi gereği iptali talebine ilişkindir.Davacı, davacı şirket ile davalı arasında --- İli ---- İlçesi --- sokakta yer alan ----- Şantiyesine konu inşaat tüm riskler sigorta poliçesinin akdedildiğini, şantiyede yangın meydana geldiğini, ----Asliye Hukuk Mahkemesinin ------ dosyası ile maddi zararın 6.193.197,80 TL olarak tespit edildiğini, poliçe kapsamında 20.03.2024 tarihinde KEP üzerinden hasarın ödenmesi için davalı sigorta şirketinden talepte bulunulduğunu, davalı tarafça ödeme yapılmaması sebebiyle icra takibi başlatıldığını, icra takibinden sonra dava tarihinden önce davalının asıl alacağın tamamını ödediğini ancak işlemiş faiz, icra vekalet ücreti ve icra harç ve masraflarını ödemediğini, davalının haksız bir şekilde icra takibine itiraz ettiğini, davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, ----- İcra Müdürlüğü’nün---- sayılı İcra Dosyası ve --- Asliye Hukuk Mahkemesinin ------ sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilerek dosya içerisine alınıp incelenmiş, davacıların sicil kayıtları celp edilmiş, davalıdan hasar dosyası celp edilmiş, 27.04.2025 tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.Bilirkişi tarafından düzenlenen 27.04.2025 tarihli raporunda özetle, "...Davalı sigorta şirketinin 19.04.2024 tarihinde temerrüte düştüğü ve 07.06.2024 tarihinde başlatılan icra takibinde talep edilen 237.849,90 TL işleyen avans faizi ve icra vekalet ücreti ile icra masraflarından davacılara karşı sorumlu olacağı, İcra inkar tazminatı talebinin Sayın Mahkemenize ait olduğu..." yönünde görüşlerini bildirmiştir.İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, bir eda davasıdır.İtirazın iptali davalarında alacak borç durumu takip tarihi itibariyle hesaplanır. Borçlunun takipten önce yaptığı ödemenin varlığı anlaşılırsa ödenen miktar yönünden davanın esastan, takip ile dava tarihi arasındaki ödemenin varlığı anlaşılırsa bu miktar yönünden itirazın iptali davasının hukuki yarar yokluğundan reddi gerekir. (Yargıtay -----Karar sayılı ilamı )İcra takibinden sonra ve itirazın iptali davası açılmadan önce borçlu tarafından ödeme yapılması hâlinde, yapılan bu ödeme düşüldükten sonra kalan miktar üzerinden dava açılması gerekir. Dolayısıyla takipten sonra, ancak dava açılmadan önce yapılmış olan ödemeler yönünden dava açılmasında, davacı tarafın hukuki yararı bulunmamaktadır. Takipten sonra, ancak davadan önce yapılan kısmi ödeme miktarı bakımından dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığından dava reddedilse -veya kısmi ödeme miktarınca dava açılmasa- bile, kısmi ödemenin yapıldığı icra takibi kendi yasal prosedürü içerisinde devam edecek, hatta asıl borç kalksa bile faiz ve ferileri yönünden takip sürebilecek, salt bu nedenle icra dosyasının kapanmasından söz edilemeyecektir. Nitekim aynı ilke Hukuk Genel Kurulunun 23.05.2018 gün ve ------. sayılı kararlarında da benimsenmiştir.Takip tarihinden sonra yapılan ödemenin alacağın hangi bölümünden mahsubu gerektiği kanusunda TBK 100/1. madde hükmü gözetilmelidir. TBK 100/1. maddeye göre borçlu, faiz veya giderleri ödemede gecikmemiş ise, kısmen yaptığı ödemeyi ana borçtan düşme hakkına sahiptir. Bunun karşı anlamına göre borçlu faiz ve masrafları ödemede gecikmiş ve özellikle vadesinde borcu ödemediğinden temerrüt faizi işlemeye başlamış ise yapılan ödemelerin öncelikle masraf ve faizlerden mahsubu gerekir.Somut olayda, davalı tarafından dava tarihinden önce takip tarihinden sonra yapılan ödemeler yönünden TBK 100 md gereği işleyecek faiz hesabı yapılarak yapılan ödemelerin öncelikle işleyecek faizden bakiye kalanın asıl alacaktan düşülmesi gerekmektedir. Dava konusu alacak sigorta poliçesine kapsamında meydana gelen hasara ilişkin olup davalı sigorta şirketi nezdinde --- İli --- İlçesi ---Etap ----Bölge 532 adet konut inşaatı ve çevre düzenlemesi projesinin ------ sayılı poliçe ile İnşaat Tüm Riskler Sigortası mevcut olduğu, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu gereğince sigorta şirketinin sigortalısından muvafakat talebinde bulunma sorumluluğunun kendisi üzerinde olup bu sorumluluğun davacıya yükletilemeyeceği, bu itibarla davalının TTK 1472/2 maddesi gereğince bildirim gününü takip eden 45 günün sonunda temerrüte düştüğü, dosya kapsamında yapılan bilirkişi raporu gereğince (taleple bağlı kalınarak) davacının işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu ve davalının işlemiş faiz miktarından da sorumlu olduğu anlaşılmıştır.Davacı tarafça icra takibinde TBK 100 uygulanması talep edilmiş ise de; iş bu dava da davacının bu yönde bir talebi bulunmamakta, sadece icra takibinden sonra dava tarihinden önce yapılan ödemeler sebebiyle icra vekalet ücreti, işlemiş ve işleyecek faiz ile icra harç ve masrafları yönünden takibin devamı talep edilmektedir. Bu sebeple davacının alacağı yönünden TBK 100 gereği hesaplama yapılmasına gerek bulunmamaktadır. Davalı tarafından takip tarihinden sonra dava tarihinden önce asıl alacak tutarını ödemiş ise de haklı olan icra takibine ilişkin icra vekalet ücreti, takip öncesi ve sonrası işlemiş faiz,harç ve masrafların tamamından da sorumludur. Tahsil harcı ise zaten devlete ödenecek bir tutar olduğundan iş bu davaya konu edilmesi mümkün değildir.------. sayılı emsal kararı). Öte yandan icra vekalet ücreti, takip sonrası işlemiş faiz, başvuru ve vekalet harcı ile sair takip masraflarına ilişkin hesap icra müdürlüğünce yapılacağından, mahkememizce bu kalemlere ilişkin hesap yapılmamıştır. Az yukarıda belirtildiği üzere davacının işlemiş faiz talebininde yerinde olduğu nazara alınarak davanın kabulüne, davalının ---- İcra Dairesi'nin ------- esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile davalı tarafından takip tarihinden sonra dava tarihinden önce (█████/2024 tarihinde) ödeme yapılması dikkate alınarak icra vekalet ücreti, takip öncesi ve sonrası işlemiş faiz, başvuru ve vekalet harcı ile sair takip masrafları yönünden takibin devamına karar verilmiştir. (Yargıtay ----.Hukuk Dairesi’nin 03.07.2018 tarihli ------ Karar sayılı emsal kararı) İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden talep edilmekte olup dava konusu asıl alacak dava tarihinden önce ödenmesi sebebiyle davacının icra inkar tazminatı talep etmesi de mümkün olmadığı değerlendirilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜNE,-Davalının ---- İcra Dairesi'nin ------- esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ ile davalı tarafından takip tarihinden sonra dava tarihinden önce (█████/2024 tarihinde) ödeme yapılması dikkate alınarak icra vekalet ücreti, takip öncesi ve sonrası işlemiş faiz, başvuru ve vekalet harcı ile sair takip masrafları yönünden TAKİBİN DEVAMINA,2-Alınması gerekli karar harcı 16.247,53-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 15.819,93-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafça yatırılan 427,60-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,4-Davacılar tarafından yapılan 427,60-TL başvuru harcı, 60,80-TL vekalet harcı, 6.088,00-TL tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.576,40-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,5-Gerekçeli karar yazım tarihi itibariyle UYAP üzerinden yapılan kontrollerde arabuluculuk faaliyeti yönünden düzenlenmiş sarf kararı bulunmadığı anlaşılmakla arabuluculuk sarf kararının düzenlenmesi halinde TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca arabuluculuk ücretinin (sarf kararı ile belirlenecek tutarın) davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,7-Davacılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.