6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi gereğince orman sınırı dışına çıkarılan taşınmazın, Orman İdaresi tarafından orman vasfını koruduğu iddiasıyla açılan tescil davasında, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerince hava fotoğrafları ve bilirkişi raporları ile verilen ret kararının temyiz incelemesi.
Özet: Hukuki evrak, 1999da kesinleşen mahkeme kararıyla orman olarak tescil edilen bir taşınmazın, 2/B kadastro çalışmalarıyla orman sınırları dışına çıkarılması işlemine karşı Orman İdaresi tarafından açılan iptal talebidir; Orman İdaresi taşınmazın orman niteliğini koruduğunu savunurken, ilk derece ve istinaf mahkemeleri hava fotoğrafları ile bilirkişi raporlarına dayanarak 31.12.1981 öncesi orman vasfının yitirildiğini belirterek davanın reddine karar vermiş, ancak Yüksek Mahkeme, önceki kesinleşmiş yargılamadaki orman bilirkişi raporunu göz ardı edilmemesi gerektiğine işaret etmektedir.
8. Hukuk Dairesi         2024/5081 E.  ,  2026/2247 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/823 E., 2024/390 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Adıyaman Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2019/76 E., 2020/69 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Adıyaman ili Merkez ilçesi Derinsu köyü çalışma alanında 1997 yılında 3402 sayılı Kadastro Kanunu uyarınca yapılan kadastro sırasında, 1 01... parsel sayılı 3.340,08 m² yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşamı zilyetliği nedeniyle tarla vasfıyla ... adına tespit edilmiş olup, tespite karşı gerçek kişiler tarafından dava açılmış ve ... tarafından açılan davaya müdahale edilmiştir. Dava sonucunda Adıyaman Kadastro Mahkemesinin 29.12.1999 tarihli ve 1997/106 Esas, 1999/22 Karar sayılı ilamıyla taşınmazın orman vasfıyla Hazine adına tespit ve tesciline karar verilmiş ve karar temyiz edilmeden kesinleşerek, taşınmaz orman olarak tapuya tescil edilmiştir. Dava konusu taşınmazın bulunduğu yörede 6831 sayılı Orman Kanunu’na (6831 sayılı Kanun) göre yapılıp 30.05.2019 tarihinde ilan edilen sınırlandırma sırasında orman olduğu halde orman sınırları dışında kalan ormanların kadastrosu ile 2/B çalışmasında ise 1 01... sayılı parselin ... parseli adı altında Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığın ve tespit maliki olarak gösterilen ... oğlu ...'nin şağil olarak gösterildiği anlaşılmıştır.
2. Davacı ... İdaresi dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazın 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını kaybetmediğini ve mevcut haliyle de orman sayılan yerlerden olmasına rağmen 2/B vasfıyla orman sınırlarına dışına çıkarıldığını ileri sürerek, 2/B işleminin iptali ile taşınmazın orman vasfı ile Hazine adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; 2/B uygulaması sonucu orman sınırları dışına çıkartılma işleminin usul ve kanuna uygun olduğunu ileri sürerek, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan raporlarda genel olarak dava konusu parselde 1972, 1984, 19 92... tarihli hava fotoğraflarında yapılan incelemede ekim dikim suretiyle kullanımın olduğu, dava konusu parselin orman bütünlüğü içinde olmadığı, 6831 Kanun'un 1. maddesine göre yukarıda sayılan nedenler dikkate alınıp, gerekli değerlendirmeler yapıldığında “orman sayılmayan” yerlerden olduğu, özel mülkiyete konu (tarım arazisi) yerlerden olması gerektiği hususunda kanaat oluştuğu, yapılan keşif, alınan raporlar, Mahkeme gözlemi, taşınmazların niteliğini tespitinde en önemli bilimsel delillerden olan geçmiş yıllara ait hava fotoğrafları incelemesi ve tüm dosya kapsamından dava konusu taşınmazın 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini yitirdiğinin belirlendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı ... İdaresi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükme dayanak bilirkişi raporlarında dava konusu taşınmazın 1972, 1984, 19 92... tarihli hava fotoğraflarında orman vasfında olmadığı, uzun yıllardır tarım arazisi olarak kullanıldığı, 3. sınıf tarım arazisi vasfında olduğu, 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını yitirdiği belirlendiğine göre İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı ... İdaresi vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; 2/B çalışmalarının teknik ve hukuki anlamda hatalı olduğunu, dava konusu taşınmazın 2/B uygulaması neticesinde orman sınırları dışına çıkartılması işleminin, Anayasa ve 6831 sayılı Kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın 6831 sayılı Kanun'un 2/B maddesi gereğince orman sınırı dışına çıkarılmasının usul ve kanuna uygun olup olmadığına ilişkindir.
Her ne kadar İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesince, dava konusu taşınmazın hava fotoğraflarına göre orman vasfında olmadığı, uzun yıllar tarım arazisi olarak kullanıldığı, 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını yitirdiği belirtilerek, yazılı şekilde karar verilmiş ise de, Kadastro Mahkemesinin 1997/106 Esas sayılı dosyasında yapılan keşif neticesinde alınan orman bilirkişi raporunda; dava konusu taşınmazın içerisinde ve çevresinde meşe ağaçlarının bulunduğu, orman bütünlüğünü bozduğu, toprak yapısının tamamen orman toprağı yapısında olduğu, halen üzerinde humus bulunduğu ve 3116, 4785, 5658 sayılı Kanunlar ve 6831 sayılı Kanun'un 1. maddesine göre orman sayılan yerlerden olduğu yönünde görüş bildirildiği ve Mahkemece dava konusu taşınmazın orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verildiği ve hükmün kesinleştiği anlaşılmıştır.
O halde İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesince, dava konusu taşınmazın 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını yitirdiğine ve taşınmazın 2/B vasfında olduğuna yönelik tespitinin hatalı olduğu, dava konusu taşınmazın kesinleşen mahkeme kararıyla orman sayılan yerlerden olup, 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını yitirmiş sayılamayacağı gözetilerek hüküm kurulması gerektiği anlaşılmakla, tüm bu hususlar gözetilmeksizin, eksik incelemeye dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Temyiz olunan, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.