Fason İşçilik Kapsamında Gerçekleşen Ticari Satımdan Doğan Alacağın Tahsili Amacıyla Başlatılan İtirazın İptali Davasında Tarafların İddia ve Savunmaları.
Özet: Davacı şirket, fason işçilik hizmetinden kaynaklanan 860.000 TL bakiye alacağın tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının kötü niyetli itirazı üzerine takibin devamı ile icra inkar tazminatı talep ederken; davalı ise aralarındaki sözlü iş ortaklığında kar ve giderlerin %50-%50 paylaşıldığını, davaya konu alacağın yurt dışındaki müşteriden tahsil edilemeyen ve her iki tarafça da tahsili için çaba sarf edilen bir miktardan kaynaklandığını, bu nedenle sorumluluğun müvekkiline yüklenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

T.C.

İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/188 Esas
KARAR NO : 2026/635
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/03/2025
KARAR TARİHİ : 16/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında fason işçilik kapsamında ticari ilişkinin bulunduğunu, 05.12.2023 tarihli ve 1.404.247,61 TL bedelli e-faturadan kaynaklanan 860.000,00 TL bakiye alacağın davalı tarafından ödenmediğini, alacağın tahsili amacıyla .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını ancak davalının kötüniyetli itirazı üzerine takibin durduğunu ve zorunlu arabuluculuk sürecinde de anlaşma sağlanamadığını, tarafların tacir ve işin ticari iş olduğunu, söz konusu faturanın davalının defter ve kayıtlarında yer almasına rağmen sırf zaman kazanmak amacıyla ödemeden kaçınıldığını ileri sürerek; davalının icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; Taraflar arasında sözlü bir iş ortaklığı bulunduğunu, yurt dışı siparişlerinin maliyet ve kârının %50-%50 paylaşılması esasına göre çalışıldığını, taraflar arasındaki bu anlaşma doğrultusunda, müvekkilinin modelleri, siparişleri, sipariş detaylarını yurtdışındaki müşterilerden aldığını, davacıya ilettiğini, davacı firma yetkililerinin de müvekkiline talep edilen fiyatları, imalat süreç çalışmalarını yaparak dönüş sağladığını, müvekkilinin bu bilgileri yurtdışındaki müşteri ile paylaştığını, bu esaslar çerçevesinde yapılan tüm işlerin müvekkilinin, davacı firma yetkilileri müşteriler arasında mail ortamında bulunmakta olduğunu, yurt dışındaki müşterilerden nihai fiyat onayı ve teyidler alındıktan sonra siparişin üretimine başlanıldığını, davacı firma ile bu esaslar çerçevesinde çalışan müvekkilinin son olarak İngiltere ... ... grubu müşterilerinden aldığı siparişleri de yine davalı şirket yetkililerine ilettiğini ve bu çerçevede Eylül 2023'de taraflar yurt dışından alınacak olan siparişlerin fiyat ve teknik şartlarının uygunluğu hususunda sözlü olarak anlaşma sağladıklarını, huzurdaki davaya konu edilen alacak iddiasının da bu siparişlerden kaynaklanmakta olduğunu, davalının, davacı ... firması ile 50% - 50% giderler paylaşılarak ödendikten sonra kalan karın 50%-50% olarak paylaşılacağının karşılıklı olarak kararlaştırıldığını ve bu şekilde siparişlerin alınmasına başlandığını, davalı tarafından İngiltere ... LTD şirketinden sipariş alındığını, bu firmadan alınan siparişlerin iki ayrı yükleme tarihinde hazırlanarak sevk edildiğini, ürünlerin kumaş alımları ve bazı alımların müvekkilinin firması üzerinden yapılmış olup, bunların ödemeleri ise müvekkili tarafından düzenlenen faturalar karşılığında bazen nakit olarak bazen de davacı ... firmasınca keşide edilen çekler ile ödendiğini, müvekkilinin firması üzerinden yapılan alımların müvekkili tarafından davacı ... firmasına faturalı olarak çıkış yapıldığını, davacı ... firması da müvekkilinin onlara fatura ettiği temel tedarik malzemeleri ve işçilikleri tamamlayarak müvekkiline fatura ederek ürünleri resmi olarak ihracata hazır hale getirerek müvekkilinin aracılığı ile yurtdışına satışını gerçekleştirdiğini, ... LTD – İNGİLTERE firmasına 2 aylık dönem için siparişleri teyid ederek işe başlandığını ve müşteriye iki ayrı yükleme yapıldığını, ve bu iki ayrı yükleme de resmi olarak hazırlandığını, müşteriye gönderilen malların %50'si müvekkilinin firması üzerinden gönderildiği için müşterinin bu ürünlerin ödemesini müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin de kendisine gelen bu ödemenin %50' sini hemen ... firmasına ödediğini, müşteriye gönderilen malların kalan %50'si ise davacı firma üzerinden gönderildiğinden bu ürünlerin ödemesinin de davacı firmaya gönderilmesi gerekirken, müşteri beklenen tarihte davacı firmaya ödeme yapmadığını, bu konuda her iki tarafın olarak karşılıklı görüşmeler sağlandığını ve müşterinin Türkiye'yi ziyarete gelerek ödemeyi yapacağına dair söz vermiş olmasına rağmen beklenen ödemenin davacı firmaya yapılmadığını, bu süreç içinde müşteri ile gerek müvekkilinin gerekse davacı firma yetkililerinden ... sürekli olarak görüşmeler sağlamış ve tüm mail yazışmaları ve akış müvekkili ile davacı firma yetkililerince birbiriyle paylaşıldığını, hatta ödeme konusunda müşteride sorunlar olduğu ve oyalandıkları anlaşılınca davacı firma yetkililerinden ... Bey oğlunun arkadaşı olan ... Bey'i devreye sokmuş ve kendisinin İngiltere'deki bağlantıları sayesinde ... Bey de müvekkilinin kendisine açmış olduğu resmi şirket hesabı üzerinden yazışmalar yaptığını, müşteriye gönderilen malların kalan %50'sinin ödemesi tüm çabalara rağmen tahsil edilemediğini, müşteriye teslimi gerçekleştirilen malların kalan %50'sinin ödemesinin alınamaması hem davacı şirketin hem de müvekkilinin aynı oranda zarara uğramasına sebep olmuşken, davacı şirket yetkililerinin İngiltere firmasından tahsil edemediği alacağı müvekkilinden talep ettiğini, davacı firma kadar zarara uğrayan müvekkilinin davacı firmanın zararını da ayrıca ödemesinin ekonomik olarak mümkün olmadığı gibi, davacı tarafın bu yöndeki talebinin de hukuki bir dayanağı bulunmadığını belirterek davanın reddini dilemiştir.
05/09/2025 tarihli bilirkişi raporu özetle; Taraflara ait 2023 ve 2024 yılları yasal defterlerinin lehlerine delil olma özelliğine sahip olduğu, davacı ... Tekstil Gıda Ltd Şti’ ne ait 2023 ve 2024 yılları yevmiye defterinde davalı ... ... cari hesap koduyla kayıtlı olduğu, bu cari kodla yevmiye defterinde yapılan işlemlerin kayıt altına alındığı, davacı şirketin davalıdan 01.08.2024 takip tarihi itibariyle
1.405.645,03 TL alacaklı, takip talebinin de asıl alacak olarak 860.000,00 TL olduğu, dava konusu 05.12.2023 tarih ... nolu 1.404.247,61 TL tutarlı fatura davalının yevmiye defterinde 05.12.2023
tarih 977 nolu yevmiye maddesinde kayıtlı olduğu, davacının dava konusu faturanın yarısından biraz fazlasını talep ettiği, taleple bağlılık gereği davacının davalıdan 860.000,00 TL alacaklı olduğunun
değerlendirilmesinin mahkemeye ait olduğu, dava dosyasında mevcut olan davalıya ait 2023 yılında 3 adet fatura ile 3.344.912,19 TL BA (Alış) bildiriminde bulunulduğu, aynı şekilde davacı şirket de 2023 döneminde 3 adet fatura ile 3.344.912,19 TL BS (Satış) bildiriminde bulunulduğundan, dava konusu faturanın davalının yasal defterlerinde kayıtlı olduğunun BA, BS formlarından da tespit edildiği,
davacının sunduğu muavin defter dökümü incelendiğinde dava konusu olan 05.12.2023 tarih ... nolu 1.404.247,61 TL tutarlı faturadan sonra davalı tarafından 2024 yılında üç adet ödeme
yapılmış olması fatura muhteviyatı malın davalı tarafından sorunsuz teslim alındığının bir göstergesi olduğu,
taraflar arasında bir iş ortaklığı bulunduğuna dair yasal ve kabul edilebilir bir bilgi yada belgeye
rastlanılmadığı belirtilmiştir.
Bilirkişi Ek raporu özetle; Teknik bilirkişinin tespitleri doğrultusunda, sunulan yazışmaların içeriğinde dava dışı yurt dışı ... firması adının yer aldığı, hukuk bürosu ile davalı arasında geçen
yazışmalar olduğu, yazışma içeriklerinde davacı ... Tekstil adının yer almadığı, “davalının cevap
dilekçesinde belirttiği şekilde taraflar arasında iş ortaklığı bulunup bulunmadığı” yönünden sektörel
uygulamalarda kar ortaklığı, komisyon bazlı çalışmalar uygulanmakta olduğu, çalışma esaslarının yazılı şekilde
belirlenmesi genel uygulama olduğu, Dosya kapsamında taraflar arasında imzalanmış yazılı sözleşme, siparişin
alımı, üretim süreci, fiyat/termin, ödeme bilgilerini barındıran herhangi bir yazışma vb…mevcut olmadığı, bu
bakımdan “davalının cevap dilekçesinde belirttiği şekilde taraflar arasında iş ortaklığı…” davalı tarafın beyanına
dayandığı, ifade edilerek kök rapordaki diğer tespit ve değerlendirmelerde bir değişiklik olmadığı sonucuna varılmıştır.
GEREKÇE:
Dava, fatura alacağına dayalı olarak başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, dava 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
Davacı taraf, müvekkili şirket ile davalı arasında fason işçilik kapsamında ticari ilişkinin bulunduğunu, 05.12.2023 tarihli ve 1.404.247,61 TL bedelli e-faturadan kaynaklanan 860.000,00 TL bakiye alacağın davalı tarafından ödenmediğini iddia etmiş; davalı taraf ise, taraflar arasında sözlü bir iş ortaklığı bulunduğunu, yurt dışı siparişlerinin maliyet ve kârının %50-%50 paylaşılması esasına göre çalışıldığını, davalı tarafından İngiltere ... LTD şirketinden sipariş alındığını, bu firmadan alınan siparişlerin iki ayrı yükleme tarihinde hazırlanarak sevk edildiğini, ürünlerin kumaş alımları ve bazı alımların davalının firması üzerinden yapılmış olup, bunların ödemeleri ise davalı tarafından düzenlenen faturalar karşılığında bazen nakit olarak bazen de davacı ... firmasınca keşide edilen çekler ile ödendiğini, davalının firması üzerinden yapılan alımların davalı tarafından davacı ... firmasına faturalı olarak çıkış yapıldığını, davacının da davalının fatura ettiği temel tedarik malzemeleri ve işçilikleri tamamlayarak davalıya fatura ederek ürünleri resmi olarak ihracata hazır hale getirerek davalının aracılığı ile yurtdışına satışını gerçekleştirdiğini, ... LTD – İNGİLTERE firmasına 2 aylık dönem için siparişleri teyid ederek işe başlandığını ve müşteriye iki ayrı yükleme yapıldığını ve bu iki ayrı yüklemenin resmi olarak hazırlandığını, müşteriye gönderilen malların %50'sinin davalı firması üzerinden gönderildiği için müşterinin bu ürünlerin ödemesini davalıya gönderdiğini, davalının de kendisine gelen bu ödemenin %50' sini hemen ... firmasına ödediğini, müşteriye gönderilen malların kalan %50'si ise davacı firma üzerinden gönderildiğinden bu ürünlerin ödemesinin de davacı firmaya gönderilmesi gerekirken, müşterinin beklenen tarihte davacı firmaya ödeme yapmadığını, bu konuda her iki tarafın karşılıklı görüşmeler sağladığını savunduğu somut olayda; taraflara ait 2023 ve 2024 yılları yasal defterlerinin lehlerine delil olma özelliğine sahip olduğu, davacı ... Tekstil Gıda Ltd Şti’ ne ait 2023 ve 2024 yılları yevmiye defterinde davalı ... ... cari hesap koduyla kayıtlı olduğu, bu cari kodla yevmiye defterinde yapılan
işlemlerin kayıt altına alındığı, dava konusu 05.12.2023 tarih ... nolu 1.404.247,61 TL tutarlı faturanın davalının yevmiye defterinde 05.12.2023
tarih 977 nolu yevmiye maddesinde kayıtlı olduğu, davalıya ait 2023 yılında 3 adet fatura ile 3.344.912,19 TL BA (Alış)
bildiriminde bulunulduğu, aynı şekilde davacı şirketin de 2023 döneminde 3 adet fatura ile 3.344.912,19
TL BS (Satış) bildiriminde bulunulduğundan, dava konusu faturanın davalının yasal defterlerinde kayıtlı olduğunun BA, BS formlarından da tespit edildiği,
davacının sunduğu muavin defter dökümü incelendiğinde dava konusu olan 05.12.2023 tarih ... nolu 1.404.247,61 TL tutarlı faturadan sonra davalı tarafından 2024 yılında üç adet ödeme
yapılmış olması fatura muhteviyatı malın davalı tarafından sorunsuz teslim alındığının bir göstergesi olduğu, davalı taraf her ne kadar yurt dışı siparişlerinin maliyet ve kârının %50-%50 paylaşılması esasına göre çalışıldığını, taraflar arasında sözlü iş ortaklığı bulunduğunu savunmuş ise de; sunulan yazışmaların içeriğinde dava dışı yurt dışı ... firması adının yer aldığı, hukuk bürosu ile davalı arasında geçen
yazışmalar olduğu, yazışma içeriklerinde davacı ... Tekstil adının yer almadığı, sektör bilirkişi tarafından, sektörel
uygulamalarda kar ortaklığı, komisyon bazlı çalışmalar uygulanmakta olduğu, çalışma esaslarının yazılı şekilde
belirlenmesinin genel uygulama olduğunun belirtildiği, davalının yemin deliline dayandığı, yeminin davacı şirket yetkilisi tarafından eda edildiği ancak davalının taraflar arasında maliyet ve kârın %50-%50 paylaşılması esasına göre sözlü iş ortaklığı bulunduğunu ispat edemediği, dosyaya taraflar arasında imzalanmış yazılı sözleşme, siparişin
alımı, üretim süreci, fiyat/termin, ödeme bilgilerini barındıran herhangi bir yazışma sunulmadığı, uyuşmazlığa konu faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olduğu ve davalının fatura bedelini ödemediği anlaşılmakla, davanın kabulüne, davalının .... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasın yaptığı itirazın iptaline, takibin takip koşullarında devamına; alacak faturaya dayalı likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile davalının .... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasın yaptığı itirazın iptaline, Takibin takip koşullarında devamına,
2-Asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 58.746,60-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 10.386,65-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 48.359,95-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 3.600,00-TL'sı arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 135.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 11.002,05-TL ilk gider, 1.676,00-TL tebligat ve müzekkere gideri ve 7.500-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 20.178,05-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası davacıya iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul BAM ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere istinaf yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair verilen karar, hazır olan taraf vekilleri ile davacı şirket yetkilisinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/09/2026
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır